III FZ 623/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Stachurski po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 27 października 2023 r. sygn. akt I SA/Op 273/23 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi S. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 25 lipca 2023 r. nr 1601-IEW.4268.5.2023 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 27 października 2023 r., I SA/Op 273/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił S. S. wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z 25 lipca 2023 r., nr 1601-IEW.4268.5.2023 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu wskazał, że nie jest dopuszczalne wstrzymanie wykonania wyżej wskazanego postanowienia, bowiem akt ten nie posiada przymiotu wykonalności, ponieważ nie nakłada na Skarżącego powinności określonego zachowania się, jak również nie przyznaje mu żadnego uprawnienia. Na powyższe postanowienie, pismem z 14 listopada 2023 r. Skarżący złożył zażalenie. Zarzucił w nim naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 61 § 1, 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 64e w związku z art. 19 § 4 w związku z art. art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r, poz. 479 z poźn. zm.), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie postanowienia, na podstawie którego Skarżący będzie zobowiązany do uiszczenia znacznych kosztów egzekucyjnych, za niewykonalne i niepodlegające wstrzymaniu wykonania, co jest wynikiem oczywistej omyłki i może być skorygowane przez sąd pierwszej instancji bez przesyłania akt do NSA. W oparciu o te zarzuty Skarżący wniósł o: uwzględnienie zażalenia, uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i orzeczenie merytoryczne, w którym sąd wstrzyma wykonanie zaskarżonego postanowienia, oraz orzeczenia, nakładającego na Skarżącego obowiązek uiszczenia kosztów egzekucyjnych w związku z treścią art. 135 p.p.s.a., oraz o zasądzanie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym wpisu i kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 2 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. w razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie organ, który wydał decyzję lub postanowienie, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego możliwości złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W rozpatrywanej sprawie, zasadnicze znaczenie ma charakter prawny aktu, objętego wnioskiem Skarżącego. Zauważyć w tym miejscu należy, jak też słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, że przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. W tej sprawie przedmiotem skargi złożonej do sądu pierwszej instancji jest postanowienie dotyczące odmowy umorzenia należności z tytułu kosztów egzekucyjnych, które nie korzysta z przymiotu tak rozumianej wykonalności. Z zaskarżonego orzeczenia nie wynika wprost obowiązek nadający się do wykonania bądź kwalifikujący się do egzekucji. Nie kreuje żadnego nowego obowiązku, nie obliguje adresata do określonego zachowania, nie może być również wykonany w trybie przymusowym poprzez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Jest to zatem akt prawny nienoszący znamion wykonalności. Zatem w sytuacji, gdy Skarżący domagał się wstrzymania postanowienia, które nie nadaje się do wykonania, to dokonana przez sąd pierwszej instancji ocena o niezasadności wniosku o wstrzymanie tego aktu jest prawidłowa. Prawidłowości wydanego przez sąd rozstrzygnięcia nie podważają również zarzuty i argumenty zażalenia. W ocenie NSA, sąd wyczerpująco wskazał przyczyny, które legły u podstaw odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, wskazał jakimi powodami się kierował, przytoczył podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz odniósł się do okoliczności niniejszej sprawy. Nie ma natomiast podstaw, aby uchylić zaskarżone postanowienie tylko z tego powodu, że Skarżący jest niezadowolony z jego treści. Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Odnosząc się zaś do zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że nie może on być uwzględniony, albowiem art. 203 i art. 204 p.p.s.a., regulujące kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.