II GSK 2663/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku V. S.A. w K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie skargi kasacyjnej V. S.A. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 czerwca 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 490/24 w sprawie ze skargi V. S.A. w K. na decyzję Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki z dnia 5 grudnia 2023 r. nr L.dz.DOR.4131.7.2023 w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności związanej z narażeniem na promieniowanie jonizujące postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 11 czerwca 2024 r. oddalił skargę V. S.A. w K. (dalej: "skarżąca") na decyzję Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki z dnia 5 grudnia 2023 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności związanej z narażeniem na promieniowanie jonizujące. Skarżąca wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną, w której zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca podniosła, że 7 października 2024 r. odbędzie ostatnia rozprawa prowadzona przez Sąd Rejonowy dla Warszawy- Mokotowa w Warszawie, podczas której, jej zdaniem, odzyska posiadanie lokalu, a tym samym będzie mogła podjąć działania zmierzające do usunięcia wszelkich stwierdzonych w trakcie kontroli uchybień. Wstrzymanie decyzji w całości, zdaniem skarżącej, umożliwi jej prowadzenie działalności w pracowni, a tym samym realizację celu, w jakim utworzyła ona przedmiotową pracownię izotopową. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie z uwagi na fakt, że skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a."). Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ma na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami, które może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w tym w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, stanowi odstępstwo od reguły wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), zgodnie, z którą wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że ustawa w sposób wyczerpujący wskazuje przesłanki wstrzymania wykonania orzeczenia, uzależniając tę możliwość wyłącznie od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd może więc mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, znaczna szkoda to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek uzasadniających przyznanie omawianej ochrony tymczasowej spoczywa na wnioskodawcy, wobec czego powinien on wskazać konkretne okoliczności świadczące o zasadności wstrzymania, poparte faktami oraz stosownymi dowodami. To wnioskodawca, domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak przy tym podstaw, aby żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 1236/14, CBOSA). Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, Sąd musi oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko. W konsekwencji to strona składająca wniosek – w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. – jest zobowiązana nie tylko do wskazania przedmiotowych przesłanek, ale i do wykazania, że warunki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w rzeczywistości zachodzą (por. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, CBOSA). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że wniosek skarżącego pozbawiony był szerszej argumentacji, która pozwoliłaby na dokonanie obiektywnej oceny wystąpienia którejkolwiek z przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. warunkujących zastosowanie instytucji ochronnym tymczasowej wobec skarżącej. Wniosek skarżącej ograniczał się bowiem wyłącznie do wskazania przez nią, iż być może odzyska ona posiadanie lokalu i będzie mogła usunąć stwierdzone podczas kontroli naruszenia, a następnie kontynuować działalność. Skarżąca nie przedstawiła okoliczności oraz nie poparła ich dowodami, które uzasadniałyby możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie zaś wniosku winno odnosić się do konkretnych okoliczności związanych z wykonaniem zaskarżonego aktu mogących wywołać znaczną szkodę, a zawarte w uzasadnieniu twierdzenia powinny znajdować odzwierciedlenie w odpowiednich dokumentach źródłowych. Brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku i nie poparcie go odpowiednimi do tego dowodami uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienia NSA z 30 listopada 2004 r., GZ 120/04 i z 18 maja 2004 r., FZ 65/04, CBOSA). Podsumowując, w ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Bez wskazania konkretnych okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Sąd bowiem nie ma kompetencji uwzględniać ani tym bardziej doszukiwać się z urzędu, a więc bez uzasadnienia wniosku, okoliczności decydujących o udzieleniu ochrony tymczasowej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji