XIII Ga 711/17

<p>Sygn. akt: XIII Ga 711/17</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2017 roku w sprawie z powództwa <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialności</span> w <span class="anon-block">L.</span> przeciwko <span class="anon-block"> (...) Spółce Akcyjnej</span> w <span class="anon-block">W.</span> o zapłatę, Sąd Rejonowy w Skierniewicach w pkt. 1 zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 332,10 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 29 sierpnia 2016 roku do dnia zapłaty; w pkt. 2 oddalił powództwo w pozostałej części; zasądził od powódki na rzecz pozwanej kwotę 138,42 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. <em> <!-- -->(wyrok k. 74; uzasadnienie k. 81 – 88)</em> </p> <p>Apelację od powyższego wyroku wniosła powódka zaskarżając go w części oddalającej powództwo ponad kwotę 332,10 zł oraz w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu, tj. co do pkt. 2 i 3 wyroku. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 §1 k.c.</a> polegające na jego błędnej wykładni wyrażającej się w przyjęciu, że należne powódce odszkodowanie z tytułu kosztów najmu pojazdu zastępczego powinno zostać wyliczone przy przyjęciu stawki dobowej za najem w wysokości 85,00 zł netto, albowiem pozwany poinformował poszkodowaną, że w przypadku korzystania z pojazdu zastępczego we własnym zakresie zwrot kosztów za wynajem pojazdu nastąpi wg cennika firm z nim współpracujących, podczas gdy wysokość należnego odszkodowania z tytułu kosztów najmu pojazdu zastępczego powinna zostać wyliczona przy zastosowaniu dobowej stawki najmu w wysokości 135,00 zł netto, wynikającej z umowy najmu pojazdu zastępczego zawartej pomiędzy poszkodowaną a powódką.</p> <p>Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki dalszej kwoty 1.107,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 29 sierpnia 2016 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów procesu za pierwszą i drugą instancję, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, z uwzględnieniem zmiany pełnomocnika przed sądem drugiej instancji. Ewentualnie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania z uwzględnieniem kosztów postępowania apelacyjnego. <em> <!-- -->(apelacja k. 92 – 95)</em> </p> <p>W odpowiedzi na apelację pozwana wniosła o oddalenie apelacji powódki oraz zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym wedle norm przepisanych. <em> <!-- -->(odpowiedź na apelację k. 104 – 105)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja okazała się bezzasadna.</p> <p>Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował odpowiednie przepisy prawa rozstrzygając niniejszą sprawę. Sąd Okręgowy podziela ustalenia sądu pierwszej instancji i przyjmuje je za własne.</p> <p>Chybiony okazał się zarzut naruszenia przez sąd pierwszej instancji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 §1 k.c.</a> poprzez ustalenie wysokości odszkodowania za koszty najmu pojazdu zastępczego w oparciu o stawkę dzienną czynszu najmu pojazdu zastępczego w kwocie 85,00 zł.</p> <p>Skarżąca kwestionując zaskarżone rozstrzygnięcie podważyła wnioski sądu pierwszej instancji wywiedzione z przedstawionej telefonicznie poszkodowanej oferty najmu pojazdu zastępczego organizowanego przez pozwaną wraz z informacją o wysokości stawek dla najmu pojazdu zastępczego odpowiednio dla każdej klasy pojazdu.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 §1 k.c.</a> stosowanego odpowiednio zgodnie z utrwalonym orzecznictwem dla ustalenia wysokości odszkodowania wypłacanego na podstawie umowy ubezpieczenia uregulowanej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 822;art. 822 § 1)">art. 822 §1 k.c.</a> zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.</p> <p>Odpowiedzialność ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych obejmuje celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki na najem pojazdu zastępczego. Jednakże, jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 17 listopada 2011 roku, sygn. akt: III CZP 5/11, nie wszystkie wydatki pozostające w związku przyczynowym z wypadkiem komunikacyjnym mogą być refundowane. Istnieje bowiem obowiązek wierzyciela zapobiegania szkodzie i zmniejszania jej rozmiarów (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 354;art. 354 § 2)">art. 354 §2 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 362)">art. 362 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 826;art. 826 § 1)">art. 826 §1 k.c.</a>). Na ubezpieczycielu ciąży w związku z tym obowiązek zwrotu wydatków celowych i ekonomicznie uzasadnionych, pozwalających na wyeliminowanie negatywnych dla poszkodowanego następstw, niedających się wyeliminować w inny sposób, z zachowaniem rozsądnej proporcji między korzyścią wierzyciela a obciążeniem dłużnika. Nie jest celowe nadmierne rozszerzanie odpowiedzialności odszkodowawczej i w konsekwencji gwarancyjnej ubezpieczyciela.</p> <p>Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 24 sierpnia 2017r., III CZP 20/17, wydatki na najem pojazdu zastępczego poniesione przez poszkodowanego, przekraczające koszty zaproponowanego przez ubezpieczyciela skorzystania z takiego pojazdu są objęte odpowiedzialnością z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, jeżeli ich poniesienie było celowe i ekonomicznie uzasadnione.</p> <p>W przedmiotowej sprawie w rozmowie telefonicznej pozwana przedstawiła poszkodowanej jednoznaczną propozycję nieodpłatnego udostępnienia pojazdu zastępczego. A zatem pozwana podjęła niezbędne działania zmierzające do naprawienia szkody polegającej na braku możliwości korzystania z uszkodzonego pojazdu przez poszkodowaną.</p> <p>W toku postępowania likwidacyjnego poszkodowana powinna współdziałać z ubezpieczycielem zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 354;art. 354 § 2)">art. 354 §2 k.c.</a> Naruszenie tej zasady skutkuje uznaniem, że wierzyciel przyczynił się do zwiększenia rozmiarów szkody, co uzasadnia zmniejszenie zakresu obowiązku jej naprawienia stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 362)">art. 362 k.c.</a> Jak słusznie stwierdził sąd pierwszej instancji zaoferowanie przez ubezpieczyciela pojazdu zastępczego nie wyłącza obowiązku naprawienia szkody przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Tym samym wbrew argumentacji zawartej w apelacji, poszkodowana mogła skorzystać z usług dowolnego podmiotu w zakresie najmu pojazdu zastępczego. Jednakże nieskorzystanie z propozycji ubezpieczyciela przez poszkodowanego, może uzasadniać ustalenie rozmiaru tej szkody na podstawie stawek dziennych czynszu najmu pojazdu zastępczego wynikających z informacji przedstawionej przez ubezpieczyciela.</p> <p>Nie ulega wątpliwości, że zachowanie poszkodowanej w przedmiotowym przypadku nie może być uznane za racjonalne. Poszkodowana nie była zainteresowana skorzystaniem z propozycji ubezpieczyciela. Jeżeli obecnie powódka żąda zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego w wysokości przekraczającej kwotę, do której zobowiązał się pokryć je ubezpieczyciel, to powódka winna udowodnić, że ich poniesienie przez poszkodowaną było celowe i ekonomicznie uzasadnione (por. w/w uchwała SN z dnia 24 sierpnia 2017r., III CZP 20/17). To zatem na powódce spoczywał ciężar udowodnienia, że propozycja pozwanego była nie do przyjęcia dla poszkodowanej i wykazania racjonalnych przyczyn takiego stanu rzeczy. Powódka takiej inicjatywy dowodowej nie wykazała.</p> <p>W świetle powyższego należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowym koszty najmu pojazdu zastępczego za stawkę dzienną czynszu przekraczającą kwotę 85,00 zł netto.</p> <p>Mając na uwadze powyższe na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki.</p> <p>Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy oparł się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 §1 k.p.c.</a> uwzględniając dyspozycje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 3)">art. 98 §3 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> Pozwana wygrała postępowanie apelacyjne i powódka powinna zwrócić jej poniesione przez nią koszty w kwocie 135,00 zł stanowiącej wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika ustalone stosownie do wartości przedmiotu zaskarżenia na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99 § 2;art. 99 § 2 pkt. 2)">§2 pkt 2</a> w zw. z §10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804, z późn. zm.).</p> </div>