II OW 122/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński Protokolant asystent sędziego Justyna Rosińska po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2011r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Starosty Brzeskiego z dnia 20 czerwca 2011 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Brzeskim, a Wojewodą Opolskim w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie wygaszenia części decyzji Wojewody Opolskiego nr [...] z dnia [...] października 1993 r. oraz decyzji Wojewody Opolskiego nr [...] z dnia [...] czerwca 1995 r. w zakresie obowiązku realizacji analiz zanieczyszczeń wód gruntowych postanawia: wskazać Wojewodę Opolskiego jako organ właściwy w sprawie. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 20 czerwca 2011 r. Starosta Brzeski wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy nim, a Wojewodą Opolskim dotyczącego sprawy wygaszenia części decyzji Wojewody Opolskiego z dnia [...] października 1993 r. nr [...] oraz z dnia [...] czerwca 1995 r. nr [...] w zakresie obowiązku realizacji analiz zanieczyszczeń wód gruntowych. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 7 marca 2011 r. wpłynął do Starosty Brzeskiego wniosek [...] S.A. z siedzibą w W. w sprawie wygaszenia części wskazanych wyżej decyzji Wojewody Opolskiego. Decyzje te zostały wydane przez Wojewodę na podstawie ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. Zdaniem Starosty na podstawie art. 162 § 1 k.p.a. właściwym do załatwienia tego wniosku jest wojewoda, zwłaszcza że przepisy przejściowe do ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100, poz. 1085) nie zawiera regulacji wskazujących, iż kompetencja do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji została przekazana staroście. Jednakże powyższy wniosek Wojewoda Opolski zwrócił wskazując, że na podstawie art. 387 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska organem właściwym do załatwienia sprawy w I instancji jest starosta. Stanowiska tego wnioskodawca nie podziela, albowiem zdaniem Starosty wygaszanie decyzji wskazanych we wniosku nie mieści się w katalogu spraw wymienionych w powyższym przepisie, a zatem organem właściwym do rozpoznania tego typu spraw jest wojewoda. W odpowiedzi na wniosek Wojewoda Opolski poinformował, iż podtrzymuje swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia 6 czerwca 2011 r. skierowanym do Starosty Brzeskiego. Zdaniem Wojewody od dnia 15 listopada 2008 r. starosta jest organem I instancji, jeśli chodzi o rozpoznanie złożonego przez stronę wniosku, co wynika z treści art. 378 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Spór ten powstał w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem sporządzonym w dniu 28 lutego 2011 r. skierowanym do Starosty Brzeskiego, [...] S.A. wniosła o wygaszenie części decyzji wydanych przez Wojewodę Opolskiego z dnia [...] października 1993 r. i z dnia [...] czerwca 1995 r. wskazując, iż w zakresie monitoringu stanu wód podziemnych Spółka realizuje wymogi zawarte we wskazanych wyżej decyzjach odpowiednio dla bazy paliw przy ul. T. i przy ul. P. Podniesiono również, że w minionych kilkunastu latach analizy pobranych próbek wód podziemnych wskazują na stałą poprawę ich jakości w odniesieniu do stanu z lat dziewięćdziesiątych, w tym szczególnie w odniesieniu do substancji ropopochodnych oraz metali ciężkich, a stosowne zabezpieczenia i procedury zapewnią bezpieczną dla środowiska eksploatację obu zakładów. Pismem z dnia 16 maja 2011 r. Starosta Brzeski przekazał przedmiotowy wniosek do załatwienia Wojewodzie Opolskiemu jako organowi właściwemu stosownie do treści art. 162 § 1 k.p.a. Wskazał także, że w ustawie o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw brak jest regulacji szczegółowej wskazującej na kompetencje starosty do stwierdzenia wygaśnięcia tego typu decyzji. Zatem organem właściwym do załatwienia wniosku jest organ, który decyzję wydał, tj. Wojewoda Opolski. Powyższy wniosek został Staroście Brzeskiemu zwrócony przez Wojewodę Opolskiego przy piśmie z dnia 6 czerwca 2011 r. jako organowi właściwemu stosownie do treści art. 378 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z postanowieniami art. 4 i 15 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny jest sądem właściwym do rozstrzygania sporów kompetencyjnych pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego a organami administracji rządowej i stosuje w tych sprawach odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, rozstrzygając spór na wniosek w drodze postanowienia poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy. O sporze w rozumieniu w/w przepisów, można mówić dopiero wtedy, kiedy organy zainteresowane w sprawie w drodze wszelkich dostępnych metod wykładni prawa, analizując wszystkie obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, dojdą do przekonania, że nie są w stanie jednoznacznie określić, który z nich jest właściwy w sprawie. Generalnie zaś przez spór należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) albo gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia sprawy (spór negatywny), przy czym żaden z organów pozostając w sporze nie podejmuje stosownego rozstrzygnięcia oczekując na zajęcie stanowiska przez ten właściwy. W rozpoznawanej sprawie powstał negatywny spór dotyczący wskazania organu właściwego do wygaszenia dwóch decyzji Wojewody Opolskiego w zakresie obowiązku realizacji analiz zanieczyszczeń wód gruntowych. Podstawę do wygaszenia decyzji stanowi przepis art. 162 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 162 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję w I instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja: 1) stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony, 2) została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku. Z przepisu tego wynika, iż organem właściwym do wygaszenia decyzji jest organ, który wydał ją w I instancji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnąć przedmiotowego sporu kompetencyjnego poprzez wskazanie Starosty Brzeskiego w oparciu o przepis art. 378 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska jako organu właściwego w sprawie, albowiem wskazane tam kategorie spraw nie wyczerpują właściwości Starosty w odniesieniu do przywołanych wyżej decyzji Wojewody Opolskiego. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje w I instancji wydał Wojewoda Opolski. Podstawę materialnoprawną tych decyzji stanowiły nieobowiązujące już przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 3, poz. 6 ze zm.) - art. 68 ust. 5 dot. wyrażenia zgody na rozwiązania projektowe inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska w zakresie oddziaływania tych inwestycji na środowisko oraz uzgodnienie ich i art. 82 odnoszący się do zobowiązania jednostki organizacyjnej wykonującej działalność gospodarczą wpływającą szkodliwie na środowisko do podjęcia stosownych działań mających na celu usunięcie przyczyn szkodliwego oddziaływania na środowisko (ustalenia w drodze decyzji zakresu i sposobu wykonania obowiązku). Aktualnie nie ma wprost przepisów prawa odpowiadających w/w normom, w związku z czym nie można również określić organu administracji właściwego do podejmowania stosownych działań w ramach takich rozstrzygnięć. Natomiast można jedynie w całokształcie aktualnego stanu prawnego określić, że generalnie zakres opisanych wyżej rozstrzygnięć stanowią dziś element oceny oddziaływania na środowisko. Jednakże w takim wypadku nie można domniemywać kompetencji organu administracji. Tym samym właściwość organu należy w okolicznościach rozpoznawanego sporu kompetencyjnego ocenić według normy kompetencyjnej z dnia wydania decyzji przez właściwy organ w I instancji. Organem tym jest niewątpliwie w rozpoznawanym sporze Wojewoda Opolski. Organ ten jest zatem uprawniony do oceny przesłanek wygaszenia powołanych wyżej decyzji zgodnie z dyspozycją art. 162 § 1 k.p.a. Poza tym podnieść należy, iż zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. Nr 31, poz. 206 ze zm.) wojewoda jest generalnie organem administracji rządowej w województwie, do którego właściwości należą wszystkie sprawy z zakresu administracji rządowej w województwie niezastrzeżone w odrębnych ustawach do właściwości innych organów tej administracji. Dlatego też w rozpoznawanej sprawie należało wskazać Wojewodę Opolskiego jako organ właściwy w sprawie. W związku z powyższym na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 w zw. z art. 4 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji