I FZ 238/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki , po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "A." sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 2 września 2024 r. sygn. akt I SA/Ol 194/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi "A." sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno – Skarbowego w O. z dnia 6 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do października 2019 r. oraz od grudnia 2019 r. do czerwca 2020 r. postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 2 września 2024 r., sygn. akt I SA/Ol 194/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie (dalej: WSA, Sąd pierwszej instancji), odrzucił skargę "A." sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: spółka, skarżąca) na decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno – Skarbowego w O. z 6 listopada 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do października 2019 r. oraz od grudnia 2019 r. do czerwca 2020 r. Z kolei postanowieniem z 27 czerwca 2024 r., sygn. akt [...]Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił skarżącej spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Po prawomocnym rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 25 lipca 2024 r., wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 5.040 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone stronie 29 lipca 2024 r. i w terminie zakreślonym do uiszczenia wpisu skarżąca tego wpisu nie uzupełniła. Powyższe skutkowało odrzuceniem skargi przez Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła spółka domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez zwolnienie spółki od ponoszenia kosztów sądowych w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem niniejszego postępowania zażaleniowego, jest wyłącznie ocena zasadności odrzucenia przez Sąd pierwszej instancji skargi spółki na decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno – Skarbowego w O. z 6 listopada 2023 r. z powodu nieuiszczenia w wyznaczonym terminie wpisu sądowego od skargi. Okoliczność nieuiszczenia wpisu nie była kwestionowana w złożonym zażaleniu. Kwestia przyznania prawa pomocy spółce, była przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu o sygn. akt [...] i została zakończona prawomocnie postanowieniem z 27 czerwca 2024 r. i jako taka, nie może być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu. W punkcie wyjścia odnotować należy, że zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie stwierdzenia braków formalnych pisma, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania) uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu terminu do uzupełnienia braków pisma, przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Jeśli zaś pismem tym jest skarga, skarga kasacyjna, zażalenie, skarga o wznowienie postępowania – podlega ona odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 P.p.s.a.). W świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych zdarzeniem, które czasowo zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W taki przypadku, po zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób niekorzystny dla skarżącego skarżący wzywany jest do uiszczenia wpisu sądowego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy odnotować należy, że postępowanie w przedmiocie przyznania skarżącemu prawa pomocy zakończyło się prawomocnie 27 czerwca 2024 r., tj. w dacie wydanie przez Starszego Referendarza Sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie postanowienia, w którym odmówiono skarżącej spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów. Odrzucenie skargi przez Sąd pierwszej instancji nastąpiło po tym jak skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi. W dacie tego wezwania postanowienie o rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy było prawomocne, co oznaczało obowiązek wezwania skarżącej do uiszczenia wymaganego wpisu od skargi i obowiązek jego zapłaty w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 58/05 ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 118). Skarżąca pomimo skutecznego doręczenia w dniu 29 lipca 2024 r. wezwania nie uiściła prawem wymaganego wpisu od skargi. Skoro zatem należny wpis od skargi, mimo wezwania, nie został przez skarżącą uiszczony w wyznaczonym przez Sąd pierwszej instancji terminie, co jest okolicznością bezsporną, to zasadnie Sąd ten postanowił o odrzuceniu skargi na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak na wstępie, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a.