KIO 5387/25

Sygn. akt: KIO 5387/25 WYROK Warszawa, dnia 26 stycznia 2026 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodnicząca:Barbara Loba Protokolant: Piotr Cegłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2026 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 1 grudnia 2025 r. przez wykonawcę ubiegającego się o udzielenie zamówienia publicznego ALTERECO spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Iwierzycach, w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego - Gminę Lanckoronę z siedzibą ​w Lanckoronie, przy udziale wykonawcy Bogusława Pałasza prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskich – uczestnika postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego orzeka: 1.Oddala odwołanie. 2. Kosztami postępowania obciąża wykonawcę ubiegającego się o udzielenie zamówienia publicznego ALTERECO spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Iwierzycach i: 2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika i kwotę 232 zł 89 gr (dwieście trzydzieści dwa złote osiemdziesiąt dziewięć groszy) tytułem kosztów dojazdu poniesionych przez wykonawcę ubiegającego się ​o udzielenie zamówienia publicznego ALTERECO spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Iwierzycach. Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych. Przewodnicząca………..………………….. Sygn. akt: KIO 5387/25 UZASADNIENIE Zamawiający - Gmina Lanckorona z siedzibą w Lanckoronie (dalej: zamawiający) prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, którego przedmiotem jest budowa sieci kanalizacji sanitarnej z przyłączami oraz budowa oczyszczalni ścieków w miejscowości Izdebnik, gmina Lanckorona. Postępowanie prowadzone jest na podstawie art. 275 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2019 roku – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1320 ze zm.), zwanej dalej ustawą Pzp. Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych nr 2025/BZP 00015885/07/P w dniu 19 września 2025 r. W dniu 1 grudnia 2025 r. wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia publicznego ALTERECO spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Iwierzycach (dalej: odwołujący) wniósł odwołanie wobec czynności wyboru najkorzystniejszej oferty, zarzucając zamawiającemu naruszenie: 1) art. 128 ust. 1 ustawy Pzp w związku z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp poprzez jego niezastosowanie, tj. zaniechanie wezwania wykonawcy Bogusław Pałasz prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą ​w Rokicinach Podhalańskich na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp do poprawienia podmiotowych środków dowodowych w celu wykazania przez ww wykonawcę wykonania innej (nowej) roboty budowlanej wraz z dowodem potwierdzającym jej należyte wykonanie na potwierdzenie wykazania spełniania warunku udziału w postepowaniu opisanym ​w rozdz.16.2.4. lit. a tiret pierwsze SW Z pomimo, iż wykonawca na wezwanie zamawiającego w trybie art. 274 ust 1 ustawy Pzp z dnia 18 listopada 2025 r. nie wykazał, iż posiada doświadczenie w wykonaniu co najmniej jednej (1) roboty budowlanej, polegającej na budowie, przebudowie, rozbudowie lub modernizacji oczyszczalni ścieków o wartości robót minimum 5.000.000 złotych brutto wraz z dowodem potwierdzającym jej należyte wykonanie. - wskutek czego doszło również do naruszenia zasady prowadzenia postepowania w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców oraz zgodnie z regułami proporcjonalności i przejrzystości, 2) wyborze oferty wykonawcy Bogusław Pałasz prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskichjako najkorzystniejszej, pomimo, iż wykonawca ten nie został prawidłowo zweryfikowany pod względem spełniania warunku udziału w postepowaniu opisanym w Rozdz.16.2.4. lit. a tiret pierwsze SWZ, tym samym wybór oferty tego wykonawcy jako najkorzystniejszej ​w postępowaniu uznać należy za przedwczesny. W oparciu o tak postawione zarzuty odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania w całości ​i nakazanie zamawiającemu unieważnienia czynności wyboru oferty złożonej przez Bogusława Pałasza prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskich jako najkorzystniejszej ​w postępowaniu; nakazanie przeprowadzenia ponownego badania i oceny oferty złożonej przez Bogusława Pałasza prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskich, w tym nakazanie zamawiającemu wezwania ww. wykonawcy na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp, do poprawienia podmiotowych środków dowodowych tj. wykazu robót budowlanych w celu wykazania, iż posiada on doświadczenie w zakresie wykonania co najmniej jednej roboty budowlanej, polegającej na budowie, przebudowie, rozbudowie lub modernizacji oczyszczalni ścieków o wartości robót minimum 5.000.000 złotych brutto wraz z dowodem potwierdzającym jej należyte wykonanie, tj. na potwierdzenie spełniania warunku określonego w rozdz.16.2.4. lit. a tiret pierwsze SWZ; nakazanie zamawiającemu podjęcie dalszych czynności ​w postępowaniu zgodnie z przepisami ustawy Pzp w celu ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej. Odwołujący podniósł, że posiada interes we wniesieniu odwołania, gdyż jego oferta została sklasyfikowana na drugim miejscu i mieści się w kwocie przeznaczonej przez zamawiającego na sfinansowanie zamówienia. Zaniechanie wykonania czynności w postępowaniu ​o udzielenie zamówienia naraża odwołującego na szkodę w postaci utraty dochodu z realizacji zamówienia, ponieważ Bogusław Pałasz prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskich nie wykazał, iż spełnia warunek udziału określony w Rozdz.16.2.4. lit. a tiret pierwsze SW Z, ponieważ roboty na które się powołuje, nie są zakończone co wynika wprost ze złożonego przez tego wykonawcę wykazu robót i powyższe wynika również z dokumentu wystawionego przez Wójta Gminy Raba Wyżna z dnia 13 listopada 2025. r. Tym samym na tym etapie postępowania jego oferta nie może być uznana jako najkorzystniejsza. Ponadto z informacji gospodarczych ustalonych przez odwołującego, wynika, iż Bogusław Pałasz prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskich nie posiada innego wymaganego w SW Z doświadczenia, tym samym wskutek ponownej prawidłowo przeprowadzonej czynności badania i oceny oferty - oferta tego wykonawcy zostanie przez zamawiającego odrzucona na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy Pzp bądź na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy Pzp. Do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego w dniu 4 grudnia 2025 r. zgłosił przystąpienie wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia publicznego Bogusław Pałasz prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F.H.P.U „PAŁASZ” Bogusław Pałasz z siedzibą w Rokicinach Podhalańskich (dalej: przystępujący). Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła, co następuje: Stosownie do treści § 9 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii ​z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy (Dz.U. z 2020 r. poz. 2415), w celu potwierdzenia spełniania przez wykonawcę warunków udziału ​w postępowaniu lub kryteriów selekcji dotyczących zdolności technicznej lub zawodowej, zamawiający może, w zależności od charakteru, znaczenia, przeznaczenia lub zakresu robót budowlanych, dostaw lub usług, żądać wykazu robót budowlanych wykonanych nie wcześniej niż w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie, wraz z podaniem ich rodzaju, wartości, daty i miejsca wykonania oraz podmiotów, na rzecz których roboty te zostały wykonane, oraz załączeniem dowodów określających, czy te roboty budowlane zostały wykonane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego roboty budowlane zostały wykonane, a jeżeli wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów - inne odpowiednie dokumenty. Zgodnie z pkt 16.2.4 lit. a Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej: „SW Z”) o udzielenie zamówienia mogą ubiegać się wykonawcy, którzy spełniają warunki udziału w postępowaniu dotyczące doświadczenia: wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 5 lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie, wykonał należycie łącznie co najmniej jedną robotę budowlaną, polegającą na budowie, przebudowie, rozbudowie lub modernizacji oczyszczalni ścieków o wartości robót minimum 5.000.000 złotych brutto. W dniu 23 października 2025 r. zamawiający działając na podstawie art. 222 ust. 4 ustawy Pzp poinformował, że na sfinansowanie zamówienia zamierza przeznaczyć kwotę 14.000.000,00 zł brutto. W odpowiedzi na ogłoszenie o zamówieniu wpłynęło 11 ofert, w tym złożone przez odwołującego za cenę brutto 12.987.000,00 zł oraz przystępującego – za cenę brutto 10.282.800,00 zł. Zamawiający w dniu 25 listopada 2025 r. dokonał wyboru najkorzystniejszej oferty, za którą uznał ofertę złożoną przez przystępującego. Oferta odwołującego uplasowała się na drugim miejscu. Działając na podstawie art. 274 ust. 1 ustawy Pzp zamawiający w dniu 18 listopada 2025 r. wezwał przystępującego do złożenia podmiotowych środków dowodowych, w tym wykazu robót budowlanych wykonanych nie wcześniej niż w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wraz z podaniem ich rodzaju, wartości, daty i miejsca wykonywania oraz podmiotów, na rzecz których roboty te zostały wykonane, oraz załączeniem dowodów określających czy te roboty budowlane zostały wykonane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego roboty budowlane zostały wykonane, a jeżeli wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów – inne odpowiednie dokumenty – załącznik nr 5 do SWZ. Przystępujący w dniu 24 listopada 2025 r. przekazał zamawiającemu podmiotowe środki dowodowe, w tym wypełniony załącznik nr 5 do SW Z Wykaz robót budowlanych, w którym w kolumnie: „Nazwa, rodzaj wykonanych robót budowlanych stanowiących przedmiot zamówienia” wskazał: „Budowa oczyszczalni ścieków w miejscowości Skawa wraz z rozbudową sieci kanalizacyjnej”, w kolumnie „data zakończenia”: 30.04.2026.r., zaś w kolumnie „Wartość zamówienia brutto”: 11.587.918,84 zł. Jako dowód potwierdzający należyte wykonanie roboty budowlanej przystępujący przedstawił dokument pn.: POŚW IADCZENIE - wystawiony przez Wójta Gminy Raba Wyżna z dnia 13 listopada 2025. r. z którego wynika, iż cyt.: „(…) Na dzień 13 listopada 2025 r. wykonawca wykonał większość robót budowlanych dot. budowy oczyszczalni ścieków, uzyskał skuteczne zgłoszenia i wykonał ok 2,5 km sieci kanalizacji sanitarnej”. Zdaniem odwołującego przystępujący nie ukończył roboty budowlanej w zakresie opisanym ​w warunku udziału w postępowaniu, tj. w zakresie budowy oczyszczalni ścieków, więc na tym etapie postępowania nie legitymuje się doświadczeniem wymaganym w SW Z, co potwierdzają złożone przez odwołującego dowody. Ponadto w ramach ww. inwestycji zrealizowany zakres obejmował wyłącznie roboty budowlane, natomiast montaż urządzeń i rozruch oczyszczalni ścieków przewidziany jest w miesiącach marzec/kwiecień 2026 r., zaś wartość wykonanych robót wynosi 4.200.000,00 zł brutto. Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie. Podkreślił, że treść SW Z nie zawierała wymogu wykazania robót zakończonych, a złożone poświadczenie inwestora publicznego jednoznacznie potwierdza faktyczne i należyte wykonanie robót budowlanych związanych z budową oczyszczalni ścieków o wartości przekraczającej 5.000.000 zł brutto. Odwołujący tymczasem utożsamia brak zakończenia inwestycji z brakiem doświadczenia, podczas gdy zamawiający nie zastrzegł w SW Z wymogu robót zakończonych. Decydujące znaczenie dla zamawiającego ma faktycznie wykonany zakres robót oraz jego należyte potwierdzenie przez inwestora publicznego, a nie formalne zakończenie inwestycji, ani dokonanie odbioru końcowego. Stanowisko zamawiającego poparł przystępujący. W ocenie przystępującego zamawiający nie określił warunku udziału w postępowaniu w zakresie posiadanego doświadczenia w taki sposób, że wymagał zakończenia określonej umowy (całokształtu robót budowlanych określonych daną umową) na dzień składania ofert. Zamawiający nie określił bowiem minimalnego czasu trwania umowy na wykazanie spełnienia warunków udziału ​w postępowania ani nie określił też konieczności wykazania zrealizowanej tj. zakończonej umowy. Warunek udziału w postępowaniu został zatem ukształtowany w sposób, który umożliwia wykonawcom wykazanie się doświadczeniem zarówno co do umowy trwającej, jak również zakończonej, z uwzględnieniem wymagania, aby referencje potwierdzały wykonanie prac o wartości co najmniej 5.000.000,00 zł. Zdaniem przystępującego to wartość wykonanych prac, a nie fakt ukończenia bądź nieukończenia całości przedmiotu umowy, stanowi warunek niezbędny. Poświadczenie z dnia 13 listopada 2025 r., wystawione przez Wójta Gminy Raba Wyżna, jednoznacznie potwierdza, iż w ramach zadania dotyczącego budowy oczyszczalni ścieków w miejscowości Skawa, przystępujący wykonał już większość robót, których łączna wartość opiewa na kwotę 11.587.918,84 zł brutto. Skoro zatem na dzień wystawienia poświadczenia (jak również na dzień upływu terminu składania ofert) przystępujący zrealizował i oddał do użytku zakres prac o wartości znacznie przekraczającej wymagane 5.000.000,00 zł, to uznać należy, iż nabył on realne i wymierne doświadczenie wymagane przez zamawiającego. Jak podkreślał w swojej argumentacji przystępujący, oświadczenie zawodowe, którego zbadaniu służy warunek udziału w postępowaniu, jest kategorią faktyczną i techniczną. Przystępujący zrealizował już i poddał weryfikacji inwestora roboty o wartości przekraczającej próg określony w SW Z, więc dysponuje realnym i sprawdzonym know-how. Wiązanie momentu „nabycia doświadczenia” wyłącznie z datą końcowego odbioru całego zamierzenia inwestycyjnego i rozpoczęciem biegu rękojmi jest zdaniem przystępującego przejawem skrajnego formalizmu, który wypacza sens zasady proporcjonalności. Izba, działając zgodnie z art. 542 ust. 1 ustawy Pzp, przeprowadziła dowód z dokumentacji postępowania o zamówienie publiczne, nadesłanej przez zamawiającego oraz z dowodów złożonych przez odwołującego w postaci: - dokumentacji zdjęciowej placu budowy oczyszczalni ścieków w miejscowości Skawa wykonanej przez odwołującego w dniu 30 listopada 2025 r., - informacji prasowej opublikowanej w dniu 21 października 2025 r na stronie internetowej https://samorzad.gov.pl/web/gmina-rabawyzna/budowa-oczyszczalni-sciekow-wraz-z kanalizacja-sanitarna-w- miejscowosci-skawa, - odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 18 grudnia 2025 r. Wójta Gminy Raba Wyżna; - protokołu odbioru częściowego z dnia 9 grudnia 2024 r., potwierdzającego wartość robót objętych odbiorem na kwotę 400.000,00 zł, - protokołu odbioru częściowego z dnia 30 kwietnia 2025 r., potwierdzającego wartość robót objętych odbiorem na kwotę 3.800.000,00 zł, - protokołu odbioru częściowego z dnia 4 grudnia 2025 r. potwierdzającego wartość robót objętych odbiorem na kwotę 3.340.600,00 zł, oraz złożony przez przystępującego dokument pod nazwą „Uzupełnienie” wydany w dniu 19 stycznia 2026 r. przez Wójta Gminy Raba Wyżna. Za bezsporne Izba uznała to, że wskazana przez przystępującego referencyjna robota budowlana pn.: „Budowa oczyszczalni ścieków w miejscowości Skawa wraz z rozbudową sieci kanalizacyjnej” nie jest zakończona. Zgodnie z poświadczeniem wydanym przez Wójta Gminy Raba Wyżna na dzień 13 listopada 2025 r. przystępujący wykonał większość robót budowlanych dot. budowy oczyszczalni ścieków, uzyskał skuteczne zgłoszenia i wykonał ok 2,5 km sieci kanalizacji sanitarnej, zaś planowany termin zakończenia prac przewidywany jest na 30 kwietnia 2026 r. Protokoły częściowego odbioru robót z dnia 9 grudnia 2024 r. i 30 kwietnia 2025 r. potwierdzają wykonanie przez przystępującego prac o wartości 4.200.000,00 zł. Protokół odbioru częściowego z dnia 4 grudnia 2025 r. potwierdza wykonanie przez przystępującego dalszych prac o wartości 3.340.600,00 zł. Z dokumentu pod nazwą „Uzupełnienie” wydanego przez Wójta Gminy Raba Wyżna w dniu 19 stycznia 2026 r. wynika, że na dzień 13 listopada 2025 r. stopień zaawansowania robót budowlano-montażowych stanowił wartość 7.200.000,00 zł brutto. Przechodząc do zarzutów przedstawionych w odwołaniu Izba uznała, że nie zasługują one na uwzględnienie. W procesie weryfikacji zdolności wykonawcy kluczowe jest to, czy faktycznie zrealizował on (wykonał) zakres prac odpowiadający merytorycznie i finansowo opisowi warunku. Skoro przystępujący w referencyjnej robocie budowlanej o wartości 11.587.918,84 zł wykonał prace o wartości 7.200.000,00 zł, to w sposób oczywisty zrealizował zamknięty, funkcjonalny etap robót budowlanych o wartości przekraczającej 5.000.000,00 zł. Ocena zamawiającego, że przystępujący wykazał spełnienie warunku udziału w postępowaniu określonego w pkt 16.2.4 lit. a tiret pierwszy SW Z, tj. wykazał posiadanie doświadczenia ​w należytym wykonaniu co najmniej jednej roboty budowlanej polegającej na budowie, przebudowie, rozbudowie lub modernizacji oczyszczalni ścieków o wartości robót minimum 5.000.000 złotych brutto, jest więc prawidłowa. Podkreślenia wymaga fakt, że pkt 16.2.4 lit. a tiret pierwszy SWZ, dotyczył doświadczenia ​w należytym wykonaniu co najmniej jednej roboty budowlanej polegającej na budowie, przebudowie, rozbudowie lub modernizacji oczyszczalni ścieków o wartości robót minimum 5.000.000 złotych brutto. Przepisy rozporządzenia w sprawie podmiotowych środków dowodowych odnoszą się do wykonanych robót budowlanych, a nie do wykonanej umowy ​o roboty budowlane, wykonanym zamówieniu na roboty budowlane lub innym, pozwalającym utożsamić pojęcie wykonanych robót budowlanych z wykonanym przedmiotem umowy ​o roboty budowlane. Z tego względów stanowisko odwołującego, jakoby pojęcie "wykonanie" oznaczało czynność dokonaną w rozumieniu zakończenia wszystkich prac przewidzianych ​w projekcie budowlanym bądź innej dokumentacji technicznej, pozwalających na oddanie obiektu do użytkowania bądź zespołu urządzeń do eksploatacji, nie zasługuje na uwzględnienie. W konsekwencji w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie zaistniały przesłanki do wzywania przystępującego do jakiejkolwiek dodatkowej czynności na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp. Skoro zaś przystępujący spełnił warunki udziału w postępowaniu, to nie istniały podstawy do odrzucenia jego oferty, a tym samym wybór tej oferty jako najkorzystniejszej również jest prawidłowy. Zamawiający prawidłowo zastosował bowiem art. 239 ust. 1 ustawy Pzp, wybierając ofertę z najwyższą liczbą punktów spośród ofert niepodlegających odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, Izba orzekła jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 557 oraz art. 574 ustawy z 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu ​o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. a i b oraz § 8 ust. 2 pkt 1 ). Przewodnicząca: …………….……