II GSK 1460/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Ł. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Ł. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 1833/22 w sprawie ze skargi Ł. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 27 października 2022 r. nr SKO.K/41.3/1196/2022/0/KS w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia: oddalić wniosek. UZASADNIENIE Ł. B. (dalej: strona, wnioskodawca) w piśmie z 4 października 2024 r., doprecyzowanym pismem z 20 listopada 2024 r. wystąpił z kolejnym wnioskiem o wstrzymanie wykonania – tym razem - zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: SKO, Kolegium) z 27 października 2022 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Mysłowice z 28 kwietnia 2022 r. orzekającej o cofnięciu stronie uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B. Wniosek uzasadniał tym, że decyzja może wywołać trudne do odwrócenia skutki. W sytuacji prowadzenia działalności gospodarczej, cofnięcie prawa jazdy może uniemożliwić stronie jej prowadzenie, mając na uwadze także czas prowadzenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Wcześniej, w skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 29 marca 2023 r. sygn. akt III SA/Gl 1833/22 oddalającym skargę strony na wyżej opisaną decyzję SKO, skarżący zawarł także wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Mysłowice w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B. Wniosek ten Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z 12 września 2023 r., sygn. akt II GSK 1469/21, uzasadniając, że przedmiot wniosku został wadliwie określony, gdyż decyzja organu I instancji nie może być skutecznie wskazywana jako przedmiot wniosku o sądowoadministracyjne wstrzymanie wykonania. Przyjął także, że strona nie dokonała prawidłowej konkretyzacji podstawy faktycznej wniosku w nawiązaniu do przesłanek materialnych warunkujących jego uwzględnienie na mocy art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.). W ponownie złożonym wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony strona prawidłowo skierowała swoje żądanie wobec decyzji odwoławczej. Odnosząc się do wniosku, należy wyjaśnić, że istotą instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest możliwość skorzystania przez adresata aktu lub czynności z tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla niego wywołać ich wykonanie, zanim sprawa zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest wyjątkiem od zasady wykonywania decyzji ostatecznych. Z tego powodu przesłanki uprawniające do jego zastosowania muszą być interpretowane ściśle. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłankami wstrzymania zaskarżonego aktu są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w objętej wnioskiem decyzji (por. postanowienie NSA z 17 lipca 2008 r., sygn. akt II GZ 139/08; opubl.: podobnie jak niżej cytowane: orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z ugruntowanej w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika bowiem, że obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie (por. postanowienia NSA: z 3 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1427/11; z 28 kwietnia 2020 r., sygn. akt I FZ 90/20). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w całości lub w części na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. musi odnosić się zatem do konkretnych okoliczności świadczących, że w stosunku do strony wstrzymanie zaskarżonej decyzji jest zasadne, a wywody zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinny zostać połączone z niezbędnym odwołaniem się do dokumentów źródłowych potwierdzających prezentowaną przez stronę w tym zakresie argumentację (por. postanowienia NSA z: 1 marca 2019 r., sygn. akt I OZ 174/19; 18 grudnia 2019 r., sygn. akt II FZ 856/19). Strona powinna więc przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie jest zatem wystarczające złożenie samego wniosku, z przytoczeniem treści dyspozycji art. 61 § 3 p.p.s.a, bez odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy (por. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2020 r., sygn. akt II FZ 102/20). Sąd musi bowiem dysponować wyczerpująco przedstawionymi (opisanymi) wiarygodnymi faktami, pozwalającymi na zastosowanie przedmiotowej instytucji. Naczelny Sąd Administracyjny ocenił, że sformułowany w skardze kasacyjnej wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie został wystarczająco uzasadniony. Lakonicznie wskazana okoliczność, która – zdaniem skarżącego – przemawia za uwzględnieniem jego żądania, tj. niezbędność prawa jazdy w codziennym funkcjonowaniu, nawet gdy jest to prowadzenie działalności gospodarczej, nie została poparta żadną dokumentacją, która – w połączeniu z uzasadnieniem wniosku– mogłaby zostać poddana rozważaniom Sądu pod kątem uprawdopodobnienia wystąpienia przesłanek, o których stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., mając też na uwadze, że instytucja ta stanowi wyjątek od zasady wykonalności zaskarżonych decyzji. W tej sytuacji, wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji należało uznać za nieuzasadniony i na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.