I GZ 387/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. [...]Sp. j. w Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lipca 2024 r., sygn. akt V SA/Wa 472/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. [...]Sp. j. w Ł. na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2023 r., nr DIR-IX.6343.10.2023.AP.3 przedmiocie określenia kwoty dofinasowania przypadającej do zwrotu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 19 lipca 2024 r., sygn. akt V SA/Wa 472/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił P. [...] Spółce jawnej w Ł. wstrzymania wykonania decyzji Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2023 r., w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania w wysokości 412 137,60 zł wraz z odsetkami. W ocenie tego Sądu strona nie uprawdopodobniła wystąpienia którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2023 r. poz. 2325) - dalej jako: "p.p.s.a.". Skarżąca spółka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji, zarzucając art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonalności decyzji w sytuacji gdy wysokość kwoty dofinansowania do zwrotu wynosi wraz z odsetkami około milion złotych, a tym samym istnieje groźba wyrządzenia skarżącej spółce znacznej szkody. Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych polegający na pominięciu okoliczności, że skarżąca spółka prowadzi działalność usługową i nie posiada majątku pozwalającego na uiszczenie spornej należności. Spółka wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji oraz o dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci kopii księgi przychodów i rozchodów za miesiące styczeń-czerwiec 2024 r. na fakt wysokości miesięcznych przychodów i dochodów spółki oraz ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych na 30 czerwca 2024 r na fakt majątku spółki. W związku z przedstawionymi dokumentami skarżąca wniosła o zmianę postanowienia poprzez wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi, więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienia NSA: z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, z dnia 26 września 2013 r., II FZ 718/13). W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" - wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy (por. postanowienia NSA: z dnia 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12; z dnia 26 lutego 2015 r., II FZ 2137/14; z dnia 14 kwietnia 2015 r., II FZ 207/15; z dnia 22 lipca 2015 r., II FZ 497/15). Samo powołanie się przez stronę skarżącą na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie można przenosić ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. postanowił dopuścić dowód z dokumentów załączonych do wniesionego zażalenia, jednocześnie wskazując na ich niewielką wartość dowodową. Do zażalenia bowiem załączono wydruki, na których wskazuje się podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za okres styczeń – czerwiec 2024 oraz informację o środkach trwałych. Wydruki te nie zostały opatrzone niczyim podpisem; w szczególności nie są poświadczone za zgodność z oryginałem. Nie wiadomo, kto i kiedy oraz w jakim celu je sporządził. Nie można zatem przyjąć, że stanowią wiarygodny materiał dowodowy. Niezależnie od tego materiały te nie dają podstaw do oceny sytuacji majątkowej spółki. Co prawda przepisy o ochronie tymczasowej nie wymagają udowodnienia, lecz jedynie uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających żądanie, niemniej jednak nawet ten warunek nie został spełniony. Zaprezentowane w załączonych wydrukach dane mają charakter fragmentaryczny, wybiórczy. Nie pozwalają na wszechstronną ocenę sytuacji spółki. Nie wiadomo w szczególności czy w ostatnim roku podatkowym wykazano zysk, czy stratę i ewentualnie w jakiej sytuacji, nie przedstawiono wyciągów z rachunków bankowych, etc. Brak jest zatem poparcia dla stanowiska autora zażalenia, że przedstawione dokumenty potwierdzają kondycję finansową spółki i potwierdzają fakt, że brak wstrzymania wykonania decyzji narazi spółkę na szkodę, a wręcz na pozbawienie jej jakiegokolwiek bytu. W związku z powyższym zgodne pozostaje stanowisko Sądu pierwszej instancji, że brak możliwości zobrazowania sytuacji majątkowej spółki nie pozwala na zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.