III OSK 1815/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Stowarzyszenia A. z siedzibą w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu ze skargi kasacyjnej Rady Osiedla B. w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 536/23 w sprawie ze skargi P.K. w przedmiocie wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 listopada 2022 r. sygn. akt II SAB/Sz 223/22 postanawia: dopuścić Stowarzyszenie A. z siedzibą w W. do udziału w postępowaniu UZASADNIENIE Stowarzyszenie A. z siedzibą w W. (dalej: "Stowarzyszenie") pismem z dnia 20 grudnia 2024 r., na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "P.p.s.a."), zwróciło się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej Rady Osiedla B. w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 536/23. W uzasadnieniu wniosku Stowarzyszenie wskazało, że jego celem statutowym jest m.in. upowszechnianie i ochrona wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji, w tym: działanie na rzecz swobodnego dostępu do informacji publicznej, działanie na rzecz efektywnego, praworządnego, przejrzystego i otwartego na kontrolę obywatelską gospodarowania majątkiem publicznym i zarządzania politykami publicznymi. Misją Stowarzyszenia jest – jak wynika z powyższego – działalność na rzecz przejrzystości i rozliczalności instytucji publicznych, wzmacnianie postaw obywatelskich, czemu ma służyć m.in. dostęp do informacji. Stowarzyszenie w swojej działalności na rzecz jawności życia publicznego edukuje innych o przysługujących prawach, wspiera osoby korzystające ze swoich praw, prowadzi bezpłatne poradnictwo prawne oraz wielokrotnie podejmuje działania na rzecz zmiany w zakresie prawa do informacji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 33 § 2 P.p.s.a., udział w charakterze uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego może zgłosić organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Przepis art. 25 § 4 P.p.s.a. przyznaje zdolność sądową organizacjom społecznym, choćby nie posiadały one osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. Powyższe oznacza to, że przed wydaniem postanowienia o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika, sąd musi zbadać, czy organizacja ta jest organizacją, o której mowa w art. 25 § 4 P.p.s.a. oraz czy przedmiotowa sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Jak wynika z § 8 Statutu Stowarzyszenia, jak również z wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego (Dział 3 Rubryka 3), celem Stowarzyszenia jest upowszechnianie i ochrona wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji oraz wspieranie działań monitorujących i edukacyjnych, w szczególności podejmowanych przez członków i członkinie Stowarzyszenia i osoby z nimi współpracujące, na rzecz zwiększenia przejrzystości i uczciwości życia publicznego, w tym: 1. działanie na rzecz swobodnego dostępu do informacji publicznej; 2. działanie na rzecz efektywnego, praworządnego, przejrzystego i otwartego na kontrolę obywatelską gospodarowania majątkiem publicznym i zarządzania politykami publicznymi; 3. wspieranie merytoryczne i finansowe osób i organizacji w sprawowaniu kontroli obywatelskiej; 4. podejmowanie działań na rzecz propagowania etyki życia publicznego i aktywności służących przeciwdziałaniu korupcji. Zgodnie z § 9 Statutu, Stowarzyszenie realizuje swoje cele poprzez działalność statutową polegającą m.in. na: doradztwie, wspieraniu oraz pomocy instytucjom lub osobom działającym w obszarze celów statutowych Stowarzyszenia (pkt 4), czy udzielaniu pomocy prawnej w zakresie realizacji celów statutowych Stowarzyszenia w postaci zapewnienia zastępstwa procesowego uprawnionych pełnomocników w postępowaniach sądowych i administracyjnych oraz doradztwa prawnego uprawnionych do tego osób (pkt 10). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazany powyżej zakres działalności statutowej Stowarzyszenia w pełni uwzględnia charakter przedmiotowej sprawy sądowoadministracyjnej dotyczącej udzielenia informacji o środowisku, bowiem w Statucie jako główny cel działalności zostały wskazane kwestie związane z problematyką dostępu do informacji publicznej. Powyższe postanowienia Statutu, jak również działania Stowarzyszenia, polegające m. in. na udzielaniu pomocy prawnej w zakresie realizacji celów statutowych związanych z dostępem do informacji publicznej (której szczególnym rodzajem jest informacja o środowisku), legitymują zatem Stowarzyszenie do występowania w charakterze uczestnika postępowania w tego typu sprawach. W tym stanie rzeczy, zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 33 § 2 w zw. z art. 25 § 4 P.p.s.a., co uzasadnia dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w niniejszym postępowaniu w charakterze uczestnika. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 193 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.