II GSK 1250/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski (spr.) Protokolant asystent sędziego Małgorzata Krawiec po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 stycznia 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 819/20 w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niezastosowanie się do zakazu odbywania imprez, spotkań i zebrań niezależnie od ich rodzaju oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zwany dalej "Sądem I instancji", wyrokiem z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 819/20, po rozpoznaniu skargi A.C., zwanej dalej "skarżącą", na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie, zwanego dalej "PPWIS", z dnia [...] maja 2020 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej za niezastosowanie się do zakazu odbywania imprez, spotkań i zebrań niezależnie od ich rodzaju, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie, zwanego dalej "organem pierwszej instancji", z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...], a także zasądził od PPWIS na rzecz skarżącej kwotę 400 zł. Tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skargę kasacyjną od wyroku złożył PPWIS zaskarżając go w całości. Zarzuty skargi kasacyjnej oparto na podstawie przewidzianej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego mających istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji PPWIS i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na skutek stwierdzenia przez Sąd I instancji, że organy administracji obu instancji naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", bowiem stan faktyczny sprawy nie został ustalony prawidłowo, a istotne wątpliwości co do ważkich elementów zostały pominięte przez organy, podczas gdy zdaniem skarżącego kasacyjnie organu uchylone decyzje nie naruszały prawa ponieważ materiał dowodowy w sprawie został wyczerpująco zebrany i prawidłowo oceniony, a wszelkie okoliczności sprawy zostały wyjaśnione i udowodnione; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 10, art. 7 i art. 77 oraz art. 81 K.p.a. poprzez uchylenie przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej na skutek błędnego – zdaniem skarżącego kasacyjnie organu – przyjęcia przez Sąd I instancji, że notatka Policji nie stanowi wystarczającego dowodu w sprawie, zaś organ oparł się tylko na notatce Policji, co było naruszeniem reguł postępowania dowodowego. W oparciu o postawione zarzuty skarżący kasacyjnie sformułował wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania lub o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi. Skarżący kasacyjnie organ zrzekł się rozprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie postawionych zarzutów. Skarżąca A.C. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził aby w rozpoznawanej sprawie wystąpiła którakolwiek z przesłanek nieważności postępowania – określonych w art. 183 § 2 P.p.s.a. – jak też aby zachodziły przesłanki wymagające uchylenia wydanego w sprawie orzeczenie oraz odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania (art. 189 P.p.s.a.). Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny (dalej także jako: NSA) rozpoznając sprawę związany był granicami skargi kasacyjnej. Jak wynika z art. 193 P.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Przepis ten wyznacza granice, w jakich NSA uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej. Wskazana regulacja – będąca przepisem szczególnym – modyfikuje normę zawartą w art. 141 § 4 P.p.s.a., stosowanym odpowiednio w związku z art. 193 (zdanie pierwsze) P.p.s.a., w ten sposób, że pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ograniczyć się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, umożliwiając tym samym pominięcie tych elementów uzasadnienia wyroku, które nie są niezbędne dla wyjaśnienia istoty rozstrzygnięcia NSA. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w rozpoznawanej sprawie przesłanka ta została spełniona. Stosownie do treści art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.); naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte na podstawie przewidzianej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że podniesione zarzuty są niezasadne. Wskazany w ramach omawianego zarzutu wzorzec kontroli – przepis art. 7 K.p.a. – określa zasadę prawdy obiektywnej, zgodnie z którą w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes obywateli. Z zasady tej wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Dopełniający tę regulację art. 77 § 1 K.p.a. nakłada na organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązek wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy i przeprowadzenia w tym celu wszelkich niezbędnych dowodów. Zgodnie natomiast z art. 80 K.p.a. ocena, czy dana okoliczność została udowodniona, dokonywana ma być na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe zasady, stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo uznał, że organy obu instancji nie rozpatrzyły sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy i wydania decyzji nakładającej administracyjną karę pieniężną. Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej w istocie sprowadzają się do polemiki skarżącego kasacyjnie organu z wyrażoną przez Sad I instancji oceną zgodności z zasadami prowadzenia postępowania dowodowego dokonanego przez organy administracji ustalenia stanu faktycznego sprawy. Podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie była notatka Policji z dnia [...] kwietnia 2020 r. przekazana PPIS w Rzeszowie w dniu [...] kwietnia 2020 r. Jak wynika z treści tej notatki, w dniu [...] kwietnia 2020 r. miało mieć miejsce zgromadzenie w mieszkaniu M.M. objętego kwarantanną. Organy obu instancji przyjęły za niewątpliwy stan faktyczny sprawy wynikający z treści przedmiotowej notatki. Skarżąca w odwołaniu, jak i skardze do Sądu I instancji jednoznacznie zakwestionowała go podnosząc, że nie wchodziła do mieszkania M.M., będącego znajomym jej kolegi R.O. i składając na tę okoliczność wnioski dowodowe z przesłuchania ich w charakterze świadków. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji słusznie uznał, że pominięcie zaoferowanych przez skarżącą dowodów w okolicznościach sprawy było błędne. W rozpoznawanej sprawie organy, ani nie przesłuchały funkcjonariuszy Policji, ani nie przesłuchały samej skarżącej oraz wskazanych przez nią świadków. Jest to o tyle istotne, że - jak wynika z akt administracyjnych – z interwencji sporządzono dwie notatki, dokumentujące sytuację zastaną przez funkcjonariuszy Policji, które to notatki różnią się co do treści. Z notatki sierżanta sztabowego Ł C. jako godzinę interwencji wskazano 21:30, zaś w notatce posterunkowego A.K. opisano ją jako 20:40. Poza tym godzi się powtórzyć za Sądem I instancji, że organy dysponowały w toku prowadzenia postępowań administracyjnych przeciwko uczestnikom spotkania ich wyjaśnieniami, które diametralnie różniły się co do jego przebiegu, jak i charakteru znajomości jego uczestników. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zwrócił uwagę, że prowadząc także sprawy o sygn. akt ll SA/Rz 794/20 oraz II SA/Rz 791/20 uzyskał z urzędu informację, iż według uczestników spotkania J.C. i M.S. skarżąca nie tylko zna M.M., ale według nich jest jego partnerką. W toku postępowania administracyjnego podali oni jeszcze inną wersję wydarzeń. Okoliczności te przesądzają o tym, że stan faktyczny sprawy nie został ustalony prawidłowo. Skoro czas i miejsce zdarzenia (mieszkanie P. M.) czy też klatka schodowa w bloku są wątpliwe, a przebieg spotkania wg jego uczestników jak funkcjonariuszy był różny, konieczne jest ustalenie stanu faktycznego w sposób pewny. Dlatego Sąd I instancji prawidłowo wskazał, że w tym celu należy przeprowadzić zaoferowane przez skarżącą dowody, przesłuchać uczestników spotkania a także funkcjonariuszy Policji celem wyjaśnienia treści sporządzonych przez nich notatek. Sąd I instancji prawidłowo uznał, że postępowanie dowodowe prowadzone było z naruszeniem art. 7, art. 75, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej to nie Sąd i instancji, lecz orzekające w sprawie organy w sposób istotny naruszyły nie tylko zasadę prawdy materialnej (art. 7 K.p.a.), ale także zasadę swobodnej oceny dowodów (art. 81 K.p.a.) oraz zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu dowodowym (art. 10 K.p.a.). Prawidłowo zatem Sąd I instancji uchylił zaskarżoną decyzję PPWIS oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Z tych względów na podstawie art. 184 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. O kosztach nie orzeczono, gdyż odpowiedzi na skargę kasacyjną udzieliła sama skarżąca A.C., która w tym zakresie nie była reprezentowana przez adwokata lub radcę prawnego.