IV SAB/Gl 236/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Małgorzata Walentek, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Dyrektora A w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe; 2) zasądzić od Dyrektora A w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 10 lipca 2017 r. M. K. wystąpiła do Dyrektora A w K. o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na pytanie: "czy Państwa placówka edukacyjna w latach 2014-2016 zawierała umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego?" Jednocześnie zastrzegła, że w razie pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytanie wnosi również o przesłanie kopii tych umów. W odpowiedzi na wniosek, pismem z dnia 11 września 2017 r. Dyrektor A w K. poinformowała skarżącą, że nigdy, a zatem także w latach 2014-2016, nie zawierano umów z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. Ponadto wyjaśniła, że emaila zawierającego wniosek o udostępnienie informacji publicznej odczytano dopiero w dniu 7 września 2017 r. z powodu okresu wakacyjnego i dlatego, że nikt z pracowników szkoły nie wiedział, iż poza skrzynką domyślną pisma przychodzą na skład ESP. Jednocześnie wskazała, że obsługi platformy ePUAP pracownicy szkoły uczyli się sami i nie byli świadomi, że wiadomości do nich kierowane "wpadają" do skrzynki domyślnej. Dodała również, że dopiero wizyta w komórce Urzędu Miasta K., specjalizującej się w ePUAP, pozwoliła im na znalezienie wyżej wymienionego wniosku. Zapewniła także, iż jej zamiarem nie było zatajanie informacji, ani utrudnianie skarżącej w jakikolwiek sposób ich uzyskania. Pismem z dnia 28 sierpnia 2017 r. M. K., reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata L. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Dyrektora A w K. w zakresie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając organowi naruszenie art. 13 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z uwagi na nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem oraz wnosząc o: – zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty zwrotu akt organowi, – zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania w łącznej kwocie 602,20 zł według załączonego spisu kosztów, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 zł, stosownie do § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że w dniu 10 lipca 2017 r. skarżąca złożyła do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. Równocześnie w razie odpowiedzi pozytywnej, skarżąca wniosła o przesłanie kopii tych umów. Powyższy wniosek został wniesiony za pomocą platformy ePUAP i prawidłowo doręczony organowi w dniu 10 lipca 2017 r., czego dowodem jest Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia. W przepisanym terminie organ nie udostępnił żądanej informacji, jednocześnie nie zawiadomił skarżącej o zaistnieniu okoliczności z art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 wyżej wymienionej ustawy. Tym samym zdaniem pełnomocnika skoro wniosek skarżącej nie spotkał się z jakąkolwiek reakcją organu to nie ulega wątpliwości, iż organ ten pozostaje bezczynny w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, co natomiast czyni skargę konieczną i zasadną. W odpowiedzi na skargę Dyrektor A w K. wniosła o umorzenie postępowania, jednocześnie wyjaśniając, że nie zamierzała naruszać prawa dostępu do informacji publicznej. Wyjaśniła, że wniosek skarżącej został złożony za pośrednictwem platformy ePUAP w czasie kiedy w szkole trwały wakacje a ona przebywała w niej sporadycznie z uwagi na urlop. Wniosek został przesłany do tzw. składu ESP, a nie na skrzynkę domyślną, z której na bieżąco odbierają całą pocztę, wobec tego dopiero w dniu 4 września 2017 r., po wpływie skargi, dowiedziała się o wniosku skarżącej i natychmiast podjęła czynności wyjaśniające, jednakże pomimo dokładnego przeszukania skrzynki podawczej nie znalazła wniosku i dlatego zwróciła się o pomoc do komórki Urzędu Miasta K., która specjalizuje się w obsłudze platformy ePUAP. Ostatecznie dzięki pomocy pracowników Urzędu Miasta znalazła w dniu 7 września 2017 r. w składzie ESP wniosek skarżącej. Ponadto podniosła, że Szkoła, jako placówka publiczna, nie korzysta z podmiotów zewnętrznych w zakresie obsługi prawnej, może natomiast korzystać z radców prawnych zatrudnionych w CUW K. (a poprzednio ZOJO K.), w rzeczywistości jednak najczęściej musi radzić sobie sama. Równocześnie wskazała, iż nawet gdyby sekretarz szkoły odebrał wiadomość to odpowiedziałby na nią również za pomocą skrzynki ePUAP, czyli niezgodnie z wolą skarżącej, która zrezygnowała z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Poza tym oświadczyła, że A w K. jest bardzo małą placówką, a co za tym idzie dyrektor nie ma zastępcy, ani żadnego pracownika administracji poza sekretarzem, natomiast nauczyciele, po zakończeniu rekrutacji, przebywali na urlopach. Podsumowując stwierdziła, iż zawsze w terminie realizuje wszystkie zadania oraz dodała, że w dniu 13 września 2017 r. przesłała skarżącej odpowiedź na wniosek wraz z wyjaśnieniami zaistniałej sytuacji. W dniu 15 września 2017r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącej, w którym wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.)- dalej P.p.s.a. i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według załączonego do skargi spisu kosztów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak wynika z przedstawionej sądowi dokumentacji sprawy skarżąca wystąpiła do Dyrektora A o udostępnienie informacji publicznej. Adresat wniosku informację tę udostępnił, jednak nastąpiło to po wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, a w związku z tym wniósł o umorzenie postępowania wszczętego przed sądem. W złożonym w odpowiedzi na stanowisko adresata wniosku, działający w imieniu skarżącej profesjonalny pełnomocnik również wystąpił o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Wobec jednomyślnych wniosków o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego złożonych przez obie strony sporu, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za słuszne, wnioski te uwzględnić. Dalsze postępowanie sądowe stało się bowiem, w tej sytuacji bezprzedmiotowe. Przechodząc do wniosku skarżącej o zwrot kosztów postępowania zauważyć trzeba, że w przypadku umorzenia postępowania ustawodawca pozwala na przyznanie stronie kosztów w sytuacji uwzględnienie skargi w trybie autokontroli lub w przypadku pozytywnego zakończenia postępowania mediacyjnego. Istotnie, zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w judykaturze, dokonanie przez organ po wniesieniu skargi czynności, jakiej domaga się strona ma cechy autokontroli, o której mowa w art. 54 § 3 P.p.s.a. Czyni zatem zasadnym pozytywne rozpatrzenie wniosku w przedmiocie zasądzenia od adresata wniosku kosztów postępowania. Na koszty te składała się kwota wpisu sądowego w wysokości 100 zł oraz koszty adwokackie według złożonego spisu kosztów. Stosownie do brzmienia art. 200 P.p.s.a stronie skarżącej przysługuje zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W odniesieniu do uiszczonego przez stronę skarżąca wpisu sądowego Sąd nie miał wątpliwości, że był to niezbędny do prowadzenia sprawy koszt postępowania. Z tego tytułu uwzględnił tę kwotę w sentencji postanowienia. Natomiast orzekając o kosztach z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika strony Sąd uznał, że nie był to niezbędny koszt. Wprawdzie, zgodnie z art. 205 § 2 P.p.s.a. jednym z elementów niezbędnych kosztów postępowania jest wynagrodzenie pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego), jednakże Sąd może w uzasadnionych przypadkach dokonać odmiennej oceny, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika, charakter sprawy oraz przyczynienie się pełnomocnika do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W opinii Sądu, w niniejszej sprawie właśnie taki uzasadniony przypadek zaistniał. Po pierwsze, należy wskazać, że w okresie od 5 września 2017 r. do 28 listopada 2017 r. M. K. wniosła do tutejszego Sądu 25 skarg na bezczynność różnych organów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (sygn. akt: IV SAB/Gl 223/17, IV SAB/Gl 227/17, IV SAB/Gl 231/17, IV SAB/Gl 232/17, IV SAB/Gl 233/17, IV SAB/Gl 236/17, IV SAB/Gl 241/17, IV SAB/Gl 244/17, IV SAB/Gl 245/17, IV SAB/Gl 254/17, IV SAB/Gl 255/17, IV SAB/Gl 260/17, IV SAB/Gl 261/17, IV SAB/Gl 262/17, IV SAB/Gl 267/17, IV SAB/Gl 268/17, IV SAB/Gl 277/17, IV SAB/Gl 280/17, IV SAB/Gl 282/17, IV SAB/Gl 286/17, IV SAB/Gl 287/17, IV SAB/Gl 288/17, IV SAB/Gl 292/17, IV SAB/Gl 293/17, IV SAB/Gl 354/17). We wszystkich tych sprawach skarżąca była reprezentowana przez adwokata L. K., który dołączał do skarg spis kosztów, obejmujący m.in. koszty zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 zł. Jednakże w żadnej ze spraw nie wykazano, że koszty zastępstwa procesowego rzeczywiście zostały przez skarżącą poniesione, w szczególności nie przedłożono faktur dokumentujących opłacenie usług prawnych. Równocześnie Sąd wziął pod uwagę znany mu z urzędu fakt, że wniesione w wyżej wymienionych sprawach skargi dotyczą udostępnienia informacji publicznej w zakresie umów związanych z obsługą prawną organów, a zarazem mają zbieżną treść, w szczególności zarzuty, wnioski i argumentację. Poza tym Sądowi jest również wiadome z urzędu, na podstawie informacji zawartych na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach, że skarżąca wnosiła do organów na terenie całej Polski podobne wnioski o udostępnienie informacji publicznej, a następnie skargi na bezczynność tych organów w przedmiocie informacji publicznej, dotyczącej tego samego przedmiotu (m.in. w sprawach o sygn. akt: II SAB/Op 126/17, II SAB/Kr 191/17, II SAB/Ke 55/17, II SAB/Rz 80/17, II SAB/Ol 64/17). Tym samym, zdaniem Sądu powielanie skarg i ich niewielka tylko modyfikacja ograniczająca się zasadniczo do określenia adresata wniosku i wskazania właściwego sądu, nie wymagała w sprawie o tak daleko "seryjnym" charakterze, żadnego istotnego udziału profesjonalisty tym bardziej, że sama wykonuje zawód adwokata, co widome jest Sądowi z urzędu. W związku z powyższym nie można uznać, żeby wnioskowane koszty zastępstwa adwokackiego były wydatkami niezbędnymi do celowego dochodzenia praw, w rozumieniu art. 200 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2004r. sygn.. akt FZ 341/04 publ. CBOSA). Mając powyższe na względzie orzeczono jak w postanowieniu na mocy art. 161§ 1 pkt 3 i art. 200 P.p.s.a.