III OSK 2665/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku T. M. o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie ze skargi kasacyjnej T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 27 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Go 292/22 w sprawie ze skargi T. M. na zarządzenie zastępcze Wojewody Lubuskiego z dnia 15 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego postanawia: odrzucić wniosek. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 27 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Go 292/22, po rozpoznaniu skargi T. M. na zarządzenie zastępcze Wojewody Lubuskiego z dnia 15 marca 2022 r., nr [...], w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego – w punkcie I. oddalił skargę; 2 punkcie II. zwrócił ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na rzecz skarżącego kwotę 300 zł tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od skargi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł T. M. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2023 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na rozprawie w dniu 19 stycznia 2024 r. O terminie posiedzenia i wyznaczonym składzie zawiadomiono pełnomocników stron i uczestników postępowania. Pismem z dnia 27 grudnia 2023 r. skarżący kasacyjnie wniósł m.in.: "o zbadanie spełnienia przez każdego z sędziów NSA, w tym sędziów wchodzących do składu orzekającego w niniejszej sprawie, wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących ich powołaniu i ich postępowania po powołaniu albowiem w okolicznościach niniejszej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy i w efekcie powyższego uznanie, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w treści art. 5a §1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych" oraz o: "wyłączenie sędziego co do którego spełnione zostają przesłanki, o których mowa w treści art. 5a §1 w/w ustawy od rozpoznania sprawy (art. 5a § 13 w/w ustawy)." Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego podlegał odrzuceniu z przyczyn formalnych. Zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 5a § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) – dalej: "P.u.s.a.": "dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 3, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy". Badania dokonuje się na wniosek strony skarżącej lub uczestnika postępowania na prawach strony (art. 5a § 3), składany w terminie tygodnia od dnia zawiadomienia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę (art. 5 § 4 zdanie pierwsze). Co istotne w niniejszej sprawie, do wniosku rozpoznawanego przez Naczelny Sąd Administracyjny przepis art. 175 ustawy z 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a.", stosuje się (art. 5 § 4 zdanie czwarte). Przepis art. 175 P.p.s.a. wprowadza tzw. przymus adwokacko – radcowski, a więc obowiązek sporządzenia ww. wniosku przez adwokata lub radcę prawnego lub inny z podmiotów określonych w tym przepisie. Kolejne wymogi formalne wniosku wymieniono w art. 5a § 5 P.u.s.a., a w przypadku ich niespełnienia przewidziano, że wniosek taki podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny (art. 5a § 6 P.u.s.a.). Ponieważ w okolicznościach niniejszej sprawy, wniosek skarżącego o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie ze skargi kasacyjnej, a więc w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, został sporządzony przez skarżącego osobiście, który nie wykazał jednocześnie, że jest podmiotem uprawnionym do jego sporządzenia, wymienionym w art. 175 P.p.s.a., wniosek jako niedopuszczalny podlegał odrzuceniu. Został on bowiem sporządzony przez podmiot do tego nieuprawniony. Jedynie na marginesie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 5a § 2 P.u.s.a. przedmiotowy wniosek może być złożony wyłącznie wobec sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wyznaczonego do składu sądu rozpoznającego sprawę, co do istoty lub skargę kasacyjną, a nie wobec wszystkich sędziów danego sądu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 5a § 6 i § 18 P.u.s.a. w związku z art. 197 § 1 oraz art. 16 § 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.