KIO 1394/26

Sygn. akt:KIO 1394/26 WYROK Warszawa, dnia 7 maja 2026 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący:Mateusz Paczkowski Protokolant: Sylwia Podniesińska po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 26 marca 2026 r. przez wykonawcę UXO Marine S.A. z siedzibą w Gdyni w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego - Dyrektora Urzędu Morskiego w Szczecinie przy udziale uczestnika po stronie zamawiającego – wykonawcy MULTI-ARCHEO Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie orzeka: uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutów oznaczonych jako 2.1 i 2.4 w petitum odwołania, nakazując zamawiającemu - Dyrektorowi Urzędu Morskiego w Szczecinie: unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz powtórzenie badania i oceny ofert, w tym odrzucenie oferty wykonawcy MULTI-ARCHEO Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Prawo zamówień publicznych, oddala odwołanie w pozostałym zakresie, kosztami postępowania obciąża wykonawcę UXO Marine S.A. z siedzibą w Gdyni w części ½ i zamawiającego - Dyrektora Urzędu Morskiego w Szczecinie w części ½ i: 3.1zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego poniesione przez wykonawcę UXO Marine S.A. z siedzibą w Gdyni kwoty: 15 000 zł 00 gr (piętnaście tysięcy złotych zero groszy) tytułem wpisu od odwołania i 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, a także poniesioną przez zamawiającego kwotę 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, 3.2zasądza od zamawiającego na rzecz wykonawcy UXO Marine S.A. z siedzibą w Gdynikwotę 7 500 zł 00 gr (siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) tytułem proporcjonalnego rozdzielenia kosztów postępowania odwoławczego. Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych. Przewodniczący:………………………….. Sygn. akt:KIO 1394/26 UZASADNIENIE Dyrektor Urzędu Morskiego w Szczecinie (dalej: „Zamawiający”), prowadzi z zastosowaniem przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320 ze zm. dalej: „ustawa Pzp”) postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego pn.: „Wykonanie wywiadu ferromagnetycznego wraz z raportem, wykonanie sondaży oraz sonarowanie dna dla inwestycji pn. Poszerzenie odcinka toru wodnego na podejściu do portu morskiego w Świnoujściu”, (znak postępowania: PO-II.2600.21.25). Wartość szacunkowa zamówienia jest powyżej progów unijnych. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 9 stycznia 2026 r. pod numerem 14316-2026. W dniu 26 marca 2026 r. odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, w przedmiotowym postępowaniu złożył wykonawca UXO Marine S.A. z siedzibą w Gdyni (dalej: „Odwołujący”). Odwołanie złożono na czynności i zaniechania Zamawiającego w postępowaniu dotyczące czynności badania i oceny ofert oraz wyboru jako najkorzystniejszej oferty wykonawcy MULTI-ARCHEO Sp. z o.o., (dalej: „Wykonawca” lub „Przystępujący”) polegających w szczególności na: (1) nieprawidłowej ocenie oferty Wykonawcy w zakresie ustalenia, czy cena oferty pozwala na prawidłową realizację zamówienia (badanie rażąco niskiej ceny) oraz zaniechaniu odrzucenia oferty Wykonawcy; (2) nieprawidłowej ocenie oferty Wykonawcy w zakresie spełniania warunków udziału w postępowaniu dotyczących wiedzy i doświadczenia (zdolności technicznej i zawodowej) opisanego w rozdziale 10, pkt. 4 lit. a) SW Z i zaniechaniu odrzucenia oferty z uwagi na niewykazanie spełniania ww. warunku udziału lub co najmniej zaniechał dalszego wyjaśnienia jaka była faktyczna wartość usług wykazanych w celu spełnienia warunku udziału, (3) a w konsekwencji na bezzasadnym wyborze oferty Wykonawcy jako najkorzystniejszej. Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie: 2.1 art. 224 ust. 1, 2, 5, 6 oraz art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez błędną ocenę oferty i wyjaśnień rażąco niskiej ceny Wykonawcy oraz zaniechanie odrzucenia oferty Wykonawcy, podczas gdy oferta ta podlega odrzuceniu ze względu na fakt, że zaoferowana cena i koszt nie są wystarczające dla zrealizowania zamówienia zgodnie z wymaganiami Zamawiającego, a udzielone przez Wykonawcę wyjaśnienia rażąco niskiej ceny nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu oraz gdy Wykonawca nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających rzetelność wyceny; 2.2 art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy Pzp w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w z zw. z art. 57 pkt 2 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez błędną ocenę oferty Wykonawcy i uznanie, że Wykonawca wykazał spełnianie warunek udziału w Postępowaniu w zakresie wiedzy i doświadczenia (zdolności technicznej i zawodowej) opisany w rozdziale 10, pkt. 4 lit. a) SW Z tj. wykazał doświadczenie w postaci wykonania z należytą starannością w okresie ostatnich 5 lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, co najmniej dwóch (2) usług, których przedmiotem było wykonanie badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu o wartości nie mniejszej niż 500 000,00 zł brutto każda i przedstawi dokumenty potwierdzające, że usługi te zostały wykonane należycie i ukończone w terminie; ewentualnie 2.3 art. 128 ust. 1 i 4 ustawy Pzp w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w z zw. z art. 57 pkt 2 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania Wykonawcy do wykazania spełnianie warunku udziału w Postępowaniu w zakresie wiedzy i doświadczenia (zdolności technicznej i zawodowej) opisanego w rozdziale 10, pkt. 4 lit. a) SW Z tj. wykazania rzeczywistej wartości usług polegających na wykonaniu badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu o wartości nie mniejszej niż 500 000,00 zł; a w konsekwencji 2.4 art. 239 ust. 1 ustawy Pzp z art. 16 pkt 1 ustawy Pzp poprzez wybór jako najkorzystniejszej oferty Wykonawcy w sytuacji, gdy cena zaoferowana przez Wykonawcę budzi istotne wątpliwości, co do możliwości prawidłowej realizacji przedmiotu zamówienia oraz osiągnięcia przez Wykonawcę zysku, a złożone przez Wykonawcę wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu jak również Wykonawca nie wykazał spełniania warunków udziału w postępowaniu. Odwołujący wniósł o: 2.1. merytoryczne rozpatrzenie przez Izbę niniejszego odwołania i jego uwzględnienie w całości; 2.2. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentacji Postępowania; 2.3. nakazanie Zamawiającemu: 1) unieważnienia czynności z 16 marca 2026 r. polegającej na wyborze oferty Wykonawcy jako najkorzystniejszej; 2) przeprowadzenia ponownego badania i oceny oferty Wykonawcy; 3) odrzucenia oferty Wykonawcy z uwagi na to, że zawiera rażąco niską cenę, a przez Wykonawcę wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu; 4) odrzucenie oferty Wykonawcy z uwagi na niewykazanie spełniania warunku udziału w Postępowaniu; ewentualnie 5) wezwania Wykonawcę do wykazania rzeczywistej wartości usługi polegającej na wykonaniu badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów. 2.4. zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów doradztwa prawnego, według norm przepisanych i zgodnie z fakturą przedstawioną przez Odwołującego na rozprawie. Odwołujący wskazał, że ma interes w uzyskaniu zamówienia i może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy Pzp. Odwołanie zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 515 ust. 1 pkt 1) lit. a) ustawy Pzp. Informację stanowiącą podstawę dla wniesienia odwołania Odwołujący uzyskał w dniu 16 marca 2026 r. (zawiadomienie o wyborze najkorzystniejszej oferty). W związku z powyższym odwołanie wniesione w dniu 26 marca 2026 r. należy uznać za wniesione w wymaganym zgodnie z ustawą Pzp terminie. Wpis od odwołania w kwocie 15 000,00 złotych został uiszczony przelewem na rachunek bankowy Urzędu Zamówień Publicznych. Odwołujący prawidłowo przekazał kopię odwołania Zamawiającemu oraz załączył potwierdzenie przekazania odwołania Zamawiającemu. Zamawiający pismem z dnia 21 kwietnia 2026 r. złożył odpowiedź na odwołanie wnosząc o oddalenie odwołania w całości. Pismem z dnia 2 kwietnia 2026 r. Przystępujący wniósł o oddalenie odwołania w całości. W piśmie z dnia 4 maja 2026 r. Odwołujący przedstawił stanowisko procesowe wobec argumentacji Zamawiającego i Przystępującego. Po przeprowadzeniu rozprawy, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz oświadczeń, a także stanowisk, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje: Izba stwierdziła, że w zakresie zarzutów podniesionych w odwołaniu nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania, odwołanie nie zawierało braków formalnych i mogło zostać rozpoznane merytorycznie. Izba ustaliła ponadto, że Odwołujący jest uprawniony do skorzystania ze środków ochrony prawnej zgodnie z art. 505 ust. 1 ustawy Pzp. Przystąpienie do postępowania odwoławczego w ustawowym terminie po stronie Zamawiającego zgłosił Wykonawca MULTI-ARCHEO Sp. z o.o. Strony nie zgłosiły zastrzeżeń co do skuteczności przystąpienia ani opozycji przeciw przystąpieniu do postępowania odwoławczego, w związku z czym Izba stwierdziła skuteczność przystąpienia do postępowania odwoławczego zgłoszonego przez Wykonawca MULTI-ARCHEO Sp. z o.o. po stronie Zamawiającego. Izba postanowiła dopuścić dowody z dokumentacji przedmiotowego postępowania, załączone do odwołania, do odpowiedzi na odwołanie oraz do pisma procesowego Odwołującego z dnia 4 maja 2026 r. Izba ustaliła i zważyła, co następuje: Zgodnie z rozdziałem 3 pkt 1 SW Z:„Przedmiotem zamówienia jest wykonanie wywiadu ferromagnetycznego oraz badanie sonarowania dna, które zakończą się opracowaniem Raportu z w/w badań. Jednocześnie Zamawiający zleca wykonanie sondażu batymetrycznego dla przedmiotowego obszaru. Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia został określony w Załączniku nr 1 do SWZ i w Załącznikach nr 10A i 10B do SWZ”. Zgodnie z warunkami udziału w postępowaniu, opisanymi w rozdziale 10 pkt 4 lit. a) SW Z Zamawiający wymagał wykazania się przez wykonawcę następującym doświadczeniem: „4) zdolności technicznej lub zawodowej: Zamawiający uzna warunek za spełniony, jeżeli Wykonawca wykaże, że: a) posiada niezbędną wiedzę i doświadczenie. W szczególności wykonawca musi spełniać warunek w postaci wykonania z należytą starannością w okresie ostatnich 5 lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, co najmniej dwóch (2) usług, których przedmiotem było wykonanie badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu o wartości nie mniejszej niż 500 000,00 zł brutto każda i przedstawi dokumenty potwierdzające, że usługi te zostały wykonane należycie i ukończone w terminie”. Zgodnie z informacją z otwarcia ofert z dnia 18 lutego 2026 r. w postępowaniu oferty złożyli następujący wykonawcy: Pismem z dnia 19 lutego 2026 r. Zamawiający wezwał Przystępującego do udzielenia wyjaśnień, w tym złożenia dowodów, dotyczących zaoferowanej ceny oferty. Poza powołaniem się w wezwaniu na wymagania wynikające z art. 224 ust. 3 PZP Zamawiający oczekiwał, aby w wyjaśnienia zawierały następujące elementy: „Zamawiający wskazuje, że wyjaśnienia powinny zawierać elementy kalkulacyjne i konkretne założenia i szczegółową kalkulację ceny oferty, potwierdzającą ujęcie w niej wszystkich kosztów związanych z realizacją zamówienia zgodnie z wymaganiami Zamawiającego zawartymi w SW Z, w tym wzorze umowy (w szczególności koszty pracy osób zaangażowanych w wykonanie zamówienia, koszty sprzętu niezbędnego do wykonania zamówienia, inne koszty związane z wykonaniem zamówienia oraz inne koszty dodatkowe wraz z dowodami potwierdzającymi założenia kosztowe przyjęte w szczegółowej kalkulacji”. Przystępujący w dniu 23 lutego 2026 r. złożył wyjaśnienia wraz z 7 załącznikami, w tym szczegółową kalkulację kosztów (Zał. nr 1), oświadczenia dotyczące jednostki pływającej (Zał. 2), sprzętu (Zał. 3), personelu (Zał. 4), jakości (Zał. 5), kosztów pracy (Zał. 6) oraz harmonogram realizacji (Zał. 7). W odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego do złożenia podmiotowych środków dowodowych z dnia 27 lutego 2026 r., Przystępujący w celu spełnienia warunku udziału w postępowaniu, o którym mowa w rozdziale 10 pkt 4 lit. a) SW Z, Wykonawca przedstawił wykaz usług (Załącznik nr 8 z 3.03.2026), z którego wynikało, że wykonał on następujące usługi: Pismem z dnia 6 marca 2026 r. Zamawiający na podstawie art. 128 ust. 4 ustawy Pzp wezwał Przystępującego do złożenia wyjaśnień, czy przedstawione dwie usługi były przedmiotem odrębnych dwóch kontraktów / umów oraz wyjaśnień czy w/w kwoty uwzględniają wartość prac polegających na wydobyciu niebezpiecznych obiektów, o których mowa w referencjach. Pismem z dnia 9 marca 2026 r. Przystępujący oświadczył, że przedstawione dwie usługi były przedmiotem odrębnych dwóch kontraktów, a „kwoty w/w usług spełniają, a nawet przewyższają wysokość wskazaną w warunkach postępowania i uwzględniają wartość prac polegających na wydobyciu niebezpiecznych obiektów, o których mowa w referencjach, tj: wykonanie badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu”. Następnie, pismem z dnia 11 marca 2026 r. Zamawiający na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp wezwał Przystępującego do poprawienia „Wykazu usług” o datę wykonania usługi w formacie dd/mm/rrrr w wymienionych pozycjach załącznika pn. „Wykaz usług”. W odpowiedzi na wezwanie, Przystępujący do pisma z dnia 13 marca 2026 r. załączył poprawiony wykaz usług o daty dzienne poprawiony Załącznik nr 8 o daty dzienne oraz zmienione wartości wykazywanych usług: W ww. piśmie z dnia 13 marca 2026 r. Przystępujący wskazał również, że: „projekty i kwoty, które zostały Państwu przedstawione dotyczą całości prac zleconych MULTI ARCHEO sp. z o.o. polegających na wydobyciu niebezpiecznych obiektów, o których mowa w referencjach, tj: wykonanie badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu, natomiast dnia 19.12.2025 zakończyły się dwa kontrakty opiewające na kwoty: 695 347.96 zł oraz 623 658 zł, których wartość jest wystarczająca, by spełnić warunki przetargu i które zamieszczamy w poprawionym Załączniku nr 8”. W dniu 16 marca 2026 r. Zamawiający poinformował o wyborze jako najkorzystniejszej oferty Przystępującego. Biorąc pod uwagę stanowiska Stron, uczestnika postępowania odwoławczego oraz zgromadzony materiał dowodowy, Izba uznała, że odwołanie zasługiwało na częściowe uwzględnienie, tj. w zakresie zarzutów oznaczonych w petitum odwołania jako 2.1 i 2.4, a pozostałym zakresie podlegało oddaleniu, tj. w zakresie zarzutów oznaczonych w petitum odwołania jako 2.2 i 2.3. Zarzut 2.1 Izba uwzględniła po pierwsze zarzut oznaczony w petitum odwołania jako 2.1, a więc dotyczący kwestii błędnej oceny oferty i wyjaśnień rażąco niskiej ceny Przystępującego oraz zaniechania odrzucenia oferty Przystępującego, chociaż nie w pełni podzieliła argumentację Odwołującego w tym zakresie. Mając na uwadze przedstawione zarzuty, należy wskazać, że odrzuceniu jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu (art. 224 ust. 6 ustawy Pzp). Zarazem, wedle art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp, Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia. Natomiast w art. 16 pkt 1) i 2 ustawy Pzp wyrażono podstawowe zasady przygotowania i przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia, tj. zasadę zachowania uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców i zasadę przejrzystości. Należy wskazać, że Odwołujący zasadnie zarzucił, że Przystępujący nie wykazał stosownym dowodem kosztów najmu (czarteru) jednostki pływającej, który to koszt stanowił bezspornie istotną część składową ceny oferty – stanowił niemal połowę ceny oferty (Przystępujący określił go w złożonych wyjaśnieniach jako „kluczowy czynnik kosztowy”). Należy wskazać, że w przypadku skierowania przez zamawiającego wezwania, wykonawca jest zobowiązany do udzielenia wyjaśnień, gdyż to na wykonawcy właśnie spoczywa ciężar wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu (art. 224 ust. 5 ustawy Pzp). Koniecznym jest przy tym, aby wykonawca pamiętał o dołożeniu należytej staranności przy ich konstruowaniu, co należy rozumieć jako odniesienie się do wszystkich kwestii poddanych pod wątpliwość przez zamawiającego. Chodzi tu przede wszystkim o przedstawienie konkretnych informacji, pozwalających później zamawiającemu na realną weryfikację wyceny. Dla wypełnienia obowiązku przez wykonawcę nie wystarczy zatem, aby ograniczył się on wyłącznie do ogólnych stwierdzeń, że w zaoferowanej cenie wykona zamówienie. Oprócz przedstawienia samej treści wyjaśnień, wykonawca zobowiązany jest do złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Należy bowiem podkreślić, że o rażąco niskiej cenie lub koszcie można mówić, gdy albo wykonawca w ogóle nie udzieli wyjaśnień (względnie, udzieli, ale z uchybieniem zakreślonego przez zamawiającego terminu lub też udzieli w sposób nader ogólnikowy, niekompletny i niepoparty dowodami) albo udzieli wyjaśnień, ale takie wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu. Konieczność poparcia wyjaśnień dowodami wynikała więc nie tylko z treści wezwania Zamawiającego, ale wymaga tego także ustawodawca. O ile zgodzić należy się, że wykonawca nie jest obowiązany do złożenia wraz z wyjaśnieniami dowodów na poparcie literalnie każdego elementu cenotwórczego, zaś ustawa Pzp nie określa katalogu dowodów, które wykonawca zobowiązany jest złożyć zamawiającemu w celu uzasadnienia racjonalności i rynkowej wyceny swojej oferty, tym niemniej w zaistniałym stanie faktycznym jako stosownego dowodu kosztów najistotniejszej części składowej ceny oferty Przystępującego Izba nie uznała oświadczenia własnego Przystępującego. Za takowy dowód można by przykładowo uznać treść oferty otrzymanej od armatora, umowy najmu, czy choćby korespondencji z wynajmującym co do potencjalnych warunków. Tymczasem, pomimo że Przystępujący powołał się w wyjaśnieniach na korzystne warunki zapewnienia jednostki, a w swoim piśmie procesowym rozwija to stwierdzenie powołując się na wieloletnie relacje handlowe z armatorem, pozwalające na uzyskanie warunków cenowych niedostępnych na otwartym rynku, to uzasadnienie czynnika stanowiącego niemal połowę swojej wyceny, oparł na gołosłownym oświadczeniu własnym, które to oświadczenie de facto powtarza treść wyjaśnień wykonawcy. Jednocześnie, w uzasadnionych przypadkach z samego braku dowodu nie można jeszcze wywodzić, że cena jest rażąco niska, a w takiej sytuacji przedmiotem oceny pozostają wówczas wyjaśnienia samego wykonawcy. Jednakże, należy zwrócić uwagę, że same wyjaśnienia wykonawcy w tym zakresie były ogólnikowe i sprowadzały się wyłącznie do wskazania, że wykonawca dysponuje zapewnieniem czarterem jednostki pływającej spełniającej wymagania wraz z załogą i paliwem za określoną cenę. Względem przedłożonego wraz z odpowiedzią na odwołanie przez Zamawiającego dowodu w postaci oferty w zakresie czarteru jednostki pływającej od firmy Maskorun Usługi Morskie w Świnoujściu, należy zgodzić się z Odwołującym, że to Przystępujący był zobowiązany przedstawić dowody na realność wyceny (np. ofertę czarteru), a nie Zamawiający ma takich dowodów poszukiwać. Jak wskazuje się w orzecznictwie Izby: „Zamawiający nie powinien również w oparciu o swoją wiedzę uzupełniać wyjaśnień złożonych przez wykonawców. Wykonawcy mają swoim działaniem doprowadzić do sytuacji, w której zamawiający uznając, że ceny są realne opiera się na wiedzy pozyskanej od tych wykonawców, a nie na wierze w prawdziwość wyjaśnień” (tak Izba w wyroku z dnia 28 stycznia 2025 r., sygn. akt: KIO 62/25). Natomiast Izba nie podzieliła uwag Odwołującego co do nierealności samej stawki czarteru, podobnie jak i kosztów personelu, uznając, że wywody Odwołującego w tym zakresie – co do liczby dni czarteru, wielkości łodzi, jak i liczebności personelu zostały oparte na własnych założeniach Odwołującego co do realizacji zamówienia, lecz nie znajdujących jednoznacznego potwierdzenia w wymogach SW Z. W szczególności Odwołujący w swojej argumentacji przyjął, że liczba dni czarteru (najmu) jednostki będzie dłuższy niż wartość wskazana przez Przystępującego (54 dni) i będzie bliższa 70 lub 80 dniom czarteru. Odwołujący przyjął bowiem ok. 25 dni „czystych” pomiarów, a uwzględniając konieczność mobilizacji, przestojów wynikających z warunków pogodowych oraz przestojów operacyjnych (ok. 45 dni) łącznie to ok. 70 dni pracy (najmu jednostki). O tym, że jednostka pływająca nie pracuje w ruchu ciągłym, ale podczas realizacji prac konieczne są przestoje, wynikające m.in. z warunków pogodowych, w ocenie Odwołującego świadczy raport z badań wykonanych na rzecz Zamawiającego przez wykonawcę Seaterra Polska w innym postępowaniu, wedle którego na 186 dni badań, aż 116 dni to były dni przerwy powodowanej warunkami pogodowymi. Niemniej jednak, w ocenie Izby zasadnie wskazał Przystępujący w piśmie procesowym, że warunki pogodowe są zmienne i zależą od pory roku oraz okresu realizacji. Nie jest też dla Izby przekonującym założenie Odwołującego, że niezbędnym jest przyjęcie właśnie 45 dni przestoju, a nie, podążając za założeniem Odwołującego o ok. 25 dniach „czystych” pomiarów, ok. 30 dni jak założył to jego konkurent (54 dni – 25 dni = 29 dni). W dalszej kolejności Izba nie podzieliła argumentacji Odwołującego co do zaniżenia przez Przystępującego kosztów najmu w aspekcie stawek za dobowy koszt najmu. Odwołujący przyjął bowiem do swoich wyliczeń założenie, że zakres przedmiotu zamówienia wymusza korzystanie z jednostek badawczych, o długości co najmniej 24 m. Jednakże, na co słusznie zwrócił uwagę Przystępujący, OPZ nie wymaga użycia konkretnej klasy statku badawczego – wymaga jedynie spełnienia parametrów technicznych dla prowadzenia pomiarów. W konsekwencji nie miały znaczenia dalsze wyliczenie Odwołującego odnośnie kosztów paliwa dla większej jednostki i złożone przy piśmie procesowym z dnia 4 maja 2026 r. dowody Odwołującego dotyczące cen paliw. Odwołujący powołał się też przykładowo na ceny najmu jednostek pływających za dzień operacyjny lub dzień przestoju w postępowaniu prowadzonym przez Uniwersytet Morski w Gdyni, którego przedmiotem było zawarcie umów ramowych na usługi czarteru jednostek na potrzeby realizacji badań geofizycznych (postępowanie nr CRZP/169/2025/AZP), wskazując, że najniższa cena rynkowa za dzień operacyjny (pracy) czarteru jest co najmniej dwukrotnie wyższa i wynosi od 24 600 zł brutto do nawet 100 000 zł brutto (informacja z otwarcia ofert załączona do odwołania jako dowód). Jednakże, poza tym, że Odwołujący nie wskazał, o jakich rodzajach jednostek mowa, przez co nie pozwala na porównanie ze stawkami zaoferowanymi w niniejszym postępowaniu, to jak wskazał Przystępujący, co Izba uznała za przekonujące, chodzi o inny model rozliczenia, odmienny od ryczałtowego czarteru na cały okres realizacji prac - umowa ramowa czarteru dotyczy najmu na dzień operacyjny lub dzień postoju. Odwołujący wskazał też, że Przystępujący znacząco zaniżył koszty personelu oraz nie wyjaśnił w jaki sposób będzie w stanie wykonać usługę przy obsadzie 2 osobowej, w trybie pracy 24h oraz przy konieczności obsługi trzech różnych metod pomiarowych, a więc trzech różnych urządzeń pomiarowych oraz zapewnić obsługę sprzętu holowanego, windy holograficznej i bramownicy. Izba nie podzieliła argumentacji Odwołującego w tym aspekcie, uznając, że jego założenie względem minimalnej liczebności personelu nie miało poparcia w treści SW Z. Po pierwsze Przystępujący w załączonej do wyjaśnień kalkulacji zaznaczył, że uwzględnia organizację pracy zmianowej oraz dni mobilizacji/demobilizacji. Po drugie, jak zresztą zauważył to Odwołujący na potrzeby kwestionowania kosztów najmu jednostki pływającej, Przystępujący założył do kalkulacji 54 dni pomiarowe, a nie 3 miesiące. Natomiast konieczność angażowania trzech operatorów – po jednym do każdego z rodzajów pomiarów na jednej zmianie została zanegowana przez Zamawiającego, który podniósł, że systemy pomiarowe są zintegrowane, w związku z czym zbieranie danych odbywa się równocześnie, co angażuje jednego tylko operatora w danym czasie. Stąd też w ocenie Izby, Odwołujący wywiódł na podstawie lektury wyjaśnień Przystępującego zbyt daleko idące założenie, iż ten założył pracę personelu pomiarowego (2 osób) nieprzerwanie przez 3 miesiące przez 24 h/dobę, co doprowadziło Odwołującego do wniosku, że koszty personelu są zaniżone, a wręcz niezgodne z minimalnym wynagrodzeniem za pracę. Odwołujący zakwestionował także koszty sprzętu, wskazując na brak dowodów potwierdzających dysponowanie własnym, zamortyzowanym sprzętem i powołując się przy tym na dane ze sprawozdania finansowego Przystępującego (Bilans za rok 2024), które Odwołujący załączył jako dowód, że w pozycji „Aktywa trwałe” urządzenia techniczne i maszyny widnieje wartość 279 483,14 zł, a gdyby faktycznie Wykonawca posiadał własny, zamortyzowany sprzęt to wartość pozycji w aktywach trwałych byłaby znacząco wyższa. Odwołujący oparł się zatem na danych co do stanu istniejącego na dzień 31 grudnia 2024 r. Nie sposób zatem przełożyć sytuacji wykonawcy w 2026 r. do sytuacji z końca 2024 r. i stąd wywodzić, że nie dysponuje wymaganym sprzętem. W tym zakresie za wystarczające Izba uznała oświadczenie Przystępującego o własnym, w pełni zamortyzowaniu sprzęcie i przyjęciu w kalkulacji jedynie kosztów eksploatacji, serwisu i kalibracji sprzętu pomiarowego. Odwołujący zarzucił również, że z wyjaśnień Wykonawcy w żaden sposób nie wynika czy i w jaki sposób w wycenie uwzględniono istotne koszty towarzyszące wykonania usługi tj. koszty ubezpieczenia, koszty przestojów z uwagi na warunki pogodowe (w tym koszty zakwaterowania i wyżywienia personelu), koszty portowe, koszty logistyki offshore (bunkrowania), czyli dostarczania paliwa do jednostki pływającej. To, iż pewnych pozycji kosztowych wykonawca literalnie nie wymienił w swojej kalkulacji, nie świadczy jeszcze, że kosztów tych nie ujął w ogóle. Izba wzięła pod uwagę jednak, że zgodnie z kalkulacją przedstawioną przez Przystępującego, koszty paliwa i załogi są wliczone w cenę czarteru, natomiast w pozycji nr 10 kalkulacji Przystępujący ujął koszty pośrednie, w tym ubezpieczenia, administracja i obsługa projektu, są ujęte w pozycji nr 10 kalkulacji (120 000 zł netto), zaś rezerwa na ryzyka operacyjne (pogoda, powtórzenia linii kontrolnych, koordynacja) stanowiła z kolei osobną pozycję kalkulacyjną (poz. 9). Przystępujący oświadczył też w złożonych wyjaśnieniach, że zaoferowana cena zakłada minimalny zysk, co uwzględnił również w pozycji nr 10, co Izba uznała za wystarczające. Odwołujący wskazał też, że punktem odniesienia dla ustalenia realności ceny mogą być inne postępowania dotyczące analogicznych usług. Jak wynika z zestawienia zaprezentowanego w załączonym jako dowód do odwołania, ceny usług w przeliczeniu na powierzchnię realizacji usług badania w hektarach znacząco przekraczają wartość wynikającą z oferty Wykonawcy. Biorąc pod uwagę fakt, że obszar objęty badaniem to zgodnie z OPZ 1 750 ha, cena usługi Wykonawcy to 990 000,00 zł netto daje to koszt na poziomie 565,71 zł netto/ha, który jest znacząco zaniżony w kontekście analogicznych usług realizowanych przez innych wykonawców. To jednak, w oderwaniu od powyższych rozważań opartych na treści wyjaśnień wykonawcy w tym konkretnym postępowaniu, nie mogło samo w sobie stanowić przekonującego argumentu, świadczącego o nierealności ceny oferty Przystępującego. Odwołujący jako podstawy prawne tego zarzutu wskazał naruszenie art. 224 ust. 1, 2, 5, 6 oraz art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp. I choć nie wszystkie podniesione przez Odwołującego przepisy zostały w ocenie Izby naruszone, tym niemniej doszło do naruszenia przez Zamawiającego art. 224 ust. 6 ustawy Pzp oraz art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp. Natomiast w ocenie Izby nie można przyjąć, że doszło też do naruszenia art. 224 ust. 1 i 2 ustawy Pzp, które to przepisy odnoszą się do wezwania do wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny. W odwołaniu Odwołujący nie zarzucał zaś Zamawiającemu, iż ten zaniechał wystosowania wezwania względem Przystępującego, ale że nieprawidłowo ocenił złożone wyjaśnienia, co powinno prowadzić do odrzucenia oferty Przystępującego. Z kolei przepis art. 224 ust. 5 ustawy Pzp wyraża jedynie zasadę, że ciężar dowodu w zakresie wykazania, że zaoferowana cena nie jest rażąco niska spoczywa na składającym wyjaśnienia. O ile zatem w ocenie Izby Przystępujący nie w pełni udźwignął ciężaru dowodu, a Zamawiający nieprawidłowo dokonał pozytywnej weryfikacji wyjaśnień, tym niemniej w odwołaniu nie przedstawiono argumentacji wskazującej, że Zamawiający oparł się w swoich ustaleniach na stanowisku sprzecznym z brzmieniem art. 224 ust. 5 ustawy Pzp. Należy choćby zwrócić uwagę, że w treści wezwania Zamawiającego znalazło się pouczenie o treści art. 224 ust. 5 ustawy Pzp. W konsekwencji powyższych ustaleń, Izba uznała, że zarzut zasługiwał na uwzględnienie, w związku z czym nakazała Zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz powtórzenie badania i oceny ofert, w tym odrzucenie oferty Przystępującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp. Zarzuty 2.2 i 2.3 Izba oddaliła zarzut oznaczony jako 2.2, tj. naruszenia przez Zamawiającego art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy Pzp w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w z zw. z art. 57 pkt 2 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez błędną ocenę oferty Przystępującego i uznanie, że Przystępującego wykazał spełnianie warunek udziału w Postępowaniu w zakresie wiedzy i doświadczenia (zdolności technicznej i zawodowej) opisany w rozdziale 10 pkt 4 lit. a) SW Z, uznając, że złożone przez Przystępującego podmiotowe środki dowodowe, wsparte wyjaśnieniami udzielonymi w trybie art. 128 ust. 4 ustawy Pzp, potwierdzały spełnienie tego warunku. Zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy Pzp, zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli została złożona przez wykonawcę niespełniającego warunków udziału w postępowaniu. Należy podkreślić, że Odwołujący nie kwestionował przy tym tego, że obie wykazane usługi obejmowały wykonanie badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu, wartości tych usług, terminu wykonania, jak i przedstawionych przez Przystępującego referencji potwierdzających należyte wykonanie. Nie było też spornym, bowiem wynikało z treści udzielonych wyjaśnień Przystępującego, że wykazane usługi obejmowały nie tylko samą identyfikację obiektów niebezpiecznych, ale również ich wydobycie. Istotę zarzutu stanowiło to, że w ocenie Odwołującego, Przystępujący nie wykazał w sposób jednoznaczny, że spełnia warunek udziału w postępowaniu - że Przystępujący nie wykazał, że wykonane usługi obejmujące wyłącznie identyfikację obiektów niebezpiecznych (bez ich wydobycia) miały wartość (każda z nich) co najmniej 500 000 zł brutto oraz, że usługi zostały zakończone sporządzeniem raportu. Odwołujący przyjął założenie, że z oczywistych względów koszty wydobycia obiektów są wyższe niż koszty samych badań - skoro wynagrodzenia za usługi obejmujące zarówno identyfikację oraz wydobycie wynosiły nieznacznie powyżej 500 000 zł, to jest jasne, że koszty identyfikacji musiały być niższe niż 500 000 zł. W ocenie Izby stwierdzenie Odwołującego, że wartości wykazanych usług wynosiły „nieznacznie” powyżej 500 000 zł jest przy tym rzędzie wielkości nieprecyzyjne. Wartości tych usług wynosiły 695 347,96 zł i 623 658,00 zł, co stanowiło więc wartości odpowiednio o ok. 39% i ok. 25% wyższe aniżeli wartość progowa 500 000 zł wymagana na potrzebę spełnienia ww. warunku udziału w postępowaniu. Jako gołosłowne jawi się zaś twierdzenie Odwołującego, że koszty wydobycia obiektów są wyższe niż koszty samych badań. Odmienne stanowisko przedstawił Zamawiający, który w odpowiedzi na odwołanie wskazał, że wynagrodzenie za wydobycie jest uzależnione od liczby wykrytych obiektów i może być wobec tego wyższe lub niższe od wynagrodzenia za przeprowadzenie badań, w zależności od konkretnych okoliczności. Należy też zgodzić się z Zamawiającym, że potwierdzenie spełnienia warunku udziału w postępowaniu opiera się na oświadczeniach własnych wykonawców. To wykaz usług określony w § 9 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy (Dz.U. z 2020 r. poz. 2415), jest podmiotowym środkiem dowodowym służącym wykazaniu spełniania przez wykonawcę warunków udziału w postępowaniu dotyczących doświadczenia wykonawcy. Przystępujący nie był z kolei zobowiązany do przedstawienia w wykazie usług, jaka część wartości usługi dotyczyła wyłącznie badania, a jaka wydobycia. Co jednak istotne, ewentualne wątpliwości w tym zakresie, Przystępujący rozwiał w złożonych wyjaśnieniach w dniach 9 i 13 marca 2026 r., w których jednoznacznie oświadczył, że wartości usług wykonania badania ferromagnetycznego pod kątem wykrycia / identyfikacji niebezpiecznych obiektów pochodzenia wojskowego, zakończonego sporządzeniem raportu przewyższają wysokość wskazaną w warunku udziału w postępowaniu. Natomiast Odwołujący, pomimo ciążącego na nim ciężaru dowodu, nie zakwestionował tego twierdzenia w sposób przekonujący, opierając się na subiektywnym przekonaniu. Z tych też powodów treść odwołania nie dawała podstaw, aby zakwestionować spełnienie przez Przystępującego warunku udziału w postępowaniu, opisanego w rozdziale 10 pkt 4 lit. a) SWZ, wobec czego Izba oddaliła zarzut oznaczony jako 2.2. Wobec tego ustalenia, oddaleniu podlegał też postawiony ewentualnie zarzut oznaczony jako 2.3, tj. zarzut naruszenia przez Zamawiającego art. 128 ust. 1 i 4 ustawy Pzp w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w z zw. z art. 57 pkt 2 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania Wykonawcy do wykazania spełniania warunku udziału w Postępowaniu w zakresie zdolności technicznej i zawodowej, gdyż w takiej sytuacji za zbędne należałoby uznać kierowanie przez Zamawiającego wezwania Przystępującego do wykazania rzeczywistej wartości usługi polegającej na wykonaniu badania ferromagnetycznego. Zarzut 2.4 W konsekwencji, wobec uwzględnienia zarzutu oznaczonego jako 2.1, na uwzględnienie zasługiwać musiał też zarzut 2.4, bowiem doszło do naruszenia przez Zamawiającego art. 239 ust. 1 ustawy Pzp z art. 16 pkt 1 ustawy Pzp poprzez wybór jako najkorzystniejszej oferty Przystępującego, która winna podlegać odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku, na podstawie art. 557, 574 i 575 ustawy Pzp oraz w oparciu o przepisy § 7 ust. 2 pkt 1) w zw. z § 7 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz.U. z 2020 r. poz. 2437). Wobec powyższego orzeczono, jak w sentencji. Przewodniczący:…………………………..