II GZ 486/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 5787/23 w zakresie odrzucenia skargi oraz zwrotu uiszczonego wpisu sądowego w sprawie ze skargi P.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie ustalenia obowiązku zapłaty kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 16 lipca 2024 r. o sygn. akt VI SA/Wa 5787/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 września 2022 r. w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji. Sąd pierwszy instancji orzekał w następującym stanie sprawy. Postanowieniem z 13 marca 2024 r., sygn. VI SPP/Wa 17/24, Referendarz sądowy przyznał P.P. (dalej jako: "skarżący") prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z pismem Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie z 23 kwietnia 2024 r., wyznaczony radca prawny 16 kwietnia 2024 r. otrzymał zawiadomienie o wyznaczeniu go pełnomocnikiem dla skarżącego. W wykonaniu zarządzenia z 16 kwietnia 2024 r., pismem z 18 kwietnia 2024 r., wezwano pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącego. Na wykonanie wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi wyznaczono termin siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Korespondencja zawierająca wezwanie do uiszczenia braku formalnego skargi była na adres pełnomocnika skarżącej przez niego wskazany. Z adnotacji umieszczonej na przesyłce wynika, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej skarżącego 29 kwietnia 2024 r. (pierwsze awizo). Z powodu niepodjęcia przesyłki w pierwotnym terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, awizowano ją powtórnie 7 maja 2024 r. Korespondencja została uznana za doręczoną pełnomocnikowi skarżącego z dniem 13 maja 2024 r. i następnie zwrócono do nadawcy 15 maja 2024 r. Pismem datowanym na 7 czerwca 2024 r. (nadanym w UP Warszawa 77 dnia 10 czerwca 2024 r.), pełnomocnik skarżącego uzupełnił brak formalny skargi. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę. W ocenie WSA z akt sprawy wynika, że przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez wskazanie numeru PESEL, wobec prawidłowego zaadresowania i wskazania jako przyczynę jej zwrotu "nie podjęto w terminie", została uznana za doręczoną pełnomocnikowi skarżącego w trybie art. 73 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") w dniu 13 maja 2024 r., w związku z czym, ostatnim dniem ustawowego, siedmiodniowego terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi był 20 maja 2024 r. WSA podkreślił, że pełnomocnik skarżącego brak formalny uzupełnił pismem złożonym w placówce pocztowej 10 czerwca 2024 r., a zatem uchybił wyznaczonemu mu terminowi. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie oraz rozpoznanie skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., gdy pismo jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go nie mając takiego obowiązku. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, powołując się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2023 r., II GPS 3/22, że niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zasadnie odrzucił skargę skarżącej na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i 220 § 3 p.p.s.a. w oparciu o ustalenie, że w wyznaczonym terminie skarżąca nie uzupełniła braków formalnych i fiskalnych skargi pomimo, że do dokonania tej czynności została prawidłowo wezwana. W rozpatrywanej sprawie przesyłka sądowa zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków skargi została doręczona skarżącej w trybie doręczenia zastępczego, które uregulowane jest w art. 73 p.p.s.a. Zgodnie z powyższym przepisem w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 p.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). W razie nieodebrania pisma złożonego w urzędzie pocztowym, za datę doręczenia pisma, stosownie do treści art. 73 § 4 p.p.s.a., przyjmuje się datę, w której upłynął termin jego odbioru. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie, stanowiące rodzaj fikcji prawnej, stwarza domniemanie doręczenia pisma i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Fikcja prawna doręczenia zastępczego opiera się na przyjęciu domniemania, iż przesyłka została doręczona adresatowi, mimo że faktycznie adresat jej nie odebrał. Przesyłkę taką pozostawia się bowiem w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Taki sposób doręczenia nie uniemożliwia obalenia domniemania doręczenia pisma stronie (por. postanowienie NSA z 18 lipca 2017 r., II OZ 734/17). Ze znajdującej się w aktach sprawy koperty zawierającej skierowane do skarżącej wezwanie do uzupełnienia braków, że korespondencja ta została w sposób prawidłowy nadana jako polecona na wskazany w skardze adres skarżącej. Na rzeczonej kopercie znajduje się informacja, że przesyłka została awizowana 29 kwietnia 2024 r. Przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 7 maja 2024 r., po czym wobec niepodjęcia jej przez adresata, została uznana za doręczoną pełnomocnikowi skarżącego w trybie art. 73 p.p.s.a. i zwrócona do nadawcy w dniu 15 maja 2024 r. Powyższe wskazuje na spełnienie warunków, od których ustawa uzależnia skuteczność doręczenia zastępczego. W świetle powyższego Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że przesyłkę zawierającą wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi, po jej dwukrotnym awizowaniu, należało uznać za doręczoną w dniu 13 maja 2024 r., co w konsekwencji nakładało na skarżącą obowiązek uzupełnienia braków do 20 maja 2024 r. Bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu w konsekwencji rodził konieczność odrzucenia skargi, o czym zasadnie orzekł Sąd pierwszej instancji. W sprawie nie zaistniały żadne okoliczności, które rodziłyby wątpliwość co do zasadności skutecznego doręczenia przedmiotowego wezwania skarżącej. W złożonym zażaleniu, skarżący w żaden sposób nie wykazał, by operator pocztowy dopuścił się zaniedbania w wykonywaniu swych obowiązków związanych z procedurą dostarczenia przesyłki pocztowej adresatowi. Jedną z możliwości służących obaleniu domniemania doręczenia jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. Istotne jest, aby w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej została, zgodnie z art. 92 ust. 2 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 1640 ze zm.) oraz przepisami § 1-6 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie reklamacji usługi pocztowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 474) Prawo pocztowe, zgłoszona reklamacja. W rozpoznawanej sprawie WSA wszczęło procedurę reklamacyjną, z którego wynika, że przesyłka została dostarczona w sposób prawidłowy, a terminy awizacji i zwrotu przesyłki zostały zachowane. Przesyłka zawiera również wszelkie niezbędne daty i podpisy. W konsekwencji podniesiony przez skarżącą zarzut naruszenia wskazanych w zażaleniu przepisów należało uznać za bezzasadny. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.