VII SA/Wa 266/07

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi K. T. oraz M. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących K. T. oraz M. T. kwotę 500 (pięćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2006r., Nr [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania M. i K. T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...], z dnia [...] stycznia 2006r., , nakazującej Prezesowi Zarządu Zakładu Koncernu Energetycznego [...] S.A. wymianę w terminie 90 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji stanowiska numer 1 (oznaczenie według oceny stanu technicznego przedłożonej przez [...] S.A.) linii energetycznej SN 15 kV w granicach posesji przy ul. N. w M., położonej na działkach o nr ew. [...] i [...] – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł, że na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego: nakazuje Zarządowi Zakładu Koncernu Energetycznego [...] S.A. wymianę w terminie 90 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji stanowiska numer 1 (oznaczenie według oceny stanu technicznego z września 2004r.) linii energetycznej SN 15 kV w granicach posesji przy ul. N. w M., położonej na działkach o nr ew. [...] i [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przedstawił następujący przebieg postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. W dniu [...] maja 2004r. do Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynęło pismo M. i K. T., w którym wnieśli o sprawdzenie, czy Zakład Energetyczny dokonał budowy i przebudowy linii energetycznej na posesji przy ul. N. w M. zgodnie z prawem , a w przypadku naruszenia prawa o spowodowanie usunięcia linii. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął dwa postępowania : [...] czerwca 2004r. – w sprawie legalności przebudowy linii, [...] czerwca 2004r. – w sprawie utrzymania obiektu. W dniu [...] czerwca 2004, odbyła się wizja lokalna w trakcie oględzin ustalono nieodpowiedni stan techniczny konstrukcji nośnej linii energetycznej SN, mogącej spowodować zagrożenie życia i zdrowia oraz zagrożenia bezpieczeństwa mienia i środowiska. Stwierdzono również ubytki otuliny i odspojenia pręta nośnego zbrojenia żerdzi słupa nr [...] znajdującego się na posesji. Zakład Energetyczny [...] S.A. zobowiązał się do wymiany stanowisk oznaczonych numerami 1 i 12 oraz wymiany istniejących przewodów typu AFL na przewody izolowane typu PAS w linii "[...]" na odcinku od stanowiska 12 do stacji trafo. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wydał w dniu [...] września 2Q04r. decyzję nr [...], znak: [...] nakazującą Zarządowi Zakładu Energetycznego [...] S.A. wykonanie powyższych obowiązków. M. i K. T. złożyli odwołanie od powyższej decyzji, w wyniku którego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie decyzją nr [...] z dnia [...] października 2004r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Rozpoznając sprawę ponownie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] stwierdził, że postępowanie dowodowe nie pozwoliło ustalić treści decyzji o pozwoleniu na budowę linii SN, nie było więc możliwe wykazanie naruszenia przepisów prawa budowlanego przy budowie linii energetycznej. Mając na uwadze powyższe ustalenia, organ pierwszej instancji decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2005r., znak: [...], nakazał Zarządowi Zakładu Energetycznego [...] S.A. wykonanie na linii energetycznej SN 15 kV w granicach posesji przy ul. N. w M., położonej na działkach o nr ew. [...] i [...] wymiany stanowisk oznaczonych numerami 1 i 12 według oceny stanu technicznego przedłożonej przez Zakład Energetyczny [...] S.A. oraz wymianę istniejących przewodów typu AFL na przewody izolowane typu PAS - w linii "[...]" na odcinku od stanowiska 12 do stacji trafo. Na skutek rozpoznania odwołania, M. i K. T. od powyższej decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2005r., znak: [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po przeprowadzeniu w/w postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2006r., znak: [...], nakazał Prezesowi Zarządu Zakładu koncernu Energetycznego [...] S.A. wymianę słupa nr 1, , mając na uwadze, że ocena stanu linii energetycznej SN 15 kV w granicach posesji przy ul. N. w M., położonej na działkach o nr ew. [...] i [...] wskazuje zły stan techniczny w/w stanowiska. W wyniku rozpoznania odwołanie od powyższej decyzji, M. i K. T. zapadła zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego . Rozstrzygając jak w zaskarżonej decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie wynika, że sporna linia została zrealizowana przed 1974r., a zatem zgodnie z ogólnie przyjętą linią orzecznictwa sądowoadministracyjnego – przedmiotową linię energetyczną SN 15 kV należy uznać za legalną, bowiem skutkiem wprowadzenia ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane była automatyczna legalizacja samowoli budowlanych powstałych przed datą jej wejścia w życie. Niezasadnym jest zatem, prowadzenie przez organy nadzoru budowlanego postępowania w sprawie realizacji obiektu wybudowanego przed dniem 1 marca 1975r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z oceną stanu technicznego, opracowaną we wrześniu 2004r. przez T. R. "w przekroju słupa nastąpiło uszkodzenie struktury betonu". W myśl przepisu art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2006r., znak: [...] uznać należy za zasadną z tym, że stroną niniejszego postępowania jest nie Prezes Zarządu Zakładu Koncernu Energetycznego [...] S.A., jak wskazał organ pierwszej instancji, zaś - Zarząd Zakładu Koncernu Energetycznego [...] S.A. Dodatkowo [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że ewentualne roszczenia, będące wynikiem naruszenia prawa własności podlegają rozstrzygnięciu na podstawie przepisów wynikających z Kodeksu cywilnego i winny być rozpatrywane przed sadami powszechnymi. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie , na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli K. T. i M. T. Skarżący dochodzili, uchylenia zaskarżonej decyzji , nakazania Koncernowi Energetycznemu Energia S.A. w [...] Oddział w [...] usunięcia w terminie 90 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku z posesji przy ul. N. w M., linii energetycznej SN 15kV, oraz zasądzenia kosztów. Skarżący podnieśli, że sporna linia powstała w grudniu 1977r., tj. pod rządami ustawy z 24 października 1974r., Prawo budowlane zatem przepisy tej ustawy maja zastosowanie w sprawie. Linia ogranicza swobodę wykonywania prawa własności skarżących ponadto Zakład Energetyczny stawia się ponad prawem, co stanowi problem społeczny. Ochrona praw skarżących powinna wynikać z przepisu art.222 k.c. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje . Stosownie do dyspozycji art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.nr153,poz.1269 ) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z przepisem art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. ) - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze czy w piśmie procesowym. Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów prawa materialnego i procesowego, jeśli mogły mieć wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia. Skarga zasługuje na uwzględnienie , choć z innych powodów niż zostały w niej podniesione. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa , które musi skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została skierowana do podmiotu, nie wymienionego w dyspozycji przepisu art. 66 ustawy Prawo budowlane, a który, co istotne należy stosować w związku z art.61 ustawy Prawo budowlane . Zgodnie z przepisem art. 61 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tejże ustawy. Uregulowanie zawarte w art. 66 ustawy Prawo budowlane, ma na celu usunięcie nieprawidłowości związanych z użytkowaniem obiektu budowlanego. W związku z przepisem art. 61 i nast. ustawy Prawo budowlane - adresatem decyzji wydanej na podstawie art. 66 ust.1 ustawy Prawo budowlane, powinien być właściciel lub zarządca obiekt budowlanego. W ocenie Sądu [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , orzekł jak w zaskarżonej decyzji bez ustalenia , kto jest właścicielem lub zarządcą przedmiotowego obiektu. Organ określając stronę podaje : Zakład Energetyczny w [...], innym razem Zakład Koncernu Energetycznego [...] S.A., nakaz kieruje zaś do Zarządu Zakładu Koncernu Energetycznego [...] S.A. Oczywiście błędne jest skierowanie nakazu, opartego na przepisie art. 66 ustawy Prawo budowlane, do " zarządu" spółki. W przepisie art. 29 kpa zawarto pojęcie zdolności administracyjnoprawnej. Stronami mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej. Zatem stroną postępowania administracyjnego będzie ten, kto może być podmiotem praw i obowiązków , o których rozstrzyga się przez wydanie decyzji administracyjnej . Spółka akcyjna, jako spółka kapitałowa posiada osobowość prawną , zatem może być stroną w postępowaniu administracyjnym . Zgodnie z art. 12 ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych ( Dz.U.00.94.1037 ) - spółka akcyjna nabywa osobowość prawną przez jej zarejestrowanie. Z tą chwilą staje się ona podmiotem praw i obowiązków. Zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę ( art. 368 § 1 w/w ustawy ), nie może jednak być podmiotem na , który zostaje nałożony obowiązek w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane . Rozpoznając sprawę ponownie organ ustali, kto jest właścicielem lub zarządcą niniejszej linii energetycznej . Organ będzie miał na uwadze, że zarząd spółki nie jest zarządcą w rozumieniu art. 61 Prawa budowlanego. Stroną postępowania administracyjnego może być spółka akcyjna reprezentowana przez zarząd. Adresatem nakazu zawartego w decyzji powinna być zaś spółka nie zaś jej zarząd. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja zapadła też w warunkach naruszenia przepisów art. 7 ,77 107 w zw. z art. 61 kpa. Postępowaniu administracyjnym poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji i jej uzasadnienie wskazuje na to, że organ " połączył" wątki dwu odrębnych postępowań, które wszczął w sprawie przedmiotowej linii energetycznej . Zgodnie z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 tej ustawy organ ma obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, W świetle powyższych okoliczności bezpodstawnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w postępowaniu zakończonym zaskarżonej decyzji i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji badał i analizował okoliczności związane z zagadnieniem legalności przedmiotowej linii energetycznej. Powyższe okoliczności pozostają bowiem w związku z odrębnym od niniejszego postępowaniem , które Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wszczął w dniu [...] czerwca 2004r. w sprawie legalności przebudowy linii. Zgodnie z przepisem art. 107 kpa decyzja administracyjna wydana przez organ powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. W tym kontekście wskazać należy, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera błędną argumentację prawną co do określenia adresata decyzji o czym wyżej, a ponadto treści nie odnoszące się do przedmiotu sprawy Ponadto Sąd stwierdza też, że błędne jest stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego , że " zgodnie z ogólnie przyjętą linią orzecznictwa sądowoadministracyjnego, przedmiotową linię energetyczną należy uznać za legalną, bowiem skutkiem wprowadzenia ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane była automatyczna legalizacja samowoli budowlanych powstałych przed datą jej wejścia w życie ". Ustawa Prawo budowlane z 24 października 1974r., nie spowodowała legalizacji samowoli, popełnionych przed wejściem tej ustawy w życie tj. przed 1 stycznia 1975r. Legalność obiektów budowlanych wzniesionych przed 1 stycznia 1975r., należy oceniać według przepisów ustawy Prawo budowlane z 1961 r., stosując przesłanki i środki przewidziane w art. 37 i następnych, ustawy - Prawo budowlane z 1974 r., natomiast właściwość organów do załatwiania spraw, o których mowa w art. 103 ust. 1 obecnie obowiązującego Prawa budowlanego, określić należy na podstawie przepisów tej ustawy. Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145 §1 pkt1 lit.a, c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U.153 poz. 1270) uznając, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik niniejszego postępowania – art. 61, 66 ustawy Prawo budowlane , art. 12 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych ( Dz.U.00.94.1037 ), oraz z naruszeniem przepisów postępowania ,które mogło mieć wpływ na wynik sprawy – art. art. 7 ,77 107 kpa. W punktach II i III Sąd orzekł w trybie art. 152 i art. 200 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.