III OZ 612/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SA/Wr 408/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi P.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 15 lutego 2024 r., nr SKO.SO/41/13/23 w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Pismem z dnia 23 kwietnia 2024 r. P.S. (dalej także jako: "skarżący", "strona skarżąca") wniósł skargę na opisaną w sentencji decyzję. Zarządzeniem z dnia 27 maja 2024 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi poprzez złożenie 6 odpisów wniesionej skargi, wskazania numeru PESEL strony skarżącej oraz uiszczenie opłaty od skargi w wysokości 200 złotych, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej wezwanie w dniu 14 czerwca 2024 r., z powodu niezastania odbiorcy pod adresem wskazanym na przesyłce, w drzwiach odbiorcy pozostawiono zawiadomienie o korespondencji wraz ze wskazaniem Urzędu Pocztowego, w którym należy odebrać przesyłkę. Przesyłka została pozostawiona do odbioru w placówce pocztowej w dniu 14 czerwca 2024 r., tym samym zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a., skutek doręczenia nastąpił w dniu 28 czerwca 2024 r., tj. w terminie 14 dni od dnia pierwszego awizo. W konsekwencji termin na uzupełnienie braków formalnych upływał wraz z dniem 5 lipca 2024 r. Skarżący odebrał przesyłkę w placówce pocztowej w dniu 1 lipca 2024 r. Następnie listem poleconym nadanym do sądu w dniu 8 lipca 2024 r. skarżący wskazał swój numer PESEL, złożył 6 odpisów wniesionej skargi i wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SA/Wr 408/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, ze skargi skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 15 lutego 2024 r., nr SKO.SO/41/13/23 w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów: odrzucił skargę. W uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że zastosowanie w niniejszej sprawie znalazł przepis art. 73 § 1 – 4 p.p.s.a. dotyczący fikcji doręczenia. W rozpoznawanej sprawie przesyłka została pozostawiona do odbioru w placówce pocztowej w dniu 14 czerwca 2024 r. Stosowanie zatem do przytoczonych przepisów, skutek doręczenia nastąpił w dniu 28 czerwca 2024 r. Termin do uzupełnienia braków skargi upływał zatem w dniu 5 lipca 2024 r. Skarżący braki uzupełnił pismem nadanym w dniu 8 lipca 2024 r., zatem już po upływie terminu wskazanego w wezwaniu. Dalej wojewódzki sąd administracyjni podniósł, że nieodebranie przez stronę skarżącą przesyłki w terminie 14 dni od dnia pierwszego awizo skutkowało, na mocy art. 73 § 4 p.p.s.a., przyjęciem fikcji doręczenia w ostatnim dniu tego terminu, tj. 28 czerwca 2024 r. i okoliczności tej nie zmienia fakt, że skarżący w późniejszym czasie przesyłkę tę faktycznie odebrał. Wobec tego Sąd był zobligowany do odrzucenia skargi, bowiem w zakreślonym terminie nie zostały uzupełnione jej braki. Zażalenie na ww. orzeczenie złożyła strona skarżąca zaskarżając je w całości i wnosząc o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., poprzez odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, mimo że niezachowanie terminu było konsekwencją błędu operatora pocztowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało wysłane skarżącemu za pośrednictwem operatora pocztowego, co oznacza, że jego doręczenie powinno było nastąpić zgodnie z przepisami działu III rozdziału 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z dnia 23 maja 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 935) regulującymi zasady doręczania przesyłek w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z dyspozycji art. 73 § 3 p.p.s.a., który ustanawia fikcję prawną doręczenia pisma wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w jej mieszkaniu lub miejscu pracy, w przypadku doręczania pisma przez pocztę, poczta przechowuje pismo przez 14 dni w swojej placówce, a adresata zawiadamia dwukrotnie o miejscu pozostawienia pisma. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie o miejscu pozostawienia pisma umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane w upływem ostatniego dnia okresu, tj. z upływem czternastego dnia przechowywania pisma w placówce pocztowej (art. 73 § 4 p.p.s.a.). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przepisy art. 73 § 1 – 4 p.p.s.a. nie nasuwają żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Wynika z nich wprost, że w sytuacji, o której mowa w tym przepisie adresat pisma ma obowiązek odbioru pisma złożonego w placówce pocztowej, o czym jest dwukrotnie zawiadamiany, w terminie 14 dni liczonych od dnia złożenia pisma w urzędzie pocztowym. Z upływem tego terminu przyjmuje się fikcję doręczenia pisma stronie. Odebranie pisma przez adresata po tym terminie nie wywołuje żadnych skutków prawnych (por. np. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1908/09; publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej zwana: "CBOSA"). W sprawie jest bezsporne, że wobec braku możliwości doręczenia przesyłki adresatowi, listonosz pozostawił zawiadomienie o pozostawieniu tej przesyłki w placówce pocztowej. Przesyłka została awizowana po raz pierwszy w dniu 14 czerwca 2024 r. oraz po raz kolejny w dniu 24 czerwca 2024 r. (k. 19, k. 68). W tej sytuacji czternastodniowy termin do jej odbioru upłynął w dniu 28 czerwca 2024 r. i w konsekwencji termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upływał wraz z dniem 5 lipca 2024 r., a nie jak przyjął skarżący wraz z upływem dnia 8 lipca 2024 r., co zdecydowało, że braki formalne nie zostały uzupełnione w terminie, a skarga została odrzucona. Zaakcentować należy, że dniem doręczenia zastępczego jest dzień, w którym bezskutecznie upłynął czternastodniowy termin odbioru decyzji prawidłowo złożonej w placówce pocztowej (art. 73 § 4 p.p.s.a.), a nie dzień późniejszego faktycznego wydania jej w tej placówce adresatowi. Wprowadzona przez ustawodawcę fikcja prawna doręczenia pisma jest w tej sytuacji prawnie skuteczna, a to oznacza, że pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia, w tym także, skutek w postaci rozpoczęcia biegu terminu do – w niniejszej sprawie – uzupełnienia braków formalnych skargi. Nie można przyjąć, że doręczenie nie nastąpiło, jeśli skarżący nie zgłosi się po jej odbiór w wymaganym przepisami terminie. Przyjęcie odmiennego poglądu mijałoby się z celem przepisów o doręczeniach pism w toczącym się postępowaniu Zatem okoliczność, że placówka pocztowa faktycznie wydała przesyłkę adresatowi w dniu 1 lipca 2024 r. nie może w żadnym razie przesądzać o dniu doręczenia stronie skarżącej wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a tym samym o rozpoczęciu z tym dniem biegu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Nie ma znaczenia fakt, że doręczenie wezwania do uzupełnienia braków formalnych nastąpiło w dniu 1 lipca 2024 r., gdyż w tym właśnie dniu przesyłka została faktycznie wydana. Okoliczność późniejszego i nieuprawnionego zarazem wydania przez urząd pocztowy przesyłki nie niweczyła fikcji prawnej doręczenia uregulowanej w art. 73 § 4 p.p.s.a. W przepisie tym wprost wskazano na reguły doręczania oraz moment, z którym uznaje się pismo za doręczone. Dniem doręczenia jest dzień, w którym upłynął czternastodniowy termin odbioru decyzji prawidłowo złożonej w placówce pocztowej, gdy w tym czasie jej nie podjęto, a nie dzień późniejszego faktycznego wydania przesyłki adresatowi. W powyższym zakresie Sąd podziela poglądy wyrażone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. w postanowieniach: z dnia 25 listopada 2022 r., II GSK 1718/22, z dnia 26 czerwca 2018 r., II FZ 174/18, z dnia 15 lutego 2016 r., II FSK 1762/15, jak i z dnia 28 maja 2013 r., II FZ 248/13. Na marginesie wskazać należy, że argumentacja strony skarżącej, iż niezachowanie terminu było konsekwencją błędu operatora pocztowego nie wpływa na zasadność zażalenia w przedmiocie odrzucenia skargi, jednocześnie stanowi argumentację dla wniosku o przywrócenie terminu, który notabene, skarżący złożył w treści zażalenia wraz z uzupełnieniem braków formalnych skargi i stosownym uzasadnieniem (k. 76). Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu zażalenia