I OZ 813/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 23 października 2024 r., sygn. akt II SA/Lu 465/24 o oddaleniu wniosku o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Joanny Cylc-Malec i Jacka Czai oraz asesora sądowego Brygidy Myszyńskiej-Guziur w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 12 kwietnia 2024 r. nr SKO.41/1507/OS/2024 w przedmiocie usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 października 2024 r., sygn. akt II SA/Lu 465/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej: Sąd I instancji) oddalił wniosek Z. W. (dalej: Skarżący) o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Joanny Cylc-Malec i Jacka Czai oraz asesora sądowego Brygidy Myszyńskiej-Guziur od orzekania w sprawie. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wnioskiem z 1 października 2024 r. Skarżący zwrócił się do Sądu I instancji o wyłączenie sędziów Joanny Cylc-Malec i Jacka Czai oraz asesora sądowego Brygidy Myszyńskiej-Guziur od orzekania w sprawie. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał na treść rozstrzygnięć w konkretnych sprawach, twierdząc, że w rozstrzygnięciach wydanych w tych sprawach wystąpiły rozbieżności. Ponadto wskazał na nieuwzględnienie przez Sąd złożonej przez niego dokumentacji, a także na współpracę z organami "w oszczędzaniu Gminy N. na usługach opiekuńczych i specjalistycznych" i "tolerowanie w WSA Lublin napadów socjalnych z policjantami [...] na posesję chorych ciężko emerytów". Z oświadczeń złożonych przez sędziów Joanny Cylc-Malec i Jacka Czai oraz asesora sądowego Brygidy Myszyńskiej-Guziur wynika, że nie istnieją żadne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie. Nie zachodzą także okoliczności uzasadniające wyłączenie ww. sędziów oraz asesora od orzekania z mocy samej ustawy. Sąd I instancji, oddalając wniosek o wyłączenie stwierdził, że w sprawie nie zachodzą ustawowe przesłanki z art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), obligujące sąd do wyłączenia sędziów oraz asesora sądowego od rozpoznania sprawy. Jednocześnie, z wyjaśnień złożonych przez sędziów oraz asesora sądowego na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a., wynika, że nie istnieją również inne okoliczności, które stanowiłyby podstawy do wyłączenia ich od orzekania w niniejszej sprawie. Sąd podkreśli, że sama okoliczność, że sprawy Skarżącego nie zostają rozpoznane zgodnie z jego wolą nie świadczy o tym, że sędziowie, którzy tworzyli skład orzekający w tych sprawach, są do Skarżącego negatywnie nastawieni lub, że są stronniczy. Okoliczność ta sama w sobie nie może być podstawą uznania, że zachodzą uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Ponadto prawo wnoszenia środków zaskarżenia zapewnia stronie możliwość weryfikacji zapadłych rozstrzygnięć pod kątem ich poprawności. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Skarżący. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Niezależnie od przyczyn wymienionych powyżej, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, o czym stanowi art. 19 p.p.s.a. Powyższy przepis reguluje przypadek wyłączenia sędziego ze względu na istnienie przesłanki o tzw. względnym charakterze. Oznacza to konieczność oceny każdego konkretnego przypadku. Ustawodawca posługując się pojęciem "okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności" nałożył na sąd obowiązek zbadania, czy taka okoliczność w danej sprawie rzeczywiście istnieje. Z mocy art. 24 § 1 p.p.s.a. powyższe przepisy stosuje się odpowiednio do wyłączenia asesora sądowego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie brak jest przesłanek, które uzasadniałyby wyłączenie sędziów Joanny Cylc-Malec i Jacka Czai oraz asesora sądowego Brygidy Myszyńskiej-Guziur. W sprawie nie zachodzą bowiem przesłanki wyłączenia określone w ww. art. 18 p.p.s.a., a podane okoliczności nie są tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności. Podkreślić przy tym należy, że wskazane przez Skarżącego okoliczności wynikają z niezadowolenia strony z prowadzenia przez ww. sędziów oraz asesora sądowego spraw Skarżącego. Subiektywny pogląd strony co do trafności podejmowanych decyzji w sprawach Skarżącego przez sędziów czy asesora, jak zasadnie podkreślił Sąd I instancji, nie może natomiast stanowić przesłanki wyłączenia od rozpoznania sprawy. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że sędziowie Joanna Cylc-Malec i Jacek Czaja oraz asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur, których dotyczył wniosek o wyłączenie, w postępowaniu przed Sądem I instancji złożyli wymagane oświadczenia. We wniosku o ich wyłączenie brak jest natomiast wskazania takich okoliczności i argumentów, które podważałyby prawdziwość złożonych przez nich w tej sprawie oświadczeń. W konsekwencji stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo uznał, że wniosek o wyłączenie nie zasługiwał na uwzględnienie, bowiem nie zaistniały przesłanki określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.