IV U 57/17
Common courts2017-12-20
Case number
IV U 57/17
Judgment date
2017-12-20
Type
SENTENCE
Judges
Jacek Witkowski (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Summary
Ubezpieczony wykazał 25 letni staż ubezpieczeniowy na dzień 1.01.1999r. oraz 15 letni okres w szczególnych warunkach.
Judgment text
<p>Sygn. akt IV U 57/17</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 20 grudnia 2017r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="167"/>
<col width="442"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący</p>
</td>
<td>
<p>SSO Jacek Witkowski</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant</p>
</td>
<td>
<p>st. sekr. sądowy Dorota Malewicka</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 grudnia 2017r. w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>odwołania <span class="anon-block">B. B.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>z dnia 5 grudnia 2016 r. i z dnia 02 marca 2017r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>w sprawie <span class="anon-block">B. B.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>o prawo do emerytury</p>
<p>
<strong>
<!-- -->zmienia zaskarżone decyzje i przyznaje <span class="anon-block">B. B.</span> prawo do emerytury od dnia 04 października 2016r.</strong>
</p>
<p>Sygn. akt IV U 57/17</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z dnia 5.12.2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> odmówił wnioskodawcy <span class="anon-block">B. B.</span> przyznania prawa do emerytury na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184)">art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. z 2016 r. poz. 887) w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (§ 4)">par. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz. U. z 1983 r. Nr 8 poz. 43 ze zm.) albowiem wnioskodawca nie udowodnił na dzień 1.01.1999 r. 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a także nie wykazał zatrudnienia w warunkach szczególnych w wymiarze co najmniej 15 lat. Do okresu zatrudnienia nie zaliczono ubezpieczonemu pracy w gospodarstwie rolnym w okresie od 4.10.1972 r. do 16.09.1975 r. oraz nie zaliczono okresu pracy w szczególnych warunkach w <span class="anon-block"> Spółdzielni Usług (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> od 16.09.1985 r. do 30.06.1992 r. oraz okresu zatrudnienia od 2.09.1992 r. do 15.12.1997 r. w <span class="anon-block"> (...) sp. z o. o.</span> w <span class="anon-block">W.</span>, ponieważ świadectwa pracy wykonywanej w szczególnych warunkach nie zawierały powołania się na przepisy resortowe, a ponadto stanowiska te nie były zgodne z pozostałą dokumentacją.</p>
<p>Od decyzji tej odwołanie złożył ubezpieczony <span class="anon-block">B. B.</span>, który domagał się jej zmiany i przyznania prawa do emerytury. Ubezpieczony wnosił o przesłuchanie świadków, którzy potwierdzą rodzaj pracy przez niego wykonywanej w obydwu zakładach, a także wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków, którzy potwierdzą okres wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym. Do swojego odwołania ubezpieczony załączył nowe dokumenty wystawione przez <span class="anon-block"> Zakłady (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, a także książeczkę wojskową oraz plany tras obrazujących odległość od miejsca jego zamieszkania w <span class="anon-block">M.</span> do miejscowości <span class="anon-block">C.</span>, gdzie znajdowało się gospodarstwo rolne jego rodziców.</p>
<p>Pozwany organ rentowy przyjmując odwołanie ubezpieczonego, zaznajomił się ze złożonymi dokumentami i w związku z powyższym wydał nową decyzję emerytalną w dniu 2.03.2017 r., na mocy której ponownie odmówił wnioskodawcy przyznania prawa do emerytury w wieku obniżonym, jednakże ZUS przyjął za udowodniony okres zatrudnienia w warunkach szczególnych w <span class="anon-block"> spółce z o. o. (...)</span> od dnia 15.05.1978 r. do 30.06.1985 r. ZUS zaliczył 7 lat, 8 miesięcy i 17 dni zatrudnienia w warunkach szczególnych. Odnośnie pozostałych okresów, zarówno pracy w warunkach szczególnych, jak i okresu zatrudnienia w rolnictwie, organ rentowy podtrzymał swoje stanowisko zawarte w decyzji z dnia 5.12.2016 r. (k. 43 a. e.).</p>
<p>Ubezpieczony odwołał się również od tej drugiej decyzji z dnia 2.03.2017 r. i wnosił o jej zmianę poprzez przyznanie mu prawa do emerytury w wieku obniżonym. Przytoczył tę samą argumentację, którą zawarł w odwołaniu od wcześniejszej decyzji.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Ubezpieczony <span class="anon-block">B. B.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span>, złożył w dniu 17.10.2017 r., wniosek do pozwanego Oddziału ZUS o przyznanie mu prawa do emerytury. Na podstawie przedłożonych dokumentów, pozwany organ rentowy ustalił, iż ubezpieczony w dacie złożenia wniosku o emeryturę legitymuje się okresem składkowym i nieskładkowym w wymiarze 22 lat, 6 miesięcy i 11 dni, w tym 7 miesięcy okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach. Zakład nie uznał pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, którzy posiadali gospodarstwo rolne we wsi <span class="anon-block">C.</span>, tj. w miejscowości odległej o kilka kilometrów od <span class="anon-block">M.</span>, gdzie zamieszkiwali rodzice wnioskodawcy, <span class="anon-block">E.</span> i <span class="anon-block">E. B.</span>. Organ rentowy przyjął, iż pomoc ubezpieczonego w pracach związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego nie była znacząca z uwagi na fakt, iż w dacie ukończenia 16-go roku życia uczył się on w <span class="anon-block"> (...) Szkole Zawodowej</span> w <span class="anon-block">W.</span> i codziennie dojeżdżał do szkoły z <span class="anon-block">M.</span>. Odległość od gospodarstwa rolnego do miejsca zamieszkania nie pozwalała na systematyczne prowadzenie prac rolniczych. Ponadto, organ rentowy uznał, iż brak jest podstaw do zaliczenia okresu zatrudnienia od 16.09.1985 r. do 30.06.1992 r. w <span class="anon-block"> Spółdzielni Pracy Usług (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> na stanowisku ślusarz-spawacz oraz okresu zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...) sp. z o. o.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na stanowisku ślusarz-zgrzewacz, gdyż świadectwa pracy w szczególnych warunkach, które złożył ubezpieczony z tych dwóch zakładów, nie zawierają powołania się na przepisy resortowe, a także na niespójność wskazanych stanowisk pracy w tych świadectwach ze świadectwami pracy tzw. ogólnymi. W związku z tym, pozwany Oddział ZUS przyjął, iż wnioskodawca nie spełnia dwóch warunków do uzyskania prawa do emerytury w wieku obniżonym określonych w par. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r.</p>
<p>Po złożeniu odwołania przez <span class="anon-block">B. B.</span> wraz z nowymi dokumentami, organ rentowy uznał za udowodniony okres pracy w warunkach szczególnych łącznie w wymiarze 7 lat, 8 miesięcy i 17 dni, tj. po doliczeniu zatrudnienia w <span class="anon-block"> sp. z o. o. (...)</span>. ZUS podtrzymał swoją ocenę co do pozostałych okresów pracy w warunkach szczególnych i pracy w gospodarstwie rolnym. W związku z tym, decyzją z 2.03.2017 r., organ rentowy ponownie odmówił wnioskodawcy przyznania prawa do emerytury w wieku obniżonym.</p>
<p>Na rozprawie ubezpieczony popierał swoje odwołanie.</p>
<p>Sąd ustalił, iż <span class="anon-block">B. B.</span> w dacie ukończenia 16-tego roku życia zamieszkiwał w <span class="anon-block">M.</span> wraz z rodzicami i młodszą siostrą. Jego rodzice byli właścicielami gruntów rolnych o powierzchni 3,09 ha położonych we wsi <span class="anon-block">C.</span>, odległej od <span class="anon-block">M.</span> ok. 3,5 km, przy czym wieś ta położona jest przy trasie kolejowej <span class="anon-block">W.</span>-<span class="anon-block">M.</span>. W tej wsi zamieszkiwała babka wnioskodawcy oraz w tym samym domu brat ojca, który jednakże pracował poza rolnictwem (k. 64v wyjaśnienia ubezpieczonego). Ojciec wnioskodawcy również nie był rolnikiem, gdyż posiadał warsztat krawiecki i jedynie sporadycznie pomagał w pracach w gospodarstwie rolnym. Gospodarstwo to nie posiadało maszyn rolniczych, a jedynie proste narzędzia. Na terenie siedliska babka ubezpieczonego hodowała 3 krowy, konia i trzodę chlewną. Ubezpieczony wracając ze szkoły w <span class="anon-block">W.</span> często wysiadał wcześniej jeden przystanek przed <span class="anon-block">M.</span> i udawał się do domu, gdzie zamieszkiwała babka lub też jeździł tam rowerem z <span class="anon-block">M.</span> po powrocie ze szkoły. Uprawiane były tam żyto, ziemniaki, owies, a hodowane również trzoda chlewna i drób. Główny ciężar wykonywania prac rolniczych spoczywał na <span class="anon-block">B. B.</span> (zeznania <span class="anon-block">Z. K. (1)</span> k. 77v-78 i <span class="anon-block">L. K.</span> k. 78v a. s.). Do głównych zadań ubezpieczonego należało przygotowanie karmy dla zwierząt, podanie tej karmy, a także wykonywanie prac polowych począwszy od wiosny do późnej jesieni. W pracach tych pomagał również ojciec po zakończeniu pracy w pracowni krawieckiej oraz wujek. Ubezpieczony również w okresie zimowym przyjeżdżał do gospodarstwa rolnego w <span class="anon-block">C.</span> i zajmował się głównie przygotowaniem karmy i wykonywaniem omłotów zboża. Przeciętnie prace w gospodarstwie rolnym rodziców zajmowały mu od 4 do 5 godzin każdego dnia. Praca w gospodarstwie rolnym była wykonywana do dnia poprzedzającego podjęcie zatrudnienia, czyli do 16.09.1975 r., kiedy to podjął pracę w <span class="anon-block"> Zakładach (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> jako konserwator urządzeń garwanicznych.</p>
<p>Od 16.09.1985 r. ubezpieczony podjął pracę w <span class="anon-block"> Spółdzielni Pracy Usług (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>. W umowie o pracę zawarty był zapis, iż zatrudniono go na stanowisku ślusarz spawacz. Sąd ustalił iż ubezpieczony jako podstawowe prace w tej spółdzielni wykonywał czynności związane ze spawaniem. Zakład ten bowiem zajmował się produkcją ogrodzeń metalowych i krat (zeznania świadka <span class="anon-block">M. S.</span> i <span class="anon-block">I. R.</span> k. 76v i 95v-96 a. s.). Ubezpieczony zajmował się spawaniem elektrycznym elementów metalowych służących do ogrodzeń i krat. W ramach czynności przygotowawczych wykonywał prace ślusarskie polegające na cięciu prętów metalowych. Prace spawalnicze były przeważające w stosunku do prac związanych z przygotowaniem materiałów do spawania. Następnie, ubezpieczony podjął zatrudnienie w <span class="anon-block"> (...) sp. z o. o.</span> od dnia 2.09.1992 r. do 15.12.1997 r. W przedsiębiorstwie tym <span class="anon-block">B. B.</span> wykonywał prace spawalnicze polegające na spawaniu części metalowych służących do produkcji krzeseł plastikowych (zeznania ubezpieczonego k. 65 a. s. i zeznania świadka <span class="anon-block">M. K.</span> k. 77-77v a. s. i <span class="anon-block">Z. K. (2)</span>). Innych prac poza spawaniem ubezpieczony nie wykonywał w tym przedsiębiorstwie.</p>
<p>W ocenie Sądu Okręgowego, odwołanie <span class="anon-block">B. B.</span> okazało się uzasadnione.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184;art. 184 ust. 1;art. 184 ust. 2)">art. 184 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, urodzonym po 31.12.1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego przewidzianego w art. 32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy, tj. w dniu 1.01.1999 r., osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz osiągnęli okres składkowy i nieskładkowy o którym mowa w art. 27 ustawy, a także nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego, w myśl art. 32 ust. 1 i ust. 4 ustawy o FUS, przysługuje emerytura wieku obniżonym, o ile spełnione zostały przesłanki z par. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r.</p>
<p>W przedmiotowej sprawie sporne były dwa elementy, a mianowicie, co najmniej 25 letni staż ubezpieczeniowy na dzień 1.01.1999 r. oraz wykazanie zatrudnienia w warunkach szczególnych w wymiarze co najmniej 15 lat. Ubezpieczony domagał się zaliczenia zatrudnienia w rolnictwie po ukończeniu 16-go roku życia, na co pozwala przepis art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o FUS.</p>
<p>Zebrany w sprawie materiał dowodowy, zdaniem Sądu, pozwala na przyjęcie, iż ubezpieczony po ukończeniu 16-go roku życia, był w stanie pogodzić naukę w szkole z pracą w gospodarstwie rolnym rodziców. Uczęszczał on bowiem do zasadniczej szkoły zawodowej w <span class="anon-block">W.</span> i dojeżdżał tam każdego dnia pociągiem. Odległość do <span class="anon-block">M.</span> wynosi niecałe 40 km. Gospodarstwo rolne będące własnością rodziców położone było o 3,5 km od <span class="anon-block">M.</span>. Był tam dom, w którym mieszkała babka wnioskodawcy, a także w drugiej części domu mieszkał wujek. W ocenie Sądu, realnym było, aby <span class="anon-block">B. B.</span> mógł każdego dnia po zajęciach szkolnych wykonywać pracę w tym gospodarstwie. Wysiadał on bowiem w drodze powrotnej przystanek przed <span class="anon-block">M.</span> o dochodził piechotą do tego gospodarstwa lub też był w stanie dojechać rowerem z <span class="anon-block">M.</span>. Z uwagi na fakt posiadania inwentarza, tj. 3 krów, trzody chlewnej i konia, była konieczność systematycznego wykonywania pracy związanej z obrządkiem, tj. przygotowaniem karmy i podaniem jej zwierzętom, a także wykonywanie innych prac, szczególnie w okresach wykonywania pracy polowych. Intensywność czynności wykonywanych przez ubezpieczonego była duża. Fakt wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym rodziców potwierdzili świadkowie, którzy zamieszkiwali w pobliżu gospodarstwa rolnego rodziców w miejscowości <span class="anon-block">C.</span>. Świadkowie zeznali, że widywali niemal codziennie ubezpieczonego, który przebywał na siedlisku gospodarstwa rolnego rodziców. Biorąc pod uwagę ilość inwentarza, wiarygodna, zdaniem Sądu, jest konieczność wykonywania w sposób systematyczny prac w rolnictwie przez co najmniej 4 godziny dziennie. Dlatego też, zdaniem Sądu, sporny okres podlegał zaliczeniu jako okres pracy w gospodarstwie rolnym. Po doliczeniu powyższego okresu do stażu 22 lat, 6 miesięcy i 11 dni, łączny ogólny wymiar okresów składkowych i nieskładkowych wynosi 25 lat.</p>
<p>Odnośnie dwóch okresów zatrudnienia <span class="anon-block">B. B.</span>, tj. w <span class="anon-block"> Spółdzielni Usług (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> i w PZ <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, okresy te, zdaniem Sądu, podlegają zaliczeniu jako praca w warunkach szczególnych. W obydwu tych miejscach zatrudnienia ubezpieczony faktycznie wykonywał pracę spawacza. Prace przygotowawcze do spawania polegające na cięciu elementów metalowych na mniejsze kawałki, nie pozbawiają charakteru pracy ubezpieczonego jako pracy spawacza, która do praca była jego podstawowym zajęciem. W myśl ukształtowanego orzecznictwa, to podstawowe prace decydują o zaliczeniu danego zajęcia jako pracy w warunkach szczególnych. Praca spawacza niewątpliwie należy do tej kategorii, w myśl przepisów cyt. wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. załącznik A dział XIV poz. 12. Charakter pracy w obydwu tych zakładach potwierdzili świadkowie, którzy w tym samym czasie pracowali w tych samych zakładach, co ubezpieczony. Sąd dał wiarę tym zeznaniom, gdyż były one spójne ze sobą i przekonujące.</p>
<p>Reasumując, Sąd Okręgowy przyjął, że sporne dwa okresy należy doliczyć do okresów pracy w warunkach szczególnych uznanych przez ZUS, tj. 7 lat, 8 miesięcy i 17 dni. Łączny okres zatrudnienia w tej sytuacji przekroczył znacznie próg 15 lat na dzień 1.01.1999 r.</p>
<p>W świetle powyższego, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone decyzje na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477<sup>
<!-- -->14 </sup>par. 2 kpc</a> i przyznał wnioskodawcy prawo do emerytury w wieku obniżonym od daty ukończenia 60-tego roku życia.</p>
</div>