I FSK 4/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku A.S. o zwolnienie od kosztów postępowania kasacyjnego zasądzonych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2024 r. sygn. akt I FSK 4/24 w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 września 2023 r. sygn. akt I SA/Go 110/23 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 23 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego postanawia odrzucić wniosek. UZASADNIENIE Wyrokiem z 27 marca 2024 r., sygn. akt I FSK 4/24 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze w sprawie ze skargi A. S. (dalej: strona, skarżący) na decyzję tego organu, uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim (dalej: Sąd pierwszej instancji) z 28 września 2023 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. W punkcie drugim wyroku NSA zasądził od skarżącego na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gorzowie Wielkopolskim kwotę 460 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W piśmie z 8 sierpnia 2024 r. skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o zwolnienie z kosztów postępowania kasacyjnego z uwagi na jego stan majątkowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek o zwolnienie z obowiązku zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu. Z akt sprawy wynika, że wyrokiem z 28 września 2023 r., sygn. akt I SA/Go 110/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uwzględnił skargę skarżącego i uchylił decyzję z 23 lutego 2023 r. oraz decyzję ją poprzedzającą Dyrektora Izy Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z 9 sierpnia 2022 r. W wyroku tym Sąd nie rozstrzygnął o zwrocie kosztów postępowania sądowego, ponieważ skarżący był zwolniony od ich poniesienia. Gdyby poniósł koszty związane np. z wpisem sądowym od skargi, czy też udziałem pełnomocnika, wówczas Sąd musiałby w wyroku zasądzić zwrot tych kosztów od organu podatkowego na jego rzecz stosownie do art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 dalej: P.p.s.a.). Nie było jednak podstaw do wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia, gdyż żadne koszty po stronie skarżącej nie zostały przed Sądem pierwszej instancji poniesione. Skarżący wygrał zatem spór sądowoadministracyjny w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, przy czym wyrok ten nie był prawomocny. Od wyroku tego skargę kasacyjną wywiódł Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze. Składając skargę kasacyjną organ zobowiązany był uiścić wpis sądowy. Organ poniósł ponadto koszty związane z wynagrodzeniem reprezentującego go obowiązkowo w postępowaniu kasacyjnym pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Z punktu pierwszego sentencji wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 marca 2024 r. wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze i uchylił wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Oznacza to, że na tym etapie postępowania to wnioskodawca przegrał spór sądowy i w konsekwencji to on musi zwrócić organowi koszty, jakie organ ten poniósł w związku z wywiedzeniem skargi kasacyjnej. Obowiązek taki wynika jednoznacznie z art. 203 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym stronie, która wniosła skargę kasacyjną należy się zwrot poniesionych przez nią niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego od skarżącego, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej został uchylony wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę. Wniosek skarżącego o zwolnienie z obowiązku zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego zasądzonej prawomocnym wyrokiem kwoty jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 168 § 1 P.p.s.a. orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje co do niego środek odwoławczy. Ustawodawca w powołanej wyżej ustawie, nie przewidział zwykłych środków odwoławczych od orzeczeń (zarówno wyroków jak i postanowień) Naczelnego Sądu Administracyjnego. Orzeczenia tego Sądu stają się prawomocne z chwilą ich wydania. Strona może jedynie, zgodnie z art. 157 § 1 P.p.s.a. zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli Sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu, a taka sytuacja w niniejszej sprawie nie ma miejsca bowiem skarżący wniósł o zwolnienie z zasądzonych kosztów postępowania, a nie o uzupełnienie wyroku. Należy również wskazać, że przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym w niniejszej sprawie, nie obejmuje zwrotu kosztów postępowania między stronami. Zatem zwolnienie strony od obowiązku uiszczania kosztów sądowych, nie zwalania jej od obowiązku ponoszenia pozostałych kosztów postępowania wskazanych m.in. w art. 204 P.p.s.a., co zostało wyrażone w treści art. 248 P.p.s.a. W związku z tym, wniosek o zwolnienie z obowiązku zwrotu kosztów postępowania między stronami, zasądzonych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.