KIO 4878/24
National Appeal Chamber (KIO)2025-01-27
Case number
KIO 4878/24
Court
Krajowa Izba Odwoławcza
Judgment date
2025-01-27
Type
wyrok
Judges
Katarzyna Prowadzisz
Judgment text
Sygn. akt: KIO 4878/24
KIO 4914/24
WYROK
Warszawa, dnia 27 stycznia 2025 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Katarzyna Prowadzisz
Protokolant: Piotr Cegłowski
po rozpoznaniu odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej
A)w dniu 23 grudnia 2024 roku przez wykonawcę Asseco Poland spółka akcyjna
z siedzibą w Rzeszowie (sygn. akt KIO 4878/24),
B)w dniu 23 grudnia 2024 roku przez wykonawcę Comarch Polska spółka akcyjna
z siedzibą w Rzeszowie (sygn akt KIO 4914/24)
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Centrum Informatyki Resortu Finansów z siedziba w Radomiu
przy udziale:
-uczestnika po stronie odwołującego w sprawie o sygn. akt KIO 4878/24 wykonawcy Comarch Polska spółka
akcyjna z siedzibą w Rzeszowie,
-uczestnika po stronie zamawiającego w sprawie o sygn. akt KIO 4914/24 wykonawcy Asseco Poland spółka
akcyjna z siedzibą w Rzeszowie
orzeka:
1.Uwzględnia odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 4878/24.
Nakazuje zamawiającemu unieważnienie czynności z dnia 13 grudnia 2024 roku,
tj. czynności zamawiającego polegające na odtajnieniu informacji i dokumentów,
o których mowa w piśmie z dnia 13 grudnia 2024 roku.
2.Uwzględnia odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 4914/24.
Nakazuje zamawiającemu unieważnienie czynności z dnia 11 grudnia 2024 roku,
tj. czynności zamawiającego polegające na odtajnieniu informacji i dokumentów,
o których mowa w piśmie z dnia 11 grudnia 2024 roku.
3.Kosztami postępowania obciąża Zamawiającego – Centrum Informatyki Resortu Finansów w Radomiu:
3.1zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego: kwotę 15 000,00 zł (słownie: piętnaście tysięcy
złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Asseco Poland spółka akcyjna z siedzibą w Rzeszowie
tytułem wpisu od odwołania,
kwotę 15 000,00 zł (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Comarch
Polska spółka akcyjna z siedziba w Krakowie tytułem wpisu od odwołania,
kwotę 3 600,00 zł (słownie: trzy tysiące osiemset złotych zero groszy) poniesioną przez wykonawcę Asseco
Poland spółka akcyjna z siedzibą w Rzeszowie tytułem wynagrodzenia pełnomocnika,
kwotę 4 428,00 zł (słownie: cztery tysiące czterysta dwadzieścia osiem złotych zero groszy) poniesioną przez
wykonawcę Comarch Polska spółka akcyjna
z siedziba w Krakowie tytułem wynagrodzenia pełnomocnika,
3.2zasądza od Zamawiającego Centrum Informatyki Resortu Finansów w Radomiuna rzecz wykonawcy Asseco
Poland spółka akcyjna z siedzibą w Rzeszowie kwotę 18 600,00 zł (słownie: osiemnaście tysięcy sześćset
złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Asseco Poland
spółka akcyjna z siedzibą w Rzeszowie stosowanie do wyniku postępowania,
3.3zasądza od Zamawiającego Centrum Informatyki Resortu Finansów w Radomiu na rzecz wykonawcy
Comarch Polska spółka akcyjna z siedziba w Krakowie kwotę 18 600,00 zł (słownie: osiemnaście tysięcy
sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Comarch
Polska spółka akcyjna z siedziba w Krakowie stosowanie do wyniku postępowania.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga
za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - sądu zamówień
publicznych.
Przewodniczący: ……………………………………….
Sygn. akt: KIO 4878/24
KIO 4914/24
U Z AS AD N I E N I E
Zamawiający – Centrum Informatyki Resortu Finansów w Radomiu prowadzi postępowanie o udzielenie
zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na „Świadczenie usług rozwoju i
utrzymania Systemu SZPROT”. Numer postępowania: PN/22/24/IATS
Publikacja ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej: nr wydania: Dz.U. S: 110/2024 z dnia 07 czerwca 2024
roku, Numer publikacji ogłoszenia: 337557-2024.
Sygn. akt KIO 4878/24
23 grudnia 2024 roku Odwołujący działając na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień
publicznych (tj. Dz. U. z 2024 poz. 1320 ze zm. dalej: „Pzp” lub „ustawa”), wniósł odwołanie od niezgodnej z przepisami
Ustawy czynności Zamawiającego, polegającej na odtajnieniu w dniu 13.12.2024 roku informacji zastrzeżonych w
złożonych przez Asseco Poland S.A. dokumentach:
1)Wykaz osób – pozacenowe kryteria oceny ofert (Formularz 2.3), tj. informacji o imionach
i nazwiskach osób skierowanych do realizacji zamówienia publicznego
2)Uzasadnienie zastrzeżenia jako tajemnicy przedsiębiorstwa informacji zawartych
we wskazanych częściach oferty złożone wraz z Wykazem osób, tj. informacji zawartych
w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Uzasadnienia TP dla Wykazu osób;
3)Wyjaśnienia w trybie art. 224 ust. 1 ustawy prawo zamówień publicznych w przedmiocie rażąco niskiej ceny z dnia
22.10.2024 r. wraz ze wszystkimi Załącznikami zawierającymi informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa od nr 1
do nr 9b .
Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie:
art. 18 ust. 3 Ustawy w związku z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r.
o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jednolity: Dz.U. z 2022, poz. 1233 ze zm.) dalej "ustawa znk" przez
bezpodstawne odtajnienie informacji zastrzeżonych
w dokumentach złożonych przez Odwołującego: Wykaz osób – pozacenowe kryteria oceny ofert (Formularz 2.3) tj.
informacji o imionach i nazwiskach osób skierowanych do realizacji zamówienia publicznego wraz z Uzasadnieniem
zastrzeżenia jako tajemnicy przedsiębiorstwa informacji zawartych we wskazanych częściach oferty złożonym wraz
z Wykazem osób, tj. informacji zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Uzasadnienia TP dla
Wykazu osób oraz Wyjaśnień w trybie art. 224 ust. 1 ustawy prawo zamówień publicznych w przedmiocie rażąco niskiej
ceny z dnia 22.10.2024 r. wraz
ze wszystkimi Załącznikami zawierającymi informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa od nr 1 do nr 9b, pomimo
że stanowią one tajemnicę przedsiębiorstwa
w rozumieniu przepisów ustawy znk, zaś Odwołujący wraz z przekazaniem tych informacji/dokumentów zastrzegł, że
nie mogą być one udostępniane oraz wykazał,
że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa.
Odwołujący wniósł o:
1) uwzględnienie odwołania,
2) nakazanie Zamawiającemu unieważnienie czynności odtajnienia informacji zastrzeżonych
w dokumentach złożonych przez Odwołującego, tj.: Wykaz osób – pozacenowe kryteria oceny ofert (Formularz 2.3) tj.
informacji o imionach i nazwiskach osób skierowanych do realizacji zamówienia publicznego wraz z Uzasadnieniem
zastrzeżenia jako tajemnicy przedsiębiorstwa informacji zawartych we wskazanych częściach oferty złożonego wraz z
Wykazem osób,
tj. informacji zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Uzasadnienia TP
dla Wykazu osób oraz Wyjaśnień w trybie art. 224 ust. 1 ustawy prawo zamówień publicznych
w przedmiocie rażąco niskiej ceny z dnia 22.10.2024 r. wraz ze wszystkimi Załącznikami zawierającymi informacje
stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa od nr 1 do nr 9b,
3) obciążenie Zamawiającego kosztami postępowania odwoławczego, w tym kosztami zastępstwa procesowego przed
Krajową Izbą Odwoławczą.
Odwołujący podał, że ma interes w uzyskaniu zamówienia publicznego objętego Postępowaniem, a w wyniku
naruszenia przez Zamawiającego wyżej wskazanych przepisów Ustawy PZP, Odwołujący jako zainteresowany
uzyskaniem przedmiotowego zamówienia może ponieść szkodę. Szkoda ta wynika z faktu, że czynność Zamawiającego
jest wadliwa, zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa i zostały skutecznie zastrzeżone, zaś ich
odtajnienie może wyrządzić Odwołującemu szkodę. W interesie Odwołującego jest uchylenie czynności Zamawiającego,
które zostały podjęte z naruszeniem odnośnych przepisów Ustawy PZP. W szczególności w Wyjaśnieniach RNC
przekazano wiele informacji wskazujących na sposób organizacji pracy przez Odwołującego. Ujawnienie przez
Zamawiającego szczegółowych informacji dotyczących sposobu kalkulacji ceny ofertowej oraz metodyki przygotowania
kalkulacji może narazić Wykonawcę na poniesienie szkody związanej z ujawnieniem konkurencyjnym podmiotom
metodyki kalkulacji ceny,
co pozwalałoby tym podmiotom na nieuczciwe budowanie przewagi rynkowej z uwagi
na możliwość zweryfikowania i oceny poprawności swojego własnego podejścia do kalkulacji ofert. W związku z
powyższym Odwołujący w wyniku wyżej opisanych czynności Zamawiającego może ponieść szkodę, co oznacza, że
posiada on interes we wniesieniu odwołania.
Odwołujący przedstawił uzasadnienie zarzuto odwołania wskazując między innymi, że w dniu 13 grudnia 2024 roku
zamawiający przesłał odwołującemu informację o odtajnieniu złożonych wraz z ofertą (dalej: Pismo o odtajnieniu):
1) „W YKAZ OSÓB – POZACENOW E KRYTERIA OCENY OFERT” (Formularz 2.3) (zwany dalej: Wykazem osób), tj.
informacji o imionach i nazwiskach osób skierowanych do realizacji zamówienia publicznego;
2) „UZASADNIENIE ZASTRZEŻENIA JAKO TAJEMNICY PRZEDSIĘBIORSTWA INFORMACJI ZAWARTYCH W E
W SKAZANYCH CZĘŚCIACH OFERTY” (zwane dalej: Uzasadnienie TP) złożone wraz z Wykazem osób, tj. informacji
zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Uzasadnienia TP dla Wykazu osób;
oraz złożonych w dniu 22.10.2024 w ramach odpowiedzi na Wezwanie do wyjaśnień rażąco niskiej ceny:
3) W YJAŚNIENIEŃ W TRYBIE ART. 224 UST. 1 USTAW Y PRAW O ZAMÓW IEŃ PUBLICZNYCH w przedmiocie rażąco
niskiej ceny z dnia 22.10.2024 (zwanymi dalej: Wyjaśnieniami RNC), które zostały złożone w odpowiedzi na wezwanie
Zamawiającego z dnia 11.10.2024, znak: CIRF.DZ1.272.27.2024.IATS.49, tj. informacji zawartych w oznaczonych przez
Wykonawcę fragmentach Wyjaśnień RNC;
4) Załączników do Wyjaśnień RNC:
a) Załącznik nr 1 - Zestawienie kosztów i kalkulacja ceny oferty ceny oferty w zakresie poszczególnych Zadań Rozwoju
Zdefiniowanego – tajemnica przedsiębiorstwa;
b) Załącznik nr 2 - Kalkulacja średniego miesięcznego kosztu jednego specjalisty
z uwzględnieniem narzutów oraz stawki za 1 osobodzień – tajemnica przedsiębiorstwa;
c) Załącznik nr 3a - Kalkulacja średniego miesięcznego wynagrodzenia stałego dla specjalistów na podstawie umów o
pracę i współpracy B2B – tajemnica przedsiębiorstwa;
d) Załącznik nr 3b - Zanonimizowane wyciągi z umów o pracę oraz umów o współpracy B2B – tajemnica
przedsiębiorstwa;
e) Załącznik nr 4a - Informacja dotycząca składników kosztowych (narzutów) dla UoP – tajemnica przedsiębiorstwa;
f) Załącznik nr 4b - Informacja dotycząca składników kosztowych (narzutów) dla B2B – tajemnica przedsiębiorstwa;
g) Załącznik nr 7 - Wyciąg z Zakładowej Umowy Emerytalnej wraz z Aneksem nr 1 (PPE) –
tajemnica przedsiębiorstwa;
h) Załącznik nr 8 - Wyciąg z umowy z bankiem oraz potwierdzenia transakcji zapłaty – tajemnica przedsiębiorstwa;
i) Załącznik nr 9b - Uzasadnienie zastrzeżenia części informacji zawartych w wyjaśnieniach jako tajemnicy
przedsiębiorstwa - tajemnica przedsiębiorstwa.
W szerokim uzasadnieniu zarzutu odwołania podał odwołujący między innymi,
że zamawiający przedstawił swoją analizę obu uzasadnień zastrzeżenia informacji złożonych przez Odwołującego. Co
bardzo istotne – analiza ta obejmowała wyłącznie zakres dołączonych do uzasadnień dowodów i ograniczyła się do
rzekomych braków w tych dowodach. Odwołujący zaznaczył, że jest to kwestia bardzo ważna – gdyż wpływa na zakres
niniejszego odwołania. Odwołujący wniósł bowiem odwołanie wyłącznie od czynności Zamawiającego w zakresie
określonym w Piśmie o odtajnieniu – tj. wskazanych przez Zamawiającego rzekomych braków dowodowych. Odwołanie
w szczególności nie dotyczy: Kwestii, czy zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa; Kwestii
wartości gospodarczej zastrzeganych informacji; Kwestii, czy zastrzeżone informacje zostały uprzednio ujawnione,
dlatego, że powyższe okoliczności nie zostały przez Zamawiającego wskazane jako uzasadnienie odtajnienia
zastrzeżonych informacji. Tym samym Zamawiający ani w odpowiedzi na odwołanie, ani w toku postępowania
odwoławczego nie może skutecznie podnosić żadnej argumentacji w powyżej wskazanym.
Odwołujący, mając na uwadze treść pisma z 13 grudnia 2024 roku podał, że że przedstawił dowody wraz z każdym
uzasadnieniem – są to odpowiednio:
a) Dla Wykazu osób - jako dowody na potwierdzenie przywołanych środków/działań zmierzających do zachowania w
poufności i ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa przedstawił poniższe dokumenty:
1. Wyciąg z umowy o pracę z pracownikami i osobami współpracującymi – zawierający klauzulę poufności w
umowach (Załącznik nr 1 – TAJEMNICA PRZEDSIĘBIORSTWA);
2. Wzór oświadczenia o zachowaniu poufności - TAJEMNICA PRZEDSIĘBIORSTWA;
3. Certyfikowany System Zarządzania ISO/IEC 27001:2013 (Załącznik nr 2),
4. Certyfikowany System Zarządzania ISO 22301:2019 (Załącznik nr 3).
Wyjaśnił, że wskazał, że stosuje zasadę wiedzy uzasadnionej, która stanowi, że dostęp
do informacji jest nadzorowany i udzielany tylko i wyłącznie na potrzeby realizacji obowiązków służbowych.
b) Dla Wyjaśnień RNC - jako dowody na potwierdzenie przywołanych środków/działań zmierzających do zachowania w
poufności i ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa w zakresie Wyjaśnień RNC przedstawił poniższe dokumenty:
1.Załącznik nr 3a – Zanonimizowane wyciągi z umów o pracę oraz umów o współpracy B2B, gdzie znajdują się w nich
klauzule poufności ;
2.Certyfikat ISO/IEC 27001:2013 potwierdzający, że istnieje u Wykonawcy System Zarządzania Bezpieczeństwem
Informacji.
Odwołujący podał, że zamawiający natomiast w treści Pisma o odtajnieniu wskazuje
na rzekomy brak dowodów, które to twierdzenie de facto wydaje się kluczowym argumentem Zamawiającego.
Odwołujący podniósł, że nie sposób zgodzić się ze stwierdzeniem, że nie wykazał, jakie podjęto niezbędne działania w
celu zachowania poufności. Odwołujący przedłożył bowiem szereg dowodów, z których wynikały działania podjęte w celu
zachowania poufności. Podstawą czynności Zamawiającego nie jest zatem rzekomy brak dowodów,
a jedynie – ocena przez Zamawiającego dowodów, które zostały przedłożone. Jest to zupełnie inna sytuacja.
Odwołujący wyjaśnia, że wyrok Krajowej Izby odwoławczej z dnia 24 stycznia 2024 roku, sygn. akt KIO 10/24zapadł w
całkowicie innym stanie faktycznym, a podstawą odtajnienia informacji przez Izbę było: Brak złożenia jakichkolwiek
dowodów; Brak wykazania wartości gospodarczej; Brak zastrzeżenia części informacji (podmiotowe środki dowodowe).
Żadna
z powyższych okoliczności nie zachodzi w przypadku odwołującego i przedłożonych przez niego uzasadnień. A zatem
powoływanie się przez zamawiającego na ten wyrok jest całkowicie niezasadne i bezprzedmiotowe. Taka sama
sytuacja, jak z wyrokiem KIO 10/24 zachodzi w przypadku cytowanego przez Zamawiającego wyroku Sądu Okręgowego
w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2023 roku, sygn. akt XXIII Zs 24/23. Tak samo jak
w przypadku wyroku KIO 10/24 podstawą odtajnienia informacji przez Sąd było: Brak zastrzeżenia załączników; Brak
złożenia dowodów; Brak wykazania wartości gospodarczej. Tym samym wyrok XXIII Zs 24/23 – choć słuszny, nie ma
zastosowania do niniejszej sprawy.
Odwołujący podkreślił, że norma art. 18 ust. 3 Ustawy mówi o "wykazaniu" – zresztą, na to pojęcie powołał się
zamawiający w Piśmie o odtajnieniu. Przedłożenie dowodów przez odwołującego było więc wykazaniem wyższej
staranności niż wymagana. Potwierdza
to stanowisko Sądu Okręgowego w Warszawie, który w wyroku z dnia 21.03.2023, sygn. akt XXIII Zs 19/23 wskazał: Na
tle stanu faktycznego tej sprawy, nie ma wątpliwości, że trafny był zarzut skargi naruszenia prawa materialnego
polegającego na przyjęciu przez (...) zawężającego" rozumienia przepisu art. 18 ust. 3 ustawy PZP do sytuacji, w której
obowiązkiem (...) było w istocie udowodnienie, a nie jak stanowi ten przepis "wykazanie",
że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa (...). Rację ma skarżący, że uzasadnienie zastrzeżenia
przekazywanych informacji, jako tajemnicy przedsiębiorstwa może opierać się na oświadczeniu wykonawcy, które
zawiera przekonującą argumentację, zaś złożenie dowodów należy ocenić pozytywnie, jako działanie mające na celu
uwiarygodnienie informacji zawartych w złożonym oświadczeniu. Przedstawienie przez (...) dowodów potwierdzających
argumentację (...) o zasadności dokonywanego zastrzeżenia,
tj. dowodów z Zarządzenia jak i zanonimizowanej umowy o pracę (Załączniki nr 2 i 3), świadczy o zachowaniu przez (...)
szczególnej staranności, wyższej niż wymagana art. 18 ust. 3 ustawy PZP, która miała na celu wykazanie, że
zastrzegane przez (...) informacje rzeczywiście stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa (...).
Tak więc twierdzenia zamawiającego o rzekomym niewykazaniu podjętych przez odwołującego czynności
zmierzających do utrzymania informacji w poufności są nietrafione. Odwołujący nie tylko opisał te działania, ale także na
ich potwierdzenie przedłożył dowody. Przesłanka ta została więc należycie wykazana – zgodnie z wykładnią
przedstawioną przez Sąd Okręgowy w wyroku XXIII Zs 19/23.
Odwołujący podał, że fakt rzeczywistego stosowania klauzul o zachowaniu poufności przez pracowników i
współpracowników odwołującego oraz stosowania środków zabezpieczeń został dowiedziony treścią dowodów
załączonych do Wykazu osób i Wyjaśnień RNC,
tj.: Standardowej klauzuli poufności, stosowanej w umowach, zanonimizowanych wyciągów
z umów o pracę oraz umów o współpracy B2B, w których znajdują się klauzule poufności.
Dowody te potwierdzają nie tylko istnienie określonej polityki bezpieczeństwa, istnienie wzorców klauzul, ale rzeczywiste
ich stosowanie. Tym samym, w ocenie odwołującego,
nie sposób pomijać tego typu dokumentów, które stanowią konkretny i realny dowód
na przedsięwzięcie i stosowanie środków w celu zapewnienia poufności informacji. A zatem twierdzenia zamawiającego,
że brak jest więc jakichkolwiek materiałów źródłowych,
na podstawie których zamawiający mógłby uznać za wykazaną okoliczność, że Wykonawca przedsięwziął odpowiednie
kroki ku temu, aby chronić informacje deklarowane w Wykazie osób jako tajemnicę przedsiębiorstwa (str. 6 Pisma o
odtajnieniu) pozostają w oczywistej sprzeczności z dokumentacją postępowania.
Odwołujący podał, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 października 2000 roku Sąd Najwyższy wskazał, odwołując się
do poglądów literatury, że jednym z działań przedsiębiorcy zmierzających do zachowania poufności informacji może być
powiadomienie pracownika o poufnym charakterze uzyskiwanej wiedzy (por. Wyrok SN, I CKN 304/00, OSNC 2001, nr 4,
poz. 59, s. 60). Tymczasem Odwołujący nie tylko poinformował pracowników, ale też wymaga, aby każdy pracownik
(niezależnie od tego, czy zatrudniony na podstawie umowy o pracę czy na podstawie umowy B2B) zobowiązał się do
zachowania w poufności informacji.
W kontekście twierdzeń Zamawiającego (str. 9 Pisma o odtajnieniu) dotyczących Załącznika nr 3a – Odnosząc się do
Dowodu nr 1, Zamawiający wskazuje, że Wykonawca załączając do Wyjaśnień RNC dowody w postaci Załącznika nr 3a
– Zanonimizowane wyciągi z umów
o pracę oraz umów o współpracy B2B, nie był w stanie zweryfikować, których osób powyższe dokumenty dotyczyły,
ponieważ imiona i nazwiska tych osób zostały zanonimizowane przez Wykonawcę. Nie sposób dowieść, że osoby które
były zobligowane do przygotowania oferty czy też inne mające dostęp do Wyjaśnień RNC, zawarły stosowane umowy o
pracę/współpracę z klauzulami dotyczącymi poufności, ponieważ ww. dokumenty zostały zanonimizowane - ta
argumentacja zdaniem odwołującego jest całkowicie chybiona.
Po pierwsze – nie ma znaczenia, że Zamawiający nie wie, czyje umowy zostały dołączone do Wyjaśnień RNC, tzn. nie
zna imion i nazwisk pracowników. Nawet bowiem znajomość tych imion i nazwisk nie pozwoliłaby mu stwierdzić –
według argumentacji zamawiającego – że to właśnie te osoby przygotowywały Wyjaśnienia RNC. Bo przecież
Wyjaśnienia RNC nie mają podanych autorów, a jedynie są podpisane przez pełnomocnika. Oczywistym zaś jest, że
Wyjaśnienia RNC sporządzało więcej osób niż tylko osoba je podpisująca. Z drugiej zaś strony oczywistym jest też, że
osoby wskazane do realizacji umowy, których zanonimizowane umowy złożono jako dowody, przygotowywały najpierw
ofertę a następnie Wyjaśnienia RNC, gdyż to one mają największą wiedzę odnośnie szacowania ceny oferty. Tym
samym argumentacja zamawiającego w niniejszym stanie faktycznym jest oderwana
od rzeczywistości i jest wyrazem wyłącznie złej woli. Zamawiający nawet nie próbował się pochylić nad tym, kto
właściwie przygotowuje ofertę i Wyjaśnienia RNC.
Po drugie – zamawiający pomija całkowicie kwestie związaną z zastrzeżeniem danych
w postaci danych osobowych w zestawieniu z wynagrodzeniami, które to dane należy uznać za dane wrażliwe w
rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie
ochrony osób fizycznych w związku
z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy
95/46/WE. Co więcej – zamawiający ignoruje też fakt,
że ujawnienie zastrzeganych informacji może prowadzić do nałożenia na Odwołującego kar wynikających z
rozporządzenia, co z kolei oznaczać będzie dla Odwołującego konkretną stratę, w czym przejawia się dodatkowa
wartość gospodarcza zastrzeganych informacji.
Odwołujący podał, że Certyfikat ISO, znany również jako certyfikat zgodności z normą ISO, jest dokumentem
potwierdzającym, że przedsiębiorstwo spełnia określone standardy jakości ustalone przez Międzynarodową Organizację
Normalizacyjną (ISO). Certyfikat ten jest więc dowodem na to, że firma działa zgodnie z międzynarodowymi standardami
jakości. Oczywistym jest, że proces uzyskiwania certyfikatu ISO jest skomplikowany i wymaga spełnienia określonych
warunków. Przedsiębiorstwo musi przede wszystkim opracować
i wdrożyć system zarządzania jakością zgodny z wymaganiami normy ISO, a następnie poddawać się audytom , aby
potwierdzić, że jej procesy spełniają określone standardy.
Jednym z dowodów, jakie przedstawił odwołujący jest Certyfikowany System Zarządzania ISO/IEC 27001:2013
dotyczący zarządzania bezpieczeństwem informacji. Certyfikat ten potwierdza, że firma posiada skuteczne procedury i
systemy zapewniające bezpieczeństwo informacji zwłaszcza w zakresie przetwarzania danych osobowych i informacji
poufnych. Tym samym Certyfikat ten stanowi niezbite świadectwo, że odwołujący wdrożył i stosuje
w swoim przedsiębiorstwie adekwatne polityki bezpieczeństwa i procedury. Jasno widać więc bezzasadność argumentu
Zamawiającego. Zamawiający stwierdza: sam certyfikat wdrożenia danej normy ISO nie przesądza, że w stosunku do
Wyjaśnień RNC zastosowano jakąkolwiek procedurę.Jest to kolejne absurdalne stwierdzenie. Co więcej – nie wiadomo,
jakiego właściwie dowodu w tym zakresie życzyłby sobie Zamawiający. Bo jedyne, co można by złożyć dodatkowo (choć
nadmiarowo i niepotrzebnie), to oświadczenie odwołującego,
że nie tylko wdrożył normę ISO, ale także stosuje normę ISO, a w szczególności stosował
ją w trakcie opracowania Wyjaśnień RNC. Cóż jednak dodatkowego mogłoby wnieść takieoświadczenie? Przecież
przedsiębiorcy po to wdrażają normy ISO, aby stosować procedury wynikające z tych norm.
Odwołujący wskazał też: Wykonawca w tym zakresie nie przedstawił żadnej polityki bezpieczeństwa, regulaminu czy
procedury. Stosując jednak pokrętną logikę zamawiającego – przedstawienie takiej polityki też by nic nie dało – gdyż
zamawiający stwierdziłby: Wykonawca nie udowodnił, że stosuje tę politykę.
Cała powyższa argumentacja Zamawiającego jest sprzeczna z logiką i zasadami doświadczenia życiowego. A zgodnie z
ciężarem dowodu – zamawiający, aby móc się na takie rozumowanie powołać, musiałby wcześniej udowodnić, że
odwołujący co prawda wdrożył normy ISO, ale tych norm ISO nie stosuje.Takich dowodów zamawiający nie przedstawił.
Z prostej przyczyny – Asseco Poland S.A. stosuje wdrożone normy ISO.
Odwołujący podał, że zamawiający nie wskazał, które elementy uzasadnienia zastrzeżenia
do Wyjaśnień RNC uznał za niewystarczające w kontekście odtajnienia wszystkich Załączników do Wyjaśnień RNC.
Odwołujący nie może nawet przedstawić w obecnej chwili szerszej argumentacji bowiem argumentacja Zamawiającego
w treści pisma o odtajnieniu
w ogóle nie odnosi się do poszczególnych odtajnianych Załączników. Już sama
ta okoliczność wskazuje, że odwołanie jest prawidłowe i zasługuje na uwzględnienie. Zamawiający powinien bowiem dla
każdej odtajnianej informacji wskazać podstawy odtajnienia i to w taki sposób, aby Odwołujący mógł powziąć wiedzę i
podjąć polemikę. Zamawiający nie może na obecnym etapie postępowania rozszerzyć swojej argumentacji.
Sygn. akt KIO 4914/24
Odwołujący Comarch Polska spółka akcyjna z siedziba w Krakowie działając
na podstawie art. 505 ust. 1 i art. 513 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (dalej:
„PZP”) wniósł odwołanie wobec czynności podjętych
i zaniechanych przez Zamawiającego w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego.
Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie:
1)Zarzut 1 – naruszenie art. 18 ust 2 i 3 PZP oraz art. 16 pkt 1 PZPprzez podjęcie decyzji o odtajnieniu informacji
zastrzeżonych przez odwołującego jako tajemnica przedsiębiorstwa zawartych w Wykazach osób złożonych w
postępowaniu
tj. w Wykazie osób – pozacenowe kryteriaoceny ofert (Formularz 2.3) oraz
w Wykazie osób skierowanych do realizacji zamówienia (Formularz 3.7) (dalej „Wykazy osób”) w zakresie:
- Imion i nazwisk osób skierowanych do realizacji zamówienia,
- Doświadczenia w projektach niepublicznych
2)Zarzut 2 – naruszenie art. 18 ust 2 i 3 PZP oraz art. 16 pkt 1 PZP przez podjęcie decyzji o odtajnieniu szeregu
informacji zastrzeżonych przez odwołującego jako tajemnica przedsiębiorstwa w zakresie wyjaśnień ceny
złożonych przez odwołującego dnia 14.10.2024 (dalej „Wyjaśnienia RNC”), wymienionych w piśmie
Zamawiającego o odtajnieniu z dnia 11 grudnia 2024r., tj:
- informacji zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Wyjaśnień RNC oraz w tabelach
zawartych w Wyjaśnieniach RNC,
- informacji zawartych w Załącznikach do wyjaśnień RNC (wymienionych w lit. a – n) pisma Zamawiającego z
dnia 11 grudnia 2024,
pomimo że Odwołujący wykazał spełnienie wszystkich legalnych przesłanek zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa
względem tych informacji.
Odwołujący wniósł o nakazanie zamawiającemu:
1)unieważnienie czynności odtajnienia imion i nazwisk osób skierowanych
do realizacji zamówienia zawartych w Wykazach osób;
2)unieważnienie czynności odtajnienia doświadczenia osób w projektach niepublicznych zawartych w Wykazach
osób;
3)unieważnienie czynności odtajnienia informacji zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach
Wyjaśnień RNC oraz w tabelach zawartych
w Wyjaśnieniach RNC;
4)unieważnienie czynności odtajnienia informacji zawartych w Załącznikach
do wyjaśnień RNC (wymienionych w lit. a – n) pisma Zamawiającego z dnia
11 grudnia 2024.
Odwołujący podał, że ma interes w uzyskaniu zamówienia, ponieważ jest podmiotem zdolnym do jego wykonania,
posiadającym w tym zakresie odpowiednie kompetencje
i doświadczenie, a także złożył ważną ofertę w niniejszym postępowaniu. Ponadto utajnione przez Odwołującego
informacje, wymienione w pkt I petitum odwołania - stanowią dla jego organizacji i Grupy Kapitałowej w której funkcjonuje
krytyczną wartość. W rezultacie
w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy i odtajnienia w/w informacji, Odwołujący może ponieść
szkodę polegającą nie tylko na braku uzyskania przedmiotowego zamówienia, ale również na naruszeniu zobowiązań
pracowniczych (w zakresie odtajnienia danych osobowych) z wynikającymi stąd konsekwencjami/ewentualnymi
roszczeniami,
jak i utrudnieniu w konkurowaniu na rynku publicznym i komercyjnym, wskutek ujawnienia
na zewnątrz istotnych danych kosztowych i kontrolingowych ujętych w Wyjaśnieniach ceny, charakteryzujących
organizację Odwołującego i jego podwykonawcy które do tej pory nigdy nie zostały ujawnione.
Odwołujący przedstawił uzasadnienie zarzuto odwołania wskazując między innymi:
Zarzut 1:
Odwołujący dokonując zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa informacji zawartych
w Wykazach osób ograniczył się do utajnienia:
- w Wykazie osób na potrzeby punktacji – imion i nazwisk pracowników skierowanych
do realizacji zamówienia oraz danych dotyczących 4 (słownie: czterech) projektów komercyjnych,
-w Wykazie osób na potwierdzenie warunku – wyłącznie imion i nazwisk pracowników skierowanych do realizacji
zamówienia (inne dane nie zostały utajnione).
Do uzasadnienia Tajemnicy przedsiębiorstwa Odwołujący załączył jako dowody następujące dokumenty:
1) Wyciąg z dokumentu Procedura BDS-O-01 Przygotowanie oferty (Wersja 1.2) – Dowód nr 1;
2) Wyciąg z dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.46, ważna od 13.05.2024 r.) – Dowód nr 2;
3) Wyciąg z Regulaminu pracy pracowników Comarch S.A.;
4) Wyciąg z umowy o świadczenie usług stosowanego przez Comarch S.A.;
5) Wyciąg ze wzoru umowy o pracę stosowanego przez Comarch S.A.
Zamawiający decyzją z 11.12.2024r. zdecydował o odtajnieniu W SZYTKICH zastrzeżonych informacji zawartych w
Wykazach osób złożonych, czyli: (i) wszystkich imion i nazwisk osób skierowanych do realizacji zamówienia oraz (ii)
informacji dotyczących ich doświadczenia
w projektach niepublicznych (dotyczy 4-ech projektów wskazanych w Wykazie osób na punkty w ramach kryterium
oceny ofert).
Odwołujący podniósł, że motywem podjęcia przez zamawiającego przedmiotowej decyzji była negatywna ocena przez
Zamawiającego wykazania przez Odwołującego ziszczenia się przesłanki Uznk tajemnicy przedsiębiorstwa dotyczącej
„podjęcia przez Wykonawcę przy zachowaniu należytej staranności, działań w celu utrzymania zastrzeżonych
informacji w poufności”. Spełnienia pozostałych przesłanek Zamawiający nie kwestionował.
Odwołujący wskazał na uzasadnienia czynności zamawiającego w zakresie oceny przedstawionych wraz z
zastrzeżeniami tajemnicy przedsiębiorstwa dokumentów.
Odwołujący zarzucił, że zamawiający dokonał oceny błędnej i wyrywkowej, nie uwzględnił wszystkich będących w jego
posiadaniu informacji, a ponadto że nie zapoznał się dokładnie
i w całości ze przedłożonymi dowodami. Gdyby to uczynił – jego decyzja byłaby inna.
Błędem pierwotnym ze strony zamawiającego było pochopne, podjęte bez dostatecznego rozważenia odrzucenie
dowodów składających się na podstawowe zobowiązania pracownicze, tj. wyciągów z umów pracę/współpracę i z
Regulaminu pracy. Jedyną przyczyną takiej oceny był fakt, iż dotyczyły one Comarch S.A., a nie wykonawcy – Comarch
Polska S.A. Tym sposobem Zamawiający wyeliminował z analizy podstawowy łącznik zobowiązaniowy i przerwał ciąg
zobowiązań dotyczących tajemnicy przedsiębiorstwa, jaki funkcjonuje u Odwołującego i spółek z jego Grupy Kapitałowej.
Drugim błędem pierwotnym była pominiecie faktu, że Odwołujący funkcjonuje w ramach Grupy Kapitałowej Comarch, w
której dominującą spółką jest Comarch S.A. (o czym poniżej) – a co za tym idzie analiza przedkładanych dokumentów
musi uwzględniać ten fakt. Tymczasem nie dość że analiza Zamawiającego tego nie uwzględniała, to dodatkowo
zamawiający pominął okoliczności złożenia oferty (in concreto: „Zobowiązanie
do udostępnienie zasobów” i podwykonawstwo Comarch S.A. czy fakt, że osoby wskazane w Wykazach to pracownicy
właśnie Comarch S.A.).
Wspomniany wyżej ciąg zobowiązań dotyczących tajemnicy przedsiębiorstwa, jaki funkcjonuje u Odwołującego i spółek
z jego Grupy Kapitałowej oparty jest na istniejących jednolitych umowach o prace/współpracę, politykach i regulaminach,
które wiążą każdego pracownika z GK Comarch. Wszystkie umowy o prace, jak i Regulaminy pracy – niezależnie której
spółki jako pracodawcy one dotyczą – są zestandaryzowane i są zawierane na jednolitych wzorcach. Powyższy ciąg
zobowiązań to właśnie szereg działań, podjętych przez odwołującego i przez Wszystkie spółki z GK Comarch - w
granicach prawa i przy zachowaniu należytej staranności, w celu utrzymania w poufności informacji stanowiących
tajemnicę przedsiębiorstwa wszystkich spółek w GK, w tym spółki Odwołującego.
Ciąg ten zakłada następujące więzi zobowiązaniowe w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa: pierwszym krokiem dla
każdego pracownika, z którego wynika zobowiązanie go przez pracodawcę (dotyczy to każdej spółki z GK Comarch jako
pracodawcy) jest zawarcie umowy o pracę, która zawiera stosowne zobowiązania do zachowania informacji w
poufności, w tym wprost odniesienie się do tajemnicy przedsiębiorstwa pracodawcy oraz zobowiązanie
do przestrzegania przyjętych u pracodawcy regulaminów. Umowy o prace odsyłają
do Regulaminu pracy. Co więcej – pracownik podpisując umowę potwierdza fakt zapoznania się z Regulaminem pracy.
Regulamin ten również zawiera stosowne zobowiązania, nie tylko odnośnie tajemnicy przedsiębiorstwa pracodawcy, ale
także do stosowania istniejących
u pracodawcy regulaminów. Do regulaminów takich należą wszelkie procedury, w tym Polityka Bezpieczeństwa GK
Comarch (obowiązująca – jak sama nazwa wskazuje
dla spółek z GK Comarch) oraz Procedura przygotowania ofert (BDS-O-01) obowiązująca
w sektorze APUS – czyli tej części organizacji Grupy Kapitałowej Comarch, która składa –
za pośrednictwem różnych spółek – oferty w przetargach publicznych. Do spółek ofertujących w przetargach
publicznych (choć nie wyłącznie) należy: Comarch S.A., Comarch Polska S.A, Comarch Healthcare S.A. (produkty dla
sektora zdrowie) oraz CA Consulting S.A. (w zakresie usług doradztwa itd.). Tym sposobem z dwóch niezależnych
źródeł, tj. własnej umowy o pracę oraz Regulaminu pracy każdy pracownik pracodawcy
jest zobowiązany do przestrzegania tajemnicy przedsiębiorstwa oraz do stosowania procedur i regulaminów, w tym do
stosowania Polityki Bezpieczeństwa GK Comarch oraz Procedury składania ofert. Polityka Bezpieczeństwa GK
Comarch klasyfikuje wszelkie informacje wytwarzane, przetwarzane i przechowywane w GK Comarch, pod kątem
ich newralgiczności i możliwości udostępnienia na zewnątrz. Daje od podstawę do tego, by w procedurze składania ofert
handlowcy składający ofertę dokonywali stosownego zastrzeżenia tajemnicy. W ten sposób funkcjonuje u Odwołującego
(oraz w całej GK Comarch) ciąg proceduralny, który stawowi wyraz dbałości o informacje stanowiące tajemnice
przedsiębiorstwa, co obrazuje schemat:
Umowa o pracę i Regulamin pracy (jednolite wzorce dla każdej spółki z Grupy) ->zobowiązanie każdego pracownika do
ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa pracodawcy -> zobowiązanie każdego pracownika do przestrzegania Regulaminu
pracy -> obowiązek każdego pracownika stosowania regulaminów -> regulamin Polityka Bezpieczeństwa GK Comarch -
> obowiązek każdego pracownika przestrzegania kategoryzacji informacji i sposobów postępowania z daną informacją -
> Procedura przygotowywania ofert -> osoby składające ofertę zgodnie z Procedurą składania ofert identyfikują
informację Tajną lub Poufna / do użytku wewnętrznego -> zastrzeżenie takiej zidentyfikowanej informacji stanowiącej
tajemnicę przedsiębiorstwa w ofertach.
Odwołujący w zakresie oceny dokonanej przez zamawiającego:
(1)po pierwsze – głównym błędem zamawiającego, który przesądził o mylnej wykładni
i ocenie złożonych do Uzasadnienia tajemnicy dowodów (jako nieprzydatnych,
do pominięcia) jest zignorowanie, a właściwie mylna interpretacja podstawowego faktu, że odwołujący funkcjonuje w
Grupie Kapitałowej (GK Comarch), w której spółka dominująca jest Comarch S.A. Jest to informacja będąca zarówno
wiedzą powszechną na rynku, jak i wynika wprost z oferty złożonej przez Odwołującego, gdzie widnieje Zobowiązanie
do udostępnienia zasobów podpisane przez Comarch S.A. jak i inne dotyczące tej spółki dokumenty (JEDZ, KRS
itd.).
Zamawiający zapewne ma tego świadomość, jednak z wiedzy tej wyciągnął wnioski nieuzasadnione - przez
dopuszczenie do dychotomicznego rozróżnienia w ocenie podejmowanych zabezpieczeń na spółek Comarch S.A. i
Comarch Polska S.A. Tymczasem jest to ocena błędna, gdyż podejmowane w spółkach z Grupy Kapitałowej Comarch
działania i procedury nie są powiązane wyłączenie z daną spółką, lecz przenikają się i dotyczą wszystkich spółek z
Grupy.
Fakt funkcjonowania odwołującego w Grupie kapitałowej ma kluczowe przełożenie
na istniejące procedury i dokumenty kadrowe. Wszystkie one są zestandaryzowane, bowiem przy wielości spółek nie
sposób byłoby zarządzać zasobami pracowniczymi i procedurami – gdyby były one odmienne. Zamawiający nie mógł
bez naruszenia zasad logicznego rozumowania, a jednocześnie zasad z art. 16 Pzp zastosować do odwołującego
funkcjonującego w Grupie Kapitałowej oceny, iż dokumentacja którą przedłożył dla spółki dominującej – w postaci
wyciągu ze wzorca umowy o prace/współpracę i wyciągu
z Regulaminu pracy - jest dla wykazania działań chroniących tajemnicę przedsiębiorstwa odwołującego informacją
nieprzydatną. Tym bardziej, że np. wszystkie osoby z Wykazu osób na potwierdzenie warunku są zasobem
udostępnionym przez Comarch S.A.
Dlatego dychotomiczne podejście Zamawiającego do dowodów dotyczących Comarch S.A. jako nieistotnych dla sprawy i
oczekiwanie, że właściwym dowodem na zakres zobowiązań pracowniczych byłby „wyciąg z umowy o prace Comarch
Polska S.A.” jest nieuzasadnione.
(2)Po drugie – Potwierdzeniem powyższego jest kluczowy § 13 wyciągu z umowy o pracę Comarch S.A. – który
Zamawiający przeoczył (dowód do uzasadnienia tajemnicy przedsiębiorstwa). Postanowienie to rozszerza na
potrzeby umów o prace definicję pracodawcy - na każdą ze spółek z GK Comarch. W rezultacie każdy pracownik
podpisując umowę o prace z dowolną spółką z GK Comarch – jest jednocześnie zobowiązany do przestrzegania
zobowiązań w niej zawartych względem wszystkich innych spółek z GK Comarch. I tak przykładowo - pracownik
mający umowę o pracę
z pracodawcą Comarch S.A. ma obowiązek przestrzegać tajemnicy przedsiębiorstwa również innych spółek z
Grupy, w tym Comarch Polska S.A. (Odwołującego). Przeoczenie powyższej regulacji umownej przez
Zamawiającego doprowadziło
do bezpodstawnej oceny, że relewantne w sprawie byłby wyłącznie umowy (wyciągi
z umów) dla Comarch Polska S.A. podczas gdy tak nie jest. Z przedmiotowego dowodu wynika zobowiązanie
pracownicze, w tym względem tajemnicy przedsiębiorstwa każdej ze spółek z Grupy, w tym Odwołującego. Nie mógł
zatem Zamawiający uznać,
że przedmiotowy dowód nie dowodzi ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa Odwołującego – Comarch Polska S.A. nie
mógł tez go pominąć – gdyż jest to właśnie dowód
na podejmowane w sposób możliwie najszerszy działania chroniące tajemnicę przedsiębiorstwa – zarówno
Odwołującego, jak i Comarch S.A. (oraz innych spółek
z Grupy).
(3)Po trzecie – Zamawiający pominął oświadczenie Odwołującego dotyczące tego,
że wszystkie umowy o pracę zawierane są w GK Comarch na identycznych wzorcach (por: „Powyższe ma
odzwierciedlenie w postanowieniach umów pracowniczych oraz
o współpracę zawieranych (na jednych wzorcach) z pracownikami/współpracownikami przez poszczególne spółki z
GK Comarch” (zawarte w Wyjaśnieniach RNC).
Odwołujący podał, że z powyższych trzech argumentów, popartych oświadczeniami odwołującego i dokumentami
(wszystkie w dyspozycji Zamawiającego) wynika niewątpliwie, że zobowiązania pracownicze, będące punktem wyjścia
dla ochrony informacji stanowiących tajemnice przedsiębiorstwa przenikają się w ramach Grupy Kapitałowej i są
identyczne
dla pracownika każdej spółki w KG, w tym dla Odwołującego. Dowodząc zakresu zobowiązań w zakresie tajemnicy
przedsiębiorstwa względem pracowników Comarch S.A. – dowiedziono tym samym zakres tych zobowiązań
(identyczny) dla pracowników odwołującego. Zatem gdyby nawet do Uzasadnienia tajemnicy doręczono wyciąg ze
wzorca umowy o pracę/Regulaminu odwołującego Comarch Polska S.A. – to byłby to identyczne wzorce, a nade
wszystko nie wniosłoby to do wiedzy Zamawiającego o podejmowanych działaniach żadnej dodatkowej informacji, ponad
tę, którą już ma i którą można wywieść
z dokumentów/oświadczeń odwołującego, jakimi dysponuje Zamawiający.
Odwołujący zarzucił, że zamawiający błędnie pominął w/w dowody dla Comarch S.A.
dla oceny skuteczności dokonanego zastrzeżenia tajemnicy w ofercie Odwołującego
(w zakresie odtajnionym w ramach Wykazów osób), co pozwoliło mu na odrzucenie § 13 tego wzorca umowy o pracę, a
co całkowicie przekreśla podjętą przez zamawiającego ocenę, iż nie ma wiedzy odnośnie stosownych zobowiązań
pracowniczych dla Comarch Polska S.A.
Stąd też odwołujący wywodzi, że myli się zamawiający oceniając, że „W żadnym miejscu dokumenty [dot. Comarch S.A.
tj. wyciągi z umów o pracę i Regulaminu pracy] te nie odnoszą się do pracowników oraz współpracowników
Wykonawcy”. Nieprawda. Odnoszą się, gdyż wynika to z ich treści (§ 13 wzorca umowy o pracę) oraz z oświadczenia
odwołującego o jednolitych wzorcach umów w ramach Grupy (złożonego w ramach Wyjaśnień RNC), o czym przesądza
również kontekst, czyli funkcjonowanie odwołującego
i Comarch S.A w jednej Grupie kapitałowej.
Zdaniem odwołującego zamawiający mógł - na podstawie przedłożonych dowodów – ocenić, czy Odwołujący stosuje - w
stosunku do zastrzeżonych informacji - środki ochrony informacji, które przywołane w Uzasadnieniu TP dla Wykazu osób
tj.:
a) „wiedzą na temat zastrzeżonych informacji dysponuje jedynie pewien ograniczony krąg osób, zobowiązanych do
dyskrecji w tej sprawie, jak pracownicy lub inne osoby, które zostały zobowiązane do zachowania poufności” – gdyż
wynika to z obowiązującej dla całej GK Polityki Bezpieczeństwa (pkt. 4.3.1.), a wszyscy pracownicy tej Grupy mają
obowiązek
jej przestrzegania, co wynika z jednolitych w całej GK wzorców umów o prace (§ 4 ust. 1 pkt 7 w zw. z § 13);
b) „stosuje klauzule nakładające na drugą stronę umowy obowiązek zachowania takich informacji w poufności w
zawieranych umowach cywilnoprawnych: umowie zlecenie, umowie o świadczenie usług oraz umowie o dzieło, a także
w umowach o pracę” – gdyż wynika to z jednolitych w całej GK wzorców umów o prace (§ 12 w zw. z § 13 wzoru umowy
o pracę);
c) nakłada w regulaminie pracy obowiązek zachowania w poufności informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa
– gdyż wynika to z jednolitych w całej GK wzorców regulaminów pracy, którego znajomość pracownicy potwierdzając
podpisując umowę o pracę (por. § 16 ust. 1 pkt 4 wzoru umowy o pracę w zw. z § 13), a przede wszystkim z jednolitych
w całej GK wzorców umów o prace umów o pracę (§ 12 wzoru umowy o pracę w zw. z § 13).
(4)Po czwarte – w rezultacie zamawiający pominął jako wiążące dla pracowników zarówno odwołującego, jak i Comarch
S.A. zobowiązanie § 4 ust 1 pkt 7) jednolitych
co do wzorca w całej GK umów o pracę, zgodnie z którym każdy pracownik zobowiązany jest „wykonywać inne
obowiązki wynikające z regulaminów obowiązujących
u pracodawcy”. Te regulaminy to m.in. Polityka Bezpieczeństwa w GK Comarch, jak
i Procedura przygotowywania ofert – z których wyciągi załączono do oferty. Zapis § 4 ust 1 pkt 7) umów o pracę
jednoznacznie dowodzi, że pracownicy zarówno Odwołującego, jak i Comarch S.A. są zobowiązani do stosowania
tych regulaminów i procedur.
Regulaminy, tj. Polityka Bezpieczeństwa w GK Comarch, jak i Procedura przygotowywania ofert ze swej istoty nie są
„przywiązane” do żadnej konkretnej spółki. Polityka Bezpieczeństwa obowiązuje – co wynika z jej nazwy – dla wszystkich
spółek z Grupy, podobnie jak Procedura przygotowywania ofert, co wynika z treści załączonego do Uzasadnienia TP
wyciągu z tej procedury:
(a) procedura ta dotyczy Procesu „Procedura przygotowania oferty w postępowaniu publicznym”, bez powiązania z
konkretna spółką, opis procesu jaki ona opisuje definiowany jest przez funkcję celu, a nie podmiotowo,
(b) procedura ta jest właściwa dla całej Grupy Kapitałowej Comarch (zob. „Niniejszy dokument jest własnością Grupy
Kapitałowej Comarch i stanowi utwór chroniony (..)”,
(c) „Określa zasady współpracy pracowników poszczególnych działów sektora APUS
w trakcie przygotowywania oferty w ramach postępowania publicznego” – a zatem również nie jest przywiązana tylko do
jednej spółki, lecz przekrojowo dotyczy Sektora Publicznego funkcjonującego w GK Comarch (APUS), który działa w
poprzek spółek (cross-spółkowo) właśnie na potrzeby składnia przez różne spółki z GK ofert dla zamówień publicznych.
(5)Po piąte – Zamawiający pominął § 6 (w zw. z § 13) wzorca umowy o pracę – regulujący obowiązek zachowania w
poufności wysokości wynagrodzenia pracownika. Co za tym idzie – każdy pracownik w GK Comarch, zarówno
odwołującego, jak i Comarch S.A.
i innych spółek z GK – nie może pozyskać wiedzy o zarobkach innych pracowników z GK Comarch, ani dzielić się
wiedzą o swoich zarobkach z innymi pracownikami. Wyrazem tego, iż informacje te stanowią krytyczną wartość
chronioną w całej GK jest fakt,
że informacje te są wprost wymieniony za informacje o statusie „Tajne” w Polityce Bezpieczeństwa (por. pkt 4.3.4. lit.
c) wyciągu z Polityki Bezpieczeństwa), zaś sposób postępowania z nimi regulowany jest w pkt 4.3.5. tej Polityki.
Postanowienia te wiążą zatem i Odwołującego.
Praktycznym tego przejawem jest fakt, że osoby sporządzające w postępowaniach przetargowych wycenę ofert,
wskazując Działowi Kadr osoby przeznaczone do zespołu – otrzymują z Działu Kadr dla oszacowania ceny oferty
wyłącznie zanonimizowane zestawienie (jak zestawienie ujęte w przypadku Wyjaśnień RNC złożonych w niniejszym
postępowaniu) oraz otrzymują później, już na potrzeby tychże Wyjaśnień RNC, jeżeli ma
to miejsce - wszystkie umowy o pracę osób wziętych do kalkulacji, ale wyłącznie umowy zanimizowane, tj. bez imion i
nazwisk. Identyfikacja jest możliwa dla Działu Kadr za pomocą numeru pracowniczego. Nigdy nikt wewnątrz organizacji
Odwołującego nie podjął wiedzy
na temat tego, ile zarabia konkretna osoba, koleżanka, czy kolega z pracy. Dlatego
że „właściciel” tej informacji, czyli Dział Kadr nie wyraża na to nigdy zgody – co z kolei realizuje podjęcie działań
mających na celu ochronę takiej informacji, zgodnie z pkt. 4.3.4. lit. c) i 4.3.5. Polityki Bezpieczeństwa. Wymaga
podkreślenia, że w GK Comarch funkcjonuje jeden Dział Kadr, nie ma osobnych Działów Kadr dla każdej spółki osobno.
Owszem,
są w nim osoby zajmujące się danymi spółkami, lecz z poziomu struktury organizacyjnej
i obowiązków kadrowych/pracowniczych - Dział Kadr jest wyłącznie jeden.
Odtajnienie przez Zamawiającego imion i nazwisk osób z obydwu Wykazów osób – z uwagi na to, że mają to być osoby
przeznaczone do realizacji zamówienia – doprowadzi
do pośredniego ujawnienia faktu ile zarabiają te konkretne osoby.
Odwołujący w ramach Wyjaśnień RNC przedłożył zestawienie kwot wynagrodzeń
dla wszystkich osób skierowanych do zespołu, jaki ma realizować umowę zespołu, ujętych
w cenie oferty wraz z kopiami umów pracę – dowodzące tego zestawienia i przedmiotowych wynagrodzeń. Pomimo
tego, że umowy te są anonimowe (nie ujawniają oczywiście imienia
i nazwiska) – to są to realne umowy, z unikalnym numerem pracowniczym, a co więcej – ujawniają jakiego stanowiska
dotyczą. W rezultacie odtajnienie imion i nazwisk osób wskazanych w obydwu Wykazach osób w zestawieniu z
umowami znajdującymi się przy wyjaśnieniach ceny, które ujawniają stanowisko – pozwoli pracownikom Odwołującego
i Comarch S.A. uczestniczącym w procesie składania oferty w niniejszym postępowaniu,
jak i pozwoli Zamawiającemu (a w razie utrzymania decyzji o od tajeniu – również szeroko, każdemu na rynku, w tym
konkurencji) przypasować konkretną osobę, identyfikowalną imieniem i nazwiskiem – do danej umowy, za pomocą
opisanego w umowach stanowiska
i doświadczenia/roli ujętej w Wykazach. Nigdy, przenigdy ani Odwołujący, ani żadna
ze spółek w Grupie nie ujawniła informacji, które pozwalałby ustalić wysokość zarobków jego konkretnych pracowników.
Nigdy też nie uczynił tego żaden Zamawiający – poza CIRF-em. Pierwszy raz Zamawiający może do tego doprowadzić,
przez zawężającą, wyrywkową
i nie uwzględniającą wszystkich posiadanych przez niego informacji i oświadczeń ocenę jednej z przesłanek tajemnicy
przedsiębiorstwa, opartą wyłącznie o błędna ocenę, że nie jest on wstanie zweryfikować zakresu zobowiązań
pracowniczych odwołującego - Comarch Polska S.A. Powyżej wykazano, że była to ocena całkowicie błędna.
Informacja o tym ile zarabiają konkretni pracownicy Comarch S.A oraz Comarch Polska S.A., jak też i jakie
wynagrodzenie Spółki te płacą na danym stanowisku - jest krytyczna z punktu widzenia zobowiązań Odwołującego oraz
Comarch S.A. jako pracodawców oraz uczestnicy rynku. Będzie ona możliwa do ustalenia właśnie w wyniku
planowanego odtajnienia imion
i nazwisk osób podanych w obydwu Wykazach. Należy zaznaczyć, że wszystkie osoby wskazane w Wykazach są
pracownikami Comarch S.A. – co wynika wprost z treści Wykazu osób na potwierdzenie warunku, natomiast dla Wykazu
osób na punkty – można to wyinterpretować na podstawie umów o pracę, jakie posiada zamawiający w ramach
Wyjaśnień RNC (jest tam ujęty cały kilkudziesięcioro osobowy zespół i tylko 5 osób wziętych do zestawienia
wynagrodzeń na potrzeby ceny pochodzi z Comarch Polska S.A.).
(6)Po szóste – Zamawiający dokonał błędnej analizy Procedury przygotowywania ofert,
w tym jej kroku z pkt 13 oraz błędnej analizy Polityki Bezpieczeństwa – zawężając ją
do jednego punktu 4.3.3., a pomijając wszystkie pozostałe punkty, regulujące główne zasady (zasada wiedzy
uzasadnionej – pkt. 4.3.1) przez sposoby postępowania
z w/w informacjami oraz ich uszczegółowienie (zdefiniowanie – czego dotyczą) – określone w punktach 4.3.2., 4.3.4.
do 4.3.10.
Całkowicie mylnie w ocenie odwołującego wywiódł zatem zamawiający, że „dowód nr 1 i nr 2 w żaden sposób nie
potwierdzają działań jaki Wykonawcy przytoczył w Uzasadnieniu TP”. Jest to konstatacja zupełnie niezrozumiała. Wszak
fakt, że utajniono w procesie składania oferty na budowę systemu SZPROT dla CIRF przedmiotowe informacje (które
właśnie Zamawiający odtajnia) – dowodzi tego, że osoby przygotowujące ofertę właśnie zastosowały krok 13 procedury i
dokonały stosownego zastrzeżenia. Gdyby nie zastosowały – nie byłoby zastrzeżenia informacji w ofercie odwołującego.
Osoby te uprzednio zidentyfikowały informacje wrażliwe do podania o w ofercie z punktu widzenia Polityki
Bezpieczeństwa,
w tym właśnie dane osobowe osób skierowanych w Wykazach do realizacji zamówienia. Zamawiający analizując rzecz
wycinkowo pominął olbrzymie konsekwencje dla ochrony danych personalnych i zarobków pracowników GK.
Za całkowicie błędną należy też uznać konkluzję Zamawiającego, iż „ Wykonawca nie przedstawił także dokumentu
potwierdzającego zapoznanie się z Polityką Bezpieczeństwa Grupy Comarch oraz odbycia szkoleń przez osoby, które
zostały wskazane w Wykazie osób oraz brały udział w przygotowywaniu oferty po stronie Wykonawcy, np. w postaci
oświadczeń takich osób o zapoznaniu się z treścią Polityki Bezpieczeństwa Grupy Comarch
i odbycia niezbędnego szkolenia z zasad bezpieczeństwa, obowiązujących w spółkach grupy”.
Odwołujący nie musiał przedstawiać odrębnego dokumentu na przestrzeganie Polityki bezpieczeństwa, gdyż źródłem
tego obowiązku są umowy o pracę pracowników w GK Comarch, nakazujące przestrzegać obowiązujących u
pracodawcy regulaminów (§ 4 ust. 1 pkt 7 wzorców umów o pracę), a do takich należy przedmiotowa Polityka
Bezpieczeństwa
i Procedura przygotowywania ofert, gdyż odesłanie z umów o prace obejmuje najszerszą możliwą kategorię i pokrywa
nie tylko te, ale też i inne regulaminy oraz procedury.
Odnośnie kwestii szkolenia – jest to co najwyżej informacja dodatkowa, która nie wpływa
na podstawowy obowiązek stosowania w/w regulaminów, wynikający z umowy o pracę
i sama w sobie nie może uzasadniać oceny o niewykazaniu ziszczenia się przesłanki TP dotyczącej podjętych kroków
dla ochrony newralgicznych informacji. Te działania to właśnie 5 (pięć) dokumentów które składają się na ochronę takich
informacji w całej GK Comarch.
Odwołujący zarzuca, że żądanie przez zamawiającego dodatkowo „oświadczeń pracowników o zapoznaniu się z treścią
Polityki Bezpieczeństwa Grupy Comarch i odbycia niezbędnego szkolenia z zasad bezpieczeństwa, obowiązujących w
spółkach grupy” jest myśleniem wyłącznie polemicznym i życzeniowym. Wymienione procedury mające służyć ochronie
informacji nie mogą być stosowane w sposób przeciwskuteczny dla procesów, które regulują. Procesem tym jest
złożenie oferty w przetargu publicznym. Zdobywanie każdorazowo dla każdej oferty objętej w jakiejś części tajemnicą
indywidulanych oświadczeń kilkudziesięciu osób dla każdego uzasadnienia tajemnicy przedsiębiorstwa byłoby często
niemożliwe czasowo. Imiona i nazwiska pracowników z Wykazów osób składane
we wszystkich przetargach przez różne spółki z GK Comarch są ZAW SZE utajniane - niezależnie od spółki z GK która
ofertuje i niezależnie od tego, która spółka z GK jest pracodawca danego pracownika z Wykazu. Ponadto - Odwołujący
składa przecież nie jedną ofertę w tygodniu, czy miesiącu, ale kilka – kilkanaście. Jego pracownicy oraz służby
odpowiedzialne za proces przygotowania ofert nie robiliby nic innego, jak zbierali indywidulane oświadczenia dziesiątek
pracowników.
Nade wszystko jednak oświadczenie (potwierdzenie indywidualne pracownika) takie uznać za nadmiarowe, gdyż
obowiązek stosowania w/w regulaminów wynika wprost z jednolitych umów o pracę (§ 4 ust. 1 pkt 7 wzorców umów o
pracę) i dotyczy każdej spółki z GK (§ 13 wzoru umowy).
Odwołujący podał, że za nietrafną należy też konstatację Zamawiającego, że Odwołujący przedłożył jedynie 3 strony
Polityki Bezpieczeństwa. Były to strony kluczowe, które zresztą zostały przez Zamawiającego wybiórczo
przeanalizowane (zauważył tylko jeden punkt). Tymczasem zasady postępowania z informacjami chronionymi w GK
Comarch, ich kategoryzację i sposób postępowania z nimi są określone właśnie na tych 3 stronach. Każdy pracownik
zna te zasady (podobnie jaki musi znać i stosować Regulamin pracy – co jest obowiązkiem wynikającym wprost z
przepisów prawa) i potrafi zatem informacje takie wyodrębnić (analiza) i postąpić z nimi we właściwy sposób. Czego
dowodem jest właśnie wykonanie kroku 13 Procedury przygotowywania ofert w niniejszym postępowaniu i dokonanie
stosownego zastrzeżenia. Zamawiający nie przeanalizował całości dokumentów przedłożonych do uzasadnianie TP, nie
wychwycił