KIO 836/25
National Appeal Chamber (KIO)2025-04-01
Case number
KIO 836/25
Court
Krajowa Izba Odwoławcza
Judgment date
2025-04-01
Type
wyrok
Judges
Katarzyna Prowadzisz
Judgment text
Sygn. akt: KIO 836/25
WYROK
Warszawa, dnia 1 kwietnia 2025 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca: Katarzyna Prowadzisz
Protokolant: Tomasz Skowroński
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 7 marca 2025 roku
przez Zakład Robót Instalacyjno-Inżynieryjnych HYDROPEX Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka
komandytowa z siedzibą w Złotowie
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Gmina Okonek
przy udziale uczestnika po stronie zamawiającego wykonawcy A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod
nazwą AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie
orzeka:
1.Oddala odwołanie.
2.Kosztami postępowania obciąża wykonawcę Zakład Robót Instalacyjno-Inżynieryjnych HYDROPEX Spółka z
ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w Złotowie
2.1zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć
tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Zakład Robót Instalacyjno-Inżynieryjnych
HYDROPEX Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą
w Złotowie tytułem wpisu od odwołania,
kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez wykonawcę
Zakład Robót Instalacyjno-Inżynieryjnych HYDROPEX Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
Spółka komandytowa z siedzibą w Złotowie tytułem wynagrodzenia
pełnomocnika,
kwotę 6 765 zł 00 gr (słownie: sześć tysięcy siedemset sześćdziesiąt pięć złotych zero groszy)
poniesioną przez wykonawcę A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie
tytułem wynagrodzenia pełnomocnika,
2.2zasądza od wykonawcy Zakład Robót Instalacyjno-Inżynieryjnych HYDROPEX Spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w Złotowie na rzecz wykonawcy A.G.
prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych,
Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące
sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez
wykonawcę A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą AGB Przedsiębiorstwo Robót
Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie stosownie do wyniku
postępowania.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga
za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - sądu zamówień
publicznych.
Przewodniczący: ……………………………………….
Sygn. akt: KIO 836/25
U Z AS AD N I E N I E
Zamawiający – Gmina Okonek prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia na podstawie art. 275 pkt 2
ustawy Prawo zamówień publicznych pod nazwą Pełnienie funkcji Inżyniera Kontraktu w ramach projektu pod
nazwą „Od węgla do słońca – odnawialne źródła energii dla mieszkańców gmin Czechowice-Dziedzice i
Hażlach”.
Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych w dniu 30 stycznia 2025 r.,
pod numerem 2024/BZP 76639.
W dniu 7 marca 2025 roku odwołujący działając na podstawie na podstawie
art. 505 ust. 1 i art. 513 pkt 1 i 2 oraz art. 515 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 11 września 2019 roku Prawo zamówień
publicznych (tj. Dz.U. z 2024 r. poz. 1320 ze zm.; dalej: ustawa / ustawa Pzp) wniósł odwołanie wobec:
-nieprawidłowej oceny przez Zamawiającego oferty złożonej przez Wykonawcę działającego pod firmą: AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie (dalej również
jako: „wykonawca”) przez nieprawidłową ocenę przez Zamawiającego wyjaśnień w sprawie rażąco niskiej ceny
złożonych przez AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w
Trzebinie oraz wobec dokonania wyboru oferty AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i
Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie jako najkorzystniejszej,
-niezgodnego z przepisami ustawy Pzp zaniechania przez Zamawiającego odrzucenia oferty AGB Przedsiębiorstwa
Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie.
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:
1)art. 224 ust. 6 w zw. z art. 224 ust. 2 oraz 3 w zw. z art. 16 Pzp w zw. z art. 17 ust. 2 w zw. z art. 266 ustawy przez
zaniechanie ich zastosowania i w konsekwencji odrzucenia oferty AGB Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjnych,
Melioracyjnych
i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie pomimo tego, że AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych,
Melioracyjnych i Drogowych A.G. nie udzielił wymaganych przez Zamawiającego wyjaśnień w sprawie rażąco
niskiej ceny oraz nie przedstawił dowodów w tym zakresie;
2)art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 2 oraz 3 w zw. z art. 16 w zw. z art. 17 ust. 2 w zw. z art. 266 ustawy
przez zaniechanie ich zastosowania, pomimo tego, że ocena wyjaśnień AGB Przedsiębiorstwa Robót
Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie potwierdza, że AGB Przedsiębiorstwo
Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie zawiera rażąco niską cenę lub
koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia;
3)art. 112 ust. 2 pkt 3 ustawy w związku z art. 115 ust. 1 pkt 4 ustawy i w zw. z art. 239 ustawy przez dokonanie
wyboru oferty wykonawcy, który nie spełnił warunku postawionego przez Zamawiającego dotyczącego sytuacji
finansowej lub ekonomicznej, postawionego w rozdziale VI punkt 1 ppkt 3) SW Z: „ O udzielenie zamówienia mogą
ubiegać się Wykonawcy, którzy: a) posiadają środki finansowe lub zdolność kredytową w wysokości co najmniej
1.700.000 zł (jeden milion siedemset tysięcy złotych) albowiem wykonawca przedstawił opinię bankową z dnia
26.02.2025 r., z której wynika, iż nie został spełniony warunek postawiony przez Zamawiającego: „Na moment
wystawienia zaświadczenia tj. 26.02.2025 r. godz. 12:18, Klient dysponował środkami na rachunku bieżącym w
wysokości 791 750, 38 zł ( słownie: siedemset dziewięćdziesiąt jeden tysięcy siedemset pięćdziesiąt 38/100)” –
co nie pozwala na przyjęcie, iż postawiony przez Zamawiającego warunek został spełniony.
Odwołujący wniósł o:
- uwzględnienie odwołania w całości,
- nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności wyboru oferty AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych,
Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie,
- nakazanie Zamawiającemu dokonania ponownego badania i oceny oferty Odwołującego,
a w jej następstwie uznania, iż oferta AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z
siedzibą w Trzebinie podlega odrzuceniu oraz dokonania wezwania Odwołującego do złożenia podmiotowych środków
dowodowych, a po ich ocenie – wyboru oferty Odwołującego, jako oferty najkorzystniejszej
w Postępowaniu,
- przeprowadzenie dowodów z dokumentów wyszczególnionych w odwołaniu lub dołączonych do odwołania, na fakty
wskazane w odwołaniu,
- zasądzenie w całości od Zamawiającego na rzecz Odwołującego zwrotu kosztów postępowania odwoławczego oraz
kosztów dojazdu lub noclegu (wg rachunków, które zostaną przedłożone na posiedzeniu bądź rozprawie).
Odwołujący podał, że Odwołujący posiada interes we wniesieniu odwołania, gdyż złożył w Postępowaniu ofertę,
która, po odrzuceniu oferty AGB Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w
Trzebinie, winna zostać sklasyfikowana przez Zamawiającego na pierwszym miejscu. Tym samym, dokonanie przez
Zamawiającego niezgodnej z przepisami ustawy czynności wyboru jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie uniemożliwia
Odwołującemu uzyskanie przedmiotowego zamówienia. Odwołujący ponosi tym samym szkodę w postaci nieudzielenia
mu zamówienia, doznając tym samym szkody polegającej na nieuzyskaniu spodziewanego zysku. Odwołującego ze
środków ochrony prawnej przewidzianych w art. 505 ust. 1 ustawy.
Odwołujący podał między innymi w uzasadnieniu podnoszonych zarzutów,
że:
analiza ofert złożonych w postępowaniu prowadzi do wniosku, że oferta AGB Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjnych,
Melioracyjnych i Drogowych A.G.
z siedzibą w Trzebinie (dalej AGB) znacząco odbiega od pozostałych ofert. Średnia arytmetyczna złożonych ofert wynosi
1.480.139,07 zł brutto, tym samym oferta AGB jest niższa od średniej arytmetycznej złożonych ofert o 25,82%. Ponadto
zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia kwotę 1.700.000,00 zł. Już zatem na podstawie
powyższych wyliczeń oferta może być rażąco niska. Zamawiający pismem z dnia 24 lutego 2025 r. zwrócił się do AGB z
wnioskiem o złożenie wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny. AGB złożył wyjaśnienia w drodze pisma z dnia 2 marca
2025 r. Zamawiający dokonał wyboru najkorzystniej oferty AGB.
Uzasadnienie zarzutu 1 – odwołujący podał między innymi, że zamawiający
w wezwaniu z dnia 24 lutego 2025 r. wezwał wykonawcę w sposób ogólny do złożenia wyjaśnień powołując się na art.
224 ust. 1 ustawy
Odwołujący podał, że na stronie 1 i 2 złożonych wyjaśnień wykonawca powołał się
na zdobyte przez lata doświadczenie, duży udział i zakres usług na rynku usług budowlanych, w szczególności robót
obejmujących budowę kanalizacji sanitarnych
i wodociągowych. W ocenie odwołującego poza wskazaniem powyższych ogólników wykonawca nie wyjaśnił, w jaki
sposób przekładają się one na cenę jego oferty,
w szczególności w jaki sposób zdobyte doświadczenie oraz wykonanie określonych inwestycji ma wpłynąć na cenę
oferty np. w zakresie upustów na materiały czy też usługi okołobudowlane.
Odwołujący podał, że na stronie 13 projektu techniczno - wykonawczego wskazano, że realizację sieci wodociągowej na
odcinkach: W1÷W33; W65÷W70; W91÷W93; W103÷W106; W113÷W116; W118÷W W129; W136÷W156 założono
metodą przewiertu sterowanego. Co więcej, dopuszczono realizację sieci wodociągowej na całej długości metodą
przewiertu sterowanego. Z kolei w przypadku zastosowania wykopów otwartych sieci uzbrojenia terenu mają zostać
posadowione na podsypce piaskowej o grubości 10 cm, wykonanej z gruntu
o odpowiednich właściwościach. Przy zastosowaniu tej metody w sytuacji, gdy grunt rodzimy na trasie projektowanych
rurociągów nie będzie spełniać warunków do posadowienia sieci, należy zastosować zagęszczoną podsypkę piaskową
o grubości 10 cm, obsypkę i zasypkę 50 cm powyżej wierzch rury z gruntu dowiezionego – piasku średniego.
Wykonawca zgodnie z pozycją 50 d.3.1 kosztorysu podkreślił, że część sieci wodociągowej na odcinkach W5-W8; W45-
W52 wykona w technologii przewiertu sterowanego (przewiert horyzontalny) na podstawie kalkulacji własnej, tymczasem
nie wyjaśniono w sposób konkretny w jaki sposób dokonano wyliczeń. Wykonawca oświadczył, że wszelkie prace
wykonana samodzielnie, stąd też nie ma potrzeby korzystania z pomocy podwykonawców, bądź wynajmowania sprzętu.
Należy jednak zaznaczyć, że wykonawca nie wskazał
na posiadanie wiertnicy (urządzenie do wierceń poziomych) na wykonanie przedmiotowego przewiertu. Na załączonym
wykazie posiadanego sprzętu brak jest wykazania przedmiotowego urządzenia. Odwołujący podkreśla również, że
wykazanie posiadania tytułu prawnego do urządzeń i maszyn umożliwiających wykonanie przewiertu sterowanego
nie jest niemożliwe. Wykonawca mógł bowiem przedłożyć ewidencje środków trwałych bądź fakturę na zakup wskazanej
wiertnicy.
Duży wpływ na koszt wykonania przewiertu sterowanego ma odpompowanie i utylizacja lub zagospodarowanie i
recykling płuczki wiertniczej, która stanowi odpad oznaczony kodem
01 05 04 zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu
odpadów (Dz. U. poz. 10). Wykonawca zaniechał wyjaśnienia w jaki sposób zagospodaruje wskazany odpad. Co
prawda, wykonawca wskazał, że zawarł umowę z firmą odbierającą odpady, jednakże nie załączono jej do wyjaśnień
celem wykazania stosownego składnika cenotwórczego. Nie wiadomo również na jakiej podstawie Wykonawca ustalił,
że ilość odpadów szacuje na 1,5-2m3. Planowana wielkość odpadu
w związku z zastosowaniem przewiertu stosowanego wynosi ok. 500 ton.
Wykonawca w ramach wyjaśnień złożył wykaz maszyn i urządzeń, przy czym jak już powyżej wskazano nie
przedłożono dokumentów potwierdzających możliwość wykonania przewiertu sterowanego. Odwołujący podkreśla
również wykaz w części nie posiada potwierdzenia w złożonych dowodach. Wykonawca bowiem nie przedłożył
dowodów rejestracyjnych dla koparek w pozycjach od 1 do 5. A zatem i w tym fakturę na zakup przedmiotowych koparek,
które wszak są kluczowe dla przeprowadzenia prac ziemnych. Ponadto wykonawca nie wyjaśnił w jaki sposób fakt, że
posiadanie tytułu prawnego
do określonych maszyn i urządzeń wskazanych na zestawieniu ma wpłynąć na cenę zaproponowaną w ofercie.
W dalszej części wyjaśnień wykonawca wskazał, że dla realizacji zamówienia uwzględnił koszty robocizny, koszty
materiałów, koszty sprzętu, koszty pośrednie przy uwzględnieniu ryzyka i zysku przedkładając kosztorys ofertowy. W
ocenie odwołującego nie może on jednak stanowić elementu złożonych wyjaśnień, gdyż wykonawca wyraźnie określił
jego charakter na poglądowy. W istocie nie wiadomo zatem w jaki sposób wykonawca skalkulował zaproponowane
wynagrodzenie za wykonanie robót budowlanych, skoro kosztorys ma cechy jedynie poglądowe. Kosztorys ponadto nie
zawiera jakichkolwiek informacji co do kosztów zakupu materiałów oraz co do kosztu pracy maszyn i urządzeń. Ponadto
pomimo podniesienia szeregu twierdzeń na następnych stronach złożonych wyjaśnień wykonawca nie przedłożył
żadnego wiarygodnego dowodu na ich pokrycie.
W szczególności wykonawca nie przedłożył jakichkolwiek dokumentów potwierdzających
na przysługiwanie upustów na materiały. Wykonawca również nie przedstawił wykazu materiałów, które powinny
stanowić integralną część kosztorysu celem wyjaśnienia czy skalkulowany materiał jest zgodny z założeniami
projektowymi, a ceny jednostkowe poszczególnych materiałów są zgodne z cenami rynkowymi. Wykonawca nie wykazał
wysokości cen za poszczególne materiały takie jak: rury, hydranty, zasuwy czy też kształtki. Wykonawca również nie
udowodnił wysokości kosztów pracy sprzętu, które będzie zastosowane, aby zrealizować inwestycje (brak określenia
stawek motogodzin sprzętu). Wykonawca nie wykazał, aby posiadał lub wynajął potrzebny sprzęt do wykonania
niniejszego zadania taki jak: pompa do odwodnienia wraz z igłofiltrami i zgrzewarki
do zgrzewania rur metodą doczołową lub elektrooporową.
Wykonawca powołał się również na koszty wynagrodzeń pracowników, przy czym
nie wyjaśniono jaka jest wysokość tych świadczeń na poszczególnych stanowiskach
a ponadto ilości osób, które zamierza zaangażować do wykonywania zamówienia,
ani przewidywanej organizacji robót dzięki której taka a nie inna ilość osób pracujących
na danych stanowiskach, w tym kadry zarządzającej, jest w ogóle wystarczająca.
Wykonawca założył, że koszty zakupu paliwa będą wynosiły na poziomie 5-6 tys. zł miesięcznie składając dwie faktury,
przy czym ponownie złożone wyjaśnienia nie określają
w jaki sposób ceny na przedmiotowych dokumentach przedkładają na cenę oferty
i powodują obniżenie w stosunku do cen innych wykonawców. Wykonawca przedłożył również przykładowe polisy OC,
przy czym ponownie złożone wyjaśnienia nie określają
w jaki sposób ceny na przedmiotowych dokumentach przedkładają na cenę oferty
i powodują obniżenie w stosunku do cen innych wykonawców. Ponadto wykonawca nie wyjaśnił czy pojazdy, które
stanowią przedmiot umowy OC będą używane w ramach wykonywane w ramach inwestycji. Wykonawca bowiem
wyraźnie wskazał, że lista pojazdów ma charakter jedynie przykładowy. Wykonawca wskazując na powyższe w żadnej
mierze nie wykazał w jaki sposób wskazane przez niego okoliczności wpłynęły na kalkulację ceny oferty i zapewniły
przewagę konkurencyjną. Wykonawca nie przedłożył wyjaśnień kalkulacji ceny,
a zatem już choćby z tej przyczyny stosownie do treści art. 224 ust. 6 ustawy zamawiający winien był uznać, iż nie
złożono w istocie wyjaśnień, co skutkuje koniecznością odrzucenia jego oferty.
Niezależnie od powyższego, antycypując przyszłe stanowisko wykonawcy w postępowaniu odwoławczym, podkreślam
że próba uzupełnienia wyjaśnień lub przedłożenia dowodów
w odpowiedzi na odwołanie lub na posiedzeniu lub na rozprawie przez KIO będzie spóźniona.
Uzasadnienie zarzutu 2 – odwołujący podał, że niezależnie od argumentacji wskazanej przez odwołującego powyżej
uznać należy, że oferta wykonawcy zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia.
Odwołujący podał, że nawet pobieżna analiza złożonego kosztorysu prowadzi do wniosku, że cena zaproponowana
przez wykonawcę jest rażąco niska. W pozycji 11 d. 1.2 wyraźnie pokreślono, że cenę za montaż 1 metra rurociągów z
rur polietylenowych (PE, PEHD) o śr. zewnętrznej 160 mm przyjęto na poziomie 49,38, przy czym wartość ta jest
zdecydowanie poniżej ceny rynkowej. Odwołujący przy oszacowywaniu przyjętej stawki roboczogodziny korzystał z
popularnej na rynku budowlanym bazy cenowej stosowanej do sporządzania kosztorysów metodą uproszczoną lub
szczegółową, do planowania kosztów robót budowlanych na podstawie programu funkcjonalno-użytkowego oraz do
szacowania wartości obiektów przez rzeczoznawców pod nazwą – Sekocenbud, która oferuje oprogramowanie pod
nazwą „Rodos”. Odwołujący w tym zakresie wnosi o przeprowadzenie dowodu ze zrzutów z ekranu przedmiotowego
oprogramowania celem wykazania, iż przyjęte w kosztorysie wykonawcy stawki nie odpowiadają cenom rynkowym.
Wedle bowiem przedłożonych dokumentów cena minimalna za 1 metr przedmiotowej rury wynosi 61,14, zaś
wykonawca założył łącznie za zakup oraz zamontowanie rury na poziomie 49,38. Ponadto koszty pośrednie w
kosztorysie oszacowano na poziomie 10%, przy czym cena rynkowa wynosi 40%, zaś koszty zakupu oszacowano na
poziomie 2%, natomiast cena rynkowa wynosi 3%. Powyższe w sposób jasny dowodzi o tym, że oferta złożona przez
wykonawcę zawiera rażąco niską cenę.
Dowód: - trzy wydruki zrzutu z ekranu oprogramowania Rodos.
Koszty obsługi geodezyjnej wynoszą jedynie 2.000,00 zł, przy czym ponownie w ramach złożonych wyjaśnień nie
złożono jakiegokolwiek dowodu na poparcie tego twierdzenia
np. w postaci zawartej umowy, bądź oświadczenia (odwołujący przedmiotowe twierdzenie podtrzymuje również w
zakresie zarzutu nr 1). Ponadto z doświadczenia życiowego wynika, że wskazana stawka wynagrodzenia za usługi
geodezyjne jest znacznie poniżej cen rynkowych biorąc pod uwagę konieczność sporządzenia dokumentacji
inwentaryzacyjnej sieci wodociągowej na długości ponad 4 kilometrów. Ponadto ze złożonej oferty nie wynika, czy
wykonawca uwzględnił obsługę geotechniczną i geologiczną, koszty przeprowadzenia badań przez akredytowane
laboratorium oraz gwarancja CAR/EAR, którą trzeba zawrzeć
14 dni od zawarcia umowy ze zamawiającym.
W kosztorysie nie uwzględniono również kosztu sprawowania kierownictwa budowy (brak informacji o zatrudnieniu na
umowę o pracę, bądź zawarcie innego stosunku prawnego), kosztu poniesionych z tytułu zleceń wykonywanych przez
podwykonawców lub zleceniobiorców oraz konieczności ponoszenia opłat administracyjnych.
Z treści złożonych odpowiedzi na pytania oferentów wynika, że Zamawiający nie będzie pobierał opłat za zajęcie pasa
drogowego dróg gminnych, natomiast nie dotyczy to zajęcia pasa drogowego dróg powiatowych. W nadesłanych
wyjaśnieniach próżno wyszukać informacji, aby wykonawca uwzględnił ten koszt cenotwórczy.
Zgodnie z dokumentacją projektową zadaniem potencjalnego Wykonawcy było również odtworzenie nawierzchni po
przeprowadzony robotach w drogach gminnych i powiatowych zgodnie z decyzją zarządcy z dnia 28.11.2024 r.,
natomiast Wykonawca nie uwzględnił tego kosztu w swojej ofercie.
Z wyjaśnień wykonawcy wynika, że założył minimalne wynagrodzenia osób, które będą wykonywały przedmiot
zamówienia publicznego. W tym kontekście warto zwrócić uwagę na stanowisko Izby wskazane w wyroku z dnia 27
lutego 2023 r., KIO 388/23: „Sam fakt, że przyjęty poziom wynagrodzenia pracowników nie narusza przepisów
powszechnie obowiązujących w zakresie minimalnego wynagrodzenia za pracę, nie jest równoznaczny
z tym, że koszty pracy przyjęto na poziomie oddającym rzeczywiste nakłady, musiałoby
to się bowiem wiązać każdorazowo z przyjęciem, że wszystkie osoby zatrudnione na umowę o pracę, mające realizować
zamówienie, otrzymują wynagrodzenie minimalne,
co w aktualnych realiach gospodarczych na rynku budowlanym oraz mając na uwadze okoliczność, iż pracownicy
skierowani do realizacji zamówienia zatrudnieni są/będą na różnych stanowiskach, wymagających różnych kwalifikacji,
jest mało prawdopodobne”.
Mając na względzie powyższe, odwołujący stoi na stanowisku, że oferta wykonawcy zawiera rażąco niską cenę, a zatem
oferta ta powinna zostać odrzucona przez Zamawiającego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp.
Uzasadnienie zarzutu 3 - zamawiający postawił w specyfikacji warunków zamówienia (dalej: SW Z) w rozdziale VI
punkt 1 ppkt 3) SW Z warunek udziału w postępowaniu, dotyczący sytuacji ekonomicznej lub finansowej w następujący
sposób: „O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy: a) posiadają środki finansowe lub zdolność
kredytową w wysokości co najmniej 1.700.000 zł (jeden milion siedemset tysięcy złotych)”.
Zamawiający pismem z dnia 24 lutego 2025r. wezwał wykonawcę do złożenia podmiotowych środków dowodowych w
tym złożenia informacji banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo – kredytowej potwierdzający wysokość
posiadanych środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy, w okresie nie wcześniejszym niż 3 miesiące
przed jej złożeniem.
Przystępujący wykonawca przedłożył opinię bankową Spółdzielczego Banku Ludowego
w Zakrzewie Oddział w Człopie z dnia 26.02.2025 r. w której to opinii wskazano,
że „Na moment wystawienia zaświadczenia tj. 26.02.2025 r. godz. 12:18, Klient dysponował środkami na rachunku
bieżącym w wysokości 791 750, 38 zł (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt jeden tysięcy siedemset pięćdziesiąt
38/100).”.
Odwołujący stwierdził,, że opinia bankowa nie spełnia wymagań postawionych przez Zamawiającego w SW Z, a co za
tym idzie wykonawca nie wykazał, iż spełnił warunek postawiony przez Zamawiającego. Niespełnienie warunku udziału w
postępowaniu obliguje Zamawiającego do odrzucenia oferty wykonawcy na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2b ustawy Pzp.
Dowód : - pismo Wykonawcy z dnia 2 marca 2025 r wraz z opinią bankową
Związku z powyższym Wykonawca nie wykazał, iż posiada na rachunku bankowym wymaganą kwotę 1.700.000,00 zł
ani nie wykazał, iż posiada zdolność kredytową w tej wysokości.
Po przeprowadzeniu posiedzenia i rozprawy z udziałem Odwołującego
oraz uczestnika postępowania odwoławczego na podstawie zebranego materiału
w sprawie Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:
Izba stwierdziła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek, o których stanowi art. 528 ustawy z dnia 11
września 2019 r. Prawo zamówień ustawy z 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 poz.
1320 ze zm.; dalej „ustawa”, „Pzp”) skutkujących odrzuceniem odwołania. Odwołanie zostało złożone do Prezesa
Krajowej Izby Odwoławczej 7 marca 2025 roku od czynności zamawiającego z dnia 4 marca 2025 roku. Kopia odwołania
została przekazana w ustawowym terminie zamawiającemu, co wynika
z akt sprawy odwoławczej.
Zamawiający nie przybył na posiedzenie i rozprawę, o terminie posiedzenia
i rozprawy prawidłowo powiadomiony – zgodnie z art. 549 ustawy niestawiennictwo strony prawidłowo powiadomionej o
terminie rozprawy nie wstrzymuje rozpoznania odwołania.
Skład orzekający Izby rozpoznając sprawę uwzględnił akta sprawy odwoławczej, które zgodnie z par. 8
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku
w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U. z 2020 r. poz. 2453)
stanowią odwołanie wraz z załącznikami oraz dokumentację postępowania o udzielenie zamówienia w postaci
elektronicznej lub kopię dokumentacji,
o której mowa w § 7 ust. 2, a także inne pisma składane w sprawie oraz pisma kierowane przez Izbę lub Prezesa Izby w
związku z wniesionym odwołaniem.
Izba uwzględniła stanowiska prezentowane na rozprawie przez zamawiającego oraz odwołującego, a także przez
uczestnika postępowania odwoławczego wykonawcę A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie(dalej: uczestnik
postępowania odwoławczego / AGB)
Izba uwzględniła stanowisko zamawiającego zawarte w piśmie procesowym z dnia
17 marca 2025 roku - Odpowiedź na odwołanie. Pismem tym zamawiający oświadczył, że: Zamawiający po
zapoznaniu się z argumentacją przedstawioną przez Odwołującego
w uzasadnieniu odwołania postanawia. UWZGLĘDNIĆ wszystkie zarzuty stawiane
w odwołaniu.
Zamawiający przedstawił również uzasadnienie swojej czynności ww. piśmie.
Izba Zarządzeniem z dnia 18 marca 2025 roku nakazała wezwanie wykonawcy A.G. prowadzącego działalność
gospodarczą pod nazwą AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G.
z siedzibą w Trzebnie zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego
po stronie zamawiającego do złożenia oświadczenia w przedmiocie sprzeciwu
co do uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu w całości.
Pismem z dnia 21 marca 2023 roku wykonawca A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie złożył oświadczenie:
wnoszę sprzeciw wobec uwzględnienia przez Zamawiającego w całości zarzutów odwołania,
wnoszę o oddalenie odwołania w całości jako bezzasadnego oraz
składam niniejsze pismo procesowe, w którym odnoszę się do zarzutów i twierdzeń sformułowanych w odwołaniu.
W piśmie zostało przedstawione stanowisko AGB.
Do pisma załączono: - oferta na ww. rury od firmy PLASTPIPE Sp. z o.o. Sp. k., - opinia bankowa Spółdzielczego Banku
Ludowego w Zakrzewie, Oddział w Człopie z dnia 19.03.2025.
Pismem z dnia 24 marca 2025 roku odwołujący złożył stanowisko w zakresie przedstawionego stanowiska
odwołującego w Piśmie procesowym przy zgłoszeniu sprzeciwu co do uwzględnienia przez zamawiającego w całości
zarzutów odwołania.
Odwołujący wniósł o pominięcie dowodów przedstawionych przez odwołującego przy ww. piśmie z dnia 21 marca 2025
roku.
Pismem z dnia 27 marca 2023 roku wykonawca A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnieprzedstawił
argumentację w zakresie stanowiska odwołującego wyrażonego w piśmie z dnia 24 marca 2025 roku.
Pismem z dnia 26 marca 2025 roku Zamawiający przesłał następujące stanowisko:
Oświadczenie dotyczące stanowiska Zamawiającego w sprawie
Zamawiający Gmina Okonek w związku z postępowaniem odwoławczym dotyczącym zamówienia publicznego Budowa
gminnego systemu zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków w Gminie Okonek – zadanie I budowa sieci
wodociągowo rozdzielczej tranzytowej na odcinku Borucino-Pniewo, opublikowanym w Biuletynie Zamówień Publicznych
Nr 2025/BZP 00076639 z dnia 30.01.2025 r. przedstawia poniższe stanowisko w sprawie.
W pierwotnej odpowiedzi na odwołanie wniesionej przez Odwołującego, Zamawiający uznał w całości zarzuty dotyczące
wyboru oferty Przystępującego.
Decyzja ta wynikała z początkowej analizy przedstawionych argumentów oraz dokumentacji postępowania. Jednakże, po
dokonaniu ponownej weryfikacji w oparciu o sprzeciw wniesiony przez Przystępującego, Zamawiający stwierdził, że jego
wcześniejsze stanowisko wymaga zmiany.
W szczególności Zamawiający dostrzegł, że:
1. Nie wezwał wybranego Wykonawcy do uzupełnienia dokumentów na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 11
września 2019 r. Prawo Zamówień Publicznych (Dz. U. z 2024 r. po. 1320) – dalej ustawa Pzp, co spowodowało, że
brakujące informacje dotyczące posiadanych przez Przystępującego środków finansowych nie zostały w pełni
przedstawione i udokumentowane.
2. Na podstawie art. 274 ust. 1 ustawy Pzp, wybrany Wykonawca nie przedłożył wszystkich wymaganych środków
dowodowych, a Zamawiający nie podjął działań mających na celu uzupełnienie braków w dokumentacji.
3. W pierwotnym stanowisku Zamawiający uznał zarzut dotyczący rażąco niskiej ceny, jednak po analizie argumentacji
przedstawionej w sprzeciwie przez Przystępującego stwierdza, że wykonawca wyczerpująco wyjaśnił, że jego oferta nie
zawiera rażąco niskiej ceny i nie ma podstaw do kwestionowania zaoferowanej ceny.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Zamawiający przyznaje, iż nie dochował należytej staranności i nie wezwał
Przystępującego do uzupełnienia złożonych podmiotowych środków dowodowych, do czego w trybie art. 128 ust. 1 ustawy
Pzp był zobowiązany i czego dowodem jest treść uzasadnienia złożonego sprzeciwu.
Zamawiający przyznaje, że prawidłowym działaniem powinno być wezwanie Przystępującego do uzupełnienia
dokumentacji, zamiast automatyczne uznanie zarzutów odwołującego.
W związku z powyższym, Zamawiający zmienia swoje stanowisko i zobowiązuje się
do naprawienia uchybienia poprzez wezwanie Przystępującego do uzupełnienia dokumentów. Jednocześnie Zamawiający
informuje, że jego przedstawiciele nie będą obecni na rozprawie przed Krajową Izbą Odwoławczą. W związku z tym wnosi
o rozpatrzenie sprawy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego oraz niniejszego stanowiska.
Izba postanowienie wydanym w trakcie rozprawy dopuściła dowody zawnioskowane
i załączone do pisma z dnia 21 marca 2025 roku przez wykonawcę A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod
nazwą AGB Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebnie tj.:
1) oferta na ww. rury od firmy PLASTPIPE Sp. z o.o. Sp. k.,
2) opinia bankowa Spółdzielczego Banku Ludowego w Zakrzewie, Oddział w Człopie z dnia 19.03.2025.
Izba dopuściła dowody zawnioskowane w odwołaniu i załączone do odwołania tj.: trzy wydruki zrzutu z ekranu
oprogramowania Rodos. Pozostałe załączone do odwołania dokumenty stanowią akta sprawy odwoławczej zgodnie z
aktami postępowania
o zamówienie przekazanymi przez zamawiającego, jednocześnie w ich zakresie nie były przedstawiane przez
odwołującego żadne tezy dowodowe.
Izba stwierdziła, w zakresie oświadczenia złożonego przez zamawiającego
za pismem z dnia 26 marca 2025 roku, co następuje:
z pisma z dnia 26 marca 2025r. złożonego przez zamawiającego do akt sprawy odwoławczej nie wynika w sposób
jednoznaczny oraz oczywisty, że złożył on oświadczenie odwołujące
w całości oświadczenie zawarte w piśmie z 17 marca 2025 roku „Odpowiedź na odwołanie" odnoszące się do
uwzględnienie wszystkich zarzutów stawianych w odwołaniu.
Stwierdzić należy, że brak jednoznacznego oświadczenia zamawiającego o odwołaniu oświadczenia z pisma z 17
marca 2025 roku, jak również brak jednoznacznego oświadczenia o tym jakie jest stanowisko zamawiającego na dzień
rozpoznawania sprawy To powoduje, że nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie stanowiska zamawiającego względem
zarzutów odwołania.
Izba nie może zastępować zamawiającego w konstruowaniu treści oświadczenia składanego w postępowaniu
odwoławczym, jak również nie może dorozumiewać czy też prowadzić wnioskowania w zakresie czynności
zamawiającego. Izba podkreśla, że w postępowaniu odwoławczym kluczowe znaczenie maja oświadczenia odnoszące
się do prowadzonego postępowania odwoławczego, które muszą być artykułowane w sposób jednoznaczny.
Zamawiający nie stawił się na posiedzeniu i rozprawie, do czego był uprawniony,
a nie obowiązany, ale jednocześnie w ten sposób pozbawił się możliwości złożenia dodatkowych oświadczeń.
Mając powyższe na uwadze Izba uznała, że w zakresie formalnych czynności
nie ma podstaw do dorozumianego działania, a tym samym przebieg postępowania odwoławczego nie zostaje
zmienionym pismem z dnia 27 marca 2025 roku. Tym samym sprawa będzie procedowana w taki sposób jak wynika z
odpowiedzi na odwołanie
i wniesionego sprzeciwu.
Izba ustaliła i stwierdziła w zakresie zarzutów odwołania:
Zgodnie z art. 559 ust. 2 ustawy - Uzasadnienie orzeczenia zawiera wskazanie podstawy faktycznej
rozstrzygnięcia, w tym ustalenie faktów, które Izba uznała
za udowodnione, dowodów, na których się oparła, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówiła wiarygodności i mocy
dowodowej, oraz wskazanie podstawy prawnej orzeczenia
z przytoczeniem przepisów prawa.
Izba na wstępie wskazuję, zgodnie z art. 559 ust. 2 ustawy podstawy prawne oraz przytacza przepisy prawa:
- art. 16 ustawy - Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób:
1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców;
2) przejrzysty;
3) proporcjonalny.
- art. 17 ust. 2 ustawy - Zamówienia udziela się wykonawcy wybranemu zgodnie z przepisami ustawy.
- art. 226 ust. 1 ustawy - Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli: (…)
8) zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia;
- art. 224 ust. 1 ustawy - Jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w
stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu
zamówienia zgodnie
z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda
od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów
w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych.
- art. 224 ust. 2 ustawy - W przypadku gdy cena całkowita oferty złożonej w terminie jest niższa o co najmniej 30% od:
1) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania
lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt
1 i 10, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, chyba że rozbieżność wynika
z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia;
2) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, zaktualizowanej z uwzględnieniem
okoliczności, które nastąpiły po wszczęciu postępowania, w szczególności istotnej zmiany cen rynkowych, zamawiający
może zwrócić się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1.
- art. 224 ust. 3 ustawy - Wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć
w szczególności:
1) zarządzania procesem produkcji, świadczonych usług lub metody budowy;
2) wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków dostaw, usług albo związanych z realizacją
robót budowlanych;
3) oryginalności dostaw, usług lub robót budowlanych oferowanych przez wykonawcę;
4) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa
od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy
z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. z 2020 r. poz. 2207 oraz z 2023 r. poz.
1667) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie;
5) zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej;
6) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym
realizowane jest zamówienie;
7) zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska;
8) wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy.
- art. 224 ust. 4 ustawy - W przypadku zamówień na roboty budowlane lub usługi, zamawiający jest obowiązany żądać
wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, co najmniej
w zakresie określonym w ust. 3 pkt 4 i 6.
- art. 224 ust. 5 ustawy – Obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na
wykonawcy.
- art. 224 ust. 6 ustawy - Odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie
udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w
ofercie ceny lub kosztu.
- art. 239 ust. 1 ustawy - Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w
dokumentach zamówienia.
- art. 239 ust. 2 ustawy - Najkorzystniejsza oferta to oferta przedstawiająca najkorzystniejszy stosunek jakości do ceny
lub kosztu lub oferta z najniższą ceną lub kosztem.
- art. 266 ustawy - Do przygotowania i prowadzenia przez zamawiających publicznych postępowania o udzielenie
zamówienia klasycznego o wartości mniejszej niż progi unijne stosuje się przepisy , z wyjątkiem przepisów art. 83, art.
86, art. 87 ust. 3, art. 88-90, art. 97 ust. 2, art. 124, art. 125 ust. 2 i 6, art. 126, art. 127 ust. 1, art. 129, art. 130, art. 132-
188, art. 220, art. 227 ust. 1, art. 257, art. 264 i art. 265, chyba że przepisy niniejszego działu stanowią inaczej.
- art. 112 ust. 2 pkt 3 ustawy - Warunki udziału w postępowaniu mogą dotyczyć:
3) sytuacji ekonomicznej lub finansowej,
- art. 115 ust. 1 pkt 4 ustawy - W odniesieniu do sytuacji finansowej lub ekonomicznej zamawiający może określić
warunki, które zapewnią posiadanie przez wykonawców zdolności ekonomicznej lub finansowej niezbędnej do realizacji
zamówienia. W tym celu zamawiający może wymagać w szczególności:
4) posiadania przez wykonawcę określonej zdolności kredytowej lub środków finansowych.
- art. 274 ust. 1 ustawy - Zamawiający wzywa wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w
wyznaczonym terminie, nie krótszym niż 5 dni od dnia wezwania, podmiotowych środków dowodowych, jeżeli wymagał
ich złożenia w ogłoszeniu
o zamówieniu lub dokumentach zamówienia, aktualnych na dzień złożenia podmiotowych środków dowodowych.
- art. 128 ust. 1 ustawy – Jeżeli wykonawca nie złożył oświadczenia, o którym mowa w , podmiotowych środków
dowodowych, innych dokumentów lub oświadczeń składanych w postępowaniu lub są one niekompletne lub zawierają
błędy, zamawiający wzywa wykonawcę odpowiednio do ich złożenia, poprawienia lub uzupełnienia w wyznaczonym
terminie, chyba że:
1) wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo oferta wykonawcy podlegają odrzuceniu bez względu na ich
złożenie, uzupełnienie lub poprawienie lub
2) zachodzą przesłanki unieważnienia postępowania.
W zakresie rozpoznania zarzutów odwołania:
W zakresie zarzutu 1 tj. naruszenia art. 224 ust. 6 w zw. z art. 224 ust. 2 oraz 3 w zw. z art. 16 Pzp w zw. z art.
17 ust. 2 w zw. z art. 266 ustawy przez zaniechanie ich zastosowania i w konsekwencji odrzucenia oferty AGB
Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie pomimo tego, że AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. nie udzielił wymaganych przez Zamawiającego
wyjaśnień w sprawie rażąco niskiej ceny oraz nie przedstawił dowodów w tym zakresie;
oraz
w zakresie zarzutu 2 tj. naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 2 oraz 3 w zw. z art. 16 w zw. z
art. 17 ust. 2 w zw. z art. 266 ustawy przez zaniechanie ich zastosowania, pomimo tego, że ocena wyjaśnień AGB
Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie potwierdza, że AGB
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjnych, Melioracyjnych i Drogowych A.G. z siedzibą w Trzebinie zawiera rażąco niską
cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia.
Na podstawie art. 552 ust. 1 ustawy Izba wydając wyrok bierze za podstawę stan rzeczy ustalony w toku
postępowania odwoławczego.
Izba ustaliła, że:
- pismem z dnia 24 lutego 2025 roku Zamawiający wezwał uczestnika postępowania do złożenia wyjaśnień w zakresie
ceny ofert:
Działając na podstawie przepisów art. 224 ust.l ustawy z dnia 11 września 2019 roku Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.
U. z 2024 r. poz. 1320) dalej Pzp Zamawiający w celu ustalenia, czy oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do
przedmiotu zamówienia, zwraca się z prośbą o udzielenie wyjaśnień dotyczących elementów oferty mających wpływ na
wysokość ceny, ponieważ oferta złożona przez Państwa wydaje się rażąco niska
w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzi wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu
zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w Opisie Przedmiotu Zamówienia, (stanowiącym załącznik SW Z), w
szczególności jest niższa o więcej niż 30% od wartości zamówienia ustalonej przed wszczęciem postępowania.
Wobec powyższego, w celu ustalenia, czy oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku
do przedmiotu zamówienia, Zamawiający zwraca się o potwierdzenie, że cena została skalkulowana rzetelnie i czy
Wykonawca będzie w stanie zrealizować przedmiotowe zamówienie.
Zgodnie z treścią art. 224 ust.5 PZP obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny spoczywa na
Wykonawcy. Jednocześnie Zamawiający informuje, ze zgodnie
z art. 224 ust. 6 Pzp odrzuceniu jako oferta z rażąco niską ceną podlega oferta Wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w
wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia
nie uzasadniają podanej w ofercie ceny.
W odpowiedzi na powyższe uczestnik postępowania złożył pismo z dnia 2 marca 2025 roku:
WYJAŚNIENIA WYKONAWCY W ZAKRESIE WYLICZENIA CENY OFERTY
W odpowiedzi na pismo Zamawiającego z dnia 25.02.2025 r. będące wezwaniem
do złożenia wyjaśnień, w zakresie wyliczenia zaoferowanej ceny – niniejszym wyjaśniam,
że w ramach zaoferowanej ceny Wykonawca uwzględnił pełny zakres zamówienia wynikający z dokumentów zamówienia
oraz wszelkie koszty jego wykonania.
Na wstępie oświadczamy, że przyjęta przez nas cena oferty gwarantuje prawidłową realizację robót polegających na
budowie gminnego systemu zaopatrzenia w wodę
i odprowadzania ścieków w Gminie Okonek– zadanie I budowa sieci wodociągowo rozdzielczej tranzytowej na odcinku
Borucino-Pniewo. Skalkulowana cena obejmuje wszystkie elementy zakresu zamówienia wynikające z opisu przedmiotu
zamówienia, STWiOR, przedmiaru robót, wymagań i warunków stawianych przez Zamawiającego w SW Z, w tymw
Projektowanych Postanowieniach Umowy oraz umożliwia osiągnięcie godziwego zysku z tytułu realizacji usługi.
Jako wykonawca legitymujemy się ponad 37-letnim doświadczeniem (data rozpoczęcia wykonywania działalności
gospodarczej 16.02.1988 r.), w tym zakresie m.in. robót związanych z wykonywaniem instalacji wodno-kanalizacyjnych,
cieplnych, gazowych
i klimatyzacyjnych. Na potwierdzenie zakresu działalności składamy CEIDG Wykonawcy (załącznik nr 1 do wyjaśnień).
W tym zakresie wskazać należy na doświadczenie zdobyte przy realizacji chociażby następujących robót: „Budowa
kanalizacji deszczowej w ciągu drogi krajowej nr 22 w m. Strączno” dla Generalnej Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad
Oddział w Szczecinie, „Budowa sieci kanalizacji sanitarnej z przyłączami do budynków, budową dwóch zbiorczych
zbiorników oraz przepompownią ścieków dla miejscowości Ł.W., gmina M.” dla Zakładu Energetyki Cieplnej, Wodociągów
i Kanalizacji sp. z o.o.
w Mirosławcu „Budowa sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej wraz ze zbiornikiem
na ścieki we wsi Próchnowo oraz budowa sieci wodociągowej z Bronikowa do Próchnowa wraz z wymianą pompy
głębinowej na ujęciu wody w Bronikowie” dla Gminy i Miasta M.. Ponadto wraz firmą Roboty Drogowo-Budowlane J.K.
wykonaliśmy dla Gminy Okonek robotę budowlaną pn.
N a potwierdzenie posiadanego doświadczenia w załączeniu przedkładamy przykładowe referencje (załącznik nr 2 do
wyjaśnień – przykładowe referencje).
Doświadczenie Wykonawcy przełożyły się w szczególności na możliwość rozpoznania realnych kosztów realizacji
robót budowlanych oraz identyfikację ewentualnych ryzyk związanych z ujawnieniem się w okresie wykonywania
zamówienia dodatkowych kosztów.
Potwierdzamy, że cena oferty została skalkulowana w sposób rynkowy i nie nosi znamion ceny „rażąco” niskiej. Jak
wskazuje się w orzecznictwie: „rażąco niska cena to cena niewiarygodna, nierealistyczna, która w znaczny sposób
odbiega od warunków rynkowych. To cena, która nie pozwala na realizację zamówienia zgodnie z wymogami
zamawiającego, a przez to nierzetelna, niedokładna lub nieuczciwa. To po prostu cena, która nie występuje na rynku” (tak:
wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 27 kwietnia 2023 r., KIO 1055/23).
Wykonawca dysponuje własnym sprzętem, w tym między innymi takim jak: Koparka kołowa Atlas, Koparko-ładowarka
Volvo, Koparka gąsienicowa Volvo, Koparka gąsienicowa JCB, Ciągnik rolniczy Massey Ferguson, Ciągnik rolniczy
Case, Przyczepa ciężarowa Metal tech, Samochód osobowy Citroen Berlingo, Samochód ciężarowy Peugeot Boxer,
Samochód osobowy Mercedes vito, Szalunek Krings – 2 szt., zagęszczarki gruntu – 3 szt., stąd nie ponosi kosztów
związanych z wynajmem lub leasingowaniem sprzętu.
Oświadczamy jednocześnie, że realizacja przedmiotowego zamówienia nie wymaga
po naszej stronie zatrudniania dodatkowego personelu, nabywania dodatkowych środków transportu ani korzystania z
zaangażowania podwykonawców, bowiem dysponujemy wystarczającym zasobem kadrowym i sprzętowym do obsługi
niniejszego kontraktu.
Na podstawie analizy opisu przedmiotu zamówienia, a także wzoru umowy ustaliśmy,
iż dla należytej realizacji zamówienia - konieczne jest uwzględnienie w szczególności kosztów robocizny, materiałów,
sprzętu, kosztów pośrednich, oraz innych kosztów wynikających z zakresu zamówienia. W cenie uwzględniliśmy również
ryzyko oraz zysk.
Dla zobrazowania Zamawiającemu powyższych kosztów w cenie oferty Wykonawca składa kosztorys ofertowy –
stanowiący załącznik nr 3 do niniejszych wyjaśnień.
Kosztorys uwzględnia wszystkie metody i technologie wykonania robót. Kosztorys
ma charakter poglądowy, z uwzględnieniem postanowień SW Z i PPU dotyczących charakteru wynagrodzenia ustalonego
przez Zamawiającego (cena ryczałtowa) i znaczenia kosztorysu w trakcie realizacji umowy. Wykonawca wziął pod uwagę,
że cena za przedmiot zamówienia jest ceną ryczałtową, której definicję określa art. 632 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964
r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 z późn. zm., ). Cena ofertowa (ryczałtowa) brutto winna obejmować
koszty i składniki związane z wykonaniem całości prac, czynności i innych kosztów koniecznych do wykonania
zamówienia – wszelkie prace pomocnicze i towarzyszące, które są konieczne do prawidłowego wykonania robót ujętych
w przedmiarze robót, w tym prace wynikające ze specyfikacji technicznych i dokumentacji projektowej oraz wszelkie inne
roboty, prace, badania wynikające z niniejszej SW Z, umowy, dokumentacji projektowej, STWiOR, przedmiaru robót,
których zrealizowanie jest niezbędne dla prawidłowego wykonania umowy i przekazania zadania Zamawiającemu.
Cena ofertowa brutto obejmuje koszty i składniki związane z wykonaniem całości prac, czynności i innych kosztów
koniecznych do wykonania zamówienia – wszelkie prace pomocnicze i towarzyszące, które są konieczne do
prawidłowego wykonania robót ujętych
w przedmiarze robót, w tym prace wynikające ze specyfikacji technicznych i dokumentacji projektowej oraz wszelkie inne
roboty, prace, badania wynikające z niniejszej SW Z, umowy, STWiOR, przedmiaru robót, których zrealizowanie jest
niezbędne dla prawidłowego wykonania umowy i przekazania zadania Zamawiającemu.
Oświadczamy, że w wycenie uwzględniliśmy obowiązki Wykonawcy w tym obowiązki:
1)wykonywania przedmiotu zamówienia terminowo i poprzez odpowiednio wykwalifikowaną kadrę,
2)stosowania materiałów i wyrobów dopuszczonych do obrotu i stosowania
w budownictwie, spełniających wymagania Ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku
o wyrobach budowlanych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1213 z późn. zm.),
3)wykonania przedmiotu umowy zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, obowiązującymi przepisami i sztuką
budowlaną,
4)zorganizowania w miejscu robót zabezpieczeń wynikających z przepisów bhp
i p.poż.,
5)zatrudniania osób wykonujących czynności w ramach realizacji zamówienia,
w sposób określony w art. 22 § 1 ustawy Kodeks pracy, na umowy o pracę. jak również obowiązki takie jak:
a)zorganizowanie, oznakowanie i późniejsza likwidacja placu budowy;
b)opracowanie planu bioz;
c)utrzymanie terenu budowy i zabezpieczenie mienia placu budowy i miejsc postojowych sprzętu i maszyn;
d)prowadzenie na bieżąco dokumentacji budowy, umieszczanie tablicy informacyjnej oraz zgłoszenia
zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia o ile wymagają tego przepisy prawa;
e)pisemnego zawiadomienia Zamawiającego o zauważonych wadach i brakach w dokumentacji projektowej lub
specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót niezwłocznie do ich ujawnienia;
f)pisemnego zgłoszenia wykonywanych robót budowlanych do odbiorów;
g)przeprowadzenia i przedstawienia Zamawiającemu wyników wymaganych przepisami badań, pomiarów oraz
niezbędnych atestów, świadectw, certyfikatów i innych dokumentów stwierdzających , jakość wybudowanych
materiałów;
h)obsługa geodezyjna wraz z inwentaryzacją powykonawczą i potwierdzeniem zgłoszenia do właściwego ośrodka
geodezyjno-kartograficznego;
i)zorganizowanie i dostawa mediów – wody, energii elektrycznej, odbioru ścieków na potrzeby budowy;
j)składowanie, wywóz i utylizacja materiałów z terenu budowy;
k)sporządzenia i uzgodnienie projektu organizacji ruchu na czas robót;
l)uzyskanie od zarządcy drogi zezwolenia na zajęcie pasa na czas robót jeżeli zajdzie taka konieczność dla
zrealizowania przedmiotu umowy wraz z poniesieniem kosztów tego zajęcia;
m)wykonanie pomiarów elektrycznych;
n)opracowanie dokumentacji powykonawczej;
o)umożliwiania wstępu na teren budowy pracownikom nadzoru budowlanego , do których należy wykonanie zadań
określonych ustawą prawo budowlane oraz udostępniania im danych i informacji wymaganych zgodnie z tą
ustawą.
Poniżej przedstawiamy szczegółowe założenia poczynione przez Wykonawcę przy kalkulacji kosztów wraz z odwołaniem
do kosztorysu i dowodów, stanowiących załączniki
do wyjaśnień. Przechodząc do omówienia - wskazujemy co następuje:
1) Koszty robocizny:
Kalkulując koszty robocizny uwzględniliśmy w szczególności wymagania dotyczące zatrudnienia na umowę o pracę:
osób, które wykonują wszystkie czynności zawarte
w przedmiarze robót załączonym do SW Z, z wyłączeniem osób wykonujących obsługę geodezyjną oraz osób pełniących
samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
tj. kierowników budowy, kierowników robót, dostawców materiałów budowlanych i innych.
Wyjaśniamy, iż w zakresie kosztów pracy uwzględniliśmy, że zamówienie co do zasady realizowane będzie w terminie nie
później niż do dnia 31.07.2025 r. od dnia podpisania umowy (zgodnie z postanowieniem SWZ).
W konsekwencji kalkulując cenę oferty uwzględniliśmy koszty pracy na poziomie odpowiadającym co najmniej wysokości
minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. określonego zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
12.09.2024 r.
w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2025 r. oraz
przepisami ustawy dnia 10.10.2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (z poźn. zmianami).
Na potwierdzenie okoliczności zatrudniania przez nas pracowników na podstawie umowy
o pracę, przy uwzględnieniu co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę – przedkładamy potwierdzenie opłacenia
składek za m-c styczeń dokument RCA, z którego tych wynika, iż nasi pracownicy przy zatrudnieniu na pełny etat -
otrzymują wynagrodzenie na poziomie nie mniejszym od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki
godzinowej (załącznik nr 4 do wyjaśnień).
W wycenie uwzględniliśmy również wymóg SW Z, zgodnie z którym Zamawiający wymaga, aby Wykonawcy dysponowali,
co najmniej jedną osobą, która będzie: skierowana przez Wykonawcę do kierowania robotami budowlanymi, będzie pełniła
funkcję kierownika budowy, robót który musi posiadać UPRAW NIENIA BUDOW LANE BEZ OGRANICZEŃ W
SPECJALNOŚCI INSTALACYJNEJ W ZAKRESIE SIECI, INSTALACJI I URZĄDZEŃ CIEPLNYCH,
WENTYLACYJNYCH, GAZOWYCH, WODOCIĄGOWYCH
I KANALIZACYJNYCH uprawniające do kierowania robotami budowlanymi wydane
na podstawie obecnie obowiązujących przepisów prawa (lub uprawnienia w zakresie sieci
i instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych wydane na podstawie wcześniej obwiązujących przepisów, wystarczające do
realizacji przedmiotu zamówienia w zakresie pełnienia funkcji Kierownika Budowy, kierowania robotami budowlanymi jeżeli
ustawy nakładają obowiązek posiadania takich uprawnień.
Wynagrodzenie tej osoby, w zakresie wykraczającym poza wartość wynikającą z wartości minimalnego wynagrodzenia za
pracę od 1 stycznia 2025 r., zostało uwzględnione między innymi w ramach kosztów pośrednich. W kalkulacji wzięliśmy
również pod uwagę koszt obsługi geodezyjnej na poziomie ok. 2000 zł.
2) Koszty materiałów, sprzętu:
Do wykonania zamówienia wykorzystany zostanie sprzęt własny Wykonawcy,
w szczególności: Koparka kołowa Atlas, Koparko-ładowarka Volvo, Koparka gąsienicowa Volvo, Koparka gąsienicowa
JCB, Ciągnik rolniczy Massey Ferguson, Ciągnik rolniczy Case, Przyczepa ciężarowa Metal tech, Samochód osobowy
Citroen Berlingo, Samochód ciężarowy Peugeot Boxer, Samochód osobowy Mercedes vito, Szalunek Krings – 2 szt.,
zagęszczarki gruntu – 3 szt.
Na potwierdzenie okoliczności dysponowania wymienionym powyżej sprzętem na własność – w załączeniu przedkładamy
wykaz sprzętu oraz dowody rejestracyjne (załączniki nr 5 i 6 do wyjaśnień).
W zakresie kosztów pracy sprzętu oraz kosztów transportu uwzględniliśmy koszt paliwa. Kalkulację tego kosztu
oparliśmy na doświadczeniu Wykonawcy, z którego wynika, iż przy realizacji analogicznego zamówienia – koszty paliwa
wynoszą około 5000-6000 zł miesięcznie.
Na potwierdzenie wartości kosztów pracy sprzętu i transportu – przedkładamy przykładowe faktury zakupowe na paliwo
(załącznik nr 7 do wyjaśnień).
Ponadto w zakresie kosztów transportu uwzględniliśmy koszt ubezpieczenia pojazdów oraz koszt serwisu pojazdów w
okresie realizacji umowy. Koszty te zostały uwzględnione w kalkulacji ceny w zakresie adekwatnym dla zakresu
niniejszego zamówienia. Całkowity koszt ubezpieczenia pojazdów oraz serwisu pojazdów rozkłada się na średnio ok. 4
kontrakty realizowane równolegle przez Wykonawcę.
Na potwierdzenie wartości kosztu ubezpieczenia pojazdów – przedkładamy przykładowe polisy OC pojazdów (załącznik nr
8 do wyjaśnień).
3) Koszty pośrednie, inne koszty, ryzyko oraz zysk:
W kalkulacji zostały uwzględnione również koszty pośrednie oraz inne koszty, w tym między innymi koszty realizacji
obowiązków gwarancyjnych, koszty ubezpieczenia Wykonawcy.
Wykonawca uwzględnił również koszty jak między innymi:
⎯⎯⎯ koszty zorganizowania, oznakowania i późniejszej likwidacji placu budowy;
koszty opracowania planu bioz;
koszty utrzymania terenu budowy i zabezpieczenia mienia placu budowy i miejsc postojowych sprzętu i maszyn;
⎯ koszty obsługi geodezyjnej wraz z inwentaryzacją powykonawczą i potwierdzeniem zgłoszenia do właściwego ośrodka
geodezyjno-kartograficznego;
⎯⎯ koszty zorganizowania i dostawy mediów – wody, energii elektrycznej, odbioru ścieków na potrzeby budowy;
koszty składowania, wywozu i utylizacji materiałów z terenu budowy;
⎯⎯⎯ koszty sporządzenia projektu organizacji i uzgodnienia ruchu na czas robót,
koszty związane z uzyskaniem od zarządcy drogi (droga wojewódzka) zezwolenia na zajęcie pasa na czas robót,
koszty wykonania pomiarów elektrycznych,
⎯ koszty opracowania dokumentacji powykonawczej– 1 kpl dla wszystkich branż.
W zakresie powyższych kosztów Wykonawca uwzględnił m.in. następujące założenia i dostępne wykonawcy możliwości
obniżenia kosztów:
⎯Wykonawca nie ponosi kosztów zakupu znaków i tablic do oznakowania placu budowy – z uwagi na posiadanie
własnych znaków i tablic,
⎯⎯⎯
koszt dokumentacji powykonawczej uwzględniono na poziomie ok. 4000 zł,
koszt obsługi geodezyjnej uwzględniono na poziomie ok. 2000 zł,
w odniesieniu do kosztu zorganizowania i dostawy mediów - Wykonawca posiada agregat prądotwórczy, który zastanie
wykorzystany do zasilenia w energię elektryczną spawarki,
⎯koszty związane z uzyskaniem od zarządcy drogi zezwolenia na zajęcie pasa na czas robót – uwzględniono w pozycji
administracja,
⎯w zakresie kosztów składowania, wywozu i utylizacji materiałów z terenu budowy – Wykonawca posiada umowę z firmę
odbierającą odpady, w ramach której ponosi koszt odbioru wynoszący ok. 200 za 1m3. W przypadku niniejszego
zamówienia szacunkowa ilość odpadów może zawierać się w przedziale 1,5-2m3, co oznacza koszt maksymalnie ok.
400-450 zł.
Ponadto uwzględniliśmy koszty organizacyjne, a w tym koszty administracyjne funkcjonowania naszego przedsiębiorstwa
w zakresie związanym z realizacją zamówienia, oraz proporcjonalnie koszty związane z pozyskaniem polisy OC w
zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, związanej z realizacją przedmiotu Umowy, stosownie do wymogu
określonego w Projektowanych Postanowień Umowy. Informacja od ubezpieczyciela potwierdzająca koszt pozyskania
polisy OC na wymaganą kwotę stanowi załącznik nr 9 do wyjaśnień. Zabezpieczenie należytego wykonania umowy
zostanie wniesione przez Wykonawcę w pieniądzu, koszt ustanowienia zabezpieczenia ma charakter marginalny,
związany jedynie z kosztem „zamrożenia” środków na rachunku bankowym Zamawiającego. W cenie uwzględnione
zostały również koszty związane z podatkami oraz wszelkimi innymi zobowiązaniami publicznoprawnymi w myśl
obowiązujących przepisów prawa.
Uwzględnienie ryzyka związanego z niedoszacowaniem oraz ewentualnym wzrostem kosztów realizacji zamówienia
wynika z naszego doświadczenia oraz związane jest z aktualną sytuacją gospodarczą. Wedle naszego doświadczenia
mimo starannego szacowania kosztów realizacji zamówienia – zawsze istnieje ryzyko związane z faktycznym wyższym
kosztem realizacji poszczególnych czynności. Niemniej przyjęta rezerwa jest adekwatna do pokrycia przedmiotowego
ryzyka.
Z kolei założony przez nas poziom zysku został skalkulowany na satysfakcjonującym poziomie, uwzględniającym
godziwy poziom wynagrodzenia Wykonawcy z tytułu realizacji niniejszego zamówienia.
Reasumując - po dokładnej analizie wymagań określonych przez Zamawiającego w przedmiotowym postępowaniu z pełną
odpowiedzialnością wskazujemy, że absolutnie nie zachodzi nawet najmniejsze prawdopodobieństwo zastosowania przez
Wykonawcę rażąco niskiej ceny w stosunku do przedmiotu zamówienia.
Jednocześnie oświadczamy, że w przypadku jakichkolwiek nieścisłości związanych z brakiem przedstawienia w ramach
niniejszych wyjaśnień danego kosztu / elementu realizacji zamówienia – nie stanowi to niezgodności z opisem przedmiotu
zamówienia oraz pozostajemy w gotowości do szczegółowego dalszego wyjaśnienia sposobu ujęcia danego kosztu w
cenie oferty.
Załączniki:
1.CEiDG Wykonawcy,
2.Przykładowe referencje potwierdzające doświadczenie Wykonawcy,
3.Kosztorys ofertowy,
4.RCA,
5.Wykaz sprzętu,
6.Dowody rejestracyjne,
7.Przykładowa faktura zakupowa za paliwo,
8.Przykładowe polisy OC pojazdów,
9.Polisa OC Wykonawcy.
Izba stwierdziła w zakresie rozpoznania zarzutu 1 odwołania:
Na wstępie Izba wyjaśnia i podkreśla, że w postępowaniu odwoławczym Izba dokonuje oceny czynności podjętej
przez zamawiającego w prowadzonym przez zamawiającego postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, które
to czynności dokonane zostały na podstawie i w oparciu o dokumenty złożone w postępowaniu, a które kwestionowane
są przez odwołującego. Oceny dokonania czynności zamawiającego Izba dokonuje w pryzmacie zarzutów odwołania
oraz argumentacji odwołującego zawartej
w uzasadnieniu odwołania. Podkreślenia wymaga jednocześnie, że zgodnie z art. 552 ust. 1 ustawy Izba wydając wyrok
bierze za podstawę stan rzeczy ustalony w toku postępowania odwoławczego.
W odniesieniu do tej sprawy odwoławczej należy również zaznaczyć i podkreślić, że zgodnie ze wskazanym na wstępie
rozpoznania jego odwołania stanowiskiem Izba przedstawiając argumentację uznała, że skuteczne było uwzględnienie
zarzutów odwołania przez zamawiającego oraz następczo wniesiony sprzeciw i tego nie zmieniło stanowisko
zamawiającego z pisma z dnia 26 marca 2025 roku.
Izba wskazuje w tym miejscu – za wyrokiem z dnia 21 czerwca 2024 roku sygn. akt KIO 1890/24 oraz wyrokiem z
dnia 10 kwietnia 2024 roku sygn. akt KIO 968/24 oraz wyrokiem z dnia 17 lutego 2025 roku sygn. akt KIO 71/25, wyrokiem
z dnia 17 marca 2025 roku sygn. akt 581/25 – że regulacje prawne z art. 90 oraz 89 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia
29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych tj. ustawy obowiązującej do dnia
31 grudnia 2020 roku zbieżne są z regulacjami art. 224 oraz 226 ust. 1 pkt 8 ustawy
z dnia 11 września 2019 roku Prawo zamówień publicznych, co oznacza, że cały dorobek orzeczniczy oraz stanowiska
doktryny wypracowane w oparciu o wcześniej obowiązujące regulacje pozostaje aktualny w obowiązującym stanie
prawny. Pozwala to zatem na szerokie czerpanie wiedzy oraz korzystanie z utartych wykładni, wyjaśnień jak również
przyjętych
w doktrynie i orzecznictwie stanowisk.
Izba podkreśla, na podstawie ugruntowanego orzecznictwa, że „cena rażąco niska”
to cena oferty, za którą nie da się wykonać zamówienia – tak w sposób najbardziej prosty
i zrozumiały można wytłumaczyć czym rażąco niska cena oferty. Cena rażąco niska
to cena, która jest nierealistyczna, nieadekwatna do zakresu i kosztów prac składających się na dany przedmiot
zamówienia, zakłada wykonanie zamówienia poniżej jego rzeczywistych kosztów i w takim sensie nie jest ceną rynkową,
a więc nie występuje na danym rynku,
na którym ceny wyznaczane są m.in. przez ogólną sytuację gospodarczą panującą w danej branży i jej otoczeniu
biznesowym, postęp technologiczno-organizacyjny oraz obecność
i funkcjonowanie uczciwej konkurencji podmiotów racjonalnie na nim działających. Cena rażąco niska to taka, za którą
nie może wykonawca wykonać zamówienia w sposób zgodny z przedmiotem, rzetelny i prawidłowy.
Izba podkreśla jednocześnie, że w przypadku ceny ryczałtowej oferty, a z taką mamy w tym przypadku do
czynienia zgodnie z paragrafem 9 punkt 1 wzoru umowy (otrzyma wynagrodzenie ryczałtowe), wykonawca składający
odwołanie nie odnosił się, nie przedstawiał argumentacji do całości ceny oferty, nie zakwestionował i nie przeprowadził
żadnej argumentacji uzasadniającej, że za cenę ofertową 1 098 000,00 zł brutto AGB nie jest możliwe zrealizowanie
zamówienia. Należy podkreślić w tym miejscu, że samo uzasadnienie, że cena oferty ABG jest niższa od średniej
arytmetycznej złożonych ofert oraz kwoty jaką zamawiający zamierza przeznaczyć na realizację zamówienia w żaden
sposób nie uzasadnia tego, że cena oferty w danym postępowaniu jest ceną rażąco niską. Izba dostrzega, że cena oferty
odwołującego 1 199 999,90 zł brutto jest również ceną niską oraz odbiega od średniej arytmetycznej cen ofert złożonych
w tym postępowaniu wynoszącej 1 480 139,07 zł brutto. Różnica pomiędzy ofertą odwołującego a oferta wykonawcy
AGB wynosi 101 999,90 zł brutto.
Izba podkreśla, że to po stronie zamawiającego w procedurze udzielenia zamówienia publicznego ustawodawca
wprowadził obowiązek dokonania oceny prawidłowości kalkulacji ceny oferty i oceny tego, czy cena zaoferowana w
postępowaniu za realizację danego zamówienia nie jest ceną rażąco niską. Ukształtowana, tak w obecnie obowiązującej
ustawie jak i w ustawie z 2004 roku procedura wyjaśnienia ceny oferty polega na wezwaniu wykonawcy do złożenia
wyjaśnień, które zamawiający poddaje ocenie. Na ich podstawie ocenia czy zaoferowana przez wykonawcę cena
ofertowa nie jest rażąco niska, a po stronie wykonawcy pozostaje obowiązek wykazania, że cena oferty nie jest rażąco
niska (art. 224 st. 5 ustawy). Izba podkreśla w tym miejscu ugruntowane w orzecznictwie odniesienie do tego, że ocena
złożonych przez wykonawcę wyjaśnień w zakresie ceny oferty odbywa się
w pryzmacie wezwania do złożenia wyjaśnień. Podkreślić bowiem należy, że niewątpliwie na zakres informacji podanych
w wyjaśnieniach wpływają oczekiwania zamawiającego wyartykułowane w wezwaniu, ale również zobowiązują
wykonawcę do przedstawiania wyjaśnień oraz dowodów obowiązujące powszechnie przepisy prawa.
Szczególnego znaczenia zakres wezwania nabiera w przypadku, gdy cena oferty
w postępowaniu jest ceną ryczałtową. Wymaga podkreślenia, że w takich przypadkach – tak samo jest w przypadku tej
sprawy – zamawiający w ofercie wymagał podania ceny
za realizację zamówienia. Tym samym zamawiający nie wymagał na etapie ofertowania jakiegokolwiek wskazywania cen
jednostkowych, czy zakresów cenowych. W ramach oferty wykonawca miał podać cenę globalną za realizację
zamówienia obejmującą wszelkie koszty niezbędne do realizacji zamówienia (tak Rozdział IV SWZ w punkcie 3 i 4).
Izba podkreśla, że Wyjaśnienia wykonawcy w zakresie zaoferowanej ceny – informacje jakie przedstawił wykonawca -
powinny umożliwić zamawiającemu podjęcie decyzji,
co do przyjęcia bądź odrzucenia oferty. W przypadku, gdy wezwanie zamawiającego jest bardzo ogólne - tak jak jest w
tej sprawie – to wykonawca sam podejmuje decyzje
o zakresie przedstawianych informacji, to on ocenia jaki jest niezbędny zakres tych informacji oraz sam wskazuje na
dowody jakie na potwierdzenie tych informacji składa.
W zarzucie 1 odwołujący podnosi, że oferta AGB powinna zostać odrzucona, bo w zasadzie wykonawca AGB nie udzielił
wymaganych przez zamawiającego wyjaśnień oraz nie przedstawił dowodów. Izba w zupełności nie zgadza się z tym
twierdzeniem odwołującego.
Izba wskazuje, że odwołujący w swojej argumentacji pominął w zupełności kwestię ogólnikowości wezwania
zamawiającego, kwestię przedstawionego przez AGB w ramach wyjaśnień kosztorysu ofertowego i pozostałych
dowodów oraz kwestię tego,
że w przedmiotowym postępowaniu cena za realizację zamówienia jest ceną ryczałtową.
Izba zaznacza w tym miejscu, że bardzo ogólny poziom wezwania do złożenia wyjaśnień
w zakresie ceny oferty pomija w wezwaniu nawet elementy obligatoryjne zgodnie
z przepisami prawa, tj. pomija obowiązek żądania wyjaśnienia, w przypadku gdy przedmiotem zamówienia jest robota
budowalna zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może
być niższa
od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych
na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. z 2020
r. oraz z 2023 r. ) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie (art.
224 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 224 ust. 4 ustawy) oraz zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy
i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie (art. 224 ust. 2 pkt 4 w
zw. z art. 224 ust. 4 ustawy). Izba podkreśla,
że czynności zamawiającego jak i wykonawcy w ramach wyjaśnienia ceny oferty nie dzieją się w próżni, a obowiązki
jakie nakłada ustawodawca obejmują zarówno zamawiającego
jak i wykonawcę. Tym samym zakres udzielonych przez wykonawcę wyjaśnień, podkreślając to, że cena zamówienia
jest ceną ryczałtową, był jedynie domeną wykonawcy, który składał te wyjaśnienia. Zamawiający nie wskazał żadnego
elementu jaki w jego ocenie miałby zostać wyjaśniony przez wykonawcę. W ocenie Izby ocena dokonana przez
zamawiającego pierwotnie w odniesieniu do wyjaśnienia ceny oferty oraz wybór oferty AGB był jak najbardziej zasadny.
W Komentarzu do Prawa zamówień publicznych wydanym przez UZP (Komentarz. Prawo zamówień publicznych red.
H. Nowak, M. Winiarz, Wydanie I str. 708) wskazano w zakresie art. 224 ust. 4 ustawy, że : Przepis ma charakter
obligatoryjny,
co oznacza, że w przypadku podejrzenia rażąco niskiej ceny lub kosztu w postępowaniu
o udzielenie zamówienia na roboty budowlane zamawiający musi wezwać wykonawcę
do złożenia wyjaśnień co do wskazanych czynników cenotwórczych. Oznacza to również,
że wyjaśnienia wykonawcy składane w odpowiedzi na takie wezwanie, aby były skuteczne, muszą zawierać argumentację
przynajmniej w zakresie wyliczenia kosztów pracy oraz zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia
społecznego.
Nadal aktualność swą zachowuje stanowisko wypracowane w dotychczasowym orzecznictwie Izby i sądów
powszechnych wskazujące, że Izba może ocenić i stwierdzić jedynie czy wyjaśnienia w przedmiocie elementów
zaoferowanej ceny były wystarczające,
a ich ocena dokonana przez Zamawiającego prawidłowa. Zachowuje swoją aktualność wyrok Sądu Okręgowego w
Warszawie z dnia 30 lipca 2014 r. (sygn. akt XXIII Ga 1293/14), w którym pokreślono znaczenie staranności wykonawcy
w składaniu wyjaśnień, o których mowa w art. 90 ustawy z 2004 roku (obecnie art. 224 ustawy), a także wskazano
na konieczność uznania, że cena ofertowa jest ceną rażąco niską, w przypadku braku przedstawienia przez wykonawcę
takich wyjaśnień, które wykażą, że oferowana przezeń cena rażąco niska nie jest.
W obecnie obowiązującym stanie prawnym ustawodawca właściwie przesądził
ich słuszność, wprost wskazując w przepisie art. 224 ust. 5 ustawy, że to wykonawca powinien wykazać
zamawiającemu, że cena jego oferty lub koszt nie zawiera rażąco niskiej ceny. To wykonawca musi wykazać to na
etapie postępowania o udzielenie zamówienia, czyli w odpowiedzi na wezwanie zamawiającego, mając na uwodzę
również treść wezwania
i odpowiedzi na pytania zamawiającego oraz wynikaj oraz wynikające z ustawy obowiązki
w zakresie podawanych informacji. Przy czym należy podkreślić, że nie istnieje jeden optymalny i powinny kształt czy
sposób dowodzenia okoliczności związanych z kalkulacją ceny dokonanej przez wykonawcę i sposobu prezentowania
okoliczności umożliwiających mu jej zaoferowanie. Sposób wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny zależy
od indywidualnych okoliczności sprawy, zwłaszcza w związku z rodzajem podawanych informacji, będzie można ocenić
i przyjąć konieczny sposób i stopień uwiarygodnienia podawanych danych. Niewątpliwie można natomiast sformułować
jeden generalny postulat, który przy ocenie wyjaśnień wykonawców powinien być bezwzględnie egzekwowany -
wyjaśnienia powinny być konkretne, jasne, spójne i adekwatne do danego przedmiotu zamówienia, zawierać odpowiedzi
na pytania zamawiającego.
Izba podkreśla w tym miejscu (podobnie jak w orzeczeniu z dnia 4 lutego 2025 roku sygn. akt KIO 4986/24 oraz wyroku z
dnia 2 stycznia 2025 roku sygn. akt KIO 4689/24 oraz wyroku z dnia 9 maja 2024 roku sygn. akt KIO 1291/24), że
wezwanie wykonawcy do złożenia wyjaśnień w trybie art. 244 ustawy nie rodzi żadnego domniemania, ustawodawca nie
wprowadził do przepisów skutku wezwania do złożenia wyjaśnień zakresie ceny w postaci domniemania rażąco niskiej
ceny oferty wykonawcy wzywanego do złożenia wyjaśnień. Ustawodawca w ramach ustawy posługuje się
domniemaniami i tak np. w art. 514 ust 3 ustawy ustawodawca wprowadził jednoznacznie, że domniemywa się, że
zamawiający mógł zapoznać się z treścią odwołania przed upływem terminu do jego wniesienia, jeżeli przekazanie
odpowiednio odwołania albo jego kopii nastąpiło przed upływem terminu do jego wniesienia przy użyciu środków
komunikacji elektronicznej. Gdyby ustawodawca chciał wprowadzić domniemanie istnienia rażąco niskiej ceny w ofercie
wykonawcy wezwanego
do złożenia wyjaśnień to uczyniłby to i wprowadził do treści przepisu odpadnie postanowienia. Tym bardziej, że dopiero
wprowadzenie takiego domniemania wiązałoby się z określonymi skutkami dla wykonawcy.
Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego stanowi sformalizowaną procedurę, która dzięki regulacjom
ustawowym stanowi gwarancję realizacji zasad prawa zamówień publicznych takich jak równe traktowanie wykonawców
w postępowaniu
o udzielenie zamówienia oraz zachowanie konkurencyjności między wykonawcami. Każde odstępstwo od formalizmu
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzi
do naruszenia procedury o zamówienie publiczne, a w konsekwencji naruszenie zasad prawa zamówień publicznych w
stosunku do wykonawców, którzy składają w postępowaniu oferty. Wezwanie przez zamawiającego do złożenia
wyjaśnień w ramach procedury z art. 224 ustawy rodzi skutki w zakresie obowiązków wykonawcy, do którego to
wezwanie jest skierowane oraz rodzi obowiązki zamawiającego, które są efektem skierowanego wezwania. Jak również
stwarza po stronie zamawiającego realne obowiązki w zakresie oceny złożonych wyjaśnień.
W zakresie zarzutu 1 odwołania, uwzględniając całą powyższą argumentację Izba podkreśla, że po pierwsze w
ramach wyjaśnień wykonawca AGB przedstawił szereg dowodów. Tym samym nie jest prawdziwym podanie przez
odwołującego w ramach treści zarzutu odwołania, że dowody nie zostały złożone. Po drugie, Izba stwierdza, że w
ramach dowodów uzasadniających wyjaśnienia wykonawcy jak również stanowiącym część tych wyjaśnień został
złożony kosztorys ofertowy. Izba podziela stanowisko AGB z rozprawy,
że przedstawienie kosztorysu ofertowego w ramach wyjaśnień ceny oferty stanowi najbardziej pełny sposób wyjaśnienia,
w przypadku, gdy cena oferty jest ceną ryczałtową. Wymaga podkreślenia, że dokument ten został przygotowany w
oparciu o przedmiar zawarty
w dokumentacji zamówienia oraz jak podał w wyjaśnieniach AGB na podstawie analizy opisu przedmiotu zamówienia, a
także wzoru umowy uwzględniając w szczególności koszty robocizny, materiałów, sprzętu, kosztów pośrednich, oraz
innych kosztów wynikających
z zakresu zamówienia, wraz z uwzględnieniem ryzyka. W ramach wyjaśnień AGB podał również, że kosztorys
uwzględnia wszystkie metody i technologie wykonania robót.
W ramach wyjaśnienia wykonawca wskazał, że kosztorys ma charakter poglądowy,
z uwzględnieniem postanowień SW Z i PPU dotyczących charakteru wynagrodzenia ustalonego przez zamawiającego
(cena ryczałtowa) i znaczenia kosztorysu w trakcie realizacji umowy. Izba wskazuje w tym miejscu, że w żaden sposób
nie jest zrozumiale stanowisko odwołującego odnoszące się do charakteru kosztorysu jako poglądowego. Izba podkreśla
w tym miejscu, że poza tym, że brak jest w zakresie wezwania zamawiającego jakiegokolwiek wskazania elementów
jakie miały podlegać wyjaśnieniu, to zgodnie z SW Z przedmiary stanowiły dokumenty pomocnicze do wyceny oferty
(Rozdział XIV pkt 2 SW Z). Skoro same przedmiary stanowiły dokumenty poglądowe, to nie sposób stwierdzić w tym
miejscu, że AGB posługiwało się tą samą nomenklaturą. Izba nie zgadza się z twierdzeniem, że nie wiadomo w jaki
sposób wykonawca AGB skalkulował cenę oferty. Przedstawienie kosztorysu ofertowego ze wskazaniem odpowiedniego
KNR dla poszczególnych pozycji oraz przedstawieniem opisu dla każdej poszczególnej pozycji prowadzi do wniosku,
że stanowisko odwołującego jest bezprzedmiotowe. Dodatkowo Izba podkreśla,
że ogólnikowe i lakoniczne odwołanie się np. do braku podania przez AGB kosztów materiałów i kosztów pracy maszyn i
urządzeń w żaden sposób nie zostało po pierwsze skonfrontowane z kosztorysem ofertowym, a po drugie nie odnosi się
do konkretnych elementów. W zasadzie nie sposób stwierdzić co też kwestionuje odwołujący, bowiem nie jest
wiadomym na podstawie jego twierdzenia, o jakie maszyny chodzi oraz o zakup jakich materiałów chodzi odwołującemu.
Nie ma żadnej podstawy do domyślania się w tym miejscu o jakie maszyny czy maszyny i urządzenia chodziło oraz o
jakie materiały. W żaden sposób również nie wyjaśnił odwołujący dlaczego wykonawca miał przedstawić wykaz
materiałów do kosztorysu ofertowego, nie wyjaśnił dlaczego w jego ocenie nie zostały wykazane koszty pracy sprzętu.
Jednocześnie AGB podnosił, że w załączonym do wyjaśnień kosztorysie ofertowym wskazał jakie materiały wykorzysta
∅ ∅
do realizacji prac (a w tym rury PE100RC PN10 SDR17 o średnicy - 160mm – np. poz. 11 kosztorysu ofertowego, rury
PE100RC PN10 SDR17 o średnicy 90- np. poz. 38 kosztorysu ofertowego, rury z żeliwa sferoidalnego GJS – 500 DN
∅
80 – np. poz. 42 kosztorysu ofertowego, rury PE100 PN16 SDR11 o średnicy 32 – np. poz. 72 kosztorysu ofertowego,
hydranty żeliwne nadziemne DN 80 – np. poz. 41 kosztorysu ofertowego oraz piasek – np. poz. 4, 5, 65, 66 kosztorysu
ofertowego. Odwołujący nie odniósł się do treści kosztorysu ofertowego, pominął informacje przedstawione przez
wykonawcę AGB. W tym miejscu Izba uznaje za zasadne wskazanie, że w ramach zarzutu naruszenia art. 244 ust. 1
ustawy niezmiennym pozostaje ogólna zasada, że to odwołujący ma wykazać i udowodnić podstawy zaistnienia
przesłanek określonych tym przepisem. Na tym etapie postępowania o udzielnie zamówienia,
w postępowaniu odwoławczym nie dochodzi do odwrócenia ciężaru dowodu, o którym mowa w art. 537 pkt 1 ustawy, a
zgodnie z którym ciężar dowodu, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny spoczywa na wykonawcy, który ją złożył.
Jednocześnie należy podkreślić,
że sama ta okoliczność nie zmienia faktu, że to po stronie odwołującego ustawodawca określa jednoznacznie obowiązki
w zakresie wskazania okoliczności faktycznych i prawnych uzasadniających wniesione odwołanie (stanowisko
ugruntowane w orzecznictwie tak np.: wyrok SO w Warszawie z dnia 14 czerwca 2019 r. sygn.. akt ; wyrok Krajowej Izby
Odwoławczej z dnia 11 sierpnia 2015 roku sygn. akt ) jak również szerokiej doktryny przedmiotu. Dodać należy, że w
zakresie zarzutu 1 podnoszone jest przez odwołującego, że wykonawca nie udzielił wymaganych przez zamawiającego
wyjaśnień.
W zakresie zarzutu 1 odwołania Izba uznała, że wykonawca przedstawił wyjaśnienia odpowiadające zakresowi
wezwania oraz przedstawiające wyjaśnienia i dowody uzasadniające podnoszoną argumentację. Izba stoi na
stanowisku, że zgodnie
ze stanowiskiem doktryny wyrażonym ww. Komentarzu wyjaśnienia wykonawcy składane
w odpowiedzi na takie wezwanie, aby były skuteczne, muszą zawierać argumentację przynajmniej w zakresie wyliczenia
kosztów pracy oraz zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego. W rozpoznawanej
sprawie AGB przedstawił wyjaśnienia w zakresie wyliczenia kosztów pracy i przedstawił w sposób jednoznaczny
wskazanie na potwierdzenie zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób, które wykonują wszystkie czynności
zawarte w przedmiarze robót załączonym do SW Z, z wyłączeniem osób wykonujących obsługę geodezyjną oraz osób
pełniących samodzielne funkcje techniczne
w budownictwie tj. kierowników budowy, kierowników robót. Wykonawca AGB podał, że uwzględnił koszty pracy na
poziomie odpowiadającym co najmniej wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. określonego zgodnie
z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12.09.2024 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za
pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2025 r. oraz przepisami ustawy dnia 10.10.2002 r. o minimalnym
wynagrodzeniu za pracę (z poźn. zmianami). Odwołujący nie przedstawił żadnej argumentacji uzasadniającej, że brak
przedstawienia wysokości danego świadczenia na poszczególnych stanowiskach skutkuje uznaniem braku złożenia
wyjaśnień. Więcej, AGB w złożonych wyjaśnieniach przedstawił dowody na potwierdzenie realności powyższych
informacji przez załączenie przykładowego potwierdzenia opłacania składek. Odwołujący nie zakwestionował faktycznie
ujętych i wskazanego sposobu kalkulacji kosztów pracy w złożonych wyjaśnieniach. Odwołujący pominął również
wskazane w kosztorysie ofertowym przez AGB określenie stawki roboczogodziny na poziomie 32,80 zł. i nie
kwestionował, że w ramach tej stawki nie mieszczą się wszystkie wymagane przepisami obciążenia wykonawcy. Izba
zaznacza przy tym, że zarzut odwołania odnosi się do braku przedstawienia wyjaśnień i dowodów, z czym w sposób
oczywisty nie można się zgodzić, bowiem ww. argumentacja zaprzecza temu twierdzeniu odwołującego. Wykonawca
AGB złożył wyjaśnienia w zakresie kosztów pracy, przedstawił kosztorys ofertowy, oraz podał jednoznacznie przyjęte
wartości dla stawki roboczogodziny. Izba podkreśla również,
że w ramach wezwania zamawiający nie wymagał przedstawienia informacji na temat ilości osób zaangażowanych do
realizacji tego zamówienia, natomiast sam odwołujący nie podał żadnej argumentacji uzasadniającej jakiekolwiek braki
kadrowe w zakresie tego zamówienia i przewidywanych w ramach wyjaśnień wykonawcy AGB braku uwzględnienia
odpowiedniego zabezpieczenia finansowego. Nie przedstawił chociażby wskazania jakie koszty realnie w zakresie
wynagrodzeń nie zostały ujęte przez wykonawcę AGB. W zakresie robót budowlanych zasadnym jest wyodrębnię ilości
pracowników pełniących określone funkcje techniczne, niemniej nie jest okolicznością spotykaną i powszechnie znaną, a
wręcz nieznajdującą żadnego uzasadnienia, wykazywanie pracowników / robotników budowlanych co do ich liczy na
budowie. Wynagrodzenie tych pracowników określane jest przyjętą stawką roboczogodziny i z taką informacją mamy do
czynienia w przedmiotowym postępowaniu.
Podkreślenia wymaga, że w ramach złożonych wyjaśnień wykonawca podał także,
że wynagrodzenie Kierownika budowy, w zakresie wykraczającym poza wartość wynikającą z wartości minimalnego
wynagrodzenia za pracę od 1 stycznia 2025 r., zostało uwzględnione między innymi w ramach kosztów pośrednich, jak
również uwzględnione został koszt obsługi geodezyjnej na poziomie ok. 2000 zł. Wyjaśnienia zostały złożone i nie
sposób uznać stanowiska odwołującego o braku przedstawienia wyjaśnień w zakresie kosztów wynagrodzenia ujętego w
cenie ryczałtowej tego zamówienia.
W odniesieniu do pozycja 50 d. 3.1 kosztorysu ofertowego - przewiert horyzontalny
na odcinkach W5-W8; W45-W52 odwołujący nie przedstawia żadnej argumentacji uzasadniającej, że realizacjatego
elementu – w ramach ceny ryczałtowej oferty – nie jest możliwe, w zasadzie nie kwestionuje podanej ceny, a odnosząc
się do tego elementu jednoznacznie przyznaje, że wyjaśnienia w tym zakresie również zostały przedstawione. Podkreślić
należy, że poziom szczegółowości przedstawionych wyjaśnień przez wykonawcę AGB nie był determinowany
wezwaniem zamawiającego, tym samym przedstawiając kosztorys ofertowy należy uznać, że wykonawca przedstawił
wyjaśnienia w zakresie tego elementu. Podnoszone przez odwołującego argumenty w odniesieniu do braku wykazania
szczegółowo kalkulacji pozycji, dowodzą tego, że wyliczenie zostało przedstawione
ale to odwołujący uznaje, że powinno być bardziej szczegółowe nie uzasadniając w żaden sposób powodów bardziej
szczegółowego niż kosztorys ofertowy przedstawiania wyjaśnień. Przy czym należy podkreślić, że w ramach zarzutu
pierwszego odwołania kwestionowany jest brak złożenia wyjaśnień. Uwzględniając brak przedstawienia w wezwaniu
zamawiającego zakresu wezwania, jak również to, że cena oferty jest ryczałtowa, oraz to że wykonawca przedstawił
kosztorys ofertowy nie sposób twierdzić, że wyjaśnienia nie zostały złożone. Izba podziela w tym zakresie stanowisko
AGB, że gdyby zamawiający uznał,
że kwestia dysponowania wiertnicą byłaby szczególnie dla niego istotna to wezwałby AGB
w tym zakresie, a wykonawca mógłby przedstawić niezbędne szczegółowe informacje, w tym przypadku, że dysponuje
wiertnicą horyzontalną z osprzętem – Ditch Witch JT 2020 Mach1 – do przewiertu sterowanego. Wskazując w tym
miejscu na stanowisko doktryny wyrażone
w Komentarzu (jw.) odnośnie zakresu wezwania w odniesieniu do zamówienia
w przedmiocie robót budowlanych podkreślono tam, że wymagany przepisem zakres (art. 244 ust. 4 ustawy)
zamawiający może ten zakres poszerzyć chociażby o przykładowe czynniki z art. 224 ust. 3 pkt 1–3, 5 i 7 Pzp lub o inne,
nieujęte w art. 224 ust. 3 Pzp. Skoro zamawiający nie wezwał o złożenie takich wyjaśnień, to wykonawca w sposób
tak szczegółowy jak oczekuje tego odwołujący, nie był obowiązany do przedstawiania wyjaśnień. AGB odniósł się do
wykonania przewiertów horyzontalnych w ramach informacji zawartych w kosztorysie ofertowym. Izba ponowienie
podkreśla, że zarzut odnosił się braku podania wyjaśnień, a nie oceny w zakresie przedstawionego wyjaśnienia.
Jednocześnie AGB wskazał, że w ramach kalkulacji własnej w poz. 50 d.3.1 kosztorysu w kwocie 125 748,00 zł netto ujął
koszty osobowe, wynajem sprzętu niezbędnego do wykonania przewiertu (wiertnica z osprzętem) wraz z utylizacją
płuczki na poziomie 250 ton oraz odtworzenie nawierzchni. Podkreślił również, że wielkość odpadów wskazanych przez
odwołującego na poziomie 500 ton jest nierealna. Izba podkreśla, że odwołujący w żaden sposób nie uzasadnił na jakiej
podstawie stwierdza, że zasadne jest przyjęcie ilości odpadów na jakie wskazuje. Izba ponowienie podkreśla, że
zamawiający nie wymagał w wezwaniu takiej szczegółowości wyjaśnień odnoszącym się do konieczności
przedstawiania umowy z firmą odbierającą odpady. Jednocześnie oświadczenie AGB w wyjaśnieniach w sposób
jednoznaczny potwierdza, że ten koszt również został uwzględniony.
W zakresie argumentów odnoszących się do przedstawionego wraz z wyjaśnieniami wykazu sprzętu i urządzeń,
stwierdzić należy, że w ramach odwołania odwołujący podnosi argumentację, jaka w żaden sposób nie jest powiązana
co do samego wykazu tych urządzeń i sprzętu z wezwaniem zamawiającego. Zamawiający nie wymagał przedstawienia
jakichkolwiek informacji na temat sprzętu i urządzeń jakich będzie używał przy realizacji zamówienia wykonawca, a
których posiadanie może wpływć na cenę ryczałtową złożonej oferty. Z wyjaśnień wykonawcy AGB jednoznacznie
wynika, że „do wykonania zamówienia wykorzystany zostanie sprzęt własny Wykonawcy, w szczególności: Koparka
kołowa Atlas, Koparko-ładowarka Volvo, Koparka gąsienicowa Volvo, Koparka gąsienicowa JCB, Ciągnik rolniczy Massey
Ferguson, Ciągnik rolniczy Case, Przyczepa ciężarowa Metal tech, Samochód osobowy Citroen Berlingo, Samochód
ciężarowy Peugeot Boxer, Samochód osobowy Mercedes vito, Szalunek Krings – 2 szt., zagęszczarki gruntu – 3 szt.” –
tym samym nie jest to skończony katalog sprzętu jaki zostanie wykorzystany przez AGB przy realizacji zamówienia na
co wskazuje użyte określenie „ w szczególności”. W ocenie Izby
w zakresie oceny tego zarzutu odwołania, odnoszącego się do braku złożenia wyjaśnień
i przedstawienia dowodów pozostaje podnoszone nieprzedstawienie dowodów takich jak dowód rejestracyjnych dla
koparek. Jak wskazał AGB koparki nie posiadają dowodów rejestracyjnych, tym samym nie było możliwe przedstawienie
ich zamawiającemu. Wskazane przez odwołującego złożenie ewidencji środków trwałych czy też faktur za zakup
koparek również nie znajduje uzasadnienia, bowiem w ocenie Izby, przy braku zakreślenia przez zamawiającego zakresu
informacji jakie ma przedstawić wykonawca w wyjaśnieniach, w tym braku wskazania na wykazanie sprzętu i urządzeń,
nie sposób twierdzić,
że nieprzedstawienie dokumentów dotyczących koparek ma wpływ na zakres złożonych wyjaśnień. W samych
wyjaśnieniach wykonawca jednoznacznie podał, że jest właścicielem tych koparek, a co za tym idzie złożył
zamawiającemu oświadczenie o określonej treści.
W żaden sposób w obliczu wezwania zamawiającego nie sposób uznać, że wykonawca AGB nie dochował należytej
staranności przy przedstawianiu wyjaśnień. Więcej, odwołujący
w żaden sposób nie kwestionował, że owe koparki są własnością wykonawcy AGB,
co uzasadniałby odnoszenie się do konieczności wykazania się dokumentami wskazywanymi przez odwołującego.
Wykonawca aby zrealizować zamówienie nie musi posiadać na własność wszystkich sprzętów i urządzeń, tym samym
niektóre z nich może zwyczajnie wynająć. Izba podkreśla, że zamawiający nie kierował wezwania o wyjaśnienie
z uwzględnieniem przez wykonawcę wykazania czy to sprzętu czy urządzeń, tym bardziej nie wymagał od wykonawcy
określenia, które sprzęty i urządzenia są własnością wykonawcy AGB. Izba stwierdza, że odwołujący w żaden sposób
nie uzasadnił dlaczego też AGB
w odpowiedzi na ogólne wezwanie zamawiającego miało składać dokumenty potwierdzającego możliwość wykonania
przewiertu sterowanego. Z Kosztorysu ofertowego jednoznacznie wynika w jaki sposób realizowany będzie przewiert
oraz podano jaką kwotę wykonawca przewidział za metr realizacji tego zadania. W żaden sposób odwołujący nie
kwestionował podanej kwoty, w tym nie podnosił, że w ramach tej kwoty nie jest możliwy wynajem sprzętu do wykonania
tego zadania. Izba zaznacza również, że odwołujący podnosząc w odwołaniu brak wyjaśnienia w jaki sposób posiadany
tytuł prawny
do określonych maszyn i urządzeń wskazanych w wykazie ma wpływ na cenę oferty, nie kwestionował kwot podanych w
kosztorysie ofertowym. W ogóle odwołujący w całej swojej argumentacji pomija, że kosztorys ofertowy odnosi się do
konkretnych kwot jednostkowych, co w ocenie Izby dowodzi tego, że nie kwestionuje w żaden sposób tak przyjętych
wyliczeń AGB.
W odniesieniu do wskazywanych kosztów paliwa czy też czy kosztów polisy OC Izba podkreśla, że ponownie
wyjaśnienia zostały złożone. Należy zaznaczyć, że koszty odniesienie do tych kosztów ma urealnić cenę ryczałtową
oferty i potwierdzać jej zakres. Jeżeli odwołujący uważał, że te kwoty nie są skalkulowane w cenie ryczałtowej to
powinien był to podnosić. Odnosząc się natomiast do tych składowych potwierdził ponownie,
że wyjaśnienia zostały złożone. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 244 ust. 1 ustawy zamawiający może żądać
wyjaśnień w zakresie wyliczenia ceny oferty, nie żąda
od wykonawcy wskazywanego przez odwołującego powodów obniżenia ceny oferty
w stosunku do innych wykonawców.
To odwołujący na etapie składania odwołania ma obowiązek wykazać okoliczności jakie podnosi w odwołaniu, w zakresie
zarzutów odwołania. W rozpoznawanej sprawie odwołujący podaje określone przez siebie tezy skupiające się na
wskazaniu okoliczności jakie w jego ocenie nie zostały wykazanie ale przy tym nie podnosi żadej argumentacji
uzasadniającej podniesione tezy, które urealniałby okoliczności zaniechania przedstawienia przez AGB wyjaśnień. W
żaden sposób w szczególności nie przedstawia argumentów w odniesieniu
do nierealności kwot jakie zostały przedstawione przez AGB w wyjaśnieniach oraz
w kosztorysie ofertowym. Jednocześnie, co podkreślała Izba już wielokrotnie zarzut pierwszy odwołania odnosi się do
braku przedstawienia wyjaśnień, natomiast wskazywane przez odwołującego okoliczności stanowią wynikową dokonanej
przez odwołującego oceny złożonych wyjaśnień, przy czym ocena ta pomija w zupełności wykazane kosztorysem
ofertowym ceny, które składają się na wartość oferty AGB. W ocenie Izby wyjaśnienia wykonawcy zostały złożone,
poziom szczegółowości tych wyjaśnień –
w obliczu braku wskazania w wezwaniu zakresu wyjaśnień ryczałtowej ceny oferty – jest bardzo wysoki i odpowiadający
w szczególności na wymagania wynikający z przepisów ustawy. Niewątpliwie AGB przedstawiając kosztorys ofertowy
zadość uczynił szczegółowemu wykazaniu kalkulacji ceny oferty, uwzględniając przy tym posiadane doświadczenie oraz
znajomość przedmiotu zamówienia. Przedstawił AGB również dowody jakie uznał za niezbędne dla potwierdzenia
wykazanych informacji, przy czym należy podkreślić, że zakres wezwania przez zamawiającego, który nie określał
żadnego elementu jaki ma wykazać wykonawca, pozostawiał po stronie wykonawcy AGB swobodę w zakresie
wykazania tych informacji, które w jego ocenie stanowią uzasadnienie dla potwierdzenia realności ceny. Kluczowe jest to,
że cena oferty jest ryczałtowa, a zakres wezwania
nie precyzował nawet jednego elementu wyjaśnień, łącznie z tymi obligatoryjnymi.
Izba stwierdza, że pierwotna ocena wyjaśnień w zakresie ceny oferty wykonawcy AGB przez zamawiającego była
prawidłowa (ta dokonana przed uwzględnieniem zarzutów odwołania). Nie sposób również uznać, że wyjaśnienia w
obliczu tak szczegółowego przedstawienia kalkulowania oferty jak przedstawienia przez AGB kosztorysu ofertowego nie
zostały złożone. Jedynie wykonawca wie jakie faktycznie czynniki wpływają na kalkulację kosztów
i może na wezwanie zamawiającego je zaprezentować – co tez uczynił w ocenie Izby.
W ocenie Izby wyjaśnienia przedstawione przez AGB - mając na uwadze, że nie został zakreślony przez zamawiającego
żaden zakres informacji jakich oczekuje do wskazania, oraz mając na uwadze, że cena zamówienia jest ryczałtowa –
zostały złożone, są konkretne
i niewątpliwie nie są lakoniczne czy ogólnikowe. Zakres wyjaśnień jest spójny i zawiera również kosztorys ofertowy
sporządzony według przedmiaru.
W odniesieniu do zarzutu 2 Izba po pierwsze podnosi, że zarzut 2 nie został powołany jako zarzut ewentualny w
stosunku do zarzutu 1. W zakresie zarzutu 1 odwołujący podnosił, że nie przedstawił wykonawca wyjaśnień ceny oferty
oraz nie przedstawił dowodów, natomiast w zakresie zarzutu drugiego podnosi, że wyjaśnienia ceny złożone przez AGB
potwierdzają, że cena oferty zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku
do przedmiotu zamówienia. Zaznaczyć należy w tym miejscu, że zarzut 2 nie został powołany jako zarzut ewentualny na
wypadek nieuwzględniania zarzutu 1, tym samym stanowi samodzielnym zarzut odwołania. W ocenie Izby sam fakt
zawarcia tego zarzutu potwierdza niezasadność zarzutu 1, bowiem w odniesieniu do tego zarzutu 2 odwołujący uznaje,
że wyjaśnienia zostały złożone. Podkreślenia wymaga również, że w uzasadnieniu odwołania jednoznacznie odwołujący
wskazał, że niezależnie od argumentacji dotyczącej zarzutu 1 odwołania, uznać należy, że oferta AGB zawiera rażąco
niską cenę lub koszt
w stosunku do przedmiotu zamówienia.
Izba podkreśla w tym miejscu, że zgodnie z paragrafem 9 punkt 1 wzoru umowy (otrzyma wynagrodzenie ryczałtowe)
wynagrodzenie w ramach tego zamówienia ma charakter wynagrodzenia ryczałtowego. W związku z powyższym dla
oceny i stwierdzenia rażąco niskiej ceny niezbędne jest uwzględnienie ceny całej oferty – całkowitą cenę za dane
zamówienie podaną przez wykonawcę. Tym samym cena jaką przyjął w ofercie wykonawca a AGB odnosi się do
realizacji całości zamówienia, tym samym odwołujący chcąc podnosić skutecznie zarzut rażąco niskiej ceny powinien
wykazać, że nie ma możliwości realizacji zamówienia za cenę podaną w ofercie. Tym samym odnoszenie się nawet
do poszczególnych elementów składowych ceny podanych przez AGB w wyjaśnieniach musi zostać odniesione do ceny
oferty. Przyjęty charakter wynagrodzenia w postępowaniu
o zamówienie, który został w ogóle pominięty w stanowisku odwołującego, ma znaczenie
w zakresie oceny zarzutu rażąco niskiej ceny.
Odwołujący dostrzegając w ramach argumentacji kosztorys ofertowy odniósł się do pozycjo 11 d. 1.2 kosztorysu
ofertowego (Sieci wodociągowe - montaż rurociągów z rur polietylenowych [PE, PEHD] o śr. zewnętrznej 160 mm),
gdzie wykonawca AGB podał cenę jednostkową na poziomie 49,38 zł. Odwołujący oparł swoja argumentację na
Sekocenbudzie i sama wartość jednego metra bieżącego ww. rury to kwota 61,14 zł. W ocenie Izby zarówno stanowisko
odwołującego oraz dowody jakie załączył do odwołania potwierdzają jedynie tyle, że dokonując wyceny za pomocą
oprogramowania „Rodos” uzyskał taką stawkę. Nie dowodzi to w żaden sposób, że ceną zaoferowana przez AGB jest
niemożliwa do osiągnięcia i nie jest realna. Odwołujący powołał się na koszty pośrednie oraz koszty zakupu z
odwołaniem do ww. dowodu oraz różnice jakie w jego ocenie wynikają z kosztorysu ofertowego AGB oraz wyceny
dokonanej przez odwołującego w przedstawionych dowodach i stwierdził, że to dowodzi ceny rażąco niskiej. Nie sposób
zgodzić się z takim stanowiskiem, bowiem potwierdza ono jedynie to, że na określonych poziomach zostały przyjęte
przez odwołującego i AGB określone koszty. W żaden sposób odwołujący nie wykazał, że nie jest możliwe takie
skalkulowanie ceny w ramach tej pozycji kosztorysu ofertowego jak dokonał tego AGB. Sama różnica w wycenie nie
dowodzi tego, że cena jest rażąco niska. Gdyby przyjąć takie rozumowanie jak prezentuje odwołujący, to zawsze w
odniesieniu do jakiejś ceny ofertowej możliwe byłoby odniesienie do jakiegoś przykładu, który przewidywałby wyższą
cenę niż ofertowa i zawsze w taki sposób byłaby mowa o cenie rażąco niskiej, a tak nie jest. Mając na uwadze, co
zostało ustalone w oparciu o SW Z, że cena oferty w tym postępowaniu o zamówienie jest ceną ryczałtową wykonawca
składający odwołanie powinien odnieść się w pierwszej kolejności do tego, czy dany element jest istotną częścią
składową ceny oferty. Takiej argumentacji brakło w ramach podniesionego zarzutu odwołania. Jednocześnie w żaden
sposób odwołujący nie kwestionował ceny oferty jaka została przedstawiona przez AGB 1 098 000,00 zł brutto AGB i nie
wykazywał, że nie jest możliwe zrealizowanie zamówienia za tą kwotę (cena oferty odwołującego 1 199 999,90 zł brutto).
W ocenie Izby odwołujący w żaden sposób nie uzasadnił, że nie jest możliwa realizacja przedmiotu zamówienia w
sposób należyty za kwotę jaką zaoferował AGB.
Co do przedstawionego przez AGB dowodu, Izba mając na uwadze argumentację odwołującego z pisma procesowego,
stwierdza w tym miejscu, że dowód w postaci oferty na zakup rury nie został powołany wyłącznie dla zwłoki. Mając na
uwadze brak argumentacji odwołującego odnoszących się do faktycznego zakwestionowania kwoty dla ww. pozycji
kosztorysu ofertowego (argumentacji co do tej kwoty), jak również brak argumentacji odnoszącej się do wykazania, że
cena dla tej pozycji stanowi istotna część składową oraz brak argumentacji co do faktycznej niemożliwości zrealizowania
zamówienia, w tym zakresie, jak również w całości zamówienia za cenę ryczałtową wskazaną w kosztorysie ofertowym
Izba uznała, że dowód jaki złożył AGB urealnia stanowisko prezentowane w piśmie procesowym. Izba podkreśla, że
odwołujący nie podnosił w tym zakresie argumentacji odnoszącej się do braku przedstawienia dowodów wraz z
wyjaśnieniami w odniesieniu do tego elementu.
Izba podkreśla, że na podstawie ogólnego wezwania zamawiającego – pomijającego nawet elementy jakie obligatoryjnie
powinny się w nim znaleźć – wykonawca przedstawił informacje i wyjaśnienia odnoszące się do elementów składowych
wpływających na cenę oferty, która
to cena w tym postępowaniu jest ceną ryczałtową. Wymaga jednoznacznie wskazania,
co odnosi się do wszystkich elementów, że to wykonawca w obliczu tak ogólnego wezwania przedstawia informacje jakie
w jego ocenie stanowią kluczowe elementy kalkulacji ceny oferty.
W zakresie kosztu obsługi geodezyjnej na poziomie 2000,00 zł Izba podziela stanowisko AGB, że w argumentacji
odwołującego zawartej w odwołaniu brak jest jakiegokolwiek odniesienia do tego, jaka powinna być realna stawka za takie
usługi. Izba zaznacza również, że w złożonych wyjaśnieniach poza pozycją wymienioną wyżej w punkcie 1 Koszty
robocizny, AGB również w wyjaśnieniach w punkcie 3 Koszty pośrednie, inne koszty, ryzyko oraz zysk podał: koszty
obsługi geodezyjnej wraz z inwentaryzacją powykonawczą
i potwierdzeniem zgłoszenia do właściwego ośrodka geodezyjno-kartograficznego co pomiął odwołujący. Jednocześnie
Izba podobnie jak powyżej wskazuje, że cena oferty w tym postępowaniu o zamówienie jest ceną ryczałtową wykonawca
składający odwołanie powinien odnieść się w pierwszej kolejności do tego, czy dany element – w tym przypadku obsługa
geodezyjna – jest istotną częścią składową ceny oferty. Odwołujący nie uczynił tego. Podkreślenia wymaga, że przepis
ustawy art. 224 ust. 1 jednoznacznie odnosi się
do zaoferowanej ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Odwołujący winien wykazać, że obsługa
geodezyjna stanowi istotną cześć składową ceny, nie przedstawił
w tym zakresie żadnej argumentacji. Natomiast w zakresie zarzutu odwołania odnosi się
do ceny w stosunku do przedmiotu zamówienia, co oznacza, że odnosi się do ceny oferty.
W tym zakresie odwołujący nie wykazał również, że wykazana przez AGB kwota za obsługę geodezyjną wpływa na cenę
oferty w taki sposób, że za cenę ofertową nie będzie możliwe zrealizowanie przedmiotu zamówienia. Brak takiego
wykazania istotności tej części składowej jak również odniesienia do ceny oferty powoduje, że argumentacja
odwołującego jest bezzasadna, bowiem polega na kwestionowaniu ceny jednostkowej z kosztorysu ofertowego
złożonego wraz z wyjaśnieniami bez wykazania powyższych informacji. W swoim stanowisku odnosi się odwołujący do
tego, że „z doświadczenia życiowego wynika,
że wskazana stawka wynagrodzenia za usługi geodezyjne jest znacznie poniżej cen rynkowych” – poza powyżej
przedstawioną argumentacją przez Izbę należy dodać,
po pierwsze, odwołujący nawet nie podaje jaka w jego ocenie cena rynkowa, po drugie nie wyjaśnia w żaden sposób
dlaczego należy odnieść to do ceny rynkowej i na jakiej podstawie, po trzecie nie wyjaśnia dlaczego ta przyjęta stawka
miałaby być niewystarczająca.
W odniesieniu do braku przedstawienia dowodu przy złożonych wyjaśnieniach w zakresie podanej kwoty za obsługę
geodezyjną Izba stoi na stanowisku, że fakt niezłożenia dowodu przez wykonawcę przy wyjaśnieniach ceny nie zawsze
będzie stanowił o braku tych wyjaśnień. Podkreślenia wymaga, że w ramach tego postępowania zamawiający w ogólnym
wezwaniu nie zawarł żadnej informacji co do elementów do jakich ma się odnieść wykonawca składający wyjaśnienia.
Każda z informacji jaka była przedstawiana przez AGB w wyjaśnieniach stanowi oświadczenie składane przez ten
podmiot, za które podmiot ten odpowiada. W przypadku ceny ryczałtowej oferty z jaką mamy w tym przypadku
do czynienia, wykonawca nie zostaje zwolniony z obowiązku należytej staranności przy składaniu wyjaśnień, ale
jednocześnie należy podkreślić, że w przypadku ceny ryczałtowej zakres wezwania nabiera szczególnego znaczenia dla
zakresu przekazywanych przez wykonawcę informacji. W obliczu braku wskazania przez odwołującego w odwołaniu
argumentacji uzasadniającej nierealność przewidzianej kwoty przez AGB za usługi geodezyjne oraz choć wskazania tej
rynkowej ceny za usługi geodezyjne do których się odnosił odwołujący w ocenie Izby oświadczenie AGB zawarte w
wyjaśnieniach spełnia wymagania wezwania do złożenia wyjaśnień, bowiem zakres tych wyjaśnień oraz dowodów
określał wykonawca. Nie ma jednego określonego sposobu składania wyjaśnień ceny oferty w postępowaniu, co
powoduje, że wykonawca w każdym przypadku określa zakres składanych przez siebie dowodów. Mając na uwadze
całości przytoczonej powyżej argumentacji Izba stwierdza, że odwołujący nie wskazał na to, że ten element jest istotą
częścią składową ceny oraz nie wykazał, że nie jest możliwe wykonanie zamówienia za cenę ofertą.
W uzasadnieniu odwołania podano również, że: Ponadto ze złożonej oferty nie wynika, czy wykonawca uwzględnił
obsługę geotechniczną i geologiczną, koszty przeprowadzenia badań przez akredytowane laboratorium oraz gwarancja
CAR/EAR, którą trzeba zawrzeć 14 dni
od zawarcia umowy ze Zamawiającym. W odniesieniu do tego stanowiska odwołującego należy wskazać, że odnosi się
odwołujący do oferty, a nie do treści wyjaśnień złożonych przez wykonawcę. Nie przedstawia odniesienia faktycznego do
oferty i uzasadnienia dlaczego nie wynika z niej uwzględnienie obsługi geodezyjnej i geologicznej.
Nie przedstawia również żadenej argumentacji w zakresie tych elementów
w uwzględnieniem odniesienia do istotnych części składowych jak również wpływu na cenę oferty i możliwość realizacji
zamówienia za kwotę ofertową.
Odwołujący podnosi, że „nie uwzględniono kosztu sprawowania kierownictwa budowy (brak informacji o zatrudnieniu na
umowę o pracę, bądź zawarcie innego stosunku prawnego)
– w tym zakresie należy wskazać, że w wyjaśnieniach AGB podał, że Wynagrodzenie tej osoby, w zakresie
wykraczającym poza wartość wynikającą z wartości minimalnego wynagrodzenia za pracę od 1 stycznia 2025 r., zostało
uwzględnione między innymi
w ramach kosztów pośrednich. Z powyższego wynika, że koszty wynagrodzenia ponad minimalne wymagane przepisami
prawa zostały przewidziane przez wykonawcę AGB,
co czyni bezzasadnym twierdzenie odwołującego o braku uwzględnienia wynagrodzenia Kierownika budowy. Nie sposób
odnieść się do wskazanego w nawiasie odniesienia
do formy zatrudnienia, bowiem nie jest wiadomym co też odwołujący miał na myśli. W żaden sposób nie uzasadnił jakie
ma to znaczenie dla oceny złożonych wyjaśnień oraz dlaczego wykonawca miałby podawać formę zatrudnienia. Izba
wskazuje, że odwołujący nie podniósł, że w zakresie stanowiska określonego funkcją Kierownika budowy nie zostało
podane dokładnie wynagrodzenie jakie będzie otrzymywał w ramach realizacji przedmiotowego zamówienia, nie
zakwestionował braku dokładnego określenia. Przy czym nie sposób brak podania konkretnej kwoty wynagrodzenia
utożsamiać z brakiem podania informacji
o wynagrodzeniu i braku ich uwzględnienia, skoro takie jednoznacznie wynikają z wyjaśnień AGB.
Odwołujący podał również, że nie uwzględniono kosztu poniesionych z tytułu zleceń wykonywanych przez
podwykonawców lub zleceniobiorców oraz konieczności ponoszenia opłat administracyjnych. W tym zakresie również nie
sposób określić co miał na myśli odwołujący i do jakich zleceń oraz podwykonawców się odnosił. Skoro twierdził
odwołujący, że nie uwzględniono ich kosztów powinien był podać jakich dokładnie, w zakresie czego kosztów nie
uwzględniono. Izba nie zastępuje odwołującego w argumentacji, a stanowisko odwołującego wyrażone w odwołaniu
powinno dowodzić jego twierdzeń. Tak podane stanowisko odwołującego w żaden sposób nie jest możliwe poddaniu
ocenie.
W odniesieniu do zajęcia pasa drogowego dróg powiatowych odwołujący w żaden sposób nie odniósł się do tego, że
koszt ten stanowi istotną cześć składową oferty. Izba podkreśla, że to po stronie odwołującego materializuje się
obowiązek wykazania tej istotności. Natomiast cała argumentacja odwołującego sprowadza się w tym zakresie do
jednego zdania: W nadesłanych wyjaśnieniach próżno wyszukać informacji, aby wykonawca uwzględnił ten koszt
cenotwórczy. Odwołujący w żaden sposób nie uzasadnia w jakim zakresie należało taki koszt ująć i jak on wpływa na to,
że nie jest możliwa realizacja zamówienia za cenę ryczałtową określoną przez AGB. Podniesiony zarzut drugi odwołania
referuje do oceny wyjaśnień, która ma potwierdzać, że oferta zawiera rażąco niska cenę lub koszt w stosunku do
przedmiotu zamówienia – tego odwołujący nie wykazał powyżej przytoczona argumentacją.
W odniesieniu do wskazywanego braku uwzględnienia w ofercie kosztu odtworzenia nawierzchni po przeprowadzonych
robotach w drogach gminnych i powiatowych odwołujący po pierwsze, nie odniósł się do sposobu realizacji przewidzianej
przez AGB w ramach kosztorysu ofertowego (poz. 50 d 3.1), która w sposób jednoznaczny implikuje zakres czynności
jakie muszą zostać podjęte. W tym zakresie, podobnie jak w odniesieniu
do obsługi geotechnicznej i geologicznej, kosztów przeprowadzenia badań przez akredytowane laboratorium oraz
gwarancja CAR/EAR odwołujący nie odnosi się
do złożonych wyjaśnień lecz do oferty. Dodatkowo należy wskazać, że odwołujący, że ten koszt stanowi istotną część
składową ceny oferty, jak również w żaden sposób nie uzasadnił jaki ma to wpływ na cenę oferty AGB oraz że nie jest
możliwa realizacja zamówienia za cenę ryczałtową określoną przez AGB z uwzględnieniem kosztów odtworzenia
nawierzchni, których nawet w przybliżeniu nie podaje odwołujący, a które mógłby uzasadniać ich nieprzyjęcie w cenie
oferty w kontekście wykazanych innych składowych ceny. Izba wskazuje w tym miejscu, że odwołujący w żaden sposób
nie uzasadnił dlaczego uważa, że wykonawca AGB „nie uwzględnił tego kosztu w swojej ofercie”. Izba zaznacza, że
AGB podał, że w ramach odtworzenia nawierzchni realizacja będzie odnosić się do nawierzchni chodnika, odwołujący
temu nie zaprzeczył. Przy czym odwołujący w swoim stanowisku pisemnym zaprzeczył, że koszty te zostały ujęte w
kalkulacji własnej AGB w kosztorysie ofertowym w poz. 50 d 3.1, jednakże nie wyjaśnił dlaczego zaprzecza takiej
argumentacji
i dlaczego uważa, że odtworzenie nawierzchni chodnika nie zostało tam ujęte np. przez odniesienie do ceny
jednostkowej podanej w tym kosztorysie ofertowym w wymienionej pozycji.
Mając powyższe na uwadze Izba za niezasadne uznała zarzuty 1 i 2 odwołania. Izba
nie stwierdziła naruszenia zasad prawa zamówień publicznych określonych w art. 16 ustawy. W ocenie Izby nie doszło
do naruszenia zasady równego traktowania wykonawców oraz zasady konkurencyjności (art. 16 pkt 1 ustawy).
Podkreślenia wymaga, że odwołujący
w żaden sposób nie odnosi się do tego na czym miałoby polegać naruszenie zasad określonych w art. 16, do którego
odnosi się jako do całej jednostki redakcyjnej
w podniesionych zarzutach. Odwołujący nie uzasadniał jakie działania zamawiającego naruszają konkurencyjność w
postepowaniu oraz jakie działania stanowią o nierównym traktowaniu wykonawców w postępowaniu. Izba nie stwierdziła
również naruszenia zasady przejrzystości postępowania o zamówienie (art. 16 pkt 2 ustawy). Zasada przejrzystości
zwana również zasadą transparentności stanowi o obowiązkach zamawiającego prowadzenia postępowania dającego
się weryfikować. W żaden sposób odwołujący
nie uzasadnił w jakim zakresie nie miał możliwości weryfikacji działania zamawiającego albo w jakim zakresie
zamawiający dokonywał zmian w zakresie swojego działania w ramach postępowania i że nie wynikały one z
obowiązujących w postępowaniu regulacji albo były
z niemi niezgodne. Co do wskazanej zasady proporcjonalności (art. 16 pkt 3 ustawy) na podstawie testu
proporcjonalności wynikającego z orzecznictwa TSUE prowadzi się ocenę co do zasadności dokonywanych przez
zamawiającego wyborów. Odwołujący w tym zakresie nie przedstawił żadnej argumentacji.
Jeżeli natomiast przyjąć, że powołanie naruszenia zasad było wynikową w zakresie podnoszonych naruszeń przepisów
w zakresie zarzutu 1 i 2 odwołania, to brak stwierdzenia przez Izbę zasadności zarzutu 1 i 2 powoduje, że niezasadne
jest wskazanie naruszenia
w zakresie zasad z art. 16 ustawy jak również zasady legalizmu z art. 17 ust. 2 ustawy.
W zakresie zarzutów 3 naruszenia art. 112 ust. 2 pkt 3 ustawy w związku z art. 115 ust. 1 pkt 4 ustawy i w zw.
z art. 239 ustawy przez dokonanie wyboru oferty wykonawcy, który nie spełnił warunku postawionego przez
Zamawiającego dotyczącego sytuacji finansowej lub ekonomicznej, postawionego w rozdziale VI punkt 1 ppkt 3) SWZ: „O
udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy: a) posiadają środki finansowe lub zdolność kredytową w
wysokości co najmniej 1.700.000 zł (jeden milion siedemset tysięcy złotych) albowiem wykonawca przedstawił opinię
bankową z dnia 26.02.2025 r., z której wynika, iż nie został spełniony warunek postawiony przez Zamawiającego: „Na
moment wystawienia zaświadczenia tj. 26.02.2025 r. godz. 12:18, Klient dysponował środkami na rachunku bieżącym w
wysokości 791 750, 38 zł ( słownie: siedemset dziewięćdziesiąt jeden tysięcy siedemset pięćdziesiąt 38/100)” – co nie
pozwala na przyjęcie, iż postawiony przez Zamawiającego warunek został spełniony – Izba zarzut uznała za
niezasadny.
W zakresie tego zarzutu odwołania, uwzględniając dokumentację postępowania przedstawioną przez zamawiającego,
jednoznacznie należy stwierdzić, że wykonawca AGB nie przedstawił informacji odpowiadającej wymaganiu
ukształtowanego warunku udziału
w postępowaniu, nie przedstawił informacji potwierdzającej posiadają środki finansowe lub zdolność kredytową w
wysokości co najmniej 1.700.000 zł, bowiem wykazał się jedynie dysponowaniem środków na rachunku bieżącym w
wysokości 791 750, 38 zł.
Jednocześnie dla oceny tego zarzutu odwołania niewątpliwie kluczowym jest wskazanie
w zakresie uzasadnienia zarzutu odwołania odniesienie się do braku wykazania warunku udziału w postępowaniu i
odwołania do podstawy odrzucenia oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy, zgodnie z którym zamawiający
odrzuca ofertę, jeżeli: została złożona przez wykonawcę niespełniającego warunków udziału w postępowaniu.
Odwołujący natomiast pomija fakt, że zgodnie z art. 128 ust. 1 jeżeli wykonawca nie złożył oświadczenia, o którym mowa
w , podmiotowych środków dowodowych, innych dokumentów lub oświadczeń składanych w postępowaniu lub są one
niekompletne lub zawierają błędy, zamawiający wzywa wykonawcę odpowiednio do ich złożenia, poprawienia lub
uzupełnienia w wyznaczonym terminie, chyba że: 1) wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo oferta
wykonawcy podlegają odrzuceniu bez względu na ich złożenie, uzupełnienie lub poprawienie lub 2) zachodzą przesłanki
unieważnienia postępowania, a który ma zastosowanie w tym postępowaniu zgodnie art. 266 ustawy.
Nie ma zatem podstawy do uznania słuszności podniesionego zarzutu odwołania, bowiem
w okolicznościach tej sprawy wykonawca AGB nie był wzywany do upewnienia dokumentów podmiotowych w trybie art.
128 ust. 1 ustawy, co sam przyznał pismem z dnia 26 marca 2025 roku.
Izba zaznacza, że zarzut ten nie odnosił się do zaniechania przez zamawiającego obowiązku wezwania do uzupełnienia
dokumentu lecz do wyboru wykonawcy w postępowaniu oraz zaniechania odrzucenia jego oferty na podstawie art. 226
ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy. Niezgodnym z przepisami ustawy jest odrzucenie oferty wykonawcy bez uprzedniego wezwania
do uzupełniania podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie spełnienia warunków udziału w postępowaniu. W
zakresie zarzutu odwołania odwołujący nie referował do zaistnienia podstawy odrzucenia z powodu niewykazania
warunku w powiązaniu
z argumentacją odnoszącą się do zarzutu 1 i 2 odwołania, lecz podnosił ją jako samoistną podstawę. Izba nie może
nakazać odrzucenia oferty za niewykazanie spełnienia warunku udziału w postępowaniu, gdy nie była zrealizowana
procedura z art. 128 ustawy.
W odniesieniu do takiego stanu faktycznego właściwym jest podnoszenie zarzutu zaniechania wezwania do złożenia
dokumentu podmiotowego, ale takiego zarzutu
w odwołaniu odwołujący nie podnosił. Izba zaznacza w tym miejscu również, że podnoszenie naruszenia art. 239 ust. 1
ustawy również nie jest podstawą do uznania zarzutu odwołania, bowiem ten przepis odnosi się do oceny w ramach
kryteriów oceny ofert, a naruszenia kryteriów oceny ofert odwołujący nie podnosił. Nie podnosił w żaden sposób
argumentacji zastosowania niewłaściwych kryteriów czy też zastosowania określonych w SW Z kryteriów w
nieprawidłowy sposób. Dodatkowo argumentacja odwołującego w odwołaniu odnosi się bezpośrednio do podstawy
odrzucenia z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b, która w żaden sposób nie jest powiązana z kryteriami oceny ofert.
Bez znaczenia dla rozpoznania tego zarzutu jest dowód przedstawiony przy piśmie procesowym przez AGB, bowiem
ocenie podlegają dokumenty złożone do zamawiającego,
a ten przedstawiony zamawiającemu na wezwanie nie potwierdza wykazania spełnienia warunku w zakresie
posiadanych środków lub zdolności kredytowej.
Mając powyższe na uwadze Izba uznała zarzuty 3 za niezasadny.
Koszty:
Izba oddaliła odwołanie.
Zgodnie z art. 557 ustawy z 2019 r., w wyroku oraz w postanowieniu kończącym postępowanie odwoławcze Izba
rozstrzyga o kosztach postępowania odwoławczego.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 557 ustawy
z 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 pkt 2 lit. b oraz § 8 ust. 2
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r.
w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu
pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji wyroku.
Przewodnicząca: ……………………………………….