Ppolska.starec← UrzadnikLog in

I Ns 440/17

Common courts2017-12-27
Case number
I Ns 440/17
Judgment date
2017-12-27
Type
DECISION

Judges

Katarzyna Wencka (PRESIDING_JUDGE)

Judgment text

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt: I Ns 440/17</strong> </p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> Dnia 27 grudnia 2017 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim I Wydział Cywilny</strong> </p> <p>w składzie następującym:</p> <table> <colgroup> <col width="192"/> <col width="519"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SSR Katarzyna Wencka</strong> </p> </td> </tr> </table> <p>Protokolant: <strong> <!-- -->Katarzyna Pawluczuk</strong> </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2017 r. w Bielsku Podlaskim na rozprawie</p> <p>sprawy z wniosku <span class="anon-block"> (...) Spółki Akcyjnej</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> </p> <p>z udziałem <span class="anon-block">J. W. (1)</span> </p> <p>o stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu</p> <p> <span class="underline"> <!-- -->postanawia:</span> </p> <p>I.  Stwierdzić, że <span class="anon-block">(...)</span> Spółka Akcyjna z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> nabył z dniem 16 maja 2003 roku przez zasiedzenie służebność gruntową odpowiadającą treści służebności przesyłu, polegającej na posadowieniu stanowiska słupowego wraz z odcinkiem linii napowietrznej SN <span class="anon-block">S.</span> – <span class="anon-block">S.</span> i na prawie nieodpłatnego dostępu do tego słupa i do linii napowietrznej w zakresie niezbędnym do eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych oraz usuwania awarii, dokonywania konserwacji, remontów, modernizacji oraz przebudowy urządzeń, jak też na prawie nieograniczonego dostępu do urządzeń elektroenergetycznych poprzez prawo wjazdu i wejścia na nieruchomość położoną w obrębie wsi <span class="anon-block">S.</span>, gmina <span class="anon-block">S.</span> oznaczoną <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, dla której to nieruchomości prowadzona jest w Sądzie Rejonowym w <span class="anon-block">(...)</span> Zamiejscowym <span class="anon-block">(...)</span> Ksiąg Wieczystych w <span class="anon-block">S.</span> <span class="anon-block">księga wieczysta o numerze (...)</span>, w przebiegu wykreślonym przez biegłego z zakresu geodezji <span class="anon-block">D. S.</span> w opinii z dnia 16 października 2017 roku oznaczonym literami A-B-C-D o powierzchni 152 m<sup> <!-- -->( 2)</sup> (k-242), który to szkic stanowi integralną część niniejszego orzeczenia.</p> <p>II.  Zasądzić od uczestniczki postępowania <span class="anon-block">J. W. (1)</span> na rzecz wnioskodawcy <span class="anon-block"> (...) Spółki Akcyjnej</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> kwotę 2197 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.</p> <p>III.  Nakazać pobrać od uczestniczki postępowania <span class="anon-block">J. W. (1)</span> na rzecz Skarbu Państwa – <span class="anon-block">(...)</span> kwotę 195,71 złotych tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.</p> <p> <strong> <!-- -->I Ns 440/17</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block"> (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">L.</span> wniosła o stwierdzenie, że Skarb Państwa nabył z dniem 16 maja 1983 roku przez zasiedzenie służebność gruntową odpowiadającą treści służebności przesyłu, polegającą na posadowieniu stanowiska słupowego stanowiska słupowego wraz z odcinkiem linii napowietrznej SN <span class="anon-block">S.</span> – <span class="anon-block">S.</span> i na prawie nieodpłatnego dostępu do tego słupa i do linii napowietrznej w zakresie niezbędnym do eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych oraz usuwania awarii, dokonywania konserwacji, remontów, modernizacji oraz przebudowy urządzeń, jak też na prawie nieograniczonego dostępu do urządzeń elektroenergetycznych poprzez prawo wjazdu i wejścia na nieruchomość położoną w obrębie wsi <span class="anon-block">S.</span>, gmina <span class="anon-block">S.</span> oznaczoną <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, dla której to nieruchomości prowadzona jest w <span class="anon-block">(...)</span> Zamiejscowym <span class="anon-block">(...)</span> Ksiąg Wieczystych w <span class="anon-block">S.</span> <span class="anon-block">księga wieczysta o numerze (...)</span>, w przebiegu wykreślonym przez biegłego z zakresu geodezji <span class="anon-block">D. S.</span> w opinii z dnia 16 października 2017 roku oznaczonym literami A-B-C-D o powierzchni 152 m<sup> <!-- -->( 2)</sup> (k-242). Wnioskodawca wnosił o ewentualne stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu przez poprzednika prawnego wnioskodawcy - <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółkę Akcyjną</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Domagał się również zasądzenia od uczestniczki postępowania <span class="anon-block">J. W. (1)</span> na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania.</p> <p>Uczestniczka postępowania <span class="anon-block">J. W. (1)</span> wnosiła o oddalenie wniosku. (odpowiedź na wniosek k-131-138). Oponowała możliwości zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu podnosząc, że w sprawie mają zastosowanie przepisy prawa administracyjnego, a nie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a>. Jej zdaniem wniosek <span class="anon-block"> (...) Spółki Akcyjnej</span> w <span class="anon-block">L.</span> był całkowicie pozbawiony podstaw i z tego względu winien być oddalony. Jednocześnie nie kwestionowała okoliczności posadowienia słupa energetycznego oraz przebiegu linii napowietrznej SN <span class="anon-block">S.</span> – <span class="anon-block">S.</span> w okresie wskazanym przez wnioskodawcę. Podnosiła, że stała się właścicielką nieruchomości położonej w <span class="anon-block">S.</span> dopiero w dniu 5 lutego 2002 roku, stąd też ewentualny termin do zasiedzenia winien biec od tej daty.</p> <p>Sąd ustalił i zważył, co następuje:</p> <p>Niezabudowana nieruchomość położona w we wsi <span class="anon-block">S.</span>, gmina <span class="anon-block">S.</span> obręb <span class="anon-block">(...)</span>, oznaczona <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o powierzchni 2,90 ha, dla której nieruchomości <span class="anon-block">(...)</span> Zamiejscowy <span class="anon-block">(...)</span> Wydział Ksiąg Wieczystych w <span class="anon-block">S.</span> prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą Kw (...)</span> stanowi własność <span class="anon-block">J. W. (1)</span> (akta <span class="anon-block">księgi wieczystej Kw (...)</span>). Prawo własności <span class="anon-block">J. W. (1)</span> nabyła na podstawie umowy darowizny z dnia 5 lutego 2002 roku od rodziców - <span class="anon-block">J. W. (2)</span> i <span class="anon-block">N. W.</span> (k- 192-194). Na nieruchomości znajdowało się już stanowisko słupowe wraz z odcinkiem linii napowietrznej SN <span class="anon-block">S.</span> – <span class="anon-block">S.</span> (okoliczność bezsporna). Natomiast rodzice uczestniczki stali się właścicielami między innymi przedmiotowej nieruchomości na mocy umowy z dnia 30 listopada 1982 roku przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego od małżonków <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span> – rodziców <span class="anon-block">N. W.</span> (k- 196-198). Z kolei <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span> uzyskali akt własności ziemi z dnia 3.11.1976 roku stwierdzający ich prawo własności między innymi do przedmiotowej nieruchomości (k-201).</p> <p>Napowietrzna linia SN <span class="anon-block">S.</span>- <span class="anon-block">S.</span> ze słupem przebiegająca nad nieruchomością <span class="anon-block">J. W. (1)</span> została wybudowana w roku 1973 w ramach projektu elektryfikacji miejscowości <span class="anon-block">S.</span> (k-22). Projekt zewnętrznych urządzeń energetycznych zasilających nieruchomości we wsi <span class="anon-block">S.</span> został opracowany w dniu 11 listopada 1972 roku przez <span class="anon-block"> (...) Przedsiębiorstwo (...)</span> i <span class="anon-block">W.</span> w wodę <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Decyzją z dnia 13 kwietnia 1972 roku po rozpatrzeniu wniosku <span class="anon-block"> (...) Przedsiębiorstwo (...)</span> i <span class="anon-block">W.</span> w wodę <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 25 lutego 1972 roku w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego – ogólnego zagospodarowania terenu inwestycji przebiegu tras linii średnich napięć wraz z ze stacjami trafo ustalono miejsce i warunki realizacji inwestycji i zatwierdzono powyższy plan realizacyjny (k-24-25). Linia średniego napięcia została oddana do użytku w dniu 16 maja 1973 roku (k-26-27).</p> <p>Od chwili przekazania linii opisanej protokołem odbioru technicznego i przekazania do eksploatacji, linia została przyjęta do użytkowania i od tej pory była nieprzerwanie wykorzystywana przez <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Podlegała konserwacji, corocznym oględzinom przeprowadzanym przez pracowników zakładu oraz co pięć lat szczegółowemu przeglądowi. Wobec przedmiotowych linii energetycznych nie odnotowano większych awarii. Nie było też utrudnień w zakresie dostępu do działki. Linia nie była przebudowywana, ani też modernizowana (k-147). Okoliczność tę potwierdziły zeznania świadków <span class="anon-block">A. K.</span> i <span class="anon-block">W. P.</span> (k- 147, 147v).</p> <p>Na mocy zarządzenia numer <span class="anon-block">(...)</span> Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 09 lipca 1993 roku oraz aktu przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną, dokonanego aktem notarialnym z dnia 12 lipca 1993 roku Rep. <span class="anon-block">(...)</span>, a także sprostowania aktu przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną oraz zmiany statutu spółki, dokonanych aktem notarialnym z dnia 28 lipca 1993 roku, Rep. <span class="anon-block">(...)</span>, przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> zostało przekształcone w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block">(...)</span> Spółka Akcyjna w <span class="anon-block">B.</span> (k-63). <span class="anon-block">(...)</span> Spółka Akcyjna w <span class="anon-block">B.</span> został następnie zbyty na rzecz wnioskodawcy umową aportowego zbycia przedsiębiorstwa sporządzoną aktem notarialnym dnia 30 czerwca 2007 roku Rep. <span class="anon-block">(...)</span> (k-31-40).</p> <p> <span class="anon-block"> (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">L.</span> uzasadniając wniosek podnosił, że urządzenia elektroenergetyczne zostały wybudowane zgodnie z prawem – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19500280256" title="Ustawa z dnia 28 czerwca 1950 r. o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli - Dz. U. z 1950 r. Nr 28, poz. 256 ()">ustawą z dnia 28 czerwca 1950 roku o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli</a>. Ponadto podnosił, że od chwili oddania do użytku przedmiotowej linii była ona przez <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> nieprzerwanie eksploatowana. Pracownicy przedsiębiorstwa energetycznego bez żadnych przeszkód dokonywali konserwacji przedmiotowych urządzeń, remontów. Właściciele nie sprzeciwiali się użytkowaniu urządzeń energetycznych. Zdaniem wnioskodawcy długotrwałe tolerowanie przez właścicieli takich działań usprawiedliwia usankcjonowanie ukształtowanego i stabilnego stanu prawnego przez obciążenie nieruchomości służebnością przesyłu. Według wnioskodawcy jej poprzednicy prawni korzystali z urządzeń znajdujących się na nieruchomości oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> od 1973 roku w sposób odpowiadający treści służebności gruntowej – służebności przesyłu. W związku z powyższym podnosił, że bieg terminu zasiedzenia służebności przesyłu rozpoczął się z dniem odbioru urządzeń do eksploatacji, czyli z dniem 16 maja 1973 roku kiedy <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> jako Skarb Państwa rozpoczął zasiadywać służebność o treści odpowiadającej służebności przesyłu. Ponieważ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeks cywilny</a> został wprowadzony w życie z dniem 1 stycznia 1965 roku i przewidywał od do zmian w 1990 roku 10 letni okres posiadania w dobrej wierze należy więc stwierdzić, że do zasiedzenia służebności na nieruchomości numer <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> doszło z dniem 16 maja 1983 roku.</p> <p>Uczestniczka postępowania <span class="anon-block">J. W. (1)</span> wnosząc o oddalenie wniosku podnosiła, że brak jest jakichkolwiek podstaw ubiegania się przez wnioskodawcę o zasiedzenie w zakresie wskazanym przez wnioskodawcę. Jej zdaniem fakt realizacji inwestycji w oparciu o plan zagospodarowania przestrzennego i decyzji administracyjnej wskazuje, że inwestycja była realizowana w oparciu o przepisy administracyjne bez możliwości ubiegania się o zasiedzenie.</p> <p>Jednocześnie uczestniczka nie kwestionowała faktu, że na nieruchomości stanowiącej jej własność znajduje się fragment linii energetycznej SN <span class="anon-block">(...)</span>, ani też okoliczności, że przedmiotowa linia istnieje już kilkadziesiąt lat.</p> <p>Opisana powyżej sieć energetyczna nie została wybudowana na podstawie decyzji administracyjnej wydanej w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 (art. 35)">art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości</a> (Dz.U. z 1974 r., Nr 10, poz. 64 ze zm.). Podkreślić należy, że przepis ten w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 (art. 35 ust. 1)">ustępie 1</a> przewidywał, że przedsiębiorstwa państwowe mogły za zezwoleniem naczelnika gminy - a w miastach prezydenta lub naczelnika miasta (dzielnicy) - zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach, zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową, ciągi drenażowe, przewody służące m.in. do przesyłania elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub nadziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Stanowił również w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 (art. 35 ust. 2)">ustępie 2</a>, że osobom upoważnionym przez właściwy organ, instytucję lub przedsiębiorstwo państwowe przysługuje prawo dostępu do tych przewodów i urządzeń w celu wykonywania czynności związanych z ich konserwacją. Przepis ten we wskazanych w nim okolicznościach dawał zatem podstawę do ograniczenia własności nieruchomości, mieszczącego się w granicach szeroko rozumianego pojęcia wywłaszczenia. Skutkiem ostatecznej decyzji administracyjnej wydanej na podstawie tego przepisu było zaś ustanowienie trwałego obowiązku znoszenia przez właściciela stanu ukształtowanego przebiegiem zainstalowanego urządzenia przesyłowego. W orzecznictwie i literaturze wyrażany jest pogląd, że ograniczenie własności nieruchomości ustanowione na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 (art. 35;art. 35 ust. 1)">art. 35 ust. 1</a> cytowanej wyżej ustawy to szczególnego rodzaju służebność gruntowa, nazywana służebnością publiczną lub służebnością przesyłową. która po wydaniu takiej decyzji administracyjnej powstawała z mocy prawa. Zaznaczyć należy jednak, że opisane powyżej skutki mogły powstać wyłącznie w sytuacji uzyskania przez decyzję administracyjną cech decyzji ostatecznej. Dopiero bowiem ostateczna decyzja powodowała niemożność ponownego orzekania w tej samej sprawie i tym samym stabilizowała wynikające z niej skutki prawne.</p> <p>Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy i analizując zgromadzony materiał dowodowy stwierdzić należy, że decyzja administracyjna z dnia 13 kwietnia 1972 roku dotycząca linii <span class="anon-block">S.</span>- <span class="anon-block">S.</span> nie stanowiła decyzji wydanej w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 ()">ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości</a> (Dz.U. z 1974 r., Nr 10, poz. 64 ze zm.) (k-62). Jest to decyzja wydana na postawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19610070046" title="Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. - Prawo budowlane - Dz. U. z 1961 r. Nr 7, poz. 46 ()">ustawy z dnia 30 stycznia 1961 roku – Prawo budowlane</a> i miała ona na celu ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji w postaci przebiegu linii energetycznej napowietrznej średnich napięć, stacji transformatorowych założonych dla miejscowości w niej wskazanych, w tym dla <span class="anon-block">S.</span>. W ocenie Sądu powyższa decyzja mimo, że poprzedzona procesem budowlanym nie przesądza, że doszło do skutecznego ustanowienia tzw. służebności przesyłowej. Zdaniem Sądu, aby przyjąć taką tezę konieczne jest ograniczenie własności nieruchomości ustanowione na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 (art. 35;art. 35 ust. 1)">art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości</a> (Dz.U. z 1974 r., Nr 10, poz. 64 ze zm.). Jest to szczególnego rodzaju służebność gruntowa, nazywana służebnością publiczną lub służebnością przesyłową. która po wydaniu takiej decyzji administracyjnej powstawała z mocy prawa. Zaznaczyć należy jednak, że opisane powyżej skutki mogły powstać wyłącznie w sytuacji uzyskania przez decyzję administracyjną cech decyzji ostatecznej. Dopiero bowiem ostateczna decyzja powodowała niemożność ponownego orzekania w tej samej sprawie i tym samym stabilizowała wynikające z niej skutki prawne. W sprawie było bezsporne, że taka decyzja nie została wydana.</p> <p>Służebność przesyłu uregulowana została w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksie cywilnym</a> w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305<sup> <!-- -->1</sup> </a>-305<sup> <!-- -->2</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kc.</a> Polega ona na korzystaniu przez przedsiębiorcę przesyłowego w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem urządzeń na niej wzniesionych (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305 <sup> <!-- -->1</sup> kc</a>). Urządzenia te muszą być wynikiem świadomego i pozytywnego działania ludzkiego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 1969 roku, II CR 516/68, OSNCP 1969, nr 12, poz. 220; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2000 roku, I CKN 273/00, LEX numer 51335) i nie mogą to być urządzenia wykonane przez właściciela nieruchomości obciążonej, ale nie jest też konieczne, aby wykonał je korzystający z tego urządzenia właściciel nieruchomości władnącej (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2002 roku, V CKN 972/00, OSP 2003, z. 7-8, poz. 100). Także ustawa nigdzie nie wprowadza wymogu wykonania urządzenia przez posiadacza służebności (por. E. Gniewek (w:) System Prawa Prywatnego, t. 4, 2007, s. 452; B. Ziemianin, K. A. Dadańska, Prawo rzeczowe, op.cit., s. 149). Sąd Najwyższy uchwałą z dnia 7 października 2008 roku (III CZP 89/08, LEX numer 458125) jednoznacznie wskazał, że przed ustawowym uregulowaniem służebności przesyłu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305<sup> <!-- -->1</sup> </a>-305<sup> <!-- -->2</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kc</a>) dopuszczalne było nabycie w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa. Z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305;art. 292)">art. 305 oraz art. 292 kc</a> wynika, że do służebności przesyłu stosuje się odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych i o nabyciu własności nieruchomości przez zasiedzenie. Stąd też wniosek uczestniczki postępowania o rozstrzygnięcie kwestii dopuszczalności stosowania instytucji zasiedzenia w powyższym stanie faktycznym został oddalony (k- 269v).</p> <p>Zasiedzenie jest jednym ze sposobów nabycia służebności. Może do niego dojść jedynie po spełnieniu wskazanych w ustawie przesłanek. Pierwszą z nich jest posiadanie służebności polegające na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia w zakresie odpowiadającym treści służebności (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 kc</a>). Definicja posiadacza służebności zawarta zaś jest w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 352)">art. 352 kc.</a> Wynika z niego, że posiadaczem służebności jest ten, kto faktycznie korzysta z cudzej nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści służebności. Trzeba mieć na uwadze, że posiadanie prowadzące do nabycia służebności gruntowej w drodze zasiedzenia ma inny zakres niż posiadanie prowadzące do nabycia przez zasiedzenie własności i nie musi być wykonywane w sposób ciągły, lecz stosownie do potrzeb (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2006 roku, II CSK H9/06, LEX numer 447190). W niniejszej sprawie wskazana przesłanka posiadania w określony sposób służebności została bez wątpienia spełniona, o czym świadczą dowody zebrane w sprawie tj. zeznania świadka <span class="anon-block">A. K.</span> (k-147), pracownika uczestnika, który nadzorował przedmiotową sieć energetyczną dokonując jej przeglądów. Przeciwwagą dla jego zeznań nie mogły być zeznania świadka <span class="anon-block">J. B.</span> (k- 147v-148) . Powyższy świadek nie zaprzeczył okoliczności, że słup przedmiotowej linii znajduje się na działce uczestniczki postępowania już od kilkudziesięciu lat. Zdaniem świadka jest to słup ,,stary”. Wskazywał, że nie spotkał się z pracownikami zakładu energetycznego, którzy dokonywaliby czynności związanych z konserwacją linii. Ostatnia z tych okoliczności, w ocenie Sądu, nie świadczy o tym, że wnioskodawca i jego poprzednicy prawni nie sprawowali nadzoru nad linią. Nieruchomość oznaczona numerem <span class="anon-block">(...)</span> jest niezabudowana. Linia energetyczna znajduje się w znacznej odległości od drogi przechodzącej przez wieś. Od strony drogi na nieruchomości znajdują się liczne zakrzewienia, co potwierdziły oględziny z udziałem sądu przedmiotowej nieruchomości (k- 164-165). Stąd też trudno przyjąć, że świadek <span class="anon-block">J. B.</span> -mieszkaniec wsi od urodzenia, był w stanie regularnie obserwować co się dzieje na przedmiotowej nieruchomości.</p> <p>Jednakże zwrócić należy uwagę, że ze szkicu biegłego sądowego z zakresu geodezji <span class="anon-block">D. S.</span> wynika, że przebieg linii elektromagnetycznej na gruncie odpowiada pierwotnym planom jej przebiegu i nie zmieniła swego położenia (k-242). Zainteresowani nie kwestionowali opinii biegłego sądowego. W związku z tym Sąd tak przedstawioną opinię biegłego sądowego z zakresu geodezji uznał za rzetelną, fachową oraz sporządzoną w oparciu o wiedzę oraz doświadczenie biegłego, w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa i uznał, że opinia stanowi podstawę ustaleń w sprawie.</p> <p>Z zebranych dowodów jednoznacznie wynika, że pracownicy wnioskodawcy bez żadnych przeszkód dokonywali konserwacji zarówno linii, jak słupa energetycznego, przeprowadzali przeglądy i naprawy wchodząc bez żadnych przeszkód na działki, po których przebiegała sieć, w tym <span class="anon-block">działkę (...)</span>. Powyższemu nie sprzeciwiali się właściciele działki, którzy nie oponowali użytkowaniu słupa i linii energetycznej, a także korzystaniu w niezbędnym zakresie z gruntów, na których posadowione są owe urządzenia przesyłowe. Dowody powyższe świadczą o używaniu, korzystaniu oraz eksploatowaniu przedmiotowej linii przez kolejne przedsiębiorstwa przesyłowe będących poprzednikami prawymi wnioskodawcy. Korzystanie to spełnia przesłanki z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 352)">art. 352 kc</a> i oznacza tym samym, że wnioskodawca, a także jego poprzednicy prawni posiadali służebność gruntową odpowiadająca treści służebności przesyłu.</p> <p>Nie budzi także wątpliwości w sprawie trwałość i widoczność urządzeń znajdujących się na <span class="anon-block">działce (...)</span>. Powyższe wynika jednoznacznie z dokumentów dotyczących budowy linii, jak i opinii biegłego <span class="anon-block">D. S.</span>. Nadto w sprawie bezspornym jest, że wnioskodawca jest właścicielem urządzeń przesyłowych posadowionych na <span class="anon-block">działce (...)</span>. Poprzednicy prawni wnioskodawcy tj. <span class="anon-block"> Zakład (...)</span>, <span class="anon-block"> Zakład (...) S.A.</span> oraz <span class="anon-block"> (...) Spółki ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">B.</span> przekazali wnioskodawcy własność urządzeń na zasadzie przekształceń dokonywanych na podstawie wówczas obowiązujących przepisów w ramach sukcesji uniwersalnej. Decyzją z dnia 28 grudnia 1994 roku Nr <span class="anon-block">(...)</span> Wojewoda <span class="anon-block"> (...)</span> stwierdził nabycie z mocy prawa przez <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółkę Akcyjną</span> w <span class="anon-block">B.</span> prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonych w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> (k- 20).</p> <p>Ostatnią przesłanką konieczną do stwierdzenia zasiedzenia służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorcy jest upływ wskazanego w ustawie czasu. Bieg zasiedzenia rozpoczyna się od dnia przystąpienia przez samoistnego posiadacza służebności do jej wykonywania, to oznacza do korzystania z urządzenia, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (zd. 1;art. 292)">zdaniu pierwszym art. 292 kc</a> w zakresie odpowiadającym treści służebności (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 września 1962 roku, III CZP 12/67). Nadmienić należy, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc</a> łączy wymagany do zasiedzenia upływ czasu z kwalifikacją posiadania według kryterium dobrej lub złej wiary posiadacza w chwili uzyskania przez niego posiadania. W zależności od tego, czy samoistny posiadacz uzyskał posiadanie w dobrej, czy złej wierze, ustawa przewiduje upływ odpowiedniego okresu czasu wskazanego przez obowiązujące przepisy prawa. W aspekcie niniejszej sprawy raz jeszcze należy zwrócić uwagę na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 (art. 35)">art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości</a>. Decyzja wydana w trybie art. 35 cytowanej ustawy to szczególny przypadek wywłaszczenia, co wynika z treści art. 4 tej ustawy i tym samym odnosi skutek wobec danej rzeczy, a nie wobec podmiotu, na rzecz którego została wydana. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że decyzja wydana w oparciu o art. 35 ustawy wywłaszczeniowej dotyczy każdoczesnego przedsiębiorcy przesyłowego wstępującego w miejsce pierwotnego adresata decyzji, a obowiązki należące do istoty tego ograniczenia ciążą na każdoczesnym właścicielu nieruchomości (zob. uzasadnienie uchwały SN z dnia 20.01.2010 r., III CZP 116/09, LEX nr 537076; uzasadnienie wyroku SN z dnia 21.02.2009 r., II CSK 394/08, LEX nr 491553). Dalszą konsekwencją omawianego uregulowania jest zaś wyłączenie możliwości przypisania podmiotowi realizującemu zamierzenie inwestycyjne bezprawności działania, gdyż decyzja wydana na podstawie art. 35 ust. ustawy jest tytułem prawnym dla przedsiębiorstwa przesyłowego do stałego korzystania z nieruchomości wskazanej w decyzji, poprzez umożliwienie mu wstępu na cudzą nieruchomość w celu założenia a potem eksploatacji i konserwacji urządzeń służących do przesyłu m.in. energii (zob. uzasadnienie wyroku SN z dnia 20.03.2002 r., V CKN 1863/00, LEX nr 530591 i powołana wyżej uchwała SN III CZP 116/09).</p> <p>Skoro urządzenia nie zostały wzniesione zgodnie z art. 35 ustawy, a następnie przeniesione na rzecz poprzednika prawnego wnioskodawcy, to nie sposób przyjąć, że poprzednik prawny znajdował się wówczas w dobrej wierze. W ocenie Sądu, tylko wydanie decyzji w tym trybie pozwala na przyjęcie dobrej wiary przedsiębiorstwa. Wprawdzie w orzecznictwie pojawiły się głosy, że przedsiębiorstwa przesyłowe mogą powoływać się na inne postawy ustawowe, dające prawo do zajęcia nieruchomości, zgłasza na cele publiczne, jednakże Sąd w tym składzie ich nie podziela. Przede wszystkim z uwagi na fakt, że decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny inwestycji w postaci przebiegu linii energetycznej napowietrznej SN <span class="anon-block">S.</span> – <span class="anon-block">S.</span> dowodzi zakończenia procesu budowlanego, a nie skutkuje zmianą w zakresie praw własności, a takie tylko skutki pociąga za sobą decyzja wydana w trybie 35 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19580170070" title="Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 70 ()">ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości</a>.</p> <p>W niniejszej sprawie momentem, od którego można liczyć upływ okresu koniecznego do zasiedzenia jest wybudowanie urządzeń i oddanie ich do eksploatacji. W sprawie jest to data 16 maja 1972 roku. Było to w ocenie Sądu pierwsze formalnie zamanifestowane posiadanie służebności. Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art. 172 § 1 kc</a> w pierwotnym brzmieniu termin zasiedzenia dla posiadaczy w złej wierze wynosił lat dwadzieścia. W związku zaś ze zmianą treści przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900550321" title="Ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1990 r. Nr 55, poz. 321 (art. 9;art. 10)">art. 9 i 10 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - kodeks cywilny</a> upływ terminu zasiedzenia nieruchomości wynosił lat trzydzieści. Mając zatem powyższe na uwadze stwierdzić należy, że do zasiedzenia służebności na <span class="anon-block">działce (...)</span> w zakresie stanowiska słupowego i linii średniego napięcia doszłoby z dniem 16 maja 2003 roku (pkt. I orzeczenia).</p> <p>Na marginesie podnieść należy, że poprzednik prawny wnioskodawcy- <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> — do 1993 roku był przedsiębiorstwem państwowym, utworzonym przez Skarb Państwa na podstawie obowiązującej wówczas <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810240122" title="Ustawa z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych - Dz. U. z 1981 r. Nr 24, poz. 122 ()">ustawy o przedsiębiorstwach państwowych</a>. A zgodnie z obowiązującą zasadą jednolitej własności państwowej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 128)">art. 128 kc</a>), własność państwowa przysługiwała niepodzielnie państwu a państwowe osoby prawne (przedsiębiorstwa państwowe), w granicach swej zdolności prawnej, wykonywały w imieniu własnym względem zarządzanych przez nie części mienia ogólnonarodowego uprawnienia płynące własności państwowej. Przedsiębiorstwa państwowe wykonywały zatem jedynie zarząd mieniem państwowym, w imieniu własnym, ale na rzecz Skarbu Państwa. Wszelkie prawa mogły nabywać na własność Skarbu Państwa, a nie na swoją rzecz. Taka wykładnia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 128)">art. 128 kc</a> była jednolicie przyjmowana w doktrynie oraz orzecznictwie Sądu Najwyższego. Dopiero zmiana <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> dokonana ustawą z dnia 31 stycznia 1989 roku (Dz.U. z 1989 r., Nr 3, poz. 11), która zniosła zasadę jednolitej własności państwowej, otworzyła dla państwowych osób prawnych, w tym przedsiębiorstw państwowych, możliwość nabywania dla siebie własności nieruchomości i innych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">praw rzeczowych</a>. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2006 roku, I CSK 11/05 stwierdzono, że osoba prawna, która przed dniem 1 lutego 1989 r. mając status państwowej osoby prawnej nie mogła nabyć (także w drodze zasiedzenia) własności nieruchomości, może do okresu samoistnego posiadania wykonywanego po dniu 01 lutego 1989 roku zaliczyć okres posiadania Skarbu Państwa sprzed tej daty, jeżeli nastąpiło przeniesienie posiadania.</p> <p>Z uwagi na powyższe okoliczności Sąd na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305 <sup> <!-- -->1</sup> kc</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(4))">art. 305 <sup> <!-- -->4</sup>kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 kc</a> orzekł jak w sentencji.</p> <p>O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2)">art. 520 § 2 kpc</a> obciążając nimi w całości uczestniczkę postępowania. Interesy zainteresowanych były bowiem sprzeczne. Wnioskodawca wnosił o obciążenie uczestniczki postępowania kosztami postępowania w sprawie, w tym zastępstwa procesowego. Wnioskodawca był reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, stąd też wysokość jego wynagrodzenia Sąd określił na podstawie § 5 pkt 3) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2016r. poz. 1668 ze zm.) na kwotę 480 zł plus opłata od pełnomocnictwa – 17 zł oraz opłata sądowa 200 zł. W sprawie powstały wydatki związane z oględzinami nieruchomości oraz opinią biegłego w łącznej kwocie 1995,71 zł. Zostały one pokryte częściowo z zaliczek wpłaconych przez wnioskodawcę – 1800 zł. Stąd też do pobrania od uczestniczki postepowania pozostała jedynie kwota 195,71 zł.</p> </div>