II SA/Po 713/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 listopada 2022 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 sierpnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 18 sierpnia 2022 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "Samorządowe Kolegium Odwoławcze" lub "organ"), po rozpoznaniu odwołania D. K., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. [...] z dnia 14 czerwca 2022r.. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło następujące ustalenia faktyczne sprawy. W wyniku rozpatrzenia wniosku D. K. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, Wójt Gminy W. decyzją [...] z dnia 14 czerwca 2022 r. odmówił ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w celu sprawowania opieki nad babcią A. K.. Od tej decyzji D. K. (reprezentowana przez adwokata K. G.) wniosła (w ustawowym terminie) odwołanie, przedstawiając argumentację na poparcie swojego stanowiska. W dalszej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po przytoczeniu treści przepisów prawa wyjaśniło, że organ I instancji ocenił, że "... H. K. nie jest w stanie sprawować stałej opieki nad matką ...". Organ powołał się na pismo - odpowiedź z Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia 19 maja 2022 r., którego treść jest następująca: "... Pani H. K. poinformowała ustnie pracownika socjalnego, iż z powodu złego stanu zdrowia nie jest w stanie sprawować opieki nad swoją matką Panią A. K. która od kilkunastu lat zamieszkuje z wnuczką panią D. K.. Wnuczka zajmuje się schorowaną, niesamodzielną babcią. Z wywiadu środowiskowego wynika, że Pani H. K. zamieszkuje z konkubentem, z którym często nadużywają alkoholu, i z tego też powodu nie sprawuje opieki nad swoją matką. Pracownik socjalny kilkakrotnie podejmował próby odebrania pisemnego oświadczenia od pani H. K. jednakże w/w nie wpuszcza pracownika do mieszkania i aktualnie nie ma z nią kontaktu.". Organ I instancji dokonał więc oceny w płaszczyźnie art.17 ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (dalej jako u.ś.r.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaznaczyło, iż w rozpatrywanym przypadku jest osoba spokrewniona z osobą "opiekowaną" - A. K. w pierwszym stopniu, a mianowicie córka H. K.. W art.17 ust. 1a u.ś.r. ustawodawca odwołuje się właśnie do obowiązku alimentacyjnego, który polega na dostarczaniu środków utrzymania i wychowania, a który to obowiązek ciąży - po pierwsze i przede wszystkim - na krewnych w pierwszym stopniu, czyli rodzicach i dzieciach. Treść obowiązku alimentacyjnego określa art.128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, który stanowi, że obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Kolejność wykonywania obowiązku alimentacyjnego określa zaś art. 129 § 1 k.r.o., który stanowi, że obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi. Jak stanowi art. 129 § 2 k.r.o., krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Sprawowanie osobiście opieki jest jedną z form wykonywania obowiązku alimentacyjnego, ale nie jedyną. Obowiązek alimentacyjny może być wykonywany w innych formach, dostosowanych do sytuacji życiowej osób zobowiązanych do alimentacji np. poprzez dostarczanie środków pieniężnych, które przeznaczane byłyby na zapewnienie koniecznej opieki. Zdaniem Kolegium, okoliczności podniesione w przywołanym wyżej piśmie OPS w M., nie mogą stanowić przeszkody w wykonywaniu obowiązku alimentacyjnego. Innymi słowy, tego rodzaju okoliczności nie mogą być kwalifikowane jako przeszkoda w wykonywaniu obowiązku alimentacyjnego w formie opieki. Kolegium nie podzieliło w związku z tym oceny organu I instancji w płaszczyźnie art.17 ust. 1a pkt 2 u.ś.r. i uznało, że w przedmiotowej sprawie przepis ten stanowi podstawę prawną odmowy ustalenia dla strony prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Kolegium wyjaśniło również, iż w świetle znajdujących się w aktach dokumentów uznać należy, że w przedmiotowej sprawie wyczerpana została przesłanka "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności ..." w rozumieniu art.17 ust. 1 w zw. z art.3 pkt 22 u.ś.r.. "Orzeczenie ..." wobec A. K. wydano w dniu 01 lipca 2021 r., "rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" przez D. K. nastąpiła 22 sierpnia 2021 r., istnieje więc związek przyczynowo-skutkowy. Organ wskazał dodatkowo, iż podziela stanowisko organu I instancji, że okoliczności przedmiotowej sprawy wyczerpują przesłankę "sprawowanie opieki". Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła D. K. zarzucając jej naruszenie: 1. przepisów postępowania tj. art. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i niezasadne uznanie, że skarżąca nie spełnia przesłanek do przyznania świadczenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, 2. prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie przedmiotowej decyzji tj. art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez błędne uznanie, że skarżąca jako wnuczka osoby niepełnosprawnej wymagającej opieki nie jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego, 3. prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie przedmiotowej Decyzji tj. art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez uznanie, że stan zdrowia osoby niepełnosprawnej oraz zakres sprawowanej nad nią opieki nie wymagał rezygnacji z zatrudnienia przez wnioskodawcę. Wskazując na powyższe Skarżącą wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy W.. Ponadto Skarżąca wniosła o zasądzenie od Organu zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji. Ponadto organ wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Na wstępie zauważyć należy, iż Sąd rozpoznał przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: P.p.s.a.). W myśl cytowanego art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym złożył zarówno organ jak i strona skarżąca. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o utrzymaniu w mocy decyzji Wójta [...] odmawiającej Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad babcią. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (obecnie Dz. U. z 2022 r. poz. 615, zwanej dalej: "u.ś.r."), obowiązujące na dzień wydania zaskarżonej decyzji, a w szczególności art. 17 u.ś.r. Wskazać więc należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Według zaś ust. 1a tego przepisu ustawy, osobom innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Stosownie do art. 17 ust 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zasadnie przyjął organ odwoławczy, że w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13, przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. uznany został za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Skutkiem powyższego wyroku TK nie może wykluczyć prawa do świadczenia pielęgnacyjnego okoliczność powstania niepełnosprawności po ukończeniu 18. roku życia, względnie 25. roku życia, u osoby podlegającej opiece, w przypadku gdy wnioskodawca rezygnuje z pracy lub innej pracy zarobkowej. W związku z powyższym, Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że przepis ten nie mógł stanowić podstawy do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia w przedmiotowej sprawie. W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje kwestia, że A. K. legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności i wymaga całodobowej opieki i pomocy w codziennych czynnościach innych osób. Ponadto wbrew zarzutom skargi nie można uznać, iż w niniejszej sprawie organ uznał, że w sprawie nie ziściła się przesłanka rezygnacji z zatrudnienia. Na str. 7 uzasadnienia organ wyraźnie stwierdził, iż "w sprawie wyczerpany jest warunek "nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej". Ponadto organ wskazał, iż w niniejszej sprawie spełniona jest również przesłanka "sprawowania opieki". Z tych też względów zarzuty skargi naruszenia art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez uznanie, że stan zdrowia osoby niepełnosprawnej oraz zakres sprawowanej nad nią opieki nie wymagał rezygnacji z zatrudnienia przez wnioskodawcą nie zasługiwał na uwzględnienie. Ponadto poza sporem pozostaje również kwestia, iż A. K. ma córkę H. K.. Zatem istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy Skarżącej - jako wnuczce, czyli osobie spokrewnionej z osobą wymagająca opieki w dalszym stopniu przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji gdy są osoby zobowiązane do alimentacji w pierwszej kolejności. W tym miejscu wskazać należy, iż z literalnego brzmienia art. 17 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 17 ust. 1a pkt 3 u.ś.r. wnuczce, jako osobie niespokrewnionej w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje w przypadku, gdy nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W niniejszej sprawie z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego nie wynika aby H. K. legitymowała się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, co wyklucza możliwość przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia. Jednakże rozpoznając sprawy świadczeń pielęgnacyjnych Sąd dopuszcza wyjątkowo odstąpienie od literalnej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a u.ś.r. W wyjątkowych okolicznościach sprawy można przyjąć, iż wynikające z regulacji art. 17 ust. 1a u.ś.r. ograniczenia nie powinny mieć zastosowania w sytuacji, gdy preferowany przez ustawodawcę opiekun z obiektywnych względów (a więc niezależnych od niego) nie jest w stanie sprawować opieki nad potrzebującym - tj. gdy zachodzą okoliczności wymienione w art. 132 k.r.o., do którego odsyła art. 17 ust. 1 u.ś.r. (por. wyroki NSA: z dnia z 5 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1062/14; z dnia 13 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1286/14; z dnia 12 maja 2017r., sygn. akt I OSK 328/16, CBOSA). Zgodnie z art. 128 k.r.o. obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny), obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych – obciąża bliższych stopniem przed dalszymi (art. 129 § 1 k.r.o.). Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym (art. 129 § 2 k.r.o.). Zasadą jest również, że obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo, gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami (art. 132 k.r.o.). Z art. 617 § 1 k.r.o. wynika, że krewnymi w linii prostej są zstępni (syn, córka, wnuk, prawnuk) oraz wstępni (rodzice, dziadkowie, pradziadkowie). Jednakże Sąd jeszcze raz zaznacza, iż wspomniany wyżej sposób wykładni, przewidujący odstępstwo od literalnego brzmienia powołanych przepisów u.ś.r., traktować należy jako wyjątek od reguły, znajdujący zastosowanie w jednostkowym przypadku i konkretnej sprawie na bazie danego stanu faktycznego. Muszą zatem zachodzić istotne obiektywne przeszkody uniemożliwiające osobie zobowiązanej do obowiązku alimentacyjnego w pierwszej kolejności i nielegitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności sprawowanie opieki nad osobą jej wymagającą – aby można było uznać, że doszło do zwolnienia takiej osoby z obowiązku alimentacyjnego i powstania tego obowiązku po stronie osoby zobowiązanej w dalszej kolejności. Podkreślenia również wymaga, że realizacja obowiązku alimentacyjnego nie musi przybierać wyłącznie formy świadczeń osobistych, sprawowania opieki, lecz może mieć wymiar finansowy Należy pamiętać, iż obowiązek alimentacyjny może polegać albo na świadczeniu określonych sum pieniężnych, albo na dostarczaniu w naturze określonej ilości produktów potrzebnych do życia, bądź też na osobistych staraniach. W sytuacji, gdy zobowiązany do alimentacji wybiera ten ostatni sposób wspomagania potrzebującej osoby mu bliskiej, rezygnując z zatrudnienia po to, by osobistym staraniem wspierać tę osobę, z pomocą przychodzi mu Państwo. Osoba zobowiązana do alimentacji otrzymuje w zaistniałej sytuacji pomoc polegającą na przyznaniu jej świadczenia pielęgnacyjnego. Świadczenie to jest niejako surogatem wynagrodzenia za pracę. Jest to bowiem określona przepisami kwota pieniężna, z którą wiąże się również opłacanie przez Państwo składek emerytalno-rentowych. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że pomoc świadczona w taki sposób przez Państwo jest przeznaczona dla konkretnych przypadków, to jest dla osób, które obciąża obowiązek alimentacyjny. Zaakcentować należy, że obowiązek ten powstaje z mocy prawa, a nie z wyboru dokonanego w danej rodzinie przez jej członków. Obowiązek alimentacyjny osoby zobowiązanej w dalszej kolejności powstaje dopiero przy spełnieniu się określonych prawem przesłanek i jest to wówczas jej własny obowiązek (a nie cudzy przez nią wypełniany). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż w przedmiotowym przypadku nie wystąpiły okoliczności uzasadniające odstąpienie od literalnej wykładni omawianych przepisów. Warto w tym miejscu wskazać, iż córka osoby wymagającej opieki pobiera aktualnie świadczenie emerytalne, co oznacza, że otrzymuje stałe comiesięczne świadczenie. Powyższe zaś oznacza, iż wobec braku chęci sprawowania osobistej opieki jest ona obowiązana do dostarczenia swojej matce tj. osobie wymagającej opieki środków potrzebnych do zapewnienia odpowiedniej opieki. W ocenie Składu orzekającego nie świadczą o obiektywnym braku możliwości sprawowania opieki, a tym samym nie zwalniają z obowiązku alimentacyjnego, fakt braku zainteresowania osoby zobowiązanej czy też fakt częstego nadużywania alkoholu. Nie ulega wątpliwości, iż nadużywanie alkoholu nie może prowadzić do automatycznego uznania, iż osoby tej nie obciąża obowiązek alimentacyjny. Należy zaznaczyć, iż także okoliczności związane z konfliktem emocjonalnym z wymagającą opieki matką, sytuacja materialna i mieszkaniowa jej dzieci oraz miejsce ich zamieszkania nie mają w tym względzie prawnego znaczenia (wyrok WSA w Gliwicach z 10 marca 2021 r., sygn. II SA/Gl 1262/20). Zupełnie bez znaczenia jest również okoliczność, że osoba zobowiązana oświadczy, że nie będzie zajmowała się osobą wymagającą opieki (nie będzie spełniała obowiązku alimentacyjnego). Taki obowiązek nadal istnieje i jego realizacja może zostać wymuszona w drodze postępowania przed sądem powszechnym (por. m.in. wyrok WSA w Gliwicach z 22 września 2021 r., sygn. II SA/Gl 593/21). Wobec powyższego w ocenie Sądu skoro A. K. ma córkę, która niewątpliwie zobowiązana jest do alimentacji wobec matki, to przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wnuczce istniałyby jedynie w sytuacji, gdyby córka nie byłyby w stanie zadośćuczynić temu obowiązkowi. Przy czym pamiętać należy, iż nie chodzi tylko o brak możliwości sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawną matką w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r., ale także o brak możliwości dostarczenia przez nią środków pieniężnych potrzebnych do zapewnienia odpowiedniej opieki przez inne osoby. W ocenie Sądu Skarżąca nie wykazała, iż osoba zobowiązana do alimentacji w pierwszej kolejności z obiektywnych powodów niezależnych od niej nie jest w stanie wypełnić ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego. Z powyższych względów nie można uznać, iż na gruncie niniejszej sprawy zaktualizował się obowiązek wnuczki względem babci, a tym samym, że zostały spełnione przesłanki do przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Mając powyższe na uwadze zarzut naruszenia art. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. jak również zarzut naruszenia samego art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. nie zasługiwał na uwzględnienie. W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na rozpoznanie niniejszej sprawy, a dokonana ocena dowodów nie nosi cech dowolności. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.