VIII U 110/16

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt</strong> VIII U 110/16</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 12 grudnia 2017 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w składzie:</strong> </p> <table> <colgroup> <col width="165"/> <col width="422"/> </colgroup> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Przewodniczący:</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SSO Jolanta Łanowy - Klimek</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Protokolant:</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->Małgorzata Skirło</strong> </p> </td> </tr> </table> <p> <strong> <!-- -->po rozpoznaniu w dniu</strong> 12 grudnia 2017 r. w Gliwicach</p> <p> <strong> <!-- -->sprawy</strong> <span class="anon-block">S. F.</span> (<span class="anon-block">F.</span>)</p> <p> <strong> <!-- -->przeciwko </strong> Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">Z.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->o</strong> wysokość emerytury</p> <p> <strong> <!-- -->na skutek odwołania </strong> <span class="anon-block">S. F.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->od decyzji</strong> Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">Z.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->z dnia </strong> 8 grudnia 2015 r. <strong> <!-- -->nr </strong> <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje odwołującemu <span class="anon-block">S. F.</span> prawo do przeliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury przy zastosowaniu przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>.</p> <p>(-) SSO Jolanta Łanowy – Klimek</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VIII U 110/16 </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 8 grudnia 2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">Z.</span> odmówił ubezpieczonemu <span class="anon-block">S. F.</span> ponownego przeliczenia podstawy wymiaru emerytury na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnia warunków tego przepisu, gdyż nowo wyliczony wskaźnik wysokości podstawy wymiaru na podstawie 20 lat kalendarzowych, w których ubezpieczony podlegał ubezpieczeniu, był niższy niż 250%.</p> <p>W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony wniósł o jej zmianę i przeliczenie świadczenia zgodnie z art. 110a z uwzględnieniem zarobków z okresu pracy górniczej w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> od 10 czerwca 1967r. do 31 grudnia 1979r. W uzasadnieniu podniósł, że organ rentowy w zaskarżonej decyzji za ww. okres przyjął wynagrodzenia minimalne z powodu braku dokumentacji płacowej sprzed 1980r. Ubezpieczony wskazał, że w latach 1967 – 1979 osiągał wysokie wynagrodzenie i wniósł o powołanie biegłego celem ustalenia jego zarobków w spornym okresie.</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Ubezpieczony <span class="anon-block">S. F.</span> <span class="anon-block">urodził się w dniu (...)</span> </p> <p>Decyzją z dnia 15 sierpnia 1993r. przyznano ubezpieczonemu emeryturę górniczą od 14 lipca 1993r. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury organ rentowy przyjął wynagrodzenie z 4 lat kalendarzowych, tj. 1985-1988. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 378,93%, i zgodnie z przepisami został ograniczony do 250%.</p> <p>Ubezpieczony po nabyciu prawa do emerytury kontynuował zatrudnienie w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> do 31 grudnia 1993r.</p> <p>W dniu 30 listopada 2015r. ubezpieczony wniósł o przeliczenie emerytury na podstawie art. 110a ustawy emerytalno – rentowej. Do wniosku załączył zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu na druku Rp-7 za rok 1989 z okresu zatrudnienia w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> wystawione 5 listopada 2015r. przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> oraz zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu na druku Rp-7 za lata 1980 – 1984 oraz 1990 – 1993 z okresu zatrudnienia w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> wystawione 23 października 2015r. przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span>.</p> <p>Zaskarżoną decyzją z dnia 8 grudnia 2015r. <span class="anon-block"> (...) Oddział</span> w <span class="anon-block">Z.</span> odmówił ubezpieczonemu ponownego przeliczenia podstawy wymiaru emerytury na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>.</p> <p>Obliczony przez organ rentowy z 20 najkorzystniejszych lat z całego okresu zatrudnienia, tj. lat: 1968 – 1973, 1980 – 1993, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wyniósł 234,30%. <span class="anon-block"> (...) Oddział</span> w <span class="anon-block">Z.</span> wskazał, że w związku z tym, iż odwołujący nie udokumentował wysokości zarobków sprzed 1980r., w latach 1968 – 1973 przyjęte zostały zarobki minimalne, zgodnie z art. 15 ust. 2a ustawy emerytalno – rentowej.</p> <p>Sąd ustalił, iż w okresie od 10 czerwca 1967r. do 31 grudnia 1993r. ubezpieczony był zatrudniony w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> w <span class="anon-block">G.</span>. Początkowo pracował jako młodszy ślusarz na powierzchni. W okresie od 15 lipca 1968r. do 28 lutego 1971r. zajmował stanowisko młodszego ślusarza pod ziemią, a od 1 marca 1971r. do 14 sierpnia 1976r. ślusarza pod ziemią. Od 15 sierpnia 1976r. do 31 stycznia 1979r. pracował jako sygnalista szybowy pod ziemią, natomiast od 1 lutego 1979r. do 14 marca 1979r. ponownie jako ślusarz pod ziemią. Ubezpieczony w okresie od 15 marca 1979r. do 31 października 1981r. pełnił funkcję dozorcy oddziału urządzeń wydobywczych i szybów pod ziemią, natomiast od 1 listopada 1981r. do 31 stycznia 1985r. sztygara zmianowego oddziału szybowego pod ziemią, a następnie – do 31 grudnia 1993r. – sztygara oddziałowego oddziału urządzeń wydobywczych i szybów pod ziemią.</p> <p>Sąd ustalił, iż nie zachowała się dokumentacja płacowa sprzed roku 1980.</p> <p>W toku postępowania Sąd zwrócił się do organu rentowego, aby w oparciu o przedłożone przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> akta osobowe ubezpieczonego – w szczególności zachowane angaże – z okresu zatrudnienia w <span class="anon-block"> KWK (...)</span>, zajął stanowisko, czy treść ww. dokumentów ma wpływ na zaskarżoną decyzję.</p> <p>Pismem z dnia 8 września 2016r. <span class="anon-block"> (...) Oddział</span> w <span class="anon-block">Z.</span> poinformował, że obliczony z 20 najkorzystniejszych lat z całego okresu zatrudnienia, zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, przy uwzględnieniu wynagrodzenia z roku 1979 na podstawie angaży z akt osobowych ubezpieczonego, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wyniósł 237,47%.</p> <p>Pismem z dnia 28 października 2016r. <span class="anon-block"> (...) Oddział</span> w <span class="anon-block">Z.</span> wyjaśnił, że na podstawie angaży z akt osobowych ubezpieczonego uwzględnił jedynie zarobki za rok 1979, gdyż od roku 1980 zarobki odwołującego zostały wykazane na drukach Rp-7, a nadto wyliczenie zarobków w oparciu jedynie o płacę zasadniczą i dodatek funkcyjny dałoby dużo niższe wartości niż wykazane w drukach Rp-7.</p> <p>W celu ustalenia rzeczywistych wynagrodzeń osiąganych przez ubezpieczonego w latach 1968 – 1980 Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu rent i emerytur <span class="anon-block">Z. T.</span>.</p> <p>W opinii z dnia 15 kwietnia 2017r. (k.52-80) oraz opinii uzupełniającej z dnia 5 września 2017r. (k.103-110) biegły <span class="anon-block">Z. T.</span> wskazał, że niemożliwe jest ustalenie dokładnej wysokości wynagrodzeń ubezpieczonego za lata 1968 – 1980, bazując tylko na danych z akt osobowych, a jedynie ich przybliżoną wartość. Wynika to przede wszystkim z braku informacji w aktach osobowych o ilości przepracowanych dniówek miesięcznie, dodatkach za nadgodziny, czy dodatkach za pracę w porze nocnej. Biegły zaznaczył, że porównując wyliczenia za rok 1980 wg danych z akt osobowych, wysokość wynagrodzenia jest niższa niż faktycznie wskazana w druku Rp-7, zatem wyliczone wynagrodzenia z okresu od roku 1968 do 1979 mogą być zaniżone w stosunku do faktycznie otrzymywanych przez ubezpieczonego. Niemniej nawet tak wyliczony wskaźnik przekracza 250%.</p> <p>W oparciu o ww. opinie biegłego Sąd ustalił, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru ubezpieczonego z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, tj. lat 1970 – 1974 oraz 1979 – 1993, wynosi 272,33%.</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o akta organu rentowego, akta osobowe ubezpieczonego z <span class="anon-block"> KWK (...)</span>, opinię biegłego ds. emerytur i rent <span class="anon-block">Z. T.</span> z dnia 15 kwietnia 2017r. (k.52-80) oraz opinię uzupełniającą z dnia 5 września 2017r. (k.103-110), zeznania świadka <span class="anon-block">M. F.</span> (nagranie z rozprawy z dnia 7 lipca 2016r. min. 7.04 i n. k.29).</p> <p>Sąd ocenił zebrany materiał dowodowy jako kompletny i spójny, a poprzez to mogący stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie. W szczególności Sąd podzielił opinię biegłego sądowego <span class="anon-block">Z. T.</span> z dnia 15 kwietnia 2017r. doprecyzowaną opinią uzupełniającą z dnia 5 września 2017r., która została sporządzana w sposób szczegółowy i wyczerpujący, a konkluzje w niej zawarte są konkretne i przekonujące.</p> <p>Odwołujący nie kwestionował opinii biegłego.</p> <p>Organ rentowy w piśmie procesowym z dnia 9 października 2017r. zarzucił, iż biegły w opinii uzupełniającej dokonał błędnego wyliczenia wynagrodzenia odwołującego za marzec 1979r., w związku z czym wskaźnik wysokości podstawy wymiaru winien wynieść 272,35%, a nie 272,33%.</p> <p>Jednocześnie ZUS nie kwestionował innych założeń przyjętych przez biegłego, w szczególności wyliczeń, z których wynikało, iż wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przekracza 250%.</p> <p>Sąd nie uwzględnił zarzutów organu rentowego, ponieważ nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p> <span class="underline"> <!-- -->Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie</span>.</p> <p>W niniejszej sprawie bezsporne jest, że ubezpieczony od 1993r. jest uprawniony do emerytury górniczej obliczonej ostatecznie w oparciu o wynagrodzenie z 4 lat kalendarzowych, tj. 1985-1988, gdzie wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 378,93% i zgodnie z przepisami został ograniczony do 250%.</p> <p>Przedmiotem sporu jest wysokość emerytury ubezpieczonego. Ubezpieczony złożył w dniu 30 listopada 2015r. wniosek o ponowne przeliczenie emerytury na podstawie art. 110a. ustawy o emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i zaskarżoną decyzją z dnia 8 grudnia 2015r. ZUS odmówił mu przeliczenia podstawy wymiaru emerytury na tej podstawie, gdyż nowo wyliczony wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie przekroczył 250%.</p> <p>Sąd wskazuje, iż ustawą z dnia 5 marca 2015r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015r. poz. 552) wprowadzono z dniem 1 maja 2015r. zmiany w przepisach ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych dodając m.in. art. 110a.</p> <p>Zgodnie z treścią art. 110a ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, z uwzględnieniem art. 110 ust. 3, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 5, jest wyższy niż 250%. Zgodnie z ust. 2 ustalenie wysokości emerytury zgodnie z ust. 1 może nastąpić tylko raz.</p> <p>Należy podkreślić, że art. 110a znajduje zastosowanie do przeliczenia emerytur przyznanych na starych zasadach, tj. obliczonych w myśl art. 53 ustawy emerytalno-rentowej, gdzie bezpośredni wpływ na wysokość świadczenia ma kwota bazowa oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia.</p> <p>Bezspornie ubezpieczony pobiera emeryturę obliczoną na starych zasadach. Nadto po uzyskaniu prawa do emerytury kontynuował zatrudnienie i wskazał podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne przypadającą w części po przyznaniu świadczenia, gdzie wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 5, jest wyższy niż 250%. Ostatecznie bowiem, obliczony przez biegłego w toku postępowania sądowego – w tym na podstawie dokumentacji osobowej ubezpieczonego – wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia z 20 najkorzystniejszych lat kalendarzowych wybranych z całego okresu zatrudnienia i przypadających w części po przyznaniu emerytury, tj. z lat: 1970 – 1974 oraz 1979 – 1993, wyniósł 272,33%.</p> <p>Sąd dał wiarę opinii biegłego, która jest precyzyjna, szczegółowo umotywowana, zaś biegły do odtworzenia wynagrodzenia ubezpieczonego z okresu zatrudnienia w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> z lat 1968 – 1980 przyjął wyłącznie składniki wynagrodzenia nie budzące wątpliwości, wynikające z akt osobowych oraz akt emerytalnych ubezpieczonego.</p> <p>Art. 110a ustawy, znajdzie zatem zastosowanie do ubezpieczonego, który spełnił wymagane w nim przesłanki.</p> <p>Mając na uwadze powyższe, Sąd – na mocy <span class="anon-block"> (...)</span> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 2)">§ 2 k.p.c.</a> – zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do ponownego przeliczenia wysokości emerytury przy zastosowaniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>.</p> <p>(-) SSO Jolanta Łanowy – Klimek</p> </div>