I SA/Wr 596/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Stankiewicz – Rajchman, (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Dagmara Dominik – Ogińska, Sędzia WSA Andrzej Cichoń, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi: V. B. na Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 grudnia 2021 r. w sprawie o sygn. akt I SAB/Wr 1840/21 I. wymierza Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w wysokości: 100 zł (sto złotych); II. stwierdza, że bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wykonania ww. wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. dalej idącą skargę oddala; IV. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz Strony skarżącej kwotę 697,00 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Przedmiotem skargi V. B. (dalej: strona skarżąca, strona) jest niewykonanie przez Wojewodę Dolnośląskiego (dalej: organ, Wojewoda) wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 grudnia 2021 r. o sygn. akt I SAB/Wr 1840/21. Z akt sprawy wynika, że Skarżący w dniu 30 stycznia 2020 r. wystąpił z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Wniosek ten nie został rozpatrzony w obowiązującym terminie, dlatego złożono skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 grudnia 2021 r. o sygn. akt I SAB/Wr 1840/21 stwierdzono bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania z wniosku Skarżącego oraz, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; Sąd zobowiązał Wojewodę Dolnośląskiego do wydania aktu w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; przyznał od organu na rzecz Strony skarżącej sumę pieniężną w kwocie 1.400 złotych i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok ten stał się prawomocny i został doręczony organowi w dniu 12 maja 2022 r. Pismem z dnia 21 lipca 2022 r. Skarżący wezwał organ do wykonania tego wyroku. Pismem z dnia 22 lipca 2022 r. (wpływ do organu 28 lipca 2022 r.) strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na niewykonanie wyroku z dnia 14 grudnia 2021 r. o sygn. I SAB/Wr 1840/21. Strona wniosła o wymierzenie organowi grzywny, przyznanie na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Z lektury akt administracyjnych wynika, że organ zakończył postępowanie decyzją z dnia 29 lipca 2022 r., udzielając Skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że w sprawie została w dniu 29 lipca 2022 r. wydana decyzja zgodna z wnioskiem Strony. Jednocześnie podnosząc, że sposób prowadzenia postępowania nie wynika ze złej woli pracowników organu, ale jest skutkiem napływu dużej liczby wniosków, koniecznością procedowania w wielu różnych sprawach, odpływu pracowników merytorycznych i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259; w skrócie "p.p.s.a."), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W orzecznictwie i doktrynie podkreśla się (por. Dauter Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VII, WKP 2018), że środki przewidziane w art. 154 p.p.s.a mają na celu ukaranie organu oraz jego dyscyplinowanie, a w określonej sytuacji wydanie rozstrzygnięcia (o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku) za organ. Celem skargi na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu stwierdzającego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przymuszenie organu do działania w sytuacji, gdy ignoruje on orzeczenie sądu i nie podejmuje czynności, do których został przez sąd zobowiązany. Skuteczność skargi zależy zatem od tego, czy organ podjął czynności zmierzające do wykonania wyroku bez zbędnej zwłoki i wykonał wytyczne sądu, a nie od końcowego efektu tych czynności. W świetle powyższego przez niewykonanie wyroku należy więc rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyrok NSA z 30.05.2001 r., II SA 2015/00, LEX nr 57180). O niewykonaniu wyroku można zatem mówić wówczas, gdy takie rozstrzygnięcie – bez względu na jego treść i zakres poprzedzającego go postępowania – nie zostało wydane bądź nie podjęto innych czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Niewykonanie wyroku, o jakim mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a., ma miejsce także wtedy, gdy organ wprawdzie wykonał wyrok, lecz z przekroczeniem wyznaczonego terminu. Stwierdzenie powyższej okoliczności następuje zaś zawsze według stanu na dzień wniesienia skargi (wyrok WSA w Łodzi z 24.05.2017 r., III SA/Łd 