II OZ 796/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. A. i T. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SA/Łd 723/22 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi D. A. i T. A. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 15 czerwca 2022 r., nr 153/2022 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 21 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 723/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił zażalenie D. A. i T. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 stycznia 2023 r., sygn.. akt II SA/Łd 723/22 oddalającego wniosek o wyłączenie sędziego NSA: Pawła Janickiego, sędziów WSA: Magdaleny Sieniuć, Agnieszki GrosińskiejGrzymkowskiej, Agaty Sobieszek-Krzywickiej, Sławomira Wojciechowskiego, Roberta Adamczewskiego, Michała Zbrojewskiego, Bożeny Kasprzak, Agnieszki Krawczyk, Joanny Grzegorczyk-Drozdy, Ewy Cisowskiej-Sakrajdy, Pawła Kowalskiego, Cezarego Kozińskiego, Piotra Mikołajczyka oraz Asesorów WSA; Tomasza Porczyńskiego, Marcina Olejniczaka, Tomasza Furmanka, Agnieszki Gortych-Ratajczyk, Grzegorza Potiopy, Anny Dębowskiej (pkt 1) oraz umarzającego postępowanie w przedmiocie wniosku o wyłączenie sędziego NSA Wiktora Jarzębowskiego (pkt 2). W uzasadnieniu Sąd wskazał, że odpis postanowienia WSA w Łodzi z dnia 25 stycznia 2023 r., II SA/Łd 723/22 został doręczony D. A. – jako skarżącej i jako pełnomocnikowi T. A. – 22 lutego 2023 r. Pismem z 1 marca 2023 r. D. A. i T. A. złożyły zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z 2 marca 2023 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych zażalenia z 1 marca 2023 r. przez nadesłanie jednego egzemplarza odpisu zażalenia oraz uiszczenie wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia (art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.). Stosowne wezwanie w tym przedmiocie doręczono D. A. 28 marca 2023 r. Pismem z 4 kwietnia 2023 r. strona skarżąca nadesłała jeden egzemplarz odpisu zażalenia, natomiast nie wykonała wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. Wobec powyższego, Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 220 § 3 p.p.s.a., odrzucił zażalenie. Skarżące wniosły zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając pozbawienie prawa do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezawisły sąd, tj. naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W uzasadnieniu wskazano, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Postanowieniem z 12 lipca 2023 r. referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi odmówił przyznania D. A. prawa pomocy. Orzeczenie nie zostało zaskarżone. Postanowieniem z 18 marca 2024 r., II SA/Łd 723/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie WSA w Łodzi z 25 stycznia 2023 r., zaś Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z 16 lipca 2024 r., w sprawie II OZ 332/24 oddalił zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W przypadku dostrzeżenia braku formalnego przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Wysokość wpisów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych regulują przepisy zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 535). Artykuł 230 § 1 p.p.s.a. stanowi, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne; w innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 p.p.s.a.). Pismami zaś, o których mowa w art. 230 § 1 p.p.s.a., są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Artykuł 230 § 1 p.p.s.a. ustanawia zatem ogólną zasadę, zgodnie z którą zażalenia podlegają opłacie. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątki, do których nie należy zażalenie na postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziów. W związku z nieuiszczeniem opłaty sądowej od zażalenia, prawidłowym było wezwanie skarżącej na podstawie zarządzenia z 2 marca 2023 r. do uzupełnienia braków formalnego i fiskalnego zażalenia. Skarżąca w terminie uzupełniła wprawdzie brak formalny zażalenia, jednakże nie uiściła wpisu od zażalenia. Wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia nie został uwzględniony. Skarżąca nie otrzymała prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podkreślić należy, że na tym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje jedynie kontroli formalnej zaskarżonego postanowienia tj. rozstrzygnięcia w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie z dnia 25 stycznia 2023 r. Jedynie skutecznie wniesione zażalenie obliguje Sąd odwoławczy do merytorycznej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia. Tym samym bez znaczenia w niniejszej sprawie musiały pozostać argumenty i zarzuty skarżącej odnoszące się do postanowienia z dnia 25 stycznia 2023 r. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.