II OSK 867/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej Wojewody Mazowieckiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 910/22 w sprawie ze skargi G. C., L. C. i M. C. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 21 marca 2022 r. znak: 240/OPON/2022 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: dopuścić do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania S. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 910/22, uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 21 marca 2022 r., znak: 240/OPON/2022, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oraz rozstrzygnął w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Wojewoda Mazowiecki. Pismem z dnia 17 maja 2024 r. S. Sp. z o.o. zwróciła się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawie zainicjowanej przedmiotową skargą kasacyjną. W uzasadnieniu wniosku spółka wskazała, że jest właścicielem działki nr [...] oraz współwłaścicielem działki gruntu nr [...], położonych w W., dzielnicy [...], obręb [...], przy ul. [...]. Działki nr ew. [...] i [...], na których powstaje projektowana inwestycja, której dotyczy decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia 21 marca 2022 r., nie posiadają bezpośredniego dostępu do drogi publicznej. Skarżący kasacyjnie wnioskował, co zostało zaaprobowane w decyzji Wojewody Mazowieckiego, o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, który przewidywał dostęp do drogi publicznej poprzez działkę nr [...], której wnioskująca spółka jest większościowym współwłaścicielem. Wskazano, iż z uwagi na złożenie innych wniosków o pozwolenie na budowę dla tego samego obszaru, które uwzględniają dojazd w każdym przypadku przez działkę nr [...], niezbędne jest łączne rozważenie interesów wszystkich współwłaścicieli tej działki, w kontekście ograniczeń jakich doznaje ich uprawnienie wynikające z prawa własności nieruchomości. Zwrócono również uwagę na interes właściciela nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], której to jedyną drogą dostępu do drogi publicznej jest dojazd przez działkę nr [...]. Podkreślono ponadto, że postanowieniem Prezydenta Miasta [...] nr [...] przewidziano dla działki nr [...] odstępstwo w sprawie warunków technicznych polegające na zastosowaniu dojazdu w formie ciągu pieszo-jezdnego o szerokości od 4,00 do 5,00 metrów, przy czym na żadnym etapie postępowania nie zbadano, jaka jest rzeczywista szerokość działki w tym miejscu. Ten fragment nie tylko nie jest działką drogową, ani nie ma wytyczonej drogi wewnętrznej, ale również ma w spornym miejscu szerokość 3,93 – 3,96 m, co wynika z pomiarów przeprowadzonych na zlecenie S. Sp. z o.o. W oparciu o interes prawny wywodzony z prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] spółka wniosła o dopuszczenie do udziału w sprawie. Do przedmiotowego pisma załączono wydruki z KW [...], KW [...] oraz geodezyjną inwentaryzację sytuacji w zakresie faktycznych wymiarów drogi wewnętrznej – działka nr ew. [...] w rejonie ulicy [...] w W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Jeżeli przepis szczególny przewiduje, że strony postępowania przed organem administracji publicznej są zawiadamiane o aktach lub innych czynnościach tego organu przez obwieszczenie lub w inny sposób publicznego ogłaszania, osoba, która brała udział w postępowaniu i nie wniosła skargi, a wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony, jeżeli przed rozpoczęciem rozprawy złoży wniosek o przystąpienie do postępowania (§ 1a). Zgodnie z § 2 powyższego przepisu udział w postępowaniu w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4 P.p.s.a., w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie. Stwierdzenie interesu prawnego polega na ustaleniu związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania danej normy nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, wówczas nie można mówić o interesie prawnym strony, a więc także o statusie uczestnika postępowania na prawach strony (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 33). Przepisy powyższe znajdują zastosowanie w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na mocy art. 193 P.p.s.a. W przedmiotowej sprawie decyzją nr 1072/PB/2021 z dnia 14 grudnia 2021 r. Prezydent m. st. Warszawy zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego (z poddaszem nieużytkowym) wolnostojącego oraz dwóch zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe (szamba) o poj. 9,8 m3 każde na działce ew. nr [...] i [...] z obrębu [...] w rejonie ul. [...] w W. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia 21 marca 2022 r. Kwestią sporną w tej sprawie jest przede wszystkim kwestia dostępu terenu inwestycji do drogi publicznej. Zgodnie z przedłożoną dokumentacją, projektowana inwestycja nie posiada bezpośredniego dostępu do drogi publicznej. Z projektu budowlanego wynika, że inwestycja posiada dostęp pośredni do drogi publicznej, którą jest ul. [...], poprzez drogę wewnętrzną na działce nr [...], dla której postanowieniem nr 148/2020 z dnia 14 lutego 2020 r. Prezydent m.st. Warszawy wyraził zgodę na odstępstwo od przepisu § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm.), polegające na zastosowaniu dojścia i dojazdu do działki budowlanej nr ew. [...] i [...] w postaci ciągu pieszo-jezdnego o szerokości od 4,00 do 5,00 m na działce nr ew. [...], dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. W części opisowej projektu zagospodarowania terenu na str. 10-11 wskazano, że "komunikacja planowanej inwestycji odbywać się będzie z drogi publicznej ul. [...] pośrednio przez wew. drogę dojazdową stanowiącą część działki ew. nr [...] z obrębu [...]". Wnioskodawca w sposób dostateczny wykazał, iż jest współwłaścicielem działki o nr ew. [...] przedstawiając stosowne wydruki z systemu teleinformacyjnego Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych. Okoliczności sprawy wskazują jednoznacznie, że przez powyższą działkę będzie odbywać się obsługa komunikacyjna planowanej inwestycji, a wobec działki udzielono odstępstwa od przepisu § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Powyższe okoliczności mają wpływ na sytuację prawną spółki i generują ryzyko naruszenia uzasadnionych interesów wnioskodawcy, jako współwłaściciela działki nr ew. [...], na co zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu do wydanego w sprawie wyroku z dnia 12 stycznia 2023 r. Powyższe świadczy o istnieniu interesu prawnego wnioskodawcy w uczestnictwie w przedmiotowym postępowaniu, W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioskująca spółka jest uprawniona do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, albowiem wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego jako współwłaściciela nieruchomości o nr ew. [...]. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 193 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.