278/17, LEX nr 2308594). Cytowany art. 154 § 1 p.p.s.a. formułuje dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności lub przewlekle prowadzić postępowanie po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie obie przesłanki prawne zostały spełnione. W szczególności w sprawie został dochowany warunek pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku. W aktach sprawy znajduje się bowiem pismo pełnomocnika skarżącego z dnia 21 lipca 2022 r. wzywające organ do wykonania wyroku, a tym samym rozpoznania wniosku. Bezspornie również wyrokiem z dnia 14 grudnia 2021 r. o sygn. akt I SAB/Wr 1840/21, Sąd uwzględnił skargę cudzoziemca na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ i zobowiązał organ do załatwienia sprawy z wniosku skarżącego w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jak zaś wynika z akt sprawy administracyjnej, odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi doręczony został organowi w dniu 12 maja 2022 r. (data umieszczona na prezentacie organu). Od tego dnia rozpoczął bieg termin 30 dni do załatwienia sprawy, który upływał z końcem 11 czerwca 2022 r. Od dnia 12 czerwca 2022 r. zatem organ popadł w zwłokę, gdyż nie załatwił przedmiotowej sprawy w terminie wyznaczonym w punkcie III prawomocnego wyroku. W myśl art. 35 § 5 k.p.a. do terminów załatwienia sprawy nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Z przesłanych Sądowi akt administracyjnych sprawy wynika, iż w dniu 19 kwietnia 2022 r. organ uruchomił procedurę z art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 2354 ze zm.). Odpowiedź właściwych służb wpłynęła do organu w dniu 3 czerwca 2022 r. Zatem do terminów wynikających z k.p.a. Sąd nie wlicza okresu oczekiwania przez organ do powyższą odpowiedź i stwierdza, że organ popadł w zwłokę od dnia 5 lipca 2022 r. Trzeba podkreślić, że Sąd podziela zapatrywanie, iż w przypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania termin jego wykonania mija z upływem terminu wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub dokonanie czynności. Wyznaczony przez sąd administracyjny termin do wydania aktu lub podjęcia czynności jest terminem dodatkowym w stosunku do terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona, i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 k.p.a. (Z. Żukowski, Glosa do postanowienia NSA z 12.05.1998 r., IV SA 1317/96, OSP 1999/3, poz. 57). Wskazanie przez sąd w trybie art. 149 p.p.s.a. terminu załatwienia sprawy jest elementem wyroku, zaś przepis art. 37 § 2 k.p.a. nie wyposaża organu w kompetencję do ingerowania i zmiany prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Organ wydał decyzję w sprawie w dacie 29 lipca 2022 r. zezwalającą skarżącemu na pobyt i pracę, zaś 2 sierpnia 2022 r. skierowano do Dyrektora Wydziału Organizacji i Rozwoju pismo w sprawie przekazania zasądzonych w wyroku kwot na konto podane przez stronę skarżącą. Niewątpliwa w rozpoznawanej sprawie zaistniała bezczynność organu po otrzymaniu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy nie miała wszakże - w ocenie Sądu - charakteru rażącego, pomimo że orzeczonego przez Sąd 30-dniowego terminu na załatwienie sprawy organ nie dochował. Opieszałość bowiem organu była bowiem krótkotrwała utrzymując się tylko przez 24 dni. Z tego powodu Sąd uznał, że wystarczająco represyjną, jak też dyscyplinującą funkcję z tytułu niewykonania wyroku spełni grzywna w wysokości 100 złotych, która mieści się w wymiarze art. 154 § 6 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 1 p.p.s.a. Przepis § 6 wymienionego artykułu bowiem nie wprowadza dolnej granicy grzywny. Jednocześnie wskazać wypada, że zgodnie z treścią przepisu art. 154 § 7 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę, może, lecz nie musi, przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną. Sąd w niniejszym przypadku doszedł do przekonania, że z uwagi na stosunkowo niewielki upływ czasu po wydaniu wyroku do dnia wydania decyzji zezwalającej na pobyt nie jest konieczne przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej W powyższym świetle, Sąd na mocy art. 154 § 1, 2, 6 i 7 oraz art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Na zasądzoną kwotę kosztów postępowania składają się - wpis od skargi w wysokości 200 zł, koszty zastępstwa procesowego - 480 zł i uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł).