II GSK 1233/21
Administrative courts2024-12-04
Case number
II GSK 1233/21
Court
Naczelny Sąd Administracyjny
Judgment date
2024-12-04
Type
Wyrok NSA
Judges
Małgorzata KorycińskaMarcin KamińskiWojciech Sawczuk
Ruling
uchylono zaskarżony wyrok i decyzje I i II instancji
Judgment text
TEZY
Z treści art. 152(23) ust. 1 w zw. z art. 252 p.w.p. w zw. z art. 123 § 1 k.p.a. wynika, że w postępowaniu w sprawie sprzeciwu znajduje zastosowanie instytucja przedłużenia terminu procesowego urzędowego wyznaczonego do dokonania określonych czynności procesowych w granicach czasowych określonych w art. 242 ust. 1 i 2 p.w.p., która jest niezależna od nieznajdującej w tym postępowaniu zastosowania autonomicznej instytucji zawiadomienia organu przed upływem wyznaczonego terminu o przyczynach jego niedotrzymania i ustawowego ustanowienia dodatkowego terminu (dwumiesięcznego) do dokonania czynności, której termin dokonania został uchybiony (art. 242 ust. 3 p.w.p.).
SENTENCJA
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Marcin Kamiński (spr.) Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk Protokolant asystent sędziego Barbara Leszczyńska po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej G.Co., Ltd w G., C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 października 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 163/20 w sprawie ze skargi G.Co., Ltd w G., C. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 lipca 2019 r. nr Sp.46.2019 w przedmiocie uchylenia decyzji umarzającej postępowanie w sprawie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia 14 grudnia 2018 r. nr DT-LZS.2018.00353.8.tdob; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczpospolitej Polskiej na rzecz G.Co., Ltd w G., C.500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, a w pozostałej części odstępuje od zasądzenia kosztów.
UZASADNIENIE
I. Przedmiot kontroli kasacyjnej.
Wyrokiem z dnia 7 października 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 163/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi Guangzhou R. Co., Ltd. w G., C. (strona skarżąca, skarżąca, spółka) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (UPRP, organ) z dnia 11 lipca 2019 r., nr Sp.46.2019, w przedmiocie uchylenia decyzji umarzającej postępowanie w sprawie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego oraz przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
II. Stan sprawy wynikający z kontrolowanego wyroku.
W dniu 27 grudnia 2017 r. podmiot: G. Co., Ltd. z siedzibą w Guangzhou (C.) dokonał zgłoszenia znaku towarowego NOME o numerze Z.480501. Znak ten został przeznaczony do oznaczania usług z klasy 35. G. Co., Ltd. z siedzibą w G., C. (uczestnik postępowania, uczestnik, wnoszący sprzeciw, skarżący kasacyjnie) pismem z dnia 2 lipca 2018r. złożył sprzeciw wobec zgłoszenia znaku towarowego NOME o numerze Z.480501. Wnoszący sprzeciw podniósł, że ww. znak towarowy został zgłoszony z naruszeniem art. 132(1) ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r Prawo własności przemysłowej (p.w.p.). Podkreślił, że znak sporny jest łudząco podobny do należącego do niego unijnego znaku NOME EUTM.017890628, który jest przeznaczony do oznaczania identycznych i podobnych usług, co stwarza ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia usług oznaczanych porównywanymi znakami. Pismem z dnia 20 września 2018 r. organ wezwał wnoszącego sprzeciw do nadesłania przetłumaczonej przez tłumacza przysięgłego na język polski dołączonej do sprzeciwu licencji sporządzonej w języku chińskim w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia wezwania, pod rygorem umorzenia postępowania.
Wnoszący sprzeciw pismem z dnia 30 listopada 2018 r. wniósł o przedłużenie terminu do wykonania wezwania o dodatkowe 2 miesiące. Dnia 11 grudnia 2018 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wymagany dokument obejmujący tłumaczenie licencji na język polski (data nadania wg stempla pocztowego na kopercie: 6 grudnia 2018r., koperta w systemie EZD).
Decyzją z dnia 14 grudnia 2018 r. organ umorzył postępowanie w sprawie sprzeciwu wobec uznania, że uczestnik uchybił terminowi do dokonania czynności uzupełnienia braków formalnych sprzeciwu.
Pismem z dnia 14 lutego 2019 r. wnoszący sprzeciw złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania czynności określonej w wezwaniu z dnia 20 września 2018 r. Uczestnik podniósł, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie ponownie załączył tłumaczenie przysięgłe żądanego dokumentu. Wskazał, że wymagana czynność została dokonana oraz wyjaśnił, iż w dniu 21 listopada 2018 r. zostało wysłane zlecenie tłumaczenia dokumentu z języka chińskiego na język polski. W dniu 23 listopada 2018 r. biuro tłumaczeń wysłało zlecenie do tłumacza, lecz z powodu awarii serwera obsługującego pocztę w biurze tłumaczeń część wiadomości wychodzących nie została wysłana, w tym zlecenie tłumaczenia w przedmiotowej sprawie. Dopiero w dniu 28 listopada, po interwencji pełnomocnika w sprawie dokonania tłumaczenia, biuro wysłało skutecznie zlecenie do tłumacza, jednakże z uwagi na okres wolny od pracy (weekend) i duże obłożenie pracą tłumaczy języka chińskiego zlecenie to zostało finalnie zrealizowane w dniu 5 grudnia 2018 r., zaś w dniu 6 grudnia 2018 r. zostało przekazane do organu. Wnoszący sprzeciw podkreślił, że dokonał wszelkich czynności wymaganych do wykonania wezwania UPRP oraz, że postawa pełnomocnika świadczy o prawidłowym dbaniu o interesy klienta. Uczestnik podniósł także, że awaria serwera w biurze tłumaczeń, która spowodowała niedotrzymanie terminu w wykonaniu wezwania, była zdarzeniem nagłym i niezależnym od pełnomocnika, a zatem uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.
Pismem z dnia 11 czerwca 2019 r. wnoszący sprzeciw podniósł, że biuro tłumaczeń, z którym współpracuje, ma bardzo dobrą opinię, a tłumaczenia dokonane dotychczas zawsze były dostarczane terminowo, bez konieczności dokonywania potwierdzeń. Biuro to współpracuje z wieloma tłumaczami, lecz w tym terminie dostępny był tylko jeden tłumacz, zaś pozostali dysponowali odległymi terminami. Stwierdził, że dopełnił należytej staranności, lecz z przyczyn od niego niezależnych nie mógł dokonać czynności w wyznaczonym terminie. Podkreślił, że powodem niewykonania wezwania w terminie była awaria serwera, na którą nie miał żadnego wpływu.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ decyzją z dnia 11 lipca 2019 r. orzekł o uchyleniu własnej decyzji z dnia 14 grudnia 2018 r. o umorzeniu postępowania oraz o przywróceniu terminu do wykonania wezwania z dnia 20 września 2018 r. W uzasadnieniu decyzji z dnia 11 lipca 2019 r. UPRP wskazał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało umorzone wskutek niewykonania w terminie wezwania z dnia 20 września 2018 r., przy czym wezwanie zostało wykonane przed wydaniem decyzji umarzającej. Organ podał, że wezwanie do dokonania tłumaczenia dokumentu na język polski ma charakter terminu procesowego, a więc takiego, który na wniosek strony podlega przywróceniu zgodnie z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.), pod warunkiem uprawdopodobnienia przez stronę, iż uchybienie nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Powyższe przepisy k.p.a. mają swój odpowiednik w art. 243 p.w.p. Zdaniem Kolegium Orzekającego UPRP wnoszący sprzeciw uprawdopodobnił, ze uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Kolegium uznało również za wiarygodne okoliczności wskazane jako uzasadnienie braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności wskazanej w wezwaniu. Czynnik taki jak wskazana przez wnoszącego sprzeciw awaria serwera pocztowego w biurze tłumaczeń, może zostać uznany za okoliczność usprawiedliwiającą niedotrzymanie terminu. Organ wskazał, że nagła awaria serwera pocztowego, który jest niezbędnym narzędziem pracy w dzisiejszych czasach, stanowi przeszkodę niezależną od strony (ani jej pełnomocnika), natomiast wyjaśnienia wnoszącego sprzeciw dotyczące wyboru konkretnego tłumacza przysięgłego do wykonania określonego tłumaczenia również, w ocenie organu, były przekonujące. Organ podkreślił prawidłowość działania pełnomocnika wnoszącego sprzeciw, który wybrał biuro tłumaczeń dotychczas niezawodne, oraz tłumacza, który przedstawił najkrótszy termin do dokonania tłumaczenia spośród pozostałych. Organ przyjął, że niewykonanie wezwania w wyznaczonym terminie nie nastąpiło z winy wnoszącego sprzeciw (reprezentowanego przez pełnomocnika), który niezwłocznie po otrzymaniu tłumaczenia przedłożył je do Urzędu i tym samym wykonał wezwanie z dnia 20 września 2018 r. UPRP uznał zatem, że zasadne jest uchylenie decyzji z 14 grudnia 2018 r. o umorzeniu postępowania oraz przywrócenie terminu do wykonania wezwania z dnia 20 września 2018 r.
Strona skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W odpowiedzi na skargę UPRP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
III. Ocena prawna wyrażona w kontrolowanym wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w opisanym na wstępie wyrokiem uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od organu na rzecz strony skarżącej
Sąd I instancji powołując się na art. 243 ust. 4 p.w.p., wskazał, że w niniejszej sprawie nie zostało jednoznacznie wykazane, że uchybienie terminu do wykonania wezwania z 20 września 2018 r. nastąpiło bez winy strony z powodu okoliczności od niej niezależnych. Sąd podniósł, że uczestnik w piśmie z dnia 30 listopada 2018 roku oświadczył przed organem, że przyczyną niedotrzymania terminu był sezon urlopowy oraz utrudniony kontakt pełnomocnika uczestnika postępowania z jego mocodawcą, a nie okoliczności wskazane następczo we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, tj. kwestia awarii serwera pocztowego. W ocenie WSA w Warszawie w niniejszej sprawie organ w wyniku pobieżnej analizy stanu faktycznego, nieuwzględniającej całości istotnych dla sprawy okoliczności, przedwcześnie uznał, że uczestnik postępowania uprawdopodobnił powyższe okoliczności. W toku postępowania niedostatecznie wykazano wystąpienie awarii serwera pocztowego biura tłumaczeń, z którego usług korzystał uczestnik (o awarii serwera wspomniano jedynie we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz oświadczeniu z dnia 6 lutego 2019 r.). W ocenie Sądu Wojewódzkiego powyższe nie jest wystarczające, aby uznać tę okoliczność za wykazaną. Brakuje w tym względzie w szczególności jakichkolwiek wzmianek o awarii pochodzącej od dostawcy usług poczty elektronicznej biura tłumaczeń, czy też faktury za usługi informatyczne zmierzające do jej naprawy. Sąd I instancji wskazał, że wbrew temu, na co powołał się w zaskarżonej decyzji organ, kwestia awarii serwera nie została w żaden sposób podniesiona w korespondencji e-mailowej między pełnomocnikiem uczestnika a biurem tłumaczeń. Korespondencja ta wskazuje jedynie na to, że pełnomocnik uczestnika przed 28 listopada kilkakrotnie bezskutecznie próbował uzyskać potwierdzenie przyjętego zlecenia. WSA w Warszawie wskazał, że wątpliwości powinien również budzić fakt, że we wniosku z 30 listopada 2018 r. uczestnik nie powołał się w żaden sposób na wystąpienie jakiejkolwiek awarii po stronie biura tłumaczeń, z którego usług korzystał, a jedynie wskazywał na okres urlopowy i utrudniony kontakt pełnomocnika z uczestnikiem. Sąd stwierdził, że w oparciu o powyższe okoliczności trudno było uznać, że uczestnik uprawdopodobnił zaistnienia przeszkody w realizacji wezwania z 20 września 2018 r. Ponadto WSA w Warszawie podniósł, że nawet jeśli uznać, że w niniejszej sprawie wystąpiła okoliczność, która mogła utrudnić realizację wezwania organu, to nie była to okoliczność, której nie dało się przezwyciężyć przy zachowaniu należytej staranności. Sąd I instancji zwrócił również uwagę na okoliczność, że organ w żaden sposób (poza przedstawieniem stanu faktycznego sprawy) w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniósł się do stanowiska strony skarżącej przedstawionego w piśmie z dnia 7 maja 2019 roku, co stanowiło naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 8, art. 11 i 80 k.p.a.
IV. Skarga kasacyjna i jej zarzuty.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył uczestnik (wnoszący sprzeciw), zaskarżając go w całości, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1) art. 141 §4 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w zw. z art. 133 §1 p.p.s.a. poprzez brak należytego sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku, gdyż uzasadnienie zaskarżanego wyroku stanowi dosłowne powtórzenie argumentacji i wywodów zawartych w skardze pełnomocnika uczestnika z dnia 18 grudnia 2019 r., co uniemożliwia ocenę toku rozumowania Sądu, a przez to kontrolę instancyjną orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny; bezkrytyczne przyjęcie przez WSA stanu prawnego i faktycznego sprawy zawartego w skardze pełnomocnika uczestnika z dnia 18 grudnia 2019 r. poddaje w wątpliwość i uniemożliwia sprawdzenie, w jakim zakresie WSA przeprowadził kontrolę sądową zaskarżonej decyzji, którą miał obowiązek przeprowadzić; a w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP, podczas gdy treść uzasadnienia wyroku powinna umożliwić prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem Sądu; Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien przedstawić własne stanowisko, poprzez ustosunkowanie się do zarzutów skargi oraz stanowiska drugiej strony, a nie skopiować w treści uzasadnienia w całości stanowisko jednej ze stron;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 243 ust. 1 i 4 p.w.p. przez dokonanie błędnej oceny zastosowania przez Organ kryteriów oceny uprawdopodobnienia braku winy oraz okoliczności stanowiącej przeszkodę w wykonaniu określonej czynności w terminie, w tym w szczególności przez błędne przyjęcie, iż Organ nie wziął pod uwagę okoliczności wskazujących na możliwość dopuszczenia się zaniedbań przez pełnomocnika wnioskodawcy oraz przedwcześnie uznał, że uczestnik uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu, a w konsekwencji postawienia skarżącemu wymogu udowodnienia braku winy i uchylenie zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP, podczas gdy ocena ta została dokonana prawidłowo i decyzja Urzędu Patentowego RP została wydana w oparciu o cały wyczerpująco zebrany w sprawie materiał dowodowy i odpowiada prawu;
3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z "8, 11, 80 i 107 § 3 k.p.a." (tak w oryginale) przez bezpodstawne przyjęcie, że Organ nie odniósł się do stanowiska strony skarżącej przedstawionej w piśmie z dnia 7 maja 2019 r., a w konsekwencji uchylenie prawidłowej decyzji Urzędu Patentowego RP, podczas gdy z przepisów nie wynika obowiązek organu odnoszenia się do wszystkich zarzutów i całej argumentacji podniesionych w pismach, zwłaszcza gdy z całokształtu rozważań (natury faktycznej i prawnej) zawartych w decyzji wynika jednoznacznie, na jakiej podstawie Organ wywiódł, że wnoszący sprzeciw spełnił przesłanki warunkujące przywrócenie terminu do wykonania zobowiązania;
II. przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1) art. 243 ust. 1 p.w.p. przez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że uprawdopodobnienie wymaga przedstawienia szeregu dokumentów i dowodów, co zrównuje je z koniecznością udowodnienia, podczas gdy uprawdopodobnienie służy celowi wywołania ufności, że pewne twierdzenie odpowiada prawdzie, a nie celowi przekonania organu orzekającego o prawidłowości pewnego twierdzenia, a w konsekwencji postawienia skarżącemu wymogu udowodnienia okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu i przyjęcia, że w niniejsze sprawie nie doszło do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających przywrócenia terminu i uchylono decyzję UPRP z dnia 11 lipca 2019 r.
V. Stanowisko strony przeciwnej.
W piśmie procesowym z dnia 27 lipca 2021 r. strona skarżąca wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej.
VI. Uzasadnienie prawne wydanego wyroku NSA.
1. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę sądowoadministracyjną w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu – a więc niezależnie od powyższych granic – nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i skonkretyzowane w postaci zarzutów podstawy kasacyjne. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
2. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstawy nieważności postępowania sądowego, jak również nie stwierdzono przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny przystąpił do weryfikacji zasadności zarzutów kasacyjnych.
3. Wynik weryfikacji podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów okazał się zakresowo pozytywny, co stanowiło konieczną i wystarczającą podstawę do wzruszenia mocy obowiązującej zaskarżonego wyroku.
4. Uwzględniając treść zarzutów kasacyjnych oraz wyznaczony w uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia kierunek kontroli kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie jest pozbawiony uzasadnionych podstaw zarzut naruszenia przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 243 ust. 1 i 4 p.w.p. w zakresie, w jakim zakwestionowano prawidłowość rezultatu przeprowadzonej przez Sąd Wojewódzki kontroli legalności proceduralnej zaskarżonej decyzji przez oddalenie skargi, pomimo iż rozstrzygnięcie to nie tylko bazuje na wadliwej ocenie zebranego materiału dowodowego (m.in. w zakresie wyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności faktycznych na tle przesłanki braku winy w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, o której mowa w art. 243 ust. 1 p.w.p., oraz ewaluacji podstaw dowodowych ich ustalenia), lecz także i przede wszystkim – jako następstwo błędnej rekonstrukcji treści normatywnej wynikającej z zestawienia przepisów art. 243 ust. 1 oraz art. 152(23) ust. 1 w zw. z art. 242 ust. 1 i 2 i w zw. z art. 252 p.w.p. – wadliwe identyfikuje zakres i istotność okoliczności faktycznych w sprawie wywołanej sprzeciwem wobec zgłoszenia znaku towarowego na tle zachowania przez stronę skarżącą kasacyjnie (jako podmiot wnoszący sprzeciw) terminu procesowego do uzupełnienia braków formalnych sprzeciwu (art. 152(17) ust. 7 p.w.p.).
5. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości ustalenia jej podstawy faktycznej, Sąd Wojewódzki nie dostrzegł, że przesłanką uprzednią względem czynności kontrolnych w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy jest prawidłowa identyfikacja jej podstawy materialnoprawnej lub procesowoprawnej, której wybór już wstępnie jest warunkowany bezspornym zaistnieniem określonych okoliczności faktycznych relewantnych prawnie.
W przedmiotowej sprawie skarżony organ skierował do strony wnoszącej sprzeciw (strony skarżącej kasacyjnie) wezwanie do uzupełnienia braku formalnego sprzeciwu w postaci niedołączenia do złożonej licencji sporządzonej w języku chińskim jej tłumaczenia na język polski (art. 152(17) ust. 7 w zw. z art. 152(17) ust. 5 p.w.p.), w terminie dwóch miesięcy od doręczenia wezwania (art. 242 ust. 1 pkt 2 p.w.p.), pod rygorem umorzenia postępowania, a więc wydania decyzji o umorzeniu postępowania na skutek uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej (zob. art. 243 ust. 4 in principio p.w.p.). Ponieważ wezwanie powyższe zostało doręczone ww. stronie 2 października 2018 r., dlatego wyznaczony termin zakończył bieg 2 grudnia 2018 r. Istotne w sprawie jest jednak to, że jeszcze przed upływem powyższego terminu (30 listopada 2018 r.) – co nie zostało uwzględnione tak przez UPRP, jak i przez Sąd Wojewódzki – strona nadała w placówce pocztowej operatora wyznaczonego pismo procesowe zawierające wniosek o przedłużenie wyznaczonego terminu o kolejne dwa miesiące (do dnia 2 lutego 2019 r.), niezależnie od tego, że już 6 grudnia 2018 r. nadano przesyłkę pocztową zawierającą brakujące tłumaczenie dokumentu na język polski. Fakt późniejszego wpływu ww. przesyłek do UPRP nie miał znaczenia, gdyż przepis art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. znajdował w tym zakresie odpowiednie zastosowanie. Złożony skutecznie przed upływem wyznaczonego terminu procesowego wniosek o jego przedłużenie w granicach wyznaczonych przez art. 242 ust. 2 w zw. z art. 242 ust. 1 pkt 2 oraz w zw. z art. 152(23) p.w.p. (wniesiono o wyznaczenie terminu wydłużonego o 2 miesiące, natomiast maksymalne wydłużenie nie może przekraczać w tym przypadku 3 miesięcy) nie został zatem rozpoznany przez skarżony organ, który – przed rozpoznaniem tego wniosku – błędnie uznał, że doszło do uchybienia wyznaczonego pierwotnie terminu.
Przyczyną wadliwości przyjętych przez skarżony organ i zaakceptowanych przez Sąd a quo ustaleń faktycznych oraz – w konsekwencji – wydania błędnej decyzji z dnia 14 grudnia 2018 r. o umorzeniu postępowania ze sprzeciwu była zatem błędna wykładnia (i w jej następstwie wadliwe zastosowanie) przepisów art. 243 ust. 1 oraz art. 152(23) ust. 1 w zw. z art. 242 ust. 1 i 2 i w zw. z art. 252 p.w.p., polegająca na pominięciu instytucji przedłużenia terminu procesowego urzędowego na wniosek strony złożony przed jego upływem.
6. Instytucja przedłużenia na wniosek strony (zainteresowanego) terminu procesowego urzędowego w postępowaniu administracyjnym wynika z samej istoty tego rodzaju terminu, którego wyznaczenie oraz określenie długości jest pozostawione – w granicach regulacji ustawowej – uznaniu organu prowadzącego postępowanie (z tego względu w interesie wnioskodawcy jest wskazanie ważnych powodów przemawiających za uwzględnieniem wniosku). Stosowalność rozważanej instytucji w postępowaniu administracyjnym jurysdykcyjnym od dawna nie budzi również wątpliwości przedstawicieli nauki prawa administracyjnego (zob. J. Pokrzywnicki, Postępowanie administracyjne. Komentarz, Warszawa 1948, s. 111; E. Iserzon, w: E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, Warszawa 1970, s. 131-132).
Organ prowadzący postępowanie jest zatem upoważniony do przedłużania terminów procesowych urzędowych (na wniosek zainteresowanego złożony przed upływem wyznaczonego terminu), a w określonych sytuacjach (np. związanych z ochroną praw procesowych strony lub koniecznością realizacji zasad postępowania administracyjnego – np. zasady prawdy materialnej) – także zobowiązany do zastosowania tej instytucji.
Z treści art. 152(23) ust. 1 w zw. z art. 252 p.w.p. w zw. z art. 57 i 123 k.p.a. należy zatem wyprowadzić wniosek, że w postępowaniu w sprawie sprzeciwu znajduje zastosowanie instytucja przedłużenia terminu procesowego urzędowego wyznaczonego do dokonania określonych czynności procesowych, w granicach czasowych określonych w art. 242 ust. 1 i 2 p.w.p., która jest niezależna od nieznajdującej w tym postępowaniu zastosowania (zob. art. 152(23) ust. 1 p.w.p.) autonomicznej instytucji zawiadomienia organu przed upływem wyznaczonego terminu o przyczynach jego niedotrzymania i ustanowienia z mocy samego prawa (ustawy) dodatkowego (dwumiesięcznego) terminu do dokonania czynności, której termin został uchybiony (art. 242 ust. 3 p.w.p.). Odrębność powyższych instytucji nie pozwala zatem na formułowanie poglądu, że przez wyłączenie przepisu art. 242 ust. 3 p.w.p. z zakresu odniesienia w art. 152(23) ust. 1 p.w.p. doszło do eliminacji możliwości zastosowania w postępowaniu sprzeciwowym ogólnoprocesowej instytucji przedłużenia terminu urzędowego (art. 252 p.w.p. w zw. z art. 57 i art. 123 § 1 k.p.a.), w szczególności terminu wyznaczonego w wezwaniu urzędowym (zob. np. art. 252 p.w.p. w zw. z art. 54 § 1 k.p.a. oraz art. 152(17) ust. 7 w zw. z art. 152(17) ust. 5 i w zw. z art. 242 ust. 1 i 2 p.w.p.).
7. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w sprawie, której dotyczy skarga, z jednej strony Urząd Patentowy błędnie uznał, że został spełniony rygor umorzenia postępowania określony na podstawie art. 152(17) ust. 7 p.w.p., przedwcześnie ustalając, że strona uchybiła wyznaczonemu terminowi, a następnie wadliwie wydał decyzję z dnia 14 grudnia 2018 r. o umorzeniu postępowania w sprawie sprzeciwu oraz – po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – zaskarżoną decyzją z dnia 11 lipca 2019 r., przywracając termin do dokonania czynności w związku z wezwaniem z dnia 20 września 2018 r. (art. 243 ust. 4 p.w.p.), pomimo nierozpoznania wniosku o przedłużenie terminu urzędowego, z drugiej zaś – kontrolowany Sąd Wojewódzki, błędnie identyfikując miarodajną podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy, w sposób wadliwy wykonał kompetencję, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylając zaskarżoną decyzję z przyczyn, które nie tylko zostały błędnie określone, lecz także nie dostrzegając, że decyzja poprzedzająca decyzję uchyloną nie powinna była zostać wydana wobec nierozpoznania wniosku strony skarżącej kasacyjnie o przedłużenie wyznaczonego terminu.
8. W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia zasadności poddanego powyżej analizie zarzutu naruszenia prawa procesowego oraz uznania, że istota sprawy sądowoadministraycjnej została dostatecznie wyjaśniona dla potrzeb przejęcia skargi do rozpoznania na podstawie art. 188 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny dokonał, w zgodzie z zasadą niezwiązania granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), końcowej oceny legalności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, stwierdzając ich wadliwość wynikającą ze wskazanych wyżej naruszeń prawa procesowego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, skutkując jej wadliwym rozstrzygnięciem (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a.).
Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej okazały się natomiast w niniejszej sprawie bezprzedmiotowe lub bezzasadne.
9. Ponownie rozpoznając sprawę, skarżony organ przyjmie ostatecznie, że strona skarżąca kasacyjnie pismem z dnia 30 listopada 2018 r. złożyła skutecznie przed upływem wyznaczonego w wezwaniu z dnia 20 września 2018 r. terminu urzędowego wniosek o jego przedłużenie o 2 miesiące, a następnie – wobec braku przeszkód procesowych i wykazania przez stronę istotnych powodów do uwzględnienia tego wniosku oraz uzupełnienia braków formalnych sprzeciwu ze skutkiem na dzień 6 grudnia 2018 r. – wyda na podstawie art. 152(17) ust. 7 w zw. z art. 242 ust. 2 w z art. 242 ust. 1 pkt 2 oraz w zw. z art. 152(23) ust. 1 w zw. z art. 252 p.w.p. i w zw. z art. 57 i 123 k.p.a. postanowienie o przedłużeniu powyższego terminu, uwzględniając złożony wniosek. Z uwagi na uzupełnienie braków formalnych sprzeciwu ze skutkiem na dzień 6 grudnia 2018 r. oraz ze względu na długotrwałość toczącego się postępowania Urząd Patentowy po dokonaniu powyższych czynności będzie zobowiązany niezwłocznie przystąpić do rozpoznania wniesionego sprzeciwu.
10. Mając na względzie całość przedstawionej argumentacji oraz uznając, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, jak również przyjmując, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a.– uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia 14 grudnia 2018 r., zasądzając jednocześnie na podstawie art. 208 w zw. z art. 203 pkt 2 p.p.s.a. od organu na rzecz strony skarżącej kasacyjnie 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego (wpis od skargi kasacyjnej), natomiast w pozostałej części odstępując od zasądzenia od strony skarżącej na rzecz strony skarżącej kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego (art. 207 § 1 w zw. z art. 206 w zw. z art. 203 pkt 2 p.p.s.a.) oraz od zasądzenia od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego (art. 206 w zw. z art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.).
-----------------------
2