III SA/Gl 91/23
Administrative courts2023-03-27
Case number
III SA/Gl 91/23
Court
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Judgment date
2023-03-27
Type
Wyrok WSA w Gliwicach
Judges
Adam Gołuch
Ruling
Uchylono zaskarżony akt
Judgment text
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Protokolant Referent-stażysta Magdalena Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2023 r. sprawy ze skargi Miasta Katowice na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 30 listopada 2022 r. nr NPII.4131.1.945.2022 w przedmiocie uchwały w sprawie zasad zawarcia umów najmu 1) uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze; 2) zasądza od Wojewody Śląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 497 zł (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
UZASADNIENIE
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 30 listopada 2022 r. nr NPII.4131.1.945.2022 Wojewoda Śląski (dalej również jako Wojewoda, organ nadzoru, organ), na podstawie art. 91 ust, 1 i 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz, 559 ze zm,), dalej "usg" stwierdził nieważność w całości uchwały nr LV/183/22 Rady Miasta Katowice (dalej; skarżąca, gmina, Rada) z dnia 27 października 2022 r. w sprawie przyjęcia "Zasad przeprowadzenia w mieście Katowice naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia dodatkowych kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej i maksymalnej wysokości obowiązkowej kaucji dla mieszkań budowanych z wykorzystaniem Finansowania zwrotnego i wsparcia z Funduszu Dopłat" - w całości, jako sprzecznej z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych w pierwszych latach najmu mieszkania (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 2158 ze zm.), dalej jako "ustawa o pomocy" w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., Nr 78 poz. 483 ze zm.), dalej jako "Konstytucja RP".
W ocenie organu nadzoru treść § 2 załącznika do ww. uchwały regulującego "Zasady przeprowadzenia naboru wniosków o zawarcie umowy najmu mieszkania" nie wypełnia prawidłowo delegacji wynikającej z przepisu art. 8 ust, 1 pkt 1 ustawy o pomocy, ponieważ Rada Miasta w ww. regulacji załącznika do uchwały wskazała, co następuje:
"§ 2. 1. Po zawarciu umowy między inwestorem a miastem Katowice, o której mowa w art. 7 ustawy z dniu 20 lipca 2018 r. o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych w pierwszych latach najmu mieszkania (Dz. U. z 2021 r. poz. 2158 z późn. zm.), miasto Katowice przeprowadzi nabór wniosków o zawarcie umowy najmu.
2. Ogłoszenie o naborze wraz z terminem rozpoczęcia przyjmowania wniosków o zawarcie umowy najmu zostanie opublikowane na stronie internetowej www.katowice.eu, na stronie internetowej inwestora oraz w prasie lokalnej. Wnioski będą przyjmowane przez okres wskazany w ogłoszeniu o naborze, o którym mowa w zdaniu poprzednim.
3. Warunkiem ubiegania się o zawarcie urnowy najmu mieszkania jest złożenie w terminie wniosku o zawarcie umowy najmu.
4. Osoba ubiegająca się o zawarcie umowy najmu (wnioskodawca) wraz z osobami zgłoszonymi do wspólnego zamieszkania, mogą złożyć tylko jeden wniosek o zawarcie umowy najmu.
5. Druk wniosku o zawarcie umowy najmu dostępny będzie do pobrania ze strony internetowej www.katowice.eu oraz strony internetowej inwestora, o ile ogłoszenie o naborze, o którym mowa w ust. 2, nie określi trybu elektronicznego składania wniosków.
6. Ogłoszenie o naborze określi sposób i tryb składania wniosków o zawarcie umowy najmu".
Przepisy § 2 ust. 2 zd. 2 i ust. 5-6 załącznika do uchwały w ocenie organu nadzoru zawierają niedopuszczalną subdelegację wyłącznych kompetencji Rady do określenia zasad naboru wniosków o zawarcie umowy najmu mieszkań na organ wykonawczy, ponieważ okres przyjmowania wniosków oraz sposób i tryb składania wniosków - to materia będąca istotną częścią składową "zasad przeprowadzenia naboru wniosków". Tym samym przekazanie jej do uregulowania Prezydentowi Miasta w ogłoszeniu o naborze - w istocie jest równoznaczne ze scedowaniem obowiązku stanowienia w tym zakresie na inny organ. Organ nadzoru wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że postanowienie uchwały o przekazaniu kompetencji prawotwórczych jest sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa. Orzecznictwo sądowe wyraźnie zakazuje subdelegacji kompetencji prawotwórczych przez organ do tego upoważniony ustawowo na rzecz organu w takie kompetencje niewyposażonego (tak m.in. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 lutego 2006 r. sygn. akt IV SA/Wr 600/04 oraz wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 25 marca 2012 r. sygn. akt IV SA/Wr 851/11). Przekazanie kompetencji prawotwórczych przez Radę Miasta Katowice, bez specjalnego upoważnienia ustawowego, narusza więc zakaz subdelegacji, co stanowi istotne naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności przepisu § 2 ust. 2 zd. 2 i ust. 6 załącznika do uchwały. Natomiast organ stanowiący gminy obowiązany jest przestrzegać zakresu upoważnienia, udzielonego mu przez ustawę. Jak bowiem stanowi art. 7 Konstytucji RP "Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa". To zaś oznacza, że elementy wskazane w przepisie kompetencyjnym, należy zrealizować w pełnym zakresie. Niedopuszczalne jest pozostawienie pewnych regulacji do rozwinięcia poza uchwałą, w przypadku, gdy możliwości takiej nie przewidziano wprost w przepisie kompetencyjnym. Takie stanowisko organu nadzoru potwierdza także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2000 r. (SA/Wr 1798/99): "Opierając się na konstrukcji wad powodujących nieważność można wskazać rodzaje naruszeń przepisów, które trzeba zaliczyć do istotnych, skutkujących nieważnością uchwały organu gminy. Do nich należy naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje do podstawy prawnej podejmowania uchwał przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał". Nadto organ wskazał również, że na mocy § 119 pkt 1 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r. poz. 283), "Na podstawie jednego upoważnienia ustawowego wydaje się jedno rozporządzenie, które wyczerpująco reguluje sprawy przekazane do unormowania w tym upoważnieniu". Z kolei, na podstawie § 143 załącznika do rozporządzenia, wskazaną regulację stosuje się odpowiednio do projektów aktów prawa miejscowego. Tym samym na podstawie jednego upoważnienia należy podjąć jedną uchwałę kompleksowo regulującą zagadnienia przekazane w upoważnieniu (tak - wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt 111 SA/Wr 40/13, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Określając zasady przeprowadzania naboru wniosków o zawarcie umowy najmu mieszkań Rada zobowiązana była do wyczerpującego określenia całego procesu przyjmowania wniosków - w tym niewątpliwie także kwestii okresu przyjmowania wniosków oraz sposobu i trybu ich składania. Niedopuszczalne było "podzielenie" zakresu przekazanego do uregulowania w uchwale pomiędzy Radę a Prezydenta Miasta i jego realizacja w dwóch różnych aktach. Organ zauważył, że gdyby ustawodawca przewidział możliwość uszczegóławiania zasad przeprowadzania naboru wniosków o zawarcie umowy najmu mieszkań określonych uchwałą Rady w drodze zarządzenia Prezydenta o ogłoszeniu naboru, możliwość taką przewidziałby wprost w przepisach ustawy. Mając na uwadze treść przepisów ustawowych w tym zakresie organ nadzoru stwierdził brak podstaw do określania wspomnianych zasad w sposób ogólnikowy i niepełny, celem następczego uzupełnienia ich postanowieniami zawartymi w zarządzeniu organu wykonawczego gminy.
Dalej organ zarzucił, że podejmując przedmiotową uchwałę Rada Miasta Katowice w istotny sposób naruszyła art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy, albowiem dokonując niedopuszczalnej subdelegacji swoich wyłącznych kompetencji na organ wykonawczy, nie zrealizowała w pełni upoważnienia ustawowego określonego w tym przepisie - to jest nie uregulowała w sposób wyczerpujący zasad przeprowadzania naboru wniosków o zawarcie umowy najmu mieszkań.
Istotne naruszenie prawa to takie, którego skutki nie mogą być akceptowane w demokratycznym państwie prawa. Do takich naruszeń, skutkujących nieważnością uchwały należy zaliczyć naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje do podejmowania uchwał. Naczelną zasadą prawa administracyjnego jest zakaz domniemania kompetencji, zaś normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny. Nie można też dokonywać wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych oraz wprowadzać kompetencji w drodze analogii - tak orzekł WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 11 maja 2011 r. sygn. akt 11 SA/Gd 244/11. Powyższe niewypełnienie delegacji ustawowej stanowi istotne naruszenie prawa, co przesądza o obowiązku wyeliminowania uchwały z obrotu prawnego w całości.
Ponadto organ nadzoru zauważył, że Rada Miasta Katowice podjęła kwestionowaną uchwałę niezależnie od istnienia w obrocie prawnym uchwały Nr XVI/395/20 Rady Miasta Katowice podjętej dnia 13 lutego 2020 r., w sprawie przyjęcia "Zasad przeprowadzenia naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej oraz wysokości obowiązkowej kaucji dla mieszkań", w ramach programu "Mieszkanie Plus" w Katowicach" (która jest przedmiotem odrębnego postępowania nadzorczego).
Przepisem § 3 kwestionowanej uchwały Rada Miasta Katowice przesądziła o utracie mocy obowiązującej uchwały Nr XIV/320/19 Rady Miasta Katowice z dnia 21 listopada 2019 r. w sprawie przyjęcia "Zasad przeprowadzenia w mieście Katowice naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej oraz wysokości obowiązkowej kaucji i maksymalnego dochodu dla mieszkań budowanych z wykorzystaniem finansowania zwrotnego i wsparcia z Funduszu Dopłat" (Dz. Urz. Woj. Śl. z 2019 r. poz. 7880 z późn. zm.). W związku z czym w obrocie prawnym funkcjonują dwie niezależne od siebie uchwały podjęte na podstawie jednego upoważnienia ustawowego - co jest niedopuszczalne. I o ile uchwała Nr XVl/395/20 Rady Miasta Katowice z dnia 13 lutego 2020.r. ma zastosowanie do konkretnych stanów faktycznych związanych z realizacją programu "Mieszkanie Plus", to już kwestionowana uchwała ma charakter ogólny o szerokim zasięgu obowiązywania i obejmuje swoim zakresem również stany faktyczne regulowane uchwałą Nr XVI/395/20. Tym samym dochodzi do sytuacji, w której jeden stan faktyczny podlega subsumpcji prawnej pod dwie niezależne od siebie, odrębne i odmiennie unormowane regulacje prawne, co stanowi istotne naruszenie prawa, to jest art. 8 ust.1 ustawy o pomocy w związku z art. 2 Konstytucji RP - w szczególności z wyprowadzaną z tego przepisu konstytucyjnego, zasadą przyzwoitej legislacji i określoności prawa. Sytuacja taka prowadzi do niepewności prawa - stwarza po stronie adresatów uchwały niepewność, co do których regulacji prawnych powinni się stosować. Przepis art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy zawiera upoważnienie do określenia ogólnych zasad przeprowadzania naboru wniosków o zawarcie umowy najmu lub podnajmu, maksymalnej wysokości miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego lub obowiązkowej kaucji oraz dodatkowych kryteriów pierwszeństwa. Z żadnego przepisu ustawy nie wynika, że Rada może określić powyższe zasady odrębnie dla poszczególnych inwestycji. Zasady te powinny zostać określone w sposób generalny, tak aby mogły znaleźć zastosowanie dla wszystkich osób ubiegających się o zawarcie umowy najmu mieszkania albo podnajmu mieszkania, która warunkuje uzyskanie dopłat pokrywających część czynszu za najem mieszkania. Nie ma podstaw do tego, aby Rada określała każdorazowo inne zasady dla poszczególnych inwestycji mieszkaniowych. Zgodnie z ustawą Rada określa zasady, które są jednakowe dla wszystkich kolejno przeprowadzanych naborów wniosków o zawarcie umowy z każdym z inwestorów realizujących inwestycje mieszkaniowe gminy.
W ocenie organu nadzoru, przedmiotowa uchwała zawiera również inne nieprawidłowości.
Organ wskazał, iż treść § 2 ust. 5 załącznika do uchwały w zakresie sformułowań: "oraz strony internetowej inwestora" jest sprzeczna z art.8 ust.1 pkt 1 ustawy o pomocy w zw. z art.7 Konstytucji RP. Zgodnie ze wskazaną regulacją uchwały:
"Druk wniosku o zawarcie umowy najmu dostępny będzie do pobrania ze .strony internetowej www.katowice.eu oraz strony internetowej inwestora, o ile ogłoszenie o naborze, o którym mowa w ust. 2, nie określi trybu elektronicznego składania wniosków".
W ocenie organu nadzoru, Rada Miasta nie posiada kompetencji do nakładania na inwestora obowiązków dot. udostępnia druku wniosku - na swojej stronie internetowej.
Regulacja § 2 ust. 11 załącznika do uchwały stanowi z kolei niedozwolone powielenie przepisu art. 11 ust. 3 ustawy. W treści omawianego paragrafu załącznika do uchwały wskazano, co następuje: "Po przeprowadzeniu oceny punktowej wniosków o zawarcie umowy najmu zostanie sporządzona lista wniosków uszeregowanych w kolejności od największej do najmniejszej liczby uzyskanych punktów, obejmująca imiona i nazwiska najemców, zwana ,,listą najemców". Tymczasem zgodnie z treścią art. 11 ust. 3 ustawy o pomocy - Po przeprowadzeniu oceny punktowej, o której mowa w ust. 2, wniosków, o których mowa w ust. 1, gmina sporządza ich listę, zwaną dalej ,,listą najemców", szeregując otrzymane w ramach naboru wnioski w kolejności od największej do najmniejszej liczby uzyskanych punktów. Lista najemców obejmuje imiona i nazwiska wnioskodawców". Wobec istniejącej regulacji ustawowej, organ stanowiący miasta nie posiada upoważnienia do jej powielenia.
W przypadku regulacji § 3 ust. 1 pkt. 1 i 7 załącznika do uchwały organ postawił zarzut niedozwolonej modyfikacji przepisów ustawowych. Stosownie do treści art. 8 ust. 2 ustawy o pomocy rada gminy, określając dodatkowe kryteria pierwszeństwa, o których mowa w ust. 1 pkt 1, dokonuje wyboru spośród kryteriów wymienionych w tym przepisie. Tym samym Rada Miasta Katowice, decydując się na wybór kryteriów ustawowych, musi je uwzględnić w takiej formie i treści, jakie wynikają z ustawy, nie jest ona władna do własnego ich dookreślania ani precyzowania, czy też modyfikowania.
Wybierając kryterium określone przepisem art. 8 ust. 2 pkt 1 i 2, ww. ustawy w których jest mowa o dziecku i względnie niskiej wysokości dochodu gospodarstwa domowego - Rada Miasta Katowice nie była władna dookreślić, co należy rozumieć przez te pojęcia. Skoro bowiem ustawodawca sam nie sprecyzował tychże pojęć, jak również nie upoważnił rady gminy do ich zdefiniowania, to oznacza, że interpretację tychże pozostawił dowolnemu uznaniu podmiotu wykonującego tę uchwalę.
Organ nadzoru wskazał, że generalnie nie wyklucza się możliwości definiowania w akcie prawa miejscowego używanych w nim pojęć, gdyż jest to jeden z typowych środków techniki prawodawczej - przewidziany w § 146 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" - którego zastosowanie nie wymaga szczególnego upoważnienia, a jedynie spełnienia przesłanek określonych we wskazanym przepisie rozporządzenia (wskazana powyżej zasada, na mocy § 143 załącznika do ww. rozporządzenia ma zastosowanie także do aktów prawa miejscowego). Należy jednak zwrócić uwagę - na istotne obostrzenia w zakresie dopuszczalności wprowadzania definicji przez prawodawcę gminnego, wynikające przede wszystkim z pozycji aktów prawa miejscowego w konstytucyjnej hierarchii źródeł prawa (art. 87 Konstytucji RP). W takim akcie nie powtarza się przepisów ustaw, ratyfikowanych umów międzynarodowych i rozporządzeń. Tym samym w szczególności nie powtarza się definicji użytych przez ustawodawcę za dopuszczalne należy jedynie uznać wyraźne odesłanie do odpowiedniego przepisu ustawy (rozporządzenia) zawierającego potrzebną definicję, i to zasadniczo tzw. odesłanie dynamiczne (w rozumieniu § 159 ww. rozporządzenia) - ani tym bardziej nie definiuje się na nowo (odmiennie) pojęć już przez ustawodawcę zdefiniowanych. Za niedopuszczalne organ uznał również definiowanie terminów, których znaczenia prawodawca wprawdzie wprost nie objaśnił (nie zdefiniował), ale posługuje się nimi w aktach wyższego rzędu. Potwierdza to § 149 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym w akcie normatywnym niższym rangą niż ustawa bez upoważnienia ustawowego nie formułuje się definicji ustalających znaczenia określeń ustawowych; w szczególności w akcie wykonawczym nie formułuje się definicji, które ustalałyby znaczenia określeń zawartych w ustawie upoważniającej. W kontekście § 149 ww. rozporządzenia, organ uchwałodawczy jednostki samorządu terytorialnego w takiej sytuacji nie jest uprawniony do nadawania znaczenia pojęciu "dziecko" i "względnie niska wysokość dochodu gospodarstwa domowego" bez wyraźnej delegacji ustawowej.
Mając powyższe na uwadze, organ nadzoru stwierdził nieważność przedmiotowej uchwały w całości.
W skardze skierowanej do sądu administracyjnego Gmina Katowice powyższemu rozstrzygnięciu nadzorczemu zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
1 ) art. 91 ust, 1 w zw z art.85 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz, 559 ze zm,) poprzez przyjęcie, że przedmiotowa uchwała Rada Miasta Katowice jest sprzeczna z prawem, podczas gdy organ nadzory nie wykazał tej sprzeczności,
2) art. 8 ust.1 ustawy z dniu 20 lipca 2018 r., ustawa o pomocy w zw. art, 2 i 7 Konstytucji RP, polegające na błędnym przyjęciu, iż podjęta uchwała jest sprzeczna z tymi przepisami oraz wykracza poza określone przepisami granice działania rady gminy,
3) art, 165 ust.2 w zw. z art. 169 Konstytucji RP, w zw. z art.3 ust.1 i art.4 ust.2 i 4 oraz art.8 ust.3 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego (Dz.U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607) poprzez ich niezastosowanie i pominięcie zasady samodzielności społeczności lokalnych, a ingerencja Wojewody powinna być od tej zasady wyjątkiem i możliwa jedynie w zakresie określonym w ustawie i z zachowaniem zasady proporcjonalności, podczas gdy rozstrzygniecie nadzorcze Wojewody stanowi przejaw nadmiernej ingerencji wynikającej z wykładni rozszerzającej przepisów prawa.
W oparciu o powyższe zarzuty wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego aktu nadzoru oraz obciążenie Wojewodę Śląskiego w Katowicach kosztami postępowania w sprawie.
Uzasadniając skargę Gmina wskazała, że na sesji w dniu 27 października 2022 roku Rada Miasta w Katowicach uchwałą Nr LV/1183/22 przyjęła "Zasady przeprowadzenia w mieście Katowice naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia dodatkowych kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej i maksymalnej wysokości obowiązkowej kaucji dla mieszkań budowanych z wykorzystaniem finansowania zwrotnego i wsparcia z Funduszu Dopłat", stanowiące załącznik do uchwały.
Przedmiotowa uchwała została doręczona organowi nadzoru w dniu 31 października 2022 r., który Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 30 listopada 2022 r. nr NPII.4131.1.945.2022 stwierdził jej nieważność w całości.
Gmina podniosła, iż ww. Rozstrzygnięcie nadzorcze nie ma uzasadnionych podstaw, a jego zarzuty są bezpodstawne ponieważ organ nadzoru nie wykazał zaistnienia przesłanek nieważności przedmiotowej uchwały, a zgodnie z brzmieniem art. 91 ust. 1 zd. 1 u.s.g. jedyną przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy jest istotna sprzeczność uchwały lub zarządzenia z prawem. Orzeczenie o stwierdzeniu nieważności uchwały organu gminy przez wojewodę może więc być wydane tylko wtedy, gdy uchwala pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym i gdy wynika to wprost z treści tego przepisu. W świetle art. 91 ust. 1 zd.i 1 u.s,g. w związku z ust. 4, a contrario sankcja nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy została zastrzeżona wyłącznie dla istotnych naruszeń prawa.
Nadto w zakresie § 2 ust. 11 załącznika do przedmiotowej uchwały organ nadzoru stwierdził nieważność nieistniejącego zapisu uchwały, a treść Rozstrzygnięcia nadzorczego powinna być traktowana ściśle i nie może polegać dowolnej interpretacji.
Zgodnie zaś z art. 165 ust. 2 Konstytucji RP samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej. Zaś zasada samodzielności samorządu terytorialnego jest jego podstawowa i najważniejszą cechą.
Gmina wskazała, że Europejska Karta Samorządu Lokalnego (dalej: Karta) przyjęta 15 października 1985 r. w Strasburgu przez Stałą Konferencję Gmin i Regionów Europy przy Radzie Europy. Konwencja reguluje status samorządów lokalnych w relacji do władz państwowych. Została opublikowana w Dz.U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607 i jako ratyfikowana umowa międzynarodowa stanowi część krajowego porządku prawnego i jest w nim stosowana. Przede wszystkim art. 3 ust. 1 Karty definiuje samorząd lokalny jako prawo i zdolność społeczności lokalnych, w granicach określonych prawem, do kierowania i zarządzania zasadniczą częścią spraw publicznych na ich własną odpowiedzialność i w interesie ich mieszkańców, a
art. 4 Karty wskazuje, że:
2. Społeczności lokalne mają - w zakresie określonym prawem - pełną swobodę działania w każdej sprawie, która nie jest wyłączona z ich kompetencji lub nie wchodzi w zakres kompetencji innych organów władzy.
4. Kompetencje przyznane społecznościom lokalnym powinny być w zasadzie całkowite i wyłączne i mogą zostać zakwestionowane lub ograniczone przez inny organ władzy, centralny lub regionalny, jedynie w zakresie przewidzianym prawem.
Wreszcie stosownie do art. 8 ust. 3 Karty kontrola administracyjna społeczności lokalnych powinna być sprawowana z zachowaniem proporcji między zakresem interwencji ze strony organu kontroli a znaczeniem interesów, które ma on chronić.
Gmina podniosła, że zarzuty organu nadzoru dotyczące zasad naboru nie są zasadne ponieważ ogłoszenie jest czynnością techniczną polegającą na publikacji informacji o naborze na stronie internetowej i nigdy nie przybiera formy zarządzenia Prezydenta o ogłoszeniu naboru. Zatem zarzut przekazania kompetencji organowi wykonawczemu gminy jest chybiony, a taka konstrukcja zapisu nie stoi w sprzeczności z art. 8 ust.1 ustawy o pomocy i nie prowadzi do przekroczenia delegacji ustawowej. Natomiast zarzut dotyczący podjęcia przez Radę Miasta Katowice kwestionowanej uchwały niezależnie od istnienia w obrocie prawnym uchwały Nr XVI/395/20 Rady Miasta Katowice podjętej dnia 13 lutego 2020 r., w sprawie przyjęcia "Zasad przeprowadzenia naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej oraz wysokości obowiązkowej kaucji dla mieszkań w ramach programu "Mieszkanie Plus" w Katowicach" (która jest przedmiotem odrębnego postępowania nadzorczego) jest niezasadny albowiem nie można abstrakcyjnie ustalić kryteriów pierwszeństwa dla wszystkich możliwych inwestycji realizowanych w ramach różnych programów z uwagi na ich różnorodność i odrębną specyfikę byłoby to niewykonalne.
Odnosząc się do zakwestionowania przez organ nadzoru § 2 ust. 5 załącznika do przedmiotowej uchwały w zakresie zapisu: "Druk wniosku o zawarcie umowy najmu dostępny będzie do pobrania ze .strony internetowej www.katowice.eu oraz strony internetowej inwestora, o ile ogłoszenie o naborze, o którym mowa w ust. 2, nie określi trybu elektronicznego składania wniosków", skarżąca wskazała, że taki zapis odwzorowuje współpracę między gminą a inwestorem, która jest określona w pisemnej umowie i nie stanowi naruszenia prawa.
Ponadto skarżąca wskazuje, że zarzut organu nadzoru dotyczący zapisu § 2 ust. 11 załącznika do przedmiotowej uchwały jest bezpodstawny bo taki zapis nie funkcjonuje w uchwale będącej przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego.
Z kolei zarzut organu nadzoru dotyczący zapisu § 3 ust. 1 pkt. 1 i 7 załącznika do przedmiotowej uchwały, w którym jest mowa o dziecku i względnie niskiej wysokości dochodu gospodarstwa domowego został doprecyzowany z uwagi na pozostawienie tej interpretacji uznaniu podmiotowi wykonywującemu tę uchwałę. Zdaniem skarżącego skoro sam ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "dziecko" to kwestię tę pozostawił do uznania rady gminy, która posłużyła się definicją zaczerpniętą z obowiązujących niejednorodnych przepisów w tym zakresie, co służy zachowaniu kompletności i czytelności aktu prawa miejscowego.
Podobnie w kwestii zdefiniowania pojęcia względnie niskiej wysokości dochodu gospodarstwa domowego, gdzie w umowie zawartej miedzy gminą a inwestorem na podstawie art. 7 ust.1 pkt.2 ustawy o pomocy, w pierwszych latach najmu mieszkania określa się warunki, których spełnienie uznaje się za potwierdzenie posiadania przez najemcę zdolności czynszowej , przez określenie minimalnej wysokości miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego. Jednocześnie dla inwestycji realizowanych z udziałem Funduszu Dopłat umowa najmu może zostać zawarta tylko z najemcami, którzy spełniają warunek określony w art. 7a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych tj. zgodnie z określonym tam limitem w związku z czym nie ma tam bezpodstawnych działań i istotnego naruszenia prawa.
Zatem stwierdzenie organu nadzoru, że obowiązujące przepisy prawa nie dają podstawy do podjęcia takiej uchwały, jaką podjęła Rada Miasta Katowice jest co najmniej wątpliwe.
Zdaniem skarżącej przedmiotowa uchwała nie narusza prawa.
W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając swoje stanowisko podtrzymał w całości argumentację przytoczoną w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym.
Wojewoda podkreślił, że zasadniczym powodem stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały było niewypełnienie delegacji ustawowej czym Rady Gminy w istotny sposób naruszyła przepis art, 8 ust, 1 pkt. 1 ustawy o pomocy, albowiem dokonała niedopuszczalnej subdelegacji swoich wyłącznych kompetencji na organ wykonawczy.
Na rozprawie pełnomocnik miasta wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego aktu nadzoru Wojewody i wywodził jak w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga jest uzasadniona
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity w Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Zakres kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. w Dz. U. z 2023 r., poz. 259 zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a.").
Do właściwości sądu administracyjnego należy również rozstrzyganie skarg na rozstrzygnięcia nadzorcze organów sprawujących nadzór nad organami jednostkami samorządu terytorialnego (art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a).
Zgodnie zaś z art. 148 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt. W przypadku zaś braku podstaw do uwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Podnieść również należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd podkreśla nadto, że w odróżnieniu od spraw, w których przedmiotem skargi jest uchwała rady gminy, którą tym samym Sąd uprawniony jest i zobligowany skontrolować, w niniejszym postępowaniu przedmiotem skargi jest jedynie rozstrzygnięcie nadzorcze. W konsekwencji Sąd nie jest władny dokonać samodzielnej oceny formalnej i merytorycznej prawidłowości całości uchwały, winien bowiem jedynie zbadać i ocenić prawidłowość podjętego przez Wojewodę Śląskiego rozstrzygnięcia nadzorczego.
Zgodnie z art. 91 ust. 1 i 3 u.s.g., który stanowił podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia, uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne.
O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90 u.s.g. Rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 91 ust. 3 u.s.g.).
Na zasadzie art. 98 ust. 1 u.s.g., rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem, w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała organu, który podjął uchwałę albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze.
W pierwszej kolejności Sąd ustalił zatem, że warunki formalne do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego zostały spełnione.
Następnym obowiązkiem Sądu było wobec tego ustalenie, czy Wojewoda w sposób zgodny z prawem skorzystał z przyznanej kompetencji nadzorczej, a tym samym, czy prawidłowo zakwestionował legalność wskazanej w rozstrzygnięciu nadzorczym kontrolowanej uchwały.
Przypomnieć wymaga, że zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g. organ nadzoru może orzec o nieważności uchwały organu gminy w całości lub w części, w razie stwierdzenia, że jest ona sprzeczna z prawem. W przypadku zaś nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się wyłącznie do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.).
W orzecznictwie podkreśla się, że opierając się na konstrukcji wad powodujących nieważność oraz wzruszalność decyzji administracyjnych, można wskazać rodzaje naruszeń przepisów, które trzeba zaliczyć do istotnych, skutkujących nieważnością uchwały organu gminy. Do nich należy naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. II SA/Wr 1459/97). W wyroku z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 845/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wówczas, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Z kolei w wyroku z dnia 18 października 2016 r., sygn. akt II GSK 1650/16, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w świetle art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy jest istotne naruszenie prawa, czyli takie, którego skutki nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawa.
Tak ukształtowane orzecznictwo sądów administracyjnych zmierza do ochrony zasady samodzielności gminy jako jednej z podstawowych zasad ustroju samorządu terytorialnego w Polsce. Zgodnie z art. 16 ust. 2 Konstytucji RP samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej. Przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Stosownie zaś z art. 165 ust. 2 Konstytucji RP samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej. W odniesieniu do samorządu gminnego zasada ta znalazła wyraz w art. 2 ust. 1 i ust. 3 u.s.g. (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 29 marca 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 125/18).
Samodzielność gminy jest zatem zasadą konstytucyjną, podlegającą sądowej ochronie i ten fakt powinien wytyczać kierunek wykładni i stosowania przepisów prawa mających zastosowanie w postępowaniu nadzorczym, ponieważ tak w stanowieniu prawa, jak i w jego stosowaniu normy konstytucyjne wyznaczają wzorzec najwyższy.
Podstawy stwierdzenia nieważności uchwały lub aktu organu gminy przez organ nadzoru, jak zostało wyżej wskazane, unormowane są przez przepisy ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 91 ust. 1 zdanie 1 u.s.g., uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie utrwalił się pogląd, że tylko istotne naruszenie prawa stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności aktu (np. uchwały) organu gminy. Za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (M. Stahl, Z. Kmieciak: "Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny" w: Samorząd Terytorialny 2001 r., z. 1-2, s. 101-102). Stwierdzenie nieważności uchwały wywołuje skutki od chwili jej podjęcia, tj. uchwalenia przez organ jednostki samorządu terytorialnego (ex tunc). W tej sytuacji uchwałę należy potraktować tak, jakby nigdy nie została podjęta. Innymi słowy – stwierdzenie nieważności oznacza uznanie braku skuteczności stosowania aktu od chwili jego wydania.
Zaskarżony akt nadzoru został wydany przez Wojewodę Śląskiego na podstawie przepisu art. 91 ust. 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy rację ma Rada Gminy, że zaskarżone rozstrzygniecie nadzorcze jest bezpodstawne.
Zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego, w myśl art. 40 ust. 1 usg. Zgodnie z tym przepisem, na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Będąca przedmiotem kontroli uchwała została jednoznacznie zakwalifikowana przez ustawodawcę jako akt prawa miejscowego w art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy państwa.
W myśl art. 91 ust. 1 i 4 usg, uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa.
Po upływie terminu wskazanego w art. 91 ust. 1 organ nadzoru nie może we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. W tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego (art. 93 ust. 1 usg).
Z powyższego wynika, że istnieją dwie kategorie wad uchwał organów gminy (istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa). W niniejszej sprawie Wojewoda Śląski stwierdził, iż doszło do istotnego naruszenia prawa i w tym zakresie ocenie Sądu podlega zasadność podjęcia aktu nadzoru.
Przy ocenie stopnia naruszenia prawa znaczenie ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 grudnia 2003 r., sygn. akt P 9/02, w którym Trybunał uznał, że za istotne naruszenie prawa uznać należy uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Dalej w wyroku z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 845/18 WSA w Warszawie podkreślił, że stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wówczas, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Z kolei w wyroku z 18 października 2016 r., sygn. akt II GSK 1650/16, NSA wskazał, że w świetle art. 91 ust. 1 i 4 usg przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy jest istotne naruszenie prawa, czyli takie, którego skutki nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawa (tak również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 października 1990 r., sygn. akt SA/Lu 669/90) wszystkie powołane tu wyroki sądów administracyjnych są dostępne w Bazie Orzeczeń na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przechodząc do podniesionych w skardze zarzutów przeciwko Rozstrzygnięciu nadzorczemu Sąd stwierdził, że :
Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy państwa rada gminy określa w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego zasady przeprowadzania naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o pomocy państwa, w tym kryteria pierwszeństwa i zasady przeprowadzania oceny punktowej, o której mowa w art. 11 ust. 2., ww. ustawy. Badając ww. uchwałę organ nadzoru uznał, że jest ona niezgodna z prawem, ponieważ Rada Miasta Katowice dopuściła się istotnego naruszenia prawa, a więc takiego, które było nie do pogodzenia z obowiązującym porządkiem prawnym i rodziło konieczność stwierdzenie nieważności uchwały.
Dalej oceniając poszczególne zarzuty przedstawionych w skardze Sąd stwierdza, że Rada Miasta Katowice nie naruszyła art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy z następujących względów:
Odnosząc się do § 2 ust. 2 zd.2 i ust 5 - 6 załącznika do uchwały, w których to przepisach w ocenie organu nadzoru zawarto niedopuszczalną subdelegację wyłącznych kompetencji Rady do określenia zasad naboru wniosków o zawarcie umowy najmu mieszkań na organ wykonawczy ponieważ okres przyjmowania wniosków oraz sposób i tryb składania wniosków - jest materią będącą istotną częścią składową "zasad przeprowadzenia naboru wniosków". Tym samym przekazanie jej do uregulowania Prezydentowi Miasta w ogłoszeniu o naborze jest równoznaczne ze scedowaniem obowiązku stanowienia w tym zakresie na inny organ.
Zdaniem Sądu rację, co do wyżej wskazanego zarzutu należało przyznać Gminie, a to z tej przyczyny, że ogłoszenie jest czynnością czysto techniczną polegającą na publikacji informacji o naborze na stronie internetowej. Nadto stanowisko gminy, iż nigdy nie przybiera ono formy zarządzenia Prezydenta o ogłoszeniu naboru jest przekonywujące ponieważ trudno utożsamiać czynność ogłoszenia o naborze określającym sposób i tryb składania wniosków z zasadami przeprowadzania naboru wniosków wraz z kryteriami określonymi w przedmiotowej uchwale przez gminę.
Zatem zarzut przekazania kompetencji organowi wykonawczemu gminy jest chybiony, a taka konstrukcja zapisu nie stoi w sprzeczności z art. 8 ust.1 ustawy o pomocy i nie prowadzi do przekroczenia delegacji ustawowej.
Natomiast zarzut polegający na tym, że poprzez § 3 uchwały nastąpiła utrata mocy obowiązującej uchwały Nr XIV/320/19 Rady Miasta Katowice z dnia 21 listopada 2019 r. w sprawie przyjęcia "Zasad przeprowadzenia w mieście Katowice naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej oraz wysokości obowiązkowej kaucji i maksymalnego dochodu dla mieszkań budowanych z wykorzystaniem finansowania zwrotnego i wsparcia z Funduszu Dopłat" (Dz. Urz. Woj. Śl. z 2019 r. poz. 7880 z późn. zm.) w związku z czym w obrocie prawnym funkcjonują dwie niezależne od siebie uchwały podjęte na podstawie jednego upoważnienia ustawowego tj. przedmiotowa uchwała z 27 października 2022 r. oraz uchwała Nr XVl/395/20 Rady Miasta Katowice z dnia 13 lutego 2020.r. W sprawie przyjęcia "Zasad przeprowadzenia naboru wniosków o zawarcie umowy najmu, w tym określenia kryteriów pierwszeństwa, zasad przeprowadzania oceny punktowej oraz wysokości obowiązkowej kaucji dla mieszkań w ramach programu "Mieszkanie Plus" w Katowicach" (która jest przedmiotem odrębnego postępowania nadzorczego). Zdaniem Sądu powyższy zarzut jest niezasadny, ponieważ wyżej wspomniane uchwały nie są tożsame. W związku z czym nie można przypisać Radzie Miasta, że przedmiotowa uchwała istotnie narusza prawo ponieważ nawet sam organ nadzoru stwierdził, że ww. uchwała z dnia 13 lutego 2020.r. ma zastosowanie do konkretnych stanów faktycznych związanych z realizacją programu "Mieszkanie Plus", czyli niejako potwierdził jej odrębność warunkowaną odmienną szczególną sytuacją. W tym przypadku Sąd podziela stanowisko, gminy, iż nie można ustalać abstrakcyjnie kryteriów pierwszeństwa dla wielu różnorodnych inwestycji realizowanych w ramach różnych programów mieszkaniowych.
Z kolei zarzut organu nadzoru, iż treść § 2 ust. 5 załącznika do uchwały, który stanowi iż: "Druk wniosku o zawarcie umowy najmu dostępny będzie do pobrania ze strony internetowej www.katowice.eu oraz strony internetowej inwestora, o ile ogłoszenie o naborze, o którym mowa w ust. 2, nie określi trybu elektronicznego składania wniosków", w zakresie sformułowań: "oraz strony internetowej inwestora" jest sprzeczna z art. 8 ust.1 pkt 1 ustawy o pomocy w zw. z art.7 Konstytucji RP, ponieważ Rada Miasta nie posiada kompetencji do nakładania na inwestora obowiązków dot. udostępnienia druku wniosku na swojej stronie internetowej - w ocenie Sądu jest chybiony bowiem nałożenie na inwestora dodatkowego obowiązku, swoją drogą błahego i łatwego do wykonania, nie stanowi naruszenia prawa.
W związku z czym nie stanowi istotnego naruszenia prawa regulacja § 2 ust. 5 uchwały zobowiązująca inwestora do udostępnienia na stronie internetowej druku wniosku o zawarcie umowy najmu. Jak wskazano na wstępie rozważań, dla stwierdzenia nieważności uchwały niezbędne jest naruszenie prawa niedające się pogodzić z obowiązującym porządkiem prawnym.
Następny zarzut organu nadzoru, iż treść § 2 ust. 11 załącznika do uchwały stanowi niedozwolone powielenie przepisu art. 11 ust. 3 ustawy o pomocy jest bezpodstawny. W treści omawianego paragrafu załącznika do uchwały wskazano, co następuje: "Po przeprowadzeniu oceny punktowej wniosków o zawarcie umowy najmu zostanie sporządzona lista wniosków uszeregowanych w kolejności od największej do najmniejszej liczby uzyskanych punktów, obejmująca imiona i nazwiska najemców, zwana ,,listą najemców". Tymczasem zgodnie z treścią art. 11 ust. 3 ustawy o pomocy - Po przeprowadzeniu oceny punktowej, o której mowa w ust. 2, wniosków, o których mowa w ust. 1, gmina sporządza ich listę, zwaną dalej ,,listą najemców", szeregując otrzymane w ramach naboru wnioski w kolejności od największej do najmniejszej liczby uzyskanych punktów. Lista najemców obejmuje imiona i nazwiska wnioskodawców". Wobec istniejącej regulacji ustawowej, zdaniem organu nadzoru - organ stanowiący miasta nie posiada upoważnienia do jej powielenia. Zdaniem Sądu rację ma gmina, iż organ nadzoru stwierdził nieważność nieistniejącego zapisu uchwały, ponieważ zakwestionowany zapis nie znajduje się w uchwale będącej przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego.
W przypadku zarzutu organu nadzoru, iż treść regulacji § 3 ust. 1 pkt. 1 i 7 załącznika do uchwały stanowi niedozwoloną modyfikację przepisów ustawowych, ponieważ stosownie do treści art. 8 ust. 2 ustawy rada gminy, określając dodatkowe kryteria pierwszeństwa, o których mowa w ust. 1 pkt 1 załącznika do uchwały, dokonuje wyboru spośród kryteriów wymienionych w tym przepisie i tym samym Rada Miasta Katowice, decydując się na wybór kryteriów ustawowych, musi je uwzględnić w takiej formie i treści, jakie wynikają z ustawy, a nie jest ona władna do własnego ich dookreślania ani precyzowania, czy też modyfikowania - zdaniem Sądu zapisy te nie stanowią o istotnym naruszeniu prawa – art. 8 ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy o pomocy. Z przepisów tych wynika, że rada gminy określając dodatkowe zasady pierwszeństwa dokonuje wyboru spośród następujących kryteriów:
1) W grupie ubiegających się o zawarcie umowy najmu mieszkania albo podnajmu mieszkania wysokość dochodu gospodarstwa domowego jest względnie niska;
2) W gospodarstwie domowym jest co najmniej jedno dziecko.
Zdaniem Sądu zapis uchwały w którym jest mowa o dziecku i względnie niskiej wysokości dochodu gospodarstwa domowego została doprecyzowana z uwagi na pozostawienie tej interpretacji uznaniu podmiotowi wykonywującemu tę uchwałę. Sąd podziela stanowisko skarżącej, że skoro sam ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "dziecko" to kwestię tę pozostawił do uznania rady gminy, która posłużyła się definicją zaczerpniętą z obowiązujących niejednorodnych przepisów w tym zakresie, co przyczynia się do zachowania kompletności i czytelności aktu prawa miejscowego.
Wobec treści tych postanowień uchwały nie można zgodzić się z zarzutem organu nadzoru, że Rada Gminy nie wypełniła delegacji ustawowej z art.8 ust.1 pkt. 1 ustawy o pomocy i w ten sposób istotnie naruszyła prawo.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji na podstawie art. 148 ppsa, zgodnie z którym Sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru, uchyla ten akt. O kosztach w punkcie 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, w zw., z art.205 § 2 ppsa.