I FZ 237/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Izabela Najda-Ossowska, , po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 142/24 w zakresie odmowy wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 11 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień-grudzień 2019 r. oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 142/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej: Sąd pierwszej instancji/WSA) odmówił M. B. (dalej: Skarżąca/Strona) wstrzymania wykonania zaskarżonej przez nią decyzji Naczelnika Małopolskiego Urzędu Ceno-Skarbowego w Krakowie z 11 grudnia 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień-grudzień 2019 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji, odwołując się do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: P.p.s.a.) wskazał, że to przede wszystkim na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że w okolicznościach sprawy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem WSA w sprawie nie zachodzi żadna z tych przesłanek. Skarżąca w uzasadnieniu swojego wniosku wskazała na znaczną kwotę zobowiązania podatkowego określonego w podatku od towarów i usług, Sąd zaznaczył jednak, że pogorszenie się sytuacji majątkowej Strony związane z wykonaniem zaskarżonej decyzji jest typową konsekwencją jej wykonania, a sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu administracyjnego, jak i wysokość zobowiązania objętego decyzją, nie może sam w sobie stanowić podstawy uzasadniającej udzielenie ochrony tymczasowej. Sąd stwierdził, że w sprawie Skarżąca nie podała żadnych konkretnych, popartych stosownymi dokumentami źródłowymi, informacji dotyczących w szczególności jej aktualnej sytuacji majątkowej (w szczególności czy posiada nieruchomości, mienie o znacznej wartości), rodzinnej, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność wniosku, a bez tego nie sposób stwierdzić, czy uiszczenie określonej w decyzji kwoty może rodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W zażaleniu na to postanowienie Skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. Zarzucając naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i odmówienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podniosła, że już sama wysokość zobowiązania wskazuje na fakt, iż Skarżącej zostanie wyrządzona szkoda i powstaną trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo oświadczenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie określenia Skarżącej zobowiązania w podatku od towarów i usług za sierpień-grudzień 2019 r. w wysokości 205.171 zł. W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie mógł zostać uwzględniony, bowiem Skarżąca nie wykazała stosownymi dokumentami, że znajduje się w takiej sytuacji finansowej i że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do wyrządzenia skutków, które byłyby trudne do odwrócenia albo może spowodować dla Skarżącej znaczną szkodę. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena jest prawidłowa. Zasadne jest stanowisko WSA, że twierdzenia zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione stosownymi dokumentami odnoszącymi się do sytuacji majątkowej Strony. Brak wiedzy co do rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej Skarżącej sprawia, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji przed zakończeniem kontroli sądowej może wpłynąć na jej sytuację. Sama wysokość określonego zobowiązania na co zwraca uwagę we wniosku jak i zażaleniu Skarżąca nie świadczy automatycznie o wystąpieniu przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Kwoty te muszą być bowiem odniesione do całokształtu aktualnej sytuacji majątkowej Skarżącej, w tym jej płynności finansowej natomiast we wniosku podniesiono jedynie ogólnikowe stwierdzenia. Wobec tego Sąd pierwszej instancji zgodnie z prawem odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy również podkreślić, że wykonanie decyzji dotyczącej należności pieniężnej nie w każdym wypadku musi się łączyć z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub z trudnymi do odwrócenia skutkami, ponieważ w razie uwzględnienia skargi przez sąd i uchylenia decyzji, Skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por.: postanowienie NSA z dnia 5 lutego 2010 r., sygn. akt I OZ 79/10). Może również wnioskować do organów podatkowych o zastosowanie ulg. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., oddalił zażalenie.