II SAB/Kr 224/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Kierownika Zarządu Dróg Powiatowych w P. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej I. stwierdza, że Kierownik Zarządu Dróg Powiatowych w P. dopuścił się bezczynności, II. stwierdza, że bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności, IV. zasądza od Kierownika Zarządu Dróg Powiatowych w P. na rzecz J. M. kwotę 100 złotych (100 złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga Pana J. M. na bezczynność Kierownika Zarządu Dróg Powiatowych w Proszowicach w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 12 marca 2023 r. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wskutek bezczynności organu doszło do naruszenia: 1. art 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie w jakim przepis tej stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, 2. art 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: "UDTP") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek. Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust.1 u.d.i.p., pierwszego dnia roboczego po 14 dniach od złożenia wniosku, czyli 27 marca 2023 r. W terminie wynikającym z przepisów, jak również do dnia sporządzenia niniejszej skargi Kierownik Zarządu Dróg Powiatowych w Proszowicach nie udostępnił ani nie przesłał mi informacji, o którą wnioskowałem. W związku z tym bezspornym jest, że Kierownik Zarządu Dróg Powiatowych w Proszowicach pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nie ulega również wątpliwości, że Zarząd Dróg Powiatowych w Proszowicach jest organem zobowiązanym dopełnienia funkcji zarządu dróg powiatowych. Zakres wniosku obejmuje informację publiczną, jaką są informacje o działaniach odnośnie do organizacji ruchu oraz dokumenty związane z tymi działaniami. Potwierdzeniem powyższej interpretacji są m. in. wyroki WSA w Białymstoku (II SAB/Bk 88/22), WSA w Poznaniu (II SAB/Po 157/22) oraz WSA w Krakowie (II SAB/Kr 123/22), dla których uzasadnienia wyroku szczegółowo opisują zbliżone sytuacje, a wyroki zobowiązują organy do załatwienia wniosków o informację na temat działań oraz udostępnienia dokumentów dotyczących organizacji ruchu. Wobec, powyższego niniejsza skarga jest w pełni uzasadniona. W odpowiedzi na skargę wskazano, że w dniu 12.03.2023 r. skarżący J. M. skierował do Zarządu Dróg Powiatowych w Proszowicach z wniosek o udzielenie informacji o działaniach zrealizowanych i zaplanowanych w przedmiocie organizacji ruchu na drodze 1268K w okresie od 01.12.2022 oraz przesłanie dokumentów wytworzonych, otrzymanych oraz wysłanych w związku z tymi działaniami w tym okresie za pośrednictwem platformy epuap. Termin na odpowiedź upłynął w dniu 26.03.2023 r. Organ nie udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie ponieważ nie odebrał wniosku skarżącego. Wniosek skarżącego zarejestrowano w dniu 27.06.2023r. Opóźnienie w rejestracji wniosku spowodowane było problemami związanymi z systemem elektronicznego obiegu dokumentów System elektronicznego obiegu dokumentów uEZD działający w Zarządzie Dróg Powiatowych jest zintegrowany ze skrytką na ePUAP. Ostatecznie wniosek zarejestrowano 27 czerwca 2023 r. Ponadto wskazano, że organ udzielił skarżącemu odpowiedzi pismami z dnia 31 października 2023 r. przesłanymi za pomocą platformy epuap. Wobec powyższego wniosek skarżącego został załatwiony. Organ dokonał czynności do której był zobowiązany, a to uzasadnia wniosek o umorzenie postępowania w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do udzielenia odpowiedzi na wniosek skarżącego. Równocześnie Organ podnosi, że opóźnienie w załatwieniu wniosku spowodowane było problemami technicznymi niezależnymi od organu oraz trwającym w 2023 roku projektowaniem, uzgadnianiem oraz ostatecznym zatwierdzeniem organizacji ruchu drogowego na drogach będących w zainteresowaniu Skarżącego, a wobec wykonania czynności brak jest podstaw do uwzględnienia skargi na bezczynność organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał na uwadze, co następuje. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., kontrola sprawowana przez sąd administracyjny obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W tych przypadkach przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Celem skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a). W myśl art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.) udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). W niniejszej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej skierowany został przez skarżącego do Kierownika Zarządu Dróg Powiatowych w Proszowicach. Nie ulega wątpliwości, że jest on – jako organ władzy publicznej – podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Dalej wyjaśnić trzeba, że zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie w niej określonych. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to jednak w sposób otwarty, czemu służy zwrot: "w szczególności". W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, musi się odnosić do sfery faktów. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji już będącej w posiadaniu podmiotu zobowiązanego i rację ma organ, że nie może być utożsamiane z prawem do inicjowania działań, mających na celu wytworzenie informacji jakościowo nowej (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1797/10, a także wyrok WSA w Poznaniu z 8 listopada 2022 r. II SAB/Po 157/22). W tak zarysowanych okolicznościach wniosek skarżącego w ocenie Sądu dotyczył informacji publicznej w powyżej przedstawionym rozumieniu. Wskazane we wniosku informacje dotyczyły bowiem informacji o działaniach zrealizowanych i zaplanowanych dotyczących organizacji ruchu na drodze 1268K. Sprawy z zakresu organizacji ruchu na drogach, choćby z uwagi na powszechny zakres jej oddziaływania, należy kwalifikować jako sprawy z zakresu informacji publicznej. Ta informacja jest bowiem nieodłącznym elementem życia publicznego, rzutującym na życie każdego, komu przyjdzie korzystać z ruchu drogowego w miejscu objętym projektem organizacji ruchu (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 21 kwietnia 2021 r., sygn. II SAB/Rz 34/21, wyrok WSA w Krakowie z dnia 14 września 2021 r., sygn. II SAB/Kr 114/21, wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 grudnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Kr 115/21, wyrok WSA w Krakowie z dnia 15 listopada 2021 r., sygn. akt II SAB/Kr 122/21, wyrok WSA w Krakowie z 11 stycznia 2022 r., II SAB/Kr 215/21). Poza sporem w przedmiotowej sprawie pozostaje, że wniosek skarżącego z dnia 12 marca 2023 r. nie został rozpoznany w ustawowym terminie. Nie kwestionuje tego także organ. Dopiero w ślad za pismem z dnia 31 października 2023 r. organ udzielił wnioskowanych informacji, pozostając bez wątpienia do tego czasu w bezczynności co też stwierdzono w pkt I wyroku. Jako, że informacje publiczną udostępniono już po złożeniu skargi, w pkt III wyroku należało orzec o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności. Skoro informacja została udostępniona, postępowanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe. W pkt II wyroku stwierdzono, że bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się do tej kwestii wskazać należy, że termin załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej został wyraźnie określony w przepisach prawa. Trzeba przypomnieć, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce m.in. w razie oczywistego naruszenia nie budzących wątpliwości przepisów prawa. Zgodnie z art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, udostępnienie informacji następuje nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Wniosek został złożony w dniu 12 marca 2023 r. Zatem informacja powinna zostać udostępniona 26 marca 2023 r., a w razie zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. w terminie do 12 maja 2023 r. Tymczasem została ona udostępniona po upływie kolejnych kilku miesięcy, co stanowi oczywiste naruszenie art. 13 u.d.i.p. Na ocenę tę nie mają wpływu okoliczności przytoczone w odpowiedzi na skargę, związane z trudnościami natury technicznej. Okoliczności te nie wpływają bowiem na zmianę kwalifikacji naruszenia prawa. Sam organ wskazuje, że ostatecznie wniosek zarejestrowano 27 czerwca 2023 r. Nawet, gdyby uznać, że zaistniałe okoliczności do pewnego stopnia usprawiedliwiają zwłokę w udzieleniu odpowiedzi, to z akt sprawy jednoznacznie wynika, że odpowiedzi nie udzielono w terminie wynikających z art. 13 u.d.i.p. Skoro organ dostrzegł, że wskutek trudności technicznych nie jest rozpatrzony wniosek z 12 marca 2023 r. powinien dołożyć szczególnej staranności, aby rozpoznać go w najkrótszym możliwym ustawowym terminie. Tymczasem wniosek został rozpoznany po upływie 2 miesięcy od dnia 27 czerwca 2023 r. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych nie sposób przyjąć, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w pkt IV wyroku zgodnie z art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.