KIO 530/25
National Appeal Chamber (KIO)2025-03-20
Case number
KIO 530/25
Court
Krajowa Izba Odwoławcza
Judgment date
2025-03-20
Type
wyrok
Judges
Robert Skrzeszewski
Judgment text
Sygn. akt: KIO 530/25
WYROK
Warszawa, dnia 20 marca 2025 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Robert Skrzeszewski
Protokolant: Klaudia Kwadrans
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2025 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej
Izby Odwoławczej w dniu 13 lutego 2025 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR
SYSTEM sp. z o.o. z siedzibą w Turzy, GRS MEDICAL sp. z o.o. z siedzibą w Gorlicach w postępowaniu prowadzonym
przez zamawiającego: Szpital Specjalistyczny im. H. Klimontowicza w Gorlicach
przy udziale uczestnika:
A.po stronie zamawiającego w postępowaniu o sygn. akt KIO 530/25 wykonawcy Optima Care sp. z o.o. z
siedzibą w Warszawie,
B.po stronie odwołującego w postępowaniu o sygn. akt KIO 530/25 wykonawcy Ever Medical Care sp. z o.o. z
siedzibą w Warszawie
orzeka:
1.oddala odwołanie;
2.kosztami postępowania obciąża wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR
SYSTEM sp. z o.o. z siedzibą w Turzy, GRS MEDICAL sp. z o.o. z siedzibą w Gorlicach i:
2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy
złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR SYSTEM
sp. z o.o. z siedzibą w Turzy, GRS MEDICAL sp. z o.o. z siedzibą w Gorlicach tytułem wpisu od odwołaniaoraz kwotę
4 492 zł 40 gr (słownie: cztery tysiące czterysta dziewięćdziesiąt dwa złote czterdzieści groszy) poniesioną przez
zamawiającego: Szpital Specjalistyczny im. H. Klimontowicza w Gorlicach tytułem wynagrodzenia pełnomocnika i zwrotu
kosztów dojazdu na rozprawę,
2.2.zasądza od wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR SYSTEM sp. z o.o. z
siedzibą w Turzy, GRS MEDICAL sp. z o.o. z siedzibą w Gorlicach na rzecz zamawiającego: Szpitala Specjalistycznego
im. H. Klimontowicza w Gorlicach kwotę 4 492 zł 40 gr (słownie: cztery tysiące czterysta dziewięćdziesiąt dwa złote
czterdzieści groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez zamawiającego: Szpital
Specjalistyczny im. H. Klimontowicza w Gorlicach tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz tytułem zwrotu kosztów
związanych z dojazdem na rozprawę.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa
Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - sądu zamówień publicznych.
Przewodniczący……………………
Sygn. akt: KIO 530/25
Uzasadnie nie
Zamawiający: Szpital Specjalistyczny im. H. Klimontowicza w Gorlicach wszczął postępowanie o udzielenie
zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego pod nazwą: „Wykonanie usług związanych
z kompleksowym utrzymywaniem czystości Szpitala Specjalistycznego im. H . Klimontowicza w Gorlicach”, którego
przedmiotem jest: sukcesywna usługa w zakresie kompleksowego utrzymania czystości środkami czystościowymi i
dezynfekcyjnymi zapewnionymi przez Wykonawcę, Usługi dezynfekcji, Kod CPV 90.91.00.00-9 Usługi sprzątania,)
czynności pomocnicze przy pacjencie wykonywane na zlecenie personelu medycznego Zamawiającego (Kod CPV
85.00.00.00 – 9 Usługi w zakresie zdrowia i opieki społecznej), a także utrzymanie czystości i porządku terenów
zewnętrznych oraz utrzymania w porządku zieleni (Kod CPV 77300000-3 Usługi ogrodnicze, 90.62.00.00-9 usługi
odśnieżania) rozwożenie posiłków oraz innych materiałów na oddziały szpitalne (Kod CPV 55.52.11.00-9 Usługi
rozwożenia posiłków), w obiektach: Szpitala Specjalistycznego im. Henryka Klimontowicza w Gorlicach, nr ref. post. Zp
06/2025.
Przedmiotowe zamówienie zostało ogłoszone w dniu 4 lutego 2025 r. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej
pod numerem ogłoszenia: 75640-2025 i numerem wydania Dz.U. S: 24/2025. W tej samej dacie zostało ogłoszona
Specyfikacja Warunków Zamówienia, zwana dalej SWZ.
Nie zgadzając się z niektórymi postanowieniami SW Z Odwołujący: Wykonawcy wspólnie ubiegający się o
udzielenie zamówienia: GR SYSTEM sp. z o.o. z siedzibą w Turzy, GRS MEDICAL sp. z o.o. z siedzibą w Gorlicach, w
dniu 13 lutego 2025 r. wniósł odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wobec czynności Zamawiającego,
podjętej w postępowaniu o udzieleniu zamówienia, a polegającej na ustaleniu w treści SW Z warunku udziału w
postępowaniu (kryterium kwalifikacji), który jest nadmierny i nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, narusza
zasadę równego traktowania wykonawców oraz zasadę uczciwej konkurencji.
Odwołujący zarzucił naruszenie przez Zamawiającego przepisów art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4) ustawy z dnia 29
stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1320), zwanej dalej ustawą Pzp oraz art. 116
ust.1 ustawy Pzp w z z art. 16 pkt 1), 2) i 3) ustawy Pzp w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 1) ustawy Pzp – poprzez ustalenie w
ust. 10.1.4. SW Z nieproporcjonalnego warunku udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej,
co narusza zasadę równego traktowania wykonawców, narusza zasadę uczciwej konkurencji, zamyka dostęp do
zamówienia Odwołującemu oraz innym wykonawcom zdolnym do jego wykonania i nie zapewnia najlepszej jakości usług
w stosunku do środków przeznaczonych na realizację zamówienia, a to w związku z wykluczeniem wykonawców i
ograniczeniem możliwych do uzyskania korzystnych ekonomicznie ofert.
W związku z podniesionymi zarzutami Odwołujący wnosił o uwzględnienie odwołania oraz o:
1)nakazanie Zamawiającemu dokonania modyfikacji ust. 10.1.4. SW Z poprzez jego zmianę i nadanie mu
brzmienia:
„10.1.4. zdolności technicznej lub zawodowej – zamawiający wymaga posiadania doświadczenia: Za
spełniających ten warunek Zamawiający uzna wykonawców, którzy wykażą wykonanie w okresie ostatnich 3 lat, a jeżeli
okres prowadzenia działalności jest krótszy, w tym okresie: co najmniej 1 lub więcej usług utrzymywania czystości oraz
świadczenia czynności pomocniczych realizowanych kompleksowo na terenie zakładów leczniczych, w tym szpitala,
przez ciągły okres minimum 12 miesięcy, o wartości łącznej i zrealizowanej minimum 6.000.000 zł brutto, potwierdzone
poświadczeniem - poświadczeniami podmiotu zlecającego usługę, wraz z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat
wykonania i podmiotów, na rzecz których dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane, oraz załączeniem
dowodów określających, czy te dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane należycie.”;
2) przeprowadzenie dowodów wskazanych przez Odwołującego na okoliczności opisane w odwołaniu;
3) zobowiązanie Zamawiającego do przedłożenia dokumentacji, w szczególności analiz potrzeb i wymagań
Zamawiającego oraz analiz zdolności technicznej i zawodowej wykonawców, jak również protokołów z posiedzenia
komisji przetargowej, z których wynika potrzeba ustalenia warunku udziału w postępowaniu o treści wskazanej w ust.
10.1.4. SW Z, a polegającego na konieczności wykazania przez wykonawcę realizacji co najmniej 2 usług utrzymania
czystości oraz świadczenia czynności pomocniczych, w tym na Oddziale Ginekologiczno-Położniczym, o wartości
minimum 6 mln zł w skali jednego roku każda z nich;
4) zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kosztów postępowania odwoławczego.
Odwołujący oświadczył, że ma interes w uzyskaniu zamówienia, albowiem jest przedsiębiorcą prowadzącym
działalność gospodarczą i specjalizuje się w zakresie usług objętych zamówieniem. Posiada także zdolności techniczne
i zawodowe, w tym niezbędne doświadczenie do realizacji przedmiotowego zamówienia.
Ponadto Odwołujący wyjaśnił, że złożył ofertę w poprzednim postępowaniu na tożsame usługi przeprowadzonym
przez tego samego Zamawiającego, co miało miejsce na przełomie roku 2022/2023. Odwołujący przedstawił ofertę, która
cenowo była korzystniejsza od oferty konkurencyjnej i tylko nieznacznie (w ocenie Zamawiającego) ustępowała w
zakresie kryterium jakości.
Odwołujący zadeklarował również, że w tym roku zamierza złożyć ofertę i będzie starał się uzyskać zamówienie.
Wskazał, że dowodzi tego zapoznanie się przez Odwołującego z dokumentacją zamówienia i złożenie do
Zamawiającego wniosku o udzielenie wyjaśnień co do treści kwestionowanego postanowienia SWZ.
Powołał się na następujące dowody:
Dowód nr 1: informacja o ponownym wyborze najkorzystniejszej oferty z dn. 27.02.2023 r. w postępowaniu nr
105/2022
Dowód nr 2: ogłoszenie o zamówieniu Dz.U./S S225 22/11/2022 648010-2022-PL
Dowód nr 3: wniosek Odwołującego o wyjaśnienie treści SW Z z dn. 7 lutego 2025 r. wraz z potwierdzeniem
nadania w platformie e-zamówienia
Zdaniem Odwołującego - w wyniku wskazanego w odwołaniu naruszenia przez Zamawiającego przepisów
ustawy pzp polegającego na nieproporcjonalnym zaostrzeniu warunku w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej
(kryterium kwalifikacji) Wykonawca może ponieść szkodę majątkową polegającą na utracie wynagrodzenia i zysku
przewidzianego w zamówieniu. Na skutek zarzucanego naruszenia przepisów pzp Zamawiający uniemożliwił bowiem
Odwołującemu złożenie oferty, mimo że jak wynika z poprzedniego postępowania Odwołujący jest zdolny do wykonania
zamówienia.
Odwołujący zwrócił uwagę na okoliczność faktyczną opublikowania przez Zamawiającego w dniu 4 lutego 2025 r.
na stronie internetowej dla przedmiotowego postępowania (platformie e-zamówienia) dokumentacji zamówienia w tym
SW Z, w której w ust. 10.1.4. określił on następujący warunek udziału w postępowaniu dotyczący zdolności technicznej
lub zawodowej (doświadczenia):
„10.1.4. zdolności technicznej lub zawodowej – zamawiający wymaga posiadania doświadczenia: Za
spełniających ten warunek Zamawiający uzna wykonawców którzy wykażą wykonanie , w okresie ostatnich 3 lat, a jeżeli
okres prowadzenia działalności jest krótszy, w tym okresie:
co najmniej 2 lub więcej usług utrzymywania czystości oraz świadczenia czynności pomocniczych realizowanych
kompleksowo na terenie zakładów leczniczych, w tym na Oddziale Ginekologiczno-Położniczym, przez ciągły okres min.
12 miesięcy, o wartości zrealizowanej minimum 6 000 000 zł brutto w skali roku każda z nich, potwierdzone
poświadczeniem - poświadczeniami podmiotu zlecającego usługę, zawierającym podaniem ich wartości, przedmiotu,
dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane, oraz
załączeniem dowodów określających, czy te dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane należycie.”.
W tym zakresie Odwołujący przedłożył Dowód nr 4: SPECYFIKACJA WARUNKÓW ZAMÓW IENIA na
Wykonywanie usług związanych z kompleksowym utrzymywaniem czystości Szpitala Specjalistycznego im. H .
Klimontowicza w Gorlicach, Zp 06/2025, Gorlice, dn. 3.02.2025 r.
W ocenie Odwołującego - jest to radykalne zaostrzenie w stosunku do kryterium z poprzedniego postępowania z
2022 r., prowadzonego przez tego samego Zamawiającego o udzielenie zamówienia na tożsame usługi, a które to
kryterium miało następujące brzmienie:
„9.1.4. zdolności technicznej lub zawodowej – zamawiający wymaga posiadanie doświadczenia: Za spełniających
ten warunek Zamawiający uzna wykonawców którzy wykażą wykonanie co najmniej 1 lub więcej usług utrzymywania
czystości realizowaną kompleksowo na terenie zakładów leczniczych, w tym szpitala o wartości łącznej min. 5.000.000
zł brutto, potwierdzone poświadczeniem - poświadczeniami podmiotu zlecającego usługę.”.
Ponadto, Odwołujący zarzucił Zamawiającemu niekonsekwentnie do wyżej opisanego zaostrzenia warunku
kwalifikacji, zliberalizowanie korzystania z podwykonawców zezwalając na to, aby w obecnym postępowaniu usługi
objęte przedmiotowym zamówieniem, w tym usługi pomocnicze przy pacjencie, mogły być powierzone podwykonawcom
bez ograniczeń w tym zakresie (ust. 10.4.3. SWZ z 2025 r.).
Zdaniem Odwołującego - jest to diametralna zmiana w stosunku do poprzedniego postępowania, w którym usługi
nie mogły być powierzone podwykonawcom, a to „ze względu na specyfikę przedmiotu zamówienia” (ust. 9.4.3. SW Z z
2022 r.).
W tym zakresie Odwołujący przedłożył Dowód nr 5: SPECYFIKACJA WARUNKÓW ZAMÓW IENIA na
Wykonywanie usług związanych z kompleksowym utrzymywaniem czystości szpitala, Zp. 105 / 2022, Gorlice, dnia
09.11.2022 r.
W opinii Odwołującego - z powyższego wynika, że w stosunku do postępowania z 2022 r. Zamawiający ponad
dwukrotnie zaostrzył wymaganą wartość zrealizowanych usług (w 2022 r. wymagał minimum jednej lub więcej usług o
łącznej wartości min. 5 mln zł zrealizowanych w dowolnym okresie czasu, a obecnie wymaga minimum dwóch usług o
wartości 6 mln zł każda, czyli min. 12 mln zł i to pod warunkiem, że zostały zrealizowane w ciągu jednego roku).
Ponadto, Odwołujący wskazał, że w obecnym postępowaniu Zamawiający ustalił dodatkowy warunek w postaci
świadczenia usług na Oddziale Ginekologiczno-Położniczym, który nie był przewidziany w postępowaniu w 2022 r.
Jednocześnie Zamawiający zezwolił na korzystanie z usług podwykonawców bez ograniczeń.
Wobec takiej treści zamówienia Odwołujący podniósł, że pismem z dnia 7 lutego 2025 r. zwrócił się do
Zamawiającego o wyjaśnienie powodów tak znaczącego zaostrzenia warunków udziału w obecnym postępowaniu, mimo
identycznego zakresu usług w stosunku do postępowania z 2022 r. W chwili sporządzenia niniejszego odwołania
Zamawiający nie udzielił odpowiedzi na pismo.
Powołał się w tym względzie na Dowód nr 3: wniosek Odwołującego o wyjaśnienie treści SWZ z dn. 7 lutego 2025
r. wraz z potwierdzeniem nadania w platformie e-zamówienia.
W swoim odwołaniu Odwołujący przytoczył okoliczności prawne argumentując, że zgodnie z art. 112 ust. 1 pzp
zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia i przyjmuje
się, że pojęcie to oznacza powinność takiego określenia warunków udziału w postępowaniu, aby nie ograniczać dostępu
do zamówienia wykonawcom zdolnym do jego wykonania (A. Gawrońska-Baran [w:] E. Wiktorowska, A. Wiktorowski, P.
Wójcik, A. Gawrońska-Baran, Prawo zamówień publicznych. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 112).
Podkreślił, że warunki udziału w postępowaniu nie powinny eliminować z postępowania wykonawców dających
rękojmię jego należytego wykonania (wyrok KIO z 15.05.2017 r., KIO 714/17, LEX nr 2311255).
Zauważył, że Europejski Trybunał Sprawiedliwości (obecnie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej) wyraźnie
wskazuje w swoim orzecznictwie, że ograniczanie konkurencji poprzez określanie jacy wykonawcy nie mogą wziąć
udziału w postępowaniu powinno następować w stopniu jak najmniejszym i jedynie niezbędnym dla osiągnięcia celów,
czyli wyboru wykonawcy dającego rękojmię wykonania zamówienia. Natomiast stawianie zbyt wygórowanych warunków,
które faworyzują duże przedsiębiorstwa i jednocześnie dyskryminują mniejszych dostawców może udaremnić realizację
celu jakim jest otwarcie rynku zamówień na konkurencję (wyrok ETS z 23 grudnia 2009 r. w sprawie Serrantoni Srl i
Consorzio stabile edili Scrl przeciwko Comune di Milano, C-376/08 oraz wyrok ETS z 4 grudnia 2003 r. w sprawie EVN
AG I Wienstrom GmbH, C - 448/01).
Według Odwołującego - działanie zamawiającego jest uprawnione, jeżeli spełnia tzw. test proporcjonalności, a
więc wtedy gdy zamawiający może wykazać, że dany warunek jest adekwatny i konieczny do osiągnięcia wybranego
celu.
Przenosząc powyższy wzorzec kontroli na grunt niniejszej sprawy Odwołujący wskazał, że zakwestionowany
przez Odwołującego warunek w postaci ust. 10.1.4. SW Z nie jest konieczny do realizacji celu, czyli wyboru wykonawcy
zdolnego do wykonania zamówienia.
Zdaniem Odwołującego - warunek ten jest także nieadekwatny do przedmiotu zamówienia, bowiem sposób
wykazać, że skoro w 2022 r. doświadczenie w wykonaniu usługi na łącznym poziomie 5 mln zł gwarantowało prawidłowe
wykonanie umowy, to w 2025 r. już tego nie gwarantuje i tylko kwota ponad dwukrotnie wyższa (min. 12 mln zł) taką
gwarancję daje i to wyłącznie wówczas, gdy usługi o tej wartości są świadczone w skali roku.
W ocenie Odwołującego - takie ustalenie warunku w sposób jednoznaczny faworyzuje największe podmioty
działające na rynku w tym Spółkę Impel Facility Services Sp. z o. o., której oferta została wybrana przez Zamawiającego
w poprzednim postępowaniu dotyczącym takiej samej usługi i która uzyskała potrzebną referencję realizując to
zamówienie. W konsekwencji warunek ustalony przez Zamawiającego w sposób nieuzasadniony eliminuje
Odwołującego i innych potencjalnych wykonawców z konkurowania o udzielenie zamówienia i w sposób niezasadny
premiuje dotychczasowego wykonawcę.
Ponadto, Odwołujący wywodził, że zaostrzenie warunku kwalifikacji nie dotyczy podwykonawców, ponieważ ci
zgodnie z brzmieniem ust. 10.4.3. mogą bez ograniczeń świadczyć usługi sprzątania, dezynfekcji budynków, usługi
pomocnicze przy pacjencie oraz transportu. Z jednej więc strony Zamawiający stawia wyśrubowane wymagania
wykonawcy, a jednocześnie nie zapewnia sobie gwarancji, że usługa będzie faktycznie realizowana przez podmiot
kompetentny.
Odwołujący stwierdził, że ten brak konsekwencji po stronie Zamawiającego uzasadnia przypuszczenie, że
zaostrzenie warunku kwalifikacji do postępowania nie jest motywowane rzeczywistą potrzebą wynikającą z przedmiotu
zamówienia - jak nakazuje to art. 112 ust. 1 pzp – a raczej innymi, pozaprawnymi względami.
Podniósł, że Zamawiający nie wyjaśnił skąd wzięła się potrzeba tak znaczącego (ponad dwukrotnego) wzrostu
poziomu referencji. Szpital Zamawiającego nie powiększył się dwukrotnie i nie obsługuje dwukrotnie większej ilości
pacjentów. Takich uzasadnionych w świetle ustawy powodów zatem nie ma.
Zaznaczył przy tym, że w postępowaniu w 2022 r. tylko dwóch wykonawców złożyło ofertę: Odwołujący i Spółka
Impel Facility Services sp. z o.o., a oferta Odwołującego była korzystniejsza pod względem kryterium ceny.
Przekonywał, że w przypadku utrzymania w mocy zakwestionowanego warunku, Odwołujący zostanie
wykluczony z zamówienia a Zamawiający sam się pozbawi możliwości wyboru korzystniejszej cenowo oferty. Truizmem
jest bowiem twierdzenie, że na czynnik ceny ma wpływ większa konkurencja. W konsekwencji Zamawiający nie będzie
mógł udzielić zamówienia w sposób zapewniający najlepszą jakość usług w ramach środków, które może na nie
przeznaczyć. Przy tak wyśrubowanym kryterium kwalifikacji nie będzie też możliwe uczciwe konkurowanie ani równe
traktowanie wykonawców.
W przekonaniu Odwołującego - zaostrzenie warunku kwalifikacji nie wynika wyłącznie z podwyższenia wartości
usług, ich minimalnej ilości i zawężenia czasookresu do jednego roku, ale także z wyraźnego zastrzeżenia, że usługi te
muszą być świadczone m.in. na Oddziale Ginekologiczno-Położniczym. I w tym przypadku brak jest rzeczywistej
potrzeby takiego ograniczania konkurencji. Powierzchnia jaką zajmuje rzeczony oddział w szpitalu Zamawiającego
wynosi 754,39 m2, co stanowi zaledwie 3% całej powierzchni objętej zamówieniem (22 201,66 m2). Na tym oddziale
znajduje się także tylko 5% wszystkich łóżek w szpitalu (załącznik nr 10 i 14 dokumentacji opublikowanej przez
Zamawiającego). Standard utrzymania czystości na tym oddziale jest analogiczny, jak w innych oddziałach, np. na
oddziale chirurgii. Objęte zamówieniem usługi dotyczą wszakże utrzymania czystości (sprzątania), czynności
pomocniczych przy pacjencie oraz transportu posiłków i innych materiałów na oddziały szpitalne. Nie są to więc
czynności o wysokim stopniu skomplikowania, wymagające wiadomości lub umiejętności specjalnych. Realizacja tych
usług nie różni się znacząco na poszczególnych oddziałach. Wystarczające jest więc posiadanie doświadczenia w
realizacji wymienionych usług w szpitalu.
Odwołujący podniósł, że zgodnie z treścią art. 53 ust. 1 pzp i art. 83 ust. 1 pzp w przedmiotowym postępowaniu
Zamawiający był zobowiązany powołać komisję przetargową oraz dokonać analizy potrzeb i wymagań, uwzględniając
rodzaj i wartość zamówienia. To uzasadnia wniosek o zobowiązanie Zamawiającego do przedstawienia dokumentacji
zawierającej te analizy wraz z protokołami komisji przetargowej, z których ma wynikać potrzeba radykalnego zaostrzenia
warunku kwalifikacji.
Końcowo Odwołujący zaznaczył, że art. 112 ust. 1 pzp mówi o minimalnych poziomach zdolności, co w świetle
zasad postępowania określonych w art. 16 i 17 pzp i jego celu jakim jest otwarcie na konkurencję, należy interpretować
jako nakaz minimalizacji ograniczeń konkurencji (warunków kwalifikacyjnych) do poziomu zapewniającego poprawne
wykonanie usługi, tj. wyboru spośród wykonawców, którzy faktycznie posiadają zdolność realizacji zamówienia.
W związku z powyższym – według Odwołującego - zakwestionowane kryterium kwalifikacji w zaskarżonym
zakresie jest nieproporcjonalne, zbędne, uniemożliwia uczciwe konkurowanie i dyskryminuje mniejsze przedsiębiorstwa
na rzecz dużego podmiotu, który dotychczas realizował usługę objętą zamówieniem w szpitalu Zamawiającego.
Pismem z dnia 24 lutego 2025 r. Zamawiający udzielił odpowiedzi na odwołanie wnosząc między innymi o
oddalenie odwołania.
Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje.
Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności w oparciu o treść akt sprawy
odwoławczej, w tym treść ogłoszenia i Specyfikacji Warunków Zamówienia, zwanej dalej SW Z, odwołania, odpowiedzi
Zamawiającego na odwołanie z dnia 24 lutego 2025 r., stanowiska Przystępującego po stronie Odwołującego Ever
Medical Care sp. z o.o. z dnia 5 marca 2025 r., pisma procesowego Przystępującego po stronie Zamawiającego Optima
Care sp. z o.o. z dnia 7 marca 2025 r., pisma procesowego Odwołującego z dnia 7 marca 2025 r., pisma procesowego
Zamawiającego z dnia 17 marca 2025 r., jak również na podstawie złożonych przez strony i uczestnika wyjaśnień Izba
postanowiła odwołanie oddalić.
Odwołanie nie zawierało braków formalnych, wpis został przez Odwołującego uiszczony, zatem odwołanie
podlegało rozpoznaniu. Izba nie stwierdziła przesłanek do jego odrzucenia.
W pierwszej kolejności Izba, wobec uwzględnienia przez Zamawiającego i wycofania przez Odwołującego
zarzutu dotyczącego postanowienia odnoszącego się do wymogu realizacji zamówienia referencyjnego, również na
Oddziale Ginekologiczno-Położniczym, uznała rozpoznanie tego zarzutu za bezprzedmiotowe z powodu braku substratu
sporu pomiędzy stronami w tym względzie.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Izba nie doszukała się w działaniach Zamawiającego
naruszenia przepisów art. 16, art.17 ust.1 pkt 1, art. 112 ust. 1 i ust.2 pkt 4 oraz art.116 ust.1 ustawy Pzp.
Rozpoznając meritum przedmiotowej sprawy należy wskazać, że podstawowym, istotnym zagadnieniem
wymagającym rozstrzygnięcia była kwestia oceny czy Zamawiający ustanowił warunek udziału w postepowaniu o
udzielenie zamówienia publicznego w zakresie zdolności zawodowej wykonawców w sposób nadmierny i odbiegający od
ustawowej zasady proporcjonalności.
Izba uznała zarzuty odwołania za bezzasadne.
W zakresie koniecznym do oceny zasadności zarzutów odwołania Izba ustaliła, że Zamawiający w pkt 10.1.4.
SW Z postanowił, że o udzielenie zamówienia określonego w niniejszej SW Z mogą ubiegać się wykonawcy, którzy
spełniają następujące warunki udziału w postępowaniu określone przez zamawiającego, dotyczące zdolności
technicznej lub zawodowej – zamawiający wymaga posiadania doświadczenia: Za spełniających ten warunek
Zamawiający uzna wykonawców którzy wykażą wykonanie , w okresie ostatnich 3 lat, a jeżeli okres prowadzenia
działalności jest krótszy, w tym okresie co najmniej 2 lub więcej usług utrzymywania czystości oraz świadczenia
czynności pomocniczych realizowanych kompleksowo na terenie zakładów leczniczych, w tym na Oddziale
Ginekologiczno-Położniczym, przez ciągły okres min. 12 miesięcy, o wartości zrealizowanej minimum 6 000 000 zł
brutto w skali roku każda z nich, potwierdzone poświadczeniem - poświadczeniami podmiotu zlecającego usługę,
zawierającym podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostawy lub usługi
zostały wykonane lub są wykonywane, oraz załączeniem dowodów określających, czy te dostawy lub usługi zostały
wykonane lub są wykonywane należycie.
Izba stwierdziła również, że w pkt 4.2. SW Z Zamawiający dokonał opisu przedmiotu zamówienia przyjmując, że
usługi będące przedmiotem zamówienia będą wykonywane przez okres 24 miesięcy od dnia zawarcia umowy zgodnie z
warunkami określonymi we wzorze umowy (załącznik nr 4), oraz pozostałymi załącznikami, będącymi integralną częścią
SWZ.
Do realizacji zamówienia Zamawiający wymaga obsady personelu wykonywującego usługi w ilości
odpowiadającej minimum 92 etatów, zgodnie z załącznikiem nr 12 Organizacja Czasu Pracy.
Bezsporna pomiędzy stronami była okoliczność, że roczna wartość przedmiotu zamówienia wynosi około
6 000 000 zł, co w wymiarze dwóch lat, biorąc pod uwagę 24 miesięczny okres umowny daje – w ocenie Izby - wartość
około 12 000 000 zł.
Powyższe potwierdza również zaświadczenie z księgowości Zamawiającego co do wysokości wynagrodzenia
zapłaconego wykonawcy za rok 2023 i za 2024, a także szacunkowa wartość zamówienia netto ustalona na kwotę
16 204 822, 8 zł wskazana we wniosku o wszczęcie postępowania z dnia 27 stycznia 2025 r., a także w analizie potrzeb
i wymagań Zamawiającego z dnia 28 stycznia 2025 r.
W związku z powyższym Izba zauważa, że zgodnie z art.112 ust. 1 ustawy Pzp Zamawiający określa warunki
udziału w postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności
wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności.
Jednocześnie w myśl przepisu art.116 ust.1 ustawy Pzp w odniesieniu do zdolności technicznej lub zawodowej
zamawiający może określić warunki dotyczące niezbędnego wykształcenia, kwalifikacji zawodowych, doświadczenia,
potencjału technicznego wykonawcy lub osób skierowanych przez wykonawcę do realizacji zamówienia, umożliwiające
realizację zamówienia na odpowiednim poziomie jakości. W szczególności zamawiający może wymagać, aby
wykonawcy spełniali wymagania odpowiednich norm zarządzania jakością, w tym w zakresie dostępności dla osób
niepełnosprawnych, oraz systemów lub norm zarządzania środowiskowego, wskazanych przez zamawiającego w
ogłoszeniu o zamówieniu lub w dokumentach zamówienia.
Ponadto, przepis art. 116 ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp stanowi, że warunki udziału w postępowaniu mogą dotyczyć
zdolności technicznej lub zawodowej.
Wymaga wskazania, że Odwołujący cały swój wywód odwołania oparł na wnioskowaniu, że skoro w podobnym
przetargu prowadzonym przez Zamawiającego w 2022 r. przewidział on konieczność wykazania się w zakresie
zdolności zawodowej jedynie 1 usługą referencyjną lub większą ilością takich usług, to nieuzasadnione jest
zwiększenie ilości wykazywanych usług do 2 lub więcej w obecnym przetargu.
Według zapatrywania Izby takie wnioskowanie nie jest właściwe z tego powodu, że nie uwzględnia ono
okoliczności, że dokumenty zamówienia obowiązujące w przetargu z 2022 r. przewidywały 12 miesięczny okres
realizacji zamówienia, podczas gdy jest to obecnie 24 miesięczny okres.
Stąd – w ocenie Izby – prawidłowo przeprowadzony przez Zamawiającego test proporcjonalności warunku musiał
również uwzględniać okoliczność zmiany terminu wykonania zamówienia.
Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że Zamawiający dokonując oceny proporcjonalności ustanowionego
warunku udziału w postępowaniu w zakresie zdolności zawodowej dokonał zliberalizowania warunku w stosunku do tego
z 2022 r., biorąc pod uwagę okoliczność wydłużenia okresu umownego o 12 dodatkowych miesięcy (łącznie 24
miesiące) poprzez umożliwienie wykonawcom wykazania się co najmniej doświadczeniem w realizacji dwóch usług
referencyjnych po 12 miesięcy na kwoty po 6 000 000 mln, w sytuacji gdy okres obowiązywania umowy wynosi 24
miesiące, a ustalona wartość szacunkowa zamówienia netto została na kwotę 16 204 822, 8 zł.
Z powyższego zestawienia liczbowego w sposób oczywisty wynika, że Zamawiający obniżył swoje wymaganie co
do warunku zdolności zawodowej do co najmniej dwóch usług referencyjnych po 6 000 000 mln każda (łącznie co
najmniej 12 mln. zł), gdzie łączna wartość 24 miesięcznej przewidywanej usługi została oszacowana na kwotę
16 204 822, 8 zł netto.
W omawianej sytuacji nie doszło do przekroczenia tej ostatniej kwoty, wobec czego nie można mówić o braku
proporcjonalności warunku, który we właściwy sposób zabezpiecza Zamawiającego przed możliwością wystąpienia
ryzyka związanego z dopuszczeniem wykonawcy, który hipotetycznie mógłby nie wykonać lub wykonać nienależycie
przedmiotowe zamówienie z powodu braku dostatecznej zdolności zawodowej.
W przekonaniu Izby - sporny warunek w zakresie zaskarżenia nie ustanawiał również szczególnego wymagania
odnoszącego się do jakości zrealizowanych usług w rozumieniu przepisu art.116 ust.1 ustawy Pzp.
Ostatecznie, zdaniem Izby - Odwołujący bezzasadnie sformułował również zarzut naruszenia art.17 ust.1 pkt 1
ustawy Pzp, który stanowi, że Zamawiający udziela zamówienia w sposób zapewniający najlepszą jakość dostaw, usług,
oraz robót budowlanych, uzasadnioną charakterem zamówienia, w ramach środków, które zamawiający może
przeznaczyć na jego realizację, bowiem przedmiotowy warunek dotyczy etapu kwalifikacji zdolności zawodowej
wykonawców i jest w zasadzie irrelewantny w stosunku do etapu wyboru najkorzystniejszej oferty dokonywanego w
oparciu o kryteria oceny ofert.
W ocenie Izby – nie można również przypisać Zamawiającemu naruszenia przepisu art.16 ustawy Pzp z tego
powodu, że sporny warunek został upubliczniony wykonawcom na równych zasadach i w tym samym stopniu ich
dotyczy, a także został on jednoznacznie i wyczerpująco opisany, a zatem jego stworzenie przez Zamawiającego nie
może być uznane za działania nieprzejrzyste dla uczestników obrotu zamówień publicznych.
W tym stanie rzeczy Izba na podstawie art. 553 ustawy Pzp postanowiła oddalić odwołanie.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 574 i art.576 ustawy Prawo zamówień
publicznych, stosownie do wyniku postępowania, z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów
z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania
oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania .
Przewodniczący:…………………………….