I OZ 12/25

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 września 2024 r., sygn. akt III SA/Lu 58/24 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie z dnia 7 sierpnia 2024 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz odrzuceniu zażalenia na wyrok z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Lublinie z dnia 14 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 września 2024 r., sygn. akt III SA/Lu 58/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w pkt I odrzucił zażalenie J. W. na postanowienie z dnia 7 sierpnia 2024 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz w pkt II odrzucił zażalenie na wyrok z dnia 24 kwietnia 2024 r. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2024 r. została oddalona skarga skarżącej na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Lublinie z dnia 14 listopada 2023 r. w przedmiocie zarzutów do przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2024 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.". Pismem z dnia 5 września 2024 r. zatytułowanym "Zażalenie" został zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 kwietnia 2024 r. oraz postanowienie z dnia 7 sierpnia 2024 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucając ww. zażalenia w pierwszej kolejności stwierdził, że art. 194 § 4 P.p.s.a. wyraźnie wskazuje, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika, a zatem niesporządzenie zażalenia we wskazany sposób jest nieusuwalnym brakiem, niepodlegającym konwalidowaniu i uzasadniającym odrzucenie zażalenia. Wobec tego, że skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej przy pomocy pełnomocnika familiarnego niebędącego ani radcą prawnym ani adwokatem podlega ono odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Jednocześnie, w pkt II postanowienia, Sąd orzekł o odrzuceniu "zażalenia" skarżącej na wyrok z dnia 24 kwietnia 2024 r. bowiem ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia od wyroku Sądu I instancji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 194 § 4 P.p.s.a., zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinien sporządzić adwokat lub radca prawny. Powyższego wymogu nie stosuje się, jeżeli takie zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie takie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 w zw. z art. 194 § 4 P.p.s.a.). Ponadto w sprawach wskazanych w art. 175 § 3 P.p.s.a. zażalenie może sporządzić także doradca podatkowy i rzecznik patentowy. Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej czyni wniesienie takiego zażalenia niedopuszczalnym z innych przyczyn w rozumieniu art. 178 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Podkreślić przy tym należy, na co zasadnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, że obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 P.p.s.a. ma charakter bezwzględny i nie może podlegać wyłączeniu z uwagi na jakiekolwiek szczególne okoliczności występujące po stronie strony skarżącej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 194 § 4 P.p.s.a., stanowi brak niepodlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 P.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 169/12, z dnia 2 października 2012 r. sygn. akt II OZ 832/12, z dnia 19 lipca 2019 r. sygn. akt I OZ 683/19, z dnia 22 lutego 2022 r. sygn. akt III OZ 80/22, z dnia 8 kwietnia 2022 r. sygn. akt I OZ 106/22, z dnia 25 stycznia 2023 r. sygn. akt I OZ 5/23, z dnia 13 lipca 2023 r. sygn. akt I OZ 272/23 oraz z dnia 17 stycznia 2024 r. sygn. akt I OZ 645/23). W rozpoznawanej sprawie zażalenie na postanowienie z dnia 7 sierpnia 2024 r., wniósł pełnomocnik skarżącej nienależący do kręgu podmiotów uprawnionych na podstawie art. 194 § 4 P.p.s.a. do sporządzenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo uznał, że zażalenie w tym zakresie należało odrzucić jako uchybiające wymogowi określonemu w tym przepisie. Odnosząc się do zażalenia na pkt II postanowienia z dnia 18 września 2024 r. zauważyć trzeba, że w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 5 września 2024 r. wniósł zażalenie na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 kwietnia 2024 r., jednakże na gruncie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, od wyroku wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny przysługuje nie zażalenie, a skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, o czym stanowi art. 173 § 1 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 178 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Powyższy przepis znajduje odpowiednie zastosowanie do postępowania toczącego się na skutek zażalenia na mocy art. 197 § 2 P.p.s.a. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie prawidłowo ocenił, że skoro skarżąca wniosła zażalenie na wyrok Sądu I instancji to zażalenie w tym zakresie jako niedopuszczalne podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Wyjaśnić przy tym należy, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie uprawniony jest wyłącznie do oceny prawidłowości postanowienia z dnia 18 września 2024 r., a zatem pozostałe kwestie wskazane w zażaleniu nie mogły być brane pod uwagę na obecnym etapie postępowania. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.