III OZ 6/25

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt III SAB/Gd 336/24 o odrzuceniu skargi E.K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wejherowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 20 listopada 2024 r., sygn. akt III SAB/Gd 336/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: Sąd I instancji, WSA) odrzucił skargę E.K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wejherowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oraz zwrócił skarżącej ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 100 złotych tytułem zwrotu uiszczeniu wpisu od skargi. W uzasadnieniu wskazano, że E.K. (dalej: skarżąca), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wejherowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 24 października 2024 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do występowania w imieniu skarżącej przed sądami administracyjnymi oraz do podania numeru PESEL skarżącej. Odrębnym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III ww. Sądu wezwano pełnomocnika skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego, zakreślając 7-dniowy termin na wykonanie zobowiązania, pod rygorem odrzucenia skargi. Oba wezwania zostały skutecznie doręczone 4 listopada 2024 r. Pismem z 12 listopada 2024 r. pełnomocnik skarżącej przesłał do Sądu I instancji odpis pełnomocnictwa wraz z potwierdzeniem uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i potwierdzeniem uiszczenia wpisu sądowego. Odrzucając skargę Sąd I instancji wskazał, że z akt sprawy wynika, iż wpis od skargi w kwocie 100 zł został uiszczony przez pełnomocnika skarżącej w dniu 12 listopada 2024 r. i zarejestrowany w rejestrze dochodów pod poz. 4918/24 z 13 listopada 2024 r. Jednakże nadesłane przy piśmie z 12 listopada 2024 r. pełnomocnictwo nie spełniało wymogów pozwalających uwzględnić je w niniejszym postępowaniu. Jak wynika bowiem z jego treści, obejmuje ono uprawnienie do działania za skarżącą "w sprawie administracyjnej" ze skargi na bezczynność organu w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem z 16 września 2024 r. W ocenie WSA, z treści przedłożonego pełnomocnictwa nie wynika, że zawiera ono umocowanie do działania pełnomocnika przed sądem administracyjnym, co w oczywisty sposób powoduje, iż nie można uznać, że pełnomocnik został właściwie umocowany do złożenia niniejszej skargi. Co więcej jednak, odnosi się ono do bezczynności Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wejherowie w zakresie nieudostępnienia skarżącej informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem "z dnia 16 września 2024 r.", natomiast złożona w niniejszej sprawie skarga dotyczy bezczynności ww. organu w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, o którą wnosiła skarżąca pismem "z dnia 5 lipca 2024 r.". Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji stwierdził, że pełnomocnik skarżącej pomimo pouczenia o skutku niewykonania wezwania w postaci odrzucenia skargi - nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braku formalnego skargi, tj. nie wykazał należycie swojego umocowania do reprezentowania skarżącej przed tutejszym Sądem w niniejszej sprawie. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca i w zażaleniu wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Zdaniem skarżącej postanowienie WSA jest błędne, gdyż zakres udzielonego pełnomocnictwa ustala się w oparciu o jego treść, która podlega wykładni zgodnie z art. 65 § 1 k.c., który stanowi, że oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaj. Przesłane pełnomocnictwo stanowi bowiem umocowanie do reprezentowania "w sprawie administracyjnej ze skargi ... na bezczynność [...]". Podniesiono, że w przedmiotowej sprawie pełnomocnictwo zostało precyzyjnie uzupełnione wskazaniem imienia i nazwiska skarżącego oraz wskazaniem której czynności organu administracji publicznej dotyczy umocowanie do złożenia skargi. Precyzyjne wskazanie zakresu umocowania nie pozostawia wątpliwości, że zaskarżone postanowienie jest błędne i Wojewódzki Sąd Administracyjny w sposób niewłaściwy interpretuje pojęcie umocowania pełnomocnictwa w przedmiotowej sprawie oraz nieprawidłowo ocenia zakres umocowania, który w sposób ewidentny wskazywał na umocowanie do złożenia skargi na bezczynność. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można nadać mu prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 p.p.s.a. Skarga w szczególności powinna zawierać podpis strony lub jej pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.), przy czym pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 37 § 1 p.p.s.a.). W sytuacji, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dniu pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 p.p.s.a). Takim przepisem szczególnym jest art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z jego treścią, sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Niezłożenie pełnomocnictwa stanowi brak formalny. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. oraz ugruntowanym poglądem orzecznictwa i piśmiennictwa w tym zakresie, sąd wzywa stronę do usunięcia tego braku formalnego, a w przypadku jego nieusunięcia w wyznaczonym terminie, odrzuca skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 520/14 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z akt sprawy wynika, że pismem z 28 października 2024 r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 24 października 2024 r., wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi pod rygorem jej odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Wspomniane usunięcie braków miało polegać na podaniu numeru PESEL skarżącej oraz na nadesłaniu pełnomocnictwa, z którego treści wynikałoby uprawnienie do działania w imieniu skarżącej przed sądami administracyjnymi. Odrębnym zarządzeniem wezwano pełnomocnika skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego, zakreślając 7-dniowy termin na wykonanie zobowiązania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwania zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącej 4 listopada 2024 r. Pełnomocnik, w piśmie z 12 listopada 2024 r. podał numer PESEL skarżącej, nie uzupełnił jednak braku formalnego w postaci złożenia do akt postępowania sądowego właściwego pełnomocnictwa. Z treści nadesłanego dokumentu wynika bowiem, że skarżąca udziela pełnomocnictwa do reprezentowania jej "w sprawie ze skargi E.K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wejherowie w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem z dnia 16 września 2024 r.". Nie ma racji pełnomocnik skarżącej wskazując, że Sąd I instancji błędnie odczytał zakres złożonego pełnomocnictwa. Przede wszystkim jednak – na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji – złożone do akt sprawy pełnomocnictwo odnosi się do bezczynności Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wejherowie w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem z dnia 16 września 2024 r., tymczasem wniesiona skarga dotyczy bezczynności ww. organu w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, o którą skarżąca wnosiła pismem z 5 lipca 2024 r. W złożonym zażaleniu pełnomocnik skarżącej w żaden sposób nie odniósł się do tej okoliczności. Jednocześnie podkreślić należy, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało sporządzone w sposób jasny, czytelny i zrozumiały. Treść wezwania jest czytelna i nie budzi wątpliwości, bowiem wyraźnie w nim wskazano, że należy nadesłać pełnomocnictwo do występowania w imieniu skarżącej przed sądami administracyjnymi oraz podanie numeru PESEL skarżącej. Wezwanie to zostało doręczone profesjonalnemu pełnomocnikowi, od którego wymaga się znajomości przepisów prawa, roztropności i uwagi w prowadzeniu sprawy swojego mandanta. Na profesjonalnym pełnomocniku ciążył obowiązek dokładnego zapoznania się z doręczonym mu wezwaniem, a niestaranność w tym zakresie nie oznacza, że wezwanie było nieskuteczne lub nieprawidłowe. Konkludując, uznać należało, że Sąd I instancji prawidłowo wezwał pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi i wobec braku prawidłowego wykonania tego wezwania, zasadnie odrzucił skargę. Z tych też względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.