II GZ 551/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 3041/23 w zakresie oddalenia wniosku o wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 29 września 2022 r. nr DPR.720.6.2021.256 w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE I Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 lipca 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 3041/23, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako: "p.p.s.a.") w sprawie ze skargi T. G. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 29 września 2022 r. w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji, oddalił wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że nie było uzasadnione zastosowanie art. 85 ust. 4 lit. b) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/59/UE z 15 maja 2014 r. ustanawiającej ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych oraz zmieniającej dyrektywę Rady 82/891/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/24/WE, 2002/47/WE, 2004/25/WE, 2005/56/WE, 2007/36/WE, 2011/35/UE, 2012/30/UE i 2013/36/EU oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 i (UE) nr 648/2012 (Dz. Urz. UE L 173 z 12 czerwca 2014 r., s. 190; dalej jako: "dyrektywa 2014/59/UE") przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym ze złożonego wniosku, albowiem decyzja ta została wykonana w tym znaczeniu, że wywołała określone w niej skutki prawne. Z chwilą bowiem doręczenia decyzji BFG podmiotowi w restrukturyzacji (A. S.A. z siedzibą w W., dalej jako: "A.", "Podmiot w restrukturyzacji") tj. z dniem [...] września 2022 r. doszło do wszczęcia przymusowej restrukturyzacji (pkt 1 decyzji BFG). Z tym dniem, nastąpiło także, według stanu na koniec dnia wszczęcia przymusowej restrukturyzacji, umorzenie instrumentów kapitałowych, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 793 ze zm.; dalej jako: "ustawa o BFG") (pkt 3 decyzji BFG) tj. wskazanych w decyzji akcji oraz obligacji na okaziciela. Skutek w postaci umorzenia tych instrumentów już zatem nastąpił [...] września 2022 r. i w tym dniu decyzję BFG należy uznać we wspomnianym zakresie za wykonaną. Podobnie sprawa ma się, jeżeli chodzi o zastosowany względem A. instrument przymusowej restrukturyzacji w formie instytucji pomostowej B. SA z siedzibą w W. (obecnie: C. S.A. z siedzibą w W., dalej jako: "Instytucja pomostowa") i dokonane z dniem [...] października 2022 r. (dalej jako: "Dzień Przeniesienia") przeniesienie przedsiębiorstwa A. (pkt 5 ppkt 1 decyzji BFG) oraz zobowiązań tego podmiotu (pkt 5 ppkt 2 decyzji BFG) na Instytucję pomostową, z wyłączeniem jednak wskazanych w decyzji BFG zobowiązań i praw majątkowych, w tym wynikających z czynności faktycznych, prawnych lub czynów niedozwolonych dotyczących umów kredytów i pożyczek denominowanych we franku szwajcarskim (CHF) lub indeksowanych kursem franka szwajcarskiego (CHF) bądź denominowanych w walucie obcej lub indeksowanych kursem waluty obcej, oraz roszczeń wynikających z tych praw majątkowych, w tym objętych postępowaniami cywilnymi, administracyjnymi, niezależnie od daty ich podniesienia. W Dniu Przeniesienia doszło zatem do wykonania decyzji BFG w zakresie dotyczącym przeniesienia przedsiębiorstwa A., jego praw majątkowych, zobowiązań i roszczeń z nich wynikających na Instytucję pomostową. Zgodnie bowiem z postanowieniem art. 191 ust. 1 ustawy BFG. z tym Dniem Instytucja pomostowa wstąpiła w miejsce A. w zakresie przejętych praw i zobowiązań. W świetle postanowienia pkt 6 decyzji BFG należy też przyjąć, że doszło do zapłaty wynagrodzenia za przejęcie tego przedsiębiorstwa co nastąpiło poprzez przejęcie przez Instytucję Pomostową zobowiązań Podmiotu w restrukturyzacji. W Dniu Przeniesienia doszło także do pozostawienia w A. praw majątkowych i zobowiązań, które takim przeniesieniem nie zostały objęte, w tym tych wynikających z umów kredytów i pożyczek denominowanych we franku szwajcarskim (CHF) lub indeksowanych kursem franka szwajcarskiego (CHF) bądź denominowanych w walucie obcej lub indeksowanych kursem waluty obcej. Wspomniane, niepodlegające przeniesieniu prawa i zobowiązania (także roszczenia wynikające z tych zobowiązań) uzyskały zatem taki status z dniem [...] października 2022 r. Reasumując, w Dniu Przeniesienia zaistniał skutek w postaci przeniesienia przedsiębiorstwa, praw i zobowiązań A. na Instytucję pomostową, przy jednoczesnym wyłączeniu enumeratywnie wymienionych w decyzji BFG praw, zobowiązań i roszczeń z nich wynikających. II Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie Sądu pierwszej instancji, wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia, poprzez wstrzymanie wykonania decyzji Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 29 września 2022 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego, mianowicie: 1. art. 85 ust. 4 lit. b) dyrektywy 2014/58/UE, poprzez uchybienie, polegające na pominięciu treści oraz charakteru tego przepisu, który przewiduje obowiązek państwa członkowskiego Unii Europejskiej, do umożliwienia wstrzymania wykonania decyzji organu ds. restrukturyzacji, podczas gdy w niniejszej sprawie uznano, że nie przysługuje mi prawo do wstrzymania wykonania decyzji organu, w oparciu o okoliczność ode mnie niezależną, tj. wykonanie decyzji przez organ. 2. art. 85 ust. 3 zd. 1 dyrektywy 2014 /58/UE, poprzez uniemożliwienie mi realnej możliwości, odwołania się od decyzji organu, a nadanie postawionemu w skardze od decyzji, wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, w istocie iluzorycznego charakteru, gdyż wykonalność decyzji organu, jest niezależna ode mnie oraz od Sądu, do czasu wydania postanowienia o wstrzymaniu decyzji, co w konsekwencji doprowadziło do sytuacji, w której organ ds. restrukturyzacji, władny jest, aby przesądzić o uniemożliwieniu wstrzymania przez Sąd, wydanej przez siebie decyzji. 3. art. 11 ust. 8, w zw. z art. 11 ust. 4 pkt 1, 2, 4 i 5 ustawy o BFG poprzez uznanie w oparciu o treść tych przepisów, że charakter decyzji: w przedmiocie wszczęcia przymusowej restrukturyzacji, umorzenia instrumentów kapitałowych, zastosowania instrumentów przymusowej restrukturyzacji, jako ostatecznych i podlegających natychmiastowemu wykonaniu, przesądza w istocie o braku możliwości ich wstrzymania przez Sąd, gdyż decyzje te, mogą w każdym przypadku zostać wykonane, przed rozpatrzeniem wniosku o wstrzymanie decyzji przez Sąd, a ja mam w konsekwencji jedynie iluzoryczną możliwość, ubiegania się przed Sądem, o wstrzymanie decyzji. 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na mianowicie: 1. art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez pominięcie, że na podstawie tego przepisu. Sąd ma możliwość, aby na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu, lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy w niniejszej sprawie Sąd w istocie nie miał możliwości wtrzymania decyzji, gdyż wykonanie decyzji przez organ, zamknęło drogę do wstrzymania decyzji przez Sąd, co w konsekwencji prowadzi do uznania, że organ wchodzi w kompetencje Sądu, zamykając możliwość, wstrzymania wydanej przez siebie decyzji. 2. art. 3 § 1 p.p.s.a., poprzez niedokonanie kontroli decyzji, w szczególności czy zachodzą ustawowe przesłanki do wtrzymania decyzji, wymienione w treści art. 61 § 3 p.p.s.a., mianowicie czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a oddalenie wniosku o wstrzymanie decyzji, jedynie na podstawie jej częściowego wykonania. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny, że wykluczone jest wstrzymanie na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wykonania zaskarżonej decyzji BFG z uwagi na szczególne regulacje przyjęte w ustawie krajowej tj. art. 11 ust. 6 i ust. 8 ustawy o BFG, które wyłączają możliwość zastosowania w sprawie ze skargi na decyzję BFG ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Trafnie jednak równocześnie Sąd pierwszej instancji uznał, że polski ustawodawca wadliwie implementował art. 85 ust. 4 lit. b) dyrektywy 2014/59/UE, który przewiduje obowiązek państwa członkowskiego Unii Europejskiej do wprowadzenia przepisu, który dopuszczałby wstrzymanie (zawieszenie) wykonania decyzji organu ds. restrukturyzacji (por. postanowienie NSA z dnia 14 października 2021 r., sygn. akt II GZ 322/21). Niewywiązanie się z powyższego obowiązku przez polskiego ustawodawcę nie stoi zatem na przeszkodzie bezpośredniemu zastosowaniu wskazanego przepisu dyrektywy 2014/59/UE. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowa była też ocena przez WSA, że zastosowanie tego przepisu nie jest jednak uzasadnione w realiach rozpoznawanej sprawy, albowiem decyzja w niniejszej sprawie została już wykonana w tym znaczeniu, że wywołała określone w niej skutki prawne. Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, z chwilą doręczenia decyzji BFG podmiotowi w restrukturyzacji, tj. z dniem [...] września 2022 r. doszło do wszczęcia przymusowej restrukturyzacji (pkt 1 decyzji BFG). Z tym dniem nastąpiło także, według stanu na koniec dnia wszczęcia przymusowej restrukturyzacji, umorzenie instrumentów kapitałowych, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy o BFG (pkt 3 decyzji BFG), tj. wskazanych w decyzji akcji oraz obligacji na okaziciela. Skutek w postaci umorzenia tych instrumentów już zatem nastąpił w dniu [...] września 2022 r. i w tym dniu decyzję BFG należy uznać we wspomnianym zakresie za wykonaną. Analogicznie stało się także z zastosowanym względem A. instrumentem przymusowej restrukturyzacji w formie instytucji pomostowej i dokonanym z dniem [...] października 2022 r. przeniesieniem przedsiębiorstwa A. (pkt 5 ppkt 1 decyzji BFG) oraz zobowiązań tego podmiotu (pkt 5 ppkt 2 decyzji BFG) na Instytucję pomostową, z wyłączeniem jednak wskazanych w decyzji BFG zobowiązań i praw majątkowych, w tym wynikających z czynności faktycznych, prawnych lub czynów niedozwolonych dotyczących umów kredytów i pożyczek denominowanych we franku szwajcarskim (CFIF) lub indeksowanych kursem franka szwajcarskiego (CFIF) bądź denominowanych w walucie obcej lub indeksowanych kursem waluty obcej, oraz roszczeń wynikających z tych praw majątkowych, w tym objętych postępowaniami cywilnymi, administracyjnymi, niezależnie od daty ich podniesienia. W Dniu Przeniesienia doszło zatem do wykonania decyzji BFG w zakresie dotyczącym przeniesienia przedsiębiorstwa A., jego praw majątkowych, zobowiązań i roszczeń z nich wynikających na Instytucję pomostową (zob. postanowienie NSA z dnia 27 lutego 2024 r., sygn. akt II GZ 44/24). Dlatego też w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że nie był on uprawniony do odwrócenia skutków materialnoprawnych przyjętych w decyzji rozstrzygnięć, które zaistniały przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, a nawet przed upływem terminu do jej zaskarżenia. W rozpoznawanej sprawie nie ma zatem możliwości wstrzymania wykonania decyzji, skoro decyzja została już wykonana. Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest zgodne z prawem. Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu zażalenia.