I GZ 357/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Fundacji P. M. E. P. L. N. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2023 r.; sygn. akt V SA/Wa 641/23 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Fundacji P. M. E. P. L. N. w W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 lutego 2023 r.; nr DFS-VI.7211.79.2020 w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej przypadającej do zwrotu postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 8 sierpnia 2023 r. sygn. akt V SA/Wa 641/23 odmówił Fundacji P.M.E.P.L.N. w W. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 lutego 2023 r. w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej przypadającej do zwrotu. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy: W skardze na ww decyzję, skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarżąca Fundacja nie wykazała spełnienia przesłanek uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej. Uzasadniając złożony wniosek WSA w Warszawie stwierdził, że skarżąca na poparcie swoich obaw nie przedstawiła dowodów, co dopiero umożliwiłoby Sądowi określenie prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzeń określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zdaniem Sądu I instancji Fundacja, uzasadniając złożony w niniejszej sprawie wniosek, wskazała na ogólne zagrożenie zakończenia swojej działalności. Poza rachunkiem zysków i strat oraz postanowieniem o umorzeniu dochodzenia w sprawie włamania do lokalu zajmowanego przez Fundację, nie przedstawiono szczegółowych danych i dokumentów potwierdzających stan finansowy i majątkowy skarżącej, co nie przemawia za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wobec braku możliwości weryfikacji podniesionych we wniosku okoliczności. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżone postanowienie WSA w Warszawie odpowiada prawu, zatem zażalenie skarżącego podlega oddaleniu. W art. 61 § 3 p.p.s.a. określono przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd jest uprawniony do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. W tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne (por. postanowienie NSA z 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 140/12, postanowienie NSA z 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11, postanowienie NSA z 14 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1116/10, postanowienie NSA z 6 listopada 2009 r. sygn. akt II OZ 975/09, postanowienie NSA z 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168, Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010, s. 207). Niezbędne jest wskazanie przez wnioskodawcę na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Twierdzenia strony powinny wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. i jednocześnie znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Obowiązkiem sądu nie jest natomiast domyślanie się intencji strony, ani orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie całokształtu akt sprawy. To w interesie wnioskującego leży odpowiednie uzasadnienie składanego wniosku. Wniosek skarżącej został oparty na przesłance z art. 61 § 3 p.p.s.a., wskazując ogólnie, że dokonanie zwrotu należności określonej zaskarżoną decyzją powoduje powstanie zakłóceń w działaniu Fundacji. W rozpoznawanej sprawie, wbrew twierdzeniom skarżącej, zgodzić się należy z konkluzją Sądu pierwszej instancji, że nie uprawdopodobniła ona, że wykonanie decyzji Ministra Sprawiedliwości spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Zbyt ogólnikowe argumenty przytoczone przez skarżącego spowodowały, że Sąd pierwszej instancji nie mógł ocenić wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową strony. Strona ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, ze wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne. Twierdzenia te powinny być co najmniej uprawdopodobnione. O ile dana okoliczność może być udokumentowana, to należy przedłożyć stosowne dokumenty (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10). Przedstawienie przez skarżącego jedynie rachunku zysków i strat oraz postanowienia o umorzeniu dochodzenia w sprawie włamania do lokalu zajmowanego przez Fundację, wobec braku szczegółowych danych i dokumentów potwierdzających stan finansowy i majątkowy skarżącej, spowodowało niemożność weryfikacji podniesionych we wniosku okoliczności. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczności powołane we wniosku nie stanowią przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Brak wskazania takich okoliczności uniemożliwia odniesienie się do twierdzeń o wpływie zwrotu dotacji celowej na budżet Fundacji. Należy zauważyć, że skarżąca nie przedstawiła żadnych szczegółowych danych dla zorientowania się w jej sytuacji finansowej i stwierdzenia, czy rzeczywiście w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji istnieje ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zatem Sąd I instancji prawidłowo uznał, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji przed zakończeniem kontroli sądowej może wpłynąć na sytuację skarżącej Fundacji. Żądanie wstrzymania wykonania decyzji bez wskazania konkretnych okoliczności i dowodów na ich potwierdzenie, należy, wskutek dokonanej wyżej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a., uznać za niewystarczające. W zakresie przesłanki niebezpieczeństwa wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków należy stwierdzić, że nałoży na skarżącą obowiązek zwrotu dotacji ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne poprzez zwrot uiszczonej kwoty, o czym wskazał również Sąd I instancji. Z tego powodu samo uiszczenie kwoty tytułem zwrotu dotacji jest odwracalne i nie powoduje sytuacji określonej w art. 61 § 3 p.p.s.a. jako przesłanka zastosowania uregulowanej tam instytucji prawnej. Wobec powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji wynika jakie ustalenia i oceny legły u podstaw jego wydania. Sąd I instancji w istocie nie miał możliwości skonfrontować wysokości zwrotu kwoty dotacji Fundacji z jej rzeczywistymi możliwościami płatniczymi, a co za tym idzie, ocenić, czy wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Na marginesie NSA stwierdza, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (art. 61 § 4 p.p.s.a.). W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. W tych okolicznościach sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zakwestionowane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wydane w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. było prawidłowe. Kierując się wyżej wymienionymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.