III SAB/Gd 140/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi A z siedzibą w W. na bezczynność B Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. UZASADNIENIE F. z siedzibą w W., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wnosząc o nakazanie organowi rozpoznania wniosku oraz o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa skarżąca wskazała, że pismem z dnia 26 kwietnia 2022 r. ( załącznik nr 3) , przesłanym pocztą elektroniczną, zwróciła się do organu o udostępnienie informacji publicznej w związku z obowiązkami, jakie na nim ciążą jako na podmiocie świadczącym usługi lecznicze na podstawie kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia, poprzez odpowiedź na pytanie zawarte w złożonym wniosku o dostęp do informacji publicznej. Mimo że organ jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej , a informacje, o które się zwrócono, są informacjami publicznymi, organ nie udzielił informacji publicznej w ustawowym terminie. W odpowiedzi na skargę S. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł, że nie otrzymał wniosku skarżącej, dołączonej do skargi- wniosek taki nigdy do organu nie wpłynął. Wskazał, że skarżąca nie przedłożyła żadnego dowodu, potwierdzającego fakt prawidłowego doręczenia wniosku. Podkreślił, że skarżąca nie dołączyła do skargi kopii malia przesłanego organowi. W związku z nieprzesłaniem wniosku nie może być mowy o jakiejkolwiek zwłoce w udzieleniu odpowiedzi na wniosek. W dniu 28 września 2022 r. pełnomocnikowi skarżącej doręczono m.in. odpowiedź na skargę z wezwaniem do ustosunkowania się do jej treści ( k. 24). Pełnomocnik skarżącej pozostawił wezwanie bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta, w myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2022r., poz.1369 ze zm., zwana dalej "p.p.s.a."), obejmuje m.in. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W niniejszej sprawie skarga została wniesiona na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. Skarga taka nie wymaga dla jej skutecznego wniesienia uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że stan bezczynności zachodzi wówczas, gdy w terminie przewidzianym prawem organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia, innego aktu lub też nie podjął innej stosownej czynności. Zasady i tryb udostępniania informacji publicznej uregulowane zostały w przepisach ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej - dalej: u.d.i.p. (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 902). Ustawa ta definiuje informację publiczną jako każdą informację o sprawach publicznych oraz stanowi , że podlega ona udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie ( art. 1 ust.1 u.d.i.p. ).Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Stosownie do art. 10 u.d.i.p., informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub w centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. U.d.i.p. nie precyzuje formy, w jakiej wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien zostać złożony, wobec czego dopuszczalne są wszelkie formy komunikacji – za pośrednictwem operatora pocztowego, poczty elektronicznej, faksu. W niniejszej sprawie nie było sporne, że S. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Istotą sporu było natomiast to, czy skarżąca skutecznie wystąpiła z wnioskiem z dnia 26 kwietnia 2022r. o udostępnienie informacji publicznej do organu, czy też – jak twierdzi organ – wniosek taki do niego nie wpłynął. Kwestia ma zasadnicze znaczenie, bowiem jedynie skuteczne złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może stanowić podstawę merytorycznego badania ewentualnego pozostawania przez organ w bezczynności. Skarżąca twierdziła, że w dniu 26 kwietnia 2022 r., pocztą elektroniczną, wystosowała do organu wniosek , który dołączyła do skargi jako załącznik nr 3. Załącznik ten – zdaniem Sądu - nie nosi żadnych cech pisma wysłanego drogą poczty elektronicznej. Skarżąca nie dołączyła żadnego pisma , dokumentu czy też wydruku z poczty elektronicznej, z których wynikałoby nie tylko to, że wniosek z dnia 26 kwietnia 2022 r. został organowi doręczony, ale przede wszystkim to, że wniosek został do organu wysłany. W piśmie z dnia 26 kwietnia 2022 r. nie wskazano adresu poczty elektronicznej organu, nie wskazano go też w samej skardze. W orzecznictwie NSA wskazuje się, że ryzyko nieodebrania czy też nieodczytania przez organ wniosku , wysłanego do niego drogą poczty elektronicznej, obciąża organ. Jednak kluczowe jest, czy wniosek w ogóle został wysłany drogą elektroniczną. Dopiero potwierdzenie tego faktu pozwala przenieść ciężar dowodu, że wniosek nie został doręczony, na organ, na którego adres poczty elektronicznej wniosek został skierowany (wyrok NSA z dnia 17 lutego 2017 r., I OSK 2113/15; wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2017 r., I OSK 2154/16;wyrok NSA z dnia 19 maja 2017 r., I OSK 61/17; wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2017 r., I OSK 613/17; z dnia postanowienie NSA z dnia 20 października 2017 r., I OSK 1777/17; z dnia 22 lutego 2019 r., I OSK 442/17). Sąd orzekający w niniejszej sprawie pogląd ten podziela. Mimo że odpowiedź na skargę, w której podniesiono , że organ nie otrzymał wniosku skarżącej i że nie przedstawiła ona kopii e-maila została fachowemu pełnomocnikowi skarżącej doręczona, a on sam został przez sąd wezwany do ustosunkowania się do treści odpowiedzi na skargę, do dnia wyrokowania skarżąca nie odniosła się do twierdzeń organu. Nadmienić należy, że wezwanie pełnomocnika skarżącej do ustosunkowania się do treści odpowiedzi na skargę nie mogło być obwarowane przez sąd żadnym terminem, natomiast pełnomocnik skarżącej dysponował wystarczającym czasem , by zająć w omawianej kwestii stanowisko w sprawie bądź przedłożyć stosowne wydruki z poczty elektronicznej. W świetle powyższego brak jest , w ocenie Sądu, podstaw do podważenia stanowiska organu, że nie otrzymał on wniosku ( pisma ) skarżącej z dnia 26 kwietnia 2022 r. Co do zasady, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. , udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Skoro dopiero od chwili skutecznego doręczenia wniosku materializuje się obowiązek jego rozpatrzenia i od tego momentu biegnie termin, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., nie można zarzucić skutecznie organowi, który wniosku nie otrzymał, bezczynności w udzieleniu informacji publicznej. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd przyjął, że skarżąca nie wykazała, że wniosek o udzielenie informacji publicznej z dnia 26 kwietnia 2022 r. rzeczywiście wpłynął na pocztę elektroniczną organu. W konsekwencji skarżąca nie wykazała, że na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną.