II GZ 627/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 listopada 2024 r. sygn. akt II SA/Sz 817/24 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi P. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 maja 2024 r. nr BP.500.38.2023.0165.SZ16.565124 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 817/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 maja 2024 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd I instancji podał w uzasadnieniu, że zarządzeniem z dnia 9 października 2024 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 450 zł. Przesyłka sądowa zawierająca odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi z uwagi na niemożność jej doręczenia skarżącej, złożona została w placówce pocztowej w dniu 21 października 2024 r., na okres czternastu dni z adnotacją o nie doręczeniu przesyłki, o czym powiadomiono skarżącą umieszczając stosowne zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej skarżącej (awizo – k. 39 akt sądowych). Powtórnego awiza dokonano dnia 29 października 2024 r. Ponieważ adresatka, po upływie czternastu dni liczonych od dnia pozostawienia przesyłki w oddawczym urzędzie pocztowym, nie odebrała przesyłki, Urząd ten w dniu 5 listopada 2024 r. zwrócił ją Sądowi z adnotacją "Zwrot. Nie podjęto w terminie". W takiej sytuacji, skuteczne doręczenie ww. wezwania nastąpiło w dniu 4 listopada 2024 r. Siedmiodniowy termin do wykonania wezwania Sądu upłynął w dniu 12 listopada 2024 r. (wtorek), bowiem koniec terminu przypadł na dzień ustawowo wolny od pracy (Narodowe Święto Niepodległości - 11 listopada 2024 r.), jednakże strona skarżąca w zakreślonym terminie nie opłaciła skargi. Wobec powyższego skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie, zarzucając naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 65 § 1, art. 67 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 39 § 3 pkt 1, art. 40 k.p.a. poprzez niedoręczenie korespondencji sądowej wskutek czego uznano, że strona nie dokonała opłaty wpisu sądowego w zawitym terminie. W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że nie otrzymała jakiegokolwiek zawiadomienia o przesyłce pocztowej dotyczącej sprawy II SA/Sz 817/24. W tym kontekście skarżąca podniosła, że w tym samym czasie otrzymała inną przesyłkę sądową (z WSA w Warszawie) odbierając ją z Urzędu Pocztowego także na podstawie awizo. Z tego też powodu nie można uznać za prawdopodobne, że skarżąca odbierając przesyłkę z WSA w Warszawie w dniu 23.10.2024 r. nie odebrałaby przesyłki z WSA w Szczecinie, która w tym samym czasie oczekiwała na odbiór w Urzędzie Pocztowym. Strona nie miała bowiem żadnego interesu faktycznego czy prawnego w unikaniu odbioru przesyłki z WSA w Szczecinie. Co więcej, przesyłka zawierająca niniejsze, skarżone postanowienie o odrzuceniu skargi również zostało odebrane z tego samego Urzędu Pocztowego, co oznacza, że skarżąca nie unika odbioru sądowych przesyłek. Skarżąca wniosła również o złożenie przez WSA w Szczecinie reklamacji do Poczty Polskiej w zakresie wadliwego doręczenia ww. przesyłki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania) pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Zgodnie natomiast z art. 220 § 1 p.p.s.a., Sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi - pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Kontrola instancyjna orzeczenia wydanego na tej podstawie obejmuje weryfikację tego, czy: 1) skarga miała braki formalne, 2) strona została prawidłowo wezwana do uzupełniania tych braków, 3) strona uzupełniła braki formalne w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania o ich uzupełnienie. Jak wynika z akt sprawy skarżąca, składając skargę decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, nie uiściła wpisu od skargi. Zasadnie zatem Sąd I instancji wezwał stronę do uzupełnienia tego braku skargi w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Prawidłowo Sąd I instancji wskazał, że skoro po dwukrotnym awizowaniu przesyłki sądowej, zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego (tj. w dniach 21 i 29 października 2024 r.), wezwanie to nie zostało odebrane z placówki pocztowej, to przesyłkę tę uznano za skutecznie doręczoną w dniu 4 listopada 2024 r. Zatem siedmiodniowy termin do wykonania wezwania Sądu upłynął w dniu 12 listopada 2024 r. (wtorek), bowiem koniec terminu przypadł na dzień ustawowo wolny od pracy (Narodowe Święto Niepodległości - 11 listopada 2024 r.). Do tego czasu skarżąca nie uzupełniła wpisu sądowego. Tym samym należy przyjąć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zasadnie postanowił o odrzuceniu skargi, której braki fiskalne nie zostały uzupełnione w terminie. Legalności postanowienia WSA nie podważa skutecznie stanowisko skarżącej, kwestionujące prawidłowość umieszczenia w oddawczej skrzynce pocztowej zawiadomienia oraz powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru pisma. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokument urzędowy jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru (co w równej mierze odnosić należy do niepodjętej w terminie, a zwróconej do sądu przesyłki), jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot oraz zawiera prawidłowe kompletne adnotacje - stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone (por. m.in. postanowienia NSA z dnia: 20 listopada 2020 r., sygn. akt I FZ 179/20; 30 września 2020 r., sygn. akt I FZ 159/20; 13 maja 2020 r., sygn. akt I FZ 29/20; 25 marca 2020 r., sygn. akt II FZ 117/20; 18 grudnia 2019 r., sygn. akt II FZ 858/19). Z tej przyczyny kluczowym w niniejszej sprawie dowodem - z którego wynika domniemanie doręczenia pisma procesowego - jest treść prawidłowo opisanej, zwróconej do Sądu przesyłki. Na kopercie z przedmiotową przesyłką widnieją pieczęcie operatora pocztowego ze wskazaniem ww. dat awizacji pisma, a na zwrotnym potwierdzeniu odbioru informacja o umieszczeniu w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej. Twierdzenia skarżącej, że w okresie wskazanym jako terminy awizacji otrzymała inną przesyłkę sądową (z WSA w Warszawie) odbierając ją z Urzędu Pocztowego także na podstawie awizo, tego domniemania skutecznie nie podważają. Przyjęcie tezy przeciwnej prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego, bowiem w każdej takiej sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizowania poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej. Doręczenie zastępcze dokonane w trybie art. 73 p.p.s.a. stwarza domniemanie prawne oparte na założeniu, że strona mogła zapoznać się z pismem awizowanym, a jeśli tego nie uczyniła, to nastąpiło to z przyczyn leżących po jej stronie. Mogą oczywiście zaistnieć sytuacje, w których strona bez własnej winy nie będzie w stanie dowiedzieć się o przesyłce. Powodem takiego stanu rzeczy mogą być nieprawidłowości związane z doręczeniem przesyłki, takie jak wadliwe działanie doręczyciela polegające np. na nieprawidłowym zawiadomieniu adresata o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej. W innych z kolei wypadkach strona, pomimo prawidłowego doręczenia przesyłki, może być pozbawiona możliwości dowiedzenia się o tym fakcie z przyczyn przez nią niezawinionych, najczęściej z powodu nieobecności w miejscu zamieszkania powodowanej np. chorobą lub innym, niedającym się przewidzieć zdarzeniem. Oczywistym jest, że doręczenie zastępcze przewidziane w art. 73 p.p.s.a. pociąga za sobą skutki bardzo daleko idące, łącznie z możliwością pozbawienia strony drogi sądowej, dlatego też w każdym z opisanych wyżej wypadków strona ma możliwość wzruszenia domniemania, jakoby przesyłka dotarła do jej rąk w dacie przyjętej przez sąd. Domniemanie faktyczne wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone wówczas, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością. Taka sytuacja nie zachodzi jednak w rozpoznawanej sprawie. Brak jest również podstaw do wystąpienia z reklamacją do Poczty Polskiej. Należy bowiem podkreślić, że podstawą złożenia reklamacji jest powzięcie wątpliwości co do sposobu doręczenia, których Sąd się nie dopatrzył w rozpatrywanej sprawie - a więc nie było konieczności złożenia reklamacji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.