II SAB/Wr 1/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. i G. D. na działanie Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej postanawia: odrzucić skargę. UZASADNIENIE J. H. i G. D. (dalej: skarżący) wnieśli skargę, w której opisali postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez ich rodziców nieruchomości poza granicami Polski i podnieśli "opieszałość działań" Wojewody Dolnośląskiego. Wobec tak sformułowanego zarzutu, pismem z dnia 19 stycznia 2023 r., skarżący zostali wezwani do usunięcia braków formalnych skargi – w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia – poprzez sprecyzowanie, czy przedmiotem skargi jest bezczynność organu, przewlekłe prowadzenie postępowania, czy też bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania. Powyższe wezwanie zostało doręczone osobiście J. H., działającemu jako strona skarżąca i jednocześnie pełnomocnik G. D., w dniu 23 stycznia 2023 r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia braki formalne skargi nie zostały usunięte. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Stosownie do treści art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259 – dalej: p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; 2) oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy; 3) określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. W niniejszej sprawie wniesiona skarga czyniła zadość jedynie wymogom przewidzianym w punktach 2 i 3 powyższej regulacji prawnej. Skarżący jednak nie wskazali, czy zarzucają organowi administracyjnemu bezczynność, czy też przewlekłe prowadzenie postępowania albo też jedno i drugie. Na potrzeby rozpoznania przedmiotowej skargi sprecyzowanie skarżonej czynności ma istotne znaczenie, gdyż powyższe instytucje (bezczynność i przewlekłość) mają różny charakter. Bezczynność została zdefiniowana w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. – dalej: k.p.a.) i ma miejsce, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Z kolei przewlekłość została określona w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. i zachodzi, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Na gruncie powyższych definicji ukształtowane zostało stanowisko, że z "bezczynnością organu" mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracyjny nie podejmuje żadnych czynności lub wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub też nie podejmuje przewidzianej prawem czynności. (por. M. Miłosz, "Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym", Warszawa 2012 r., s. 92 i nast.). Natomiast "przewlekłe postępowanie" ma miejsce, gdy organ administracyjny wprawdzie podejmuje działania, ale robi to opieszale lub skuteczność podejmowanych czynności jest wątpliwa. Dotyczy to też sytuacji, gdy organ podejmuje czynności niezgodne z procedurą, w sposób nieefektywny, w dużym odstępie czasu lub też dokonuje czynności pozornych, powodujących, że formalnie nie jest bezczynny, ewentualnie mnoży czynności dowodowe ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy. (por. P. Kornacki, Intertemporalne aspekty orzekania sądu administracyjnego w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przed organem administracji publicznej, ZNSA 2011, nr 5, s. 45-46). Jak zatem wynika z powyższych wywodów, kwestia przedmiotu skargi – to jest, czy strona wnosi skargę na bezczynność organu, czy przewlekłe prowadzenie postępowania – warunkuje zakres kontroli dokonywanej przez Sąd, który w każdej sytuacji bierze pod uwagę różne aspekty działania organu administracyjnego. Skarżący tymczasem co najwyżej wskazywali na opieszałe działanie organu administracyjnego, które w żaden sposób nie zostało zdefiniowane przez przepisy prawa. Z tego też powodu konieczne było ustalenie, jakiego działania Wojewody Dolnośląskiego przedmiotowa skarga dotyczy: bezczynności, przewlekłego postępowania, czy też jednocześnie bezczynności i przewlekłości. Wezwanie o uzupełnienie tego istotnego braku formalnego skargi zostało doręczone skutecznie 23 stycznia 2023 r. z pouczeniem, że odpowiedzi należy udzielić w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Termin ten upłynął bezskutecznie z dniem 30 stycznia 2023 r. (poniedziałek). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Na tej podstawie Sąd orzekł jak w sentencji.