I C 318/22
Common courts2024-07-02
Case number
I C 318/22
Judgment date
2024-07-02
Type
REASONS
Judges
Tadeusz Kotuk (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt I C 318/22</p>
<p>WYROK<br/>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ<br/>zaoczny w stosunku do pozwanego <span class="anon-block">J. Ż.</span>
</p>
<p>Dnia 2 lipca 2024 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny:<br/>Przewodniczący: sędzia Tadeusz Kotuk<br/>Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Szymańska</p>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2024 r. w <span class="anon-block">G.</span> sprawy z powództwa <span class="anon-block">P.</span> 1 Niestandaryzowany Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Wierzytelności w <span class="anon-block">K.</span> przeciwko <span class="anon-block">J. D.</span> i <span class="anon-block">J. Ż.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>I.
oddala powództwo;</p>
<p>zasądza od powoda <span class="anon-block">P.</span> 1 Niestandaryzowany Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Wierzytelności w <span class="anon-block">K.</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> kwotę 3.617 zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty – tytułem zwrotu kosztów procesu.</p>
<p>Sygn. akt I C 318/22</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Stan faktyczny</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">W. Ż.</span> była stroną umowy pożyczki na kwotę 48.000 zł zawartej w dniu 29 października 2016 r. ze Spółdzielczą Kasą Oszczędnościowo-Kredytową im. <span class="anon-block">F. S.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span>. <span class="anon-block">L. Ż.</span> był poręczycielem zwrotu pożyczki. <span class="anon-block">P.</span> zmarła w dniu 17 października 2020 r., natomiast poręczyciel – w dniu 10 marca 2021 r. Spadkobiercami poręczyciela są pozwani. Nabywcą wierzytelności wynikającej z niespłaconej pożyczki jest powód.</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block">O.</span> ści bezsporne</em>
</p>
<p>Spadkobiercy dłużniczki zawarli w dniu 25 marca 2024 r. z powodem umowę ugody z zastrzeżeniem, że spłacenie w terminie objętych ugodą świadczeń będzie uznane za spłacenie wszelkich roszczeń wierzyciela (§ 3 ugody). Ugoda została przez spadkobierców dłużniczki w całości prawidłowo wykonana następnego dnia.</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block">D.</span> ód: ugoda, k. 276-279</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- --> przelew, k. 280</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Ocena dowod ów</strong>
</p>
<p>Materiał dowodowy nie budzi wątpliwości. Treść ugody i przelew dokumentujący jej wykonanie także nie budzi wątpliwości.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Kwalifikacja prawna</strong>
</p>
<p>Odpowiedzialność poręczyciela ma charakter akcesoryjny (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 879;art. 879 § 1)">art. 879 § 1 k.c.</a>), co oznacza, że zaspokojenie wierzyciela przez dłużnika, w tym na skutek ugody, oznacza kres odpowiedzialności poręczyciela. Solidarność odpowiedzialności dłużnika i poręczyciela trwa jedynie do czasu zaspokojenia wierzyciela. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 373)">Art. 373 k.c.</a> nie miał zastosowania w sprawie, albowiem dotyczy on sytuacji solidarności dłużników o charakterze nieakcesoryjnym (w tym zakresie przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 879;art. 879 § 1)">art. 879 § 1 k.c.</a> jako <em>
<!-- -->lex specialis</em> wyłącza jego stosowanie). Wierzyciel nie ma uprawnienia do „zastrzeżenia sobie” prawa do dochodzenia od poręczycieli tych części wierzytelności, które zostały zniesione w ugodzie z dłużnikami, zresztą – spadkobiercy poręczyciela w ogóle byli stroną przedmiotowej ugody.</p>
<p>Przedmiotowa ugoda absolutnie nie może być traktowana jako „częściowa”, bo skoro spadkobiercy dłużniczki są po jej wykonaniu w całości wolni od odpowiedzialności, to karkołomnym i urągającym zwykłej logice założeniem byłaby teza, że odpowiadający akcesoryjnie spadkobiercy poręczyciela dalej odpowiadają i to w szerszym zakresie, niż spadkobiercy dłużniczki po tej ugodzie. Taka wykładnia byłaby sprzeczna z istotą umowy poręczenia w ujęciu kodeksowym. Nie jest tak, że od daty ugody dłużnika z wierzycielem poręczenie traci akcesoryjny charakter. Musiałoby to wynikać z wyraźnego przepisu ustawy, a takowego brak.</p>
<p>W konkluzji, odpowiedzialność pozwanych (jako spadkobierców poręczyciela) ustała z dniem 26 marca 2024 r.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze powództwo oddalono w całości na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 879;art. 879 § 1)">art. 879 § 1 k.c.</a> (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 879 pkt. 1)">punkt I.</a>)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Koszty</strong>
</p>
<p>Powód jako w całości przegrywający proces jest obowiązany zwrócić koszty żądającej tego pozwanej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>). Wierzytelność była co prawda wymagalna w chwili wniesienia pozwu, ale jej zaspokojenie w toku procesu nastąpiło w wyniku dobrowolnej decyzji powoda i osób nie występujących w sprawie, w tym poprzez częściowe umorzenie długu w ugodzie pozasądowej. Owa decyzja powoda o innym trybie zaspokojenie wierzytelności wynika z jego swobodnego uznania; wierzyciel równie dobrze mógł takiej ugody nie zawierać. Innymi słowy wierzyciel w toku procesu dobrowolnie w istocie zrezygnował z wygrania procesu i w tym sensie jest przegrywającym. Sytuacja ta jest tożsama znaczeniowo z cofnięciem pozwu ze zrzeczeniem się roszczenia mimo braku zaspokojenia powoda przez pozwanych. Na zasądzone koszty składa się: opłata za czynności radcy prawnego w stawce minimalnej (3.600 zł, § 2 pkt 5 rozp. MS z dn. 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, ze zm.), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł). Należy nadmienić, że zachowanie profesjonalnego pełnomocnika strony powodowej należy ocenić też bardzo krytycznie, bo informacja o ugodzie z dłużnikami dotarła do sądu ze strony pełnomocnika pozwanej. Wyraźnie widać, że pełnomocnik powoda zmierzał do zatajenia tej informacji przed sądem celem świadomego pokrzywdzenia spadkobierców poręczyciela w przyszłym orzeczeniu sądu, co ewidentnie narusza reguły wykonywania zawodu zaufania publicznego i jest sprzeczne z dobrymi obyczajami procesowymi (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3)">art. 3 k.p.c.</a>). Dlatego też należy stwierdzić, że przepisem wspierającym – alternatywnie słuszność obciążenia powoda kosztami procesu stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 103;art. 103 § 1)">art. 103 § 1 k.p.c.</a> Kosztami pozwanej wywołanymi takim zaniechaniem powoda są właśnie koszty zastępstwa procesowego w odpowiedniej stawce urzędowej. Odmienna wykładnia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 103)">art. 103 k.p.c.</a> oznaczałaby jego iluzoryczność.</p>
</div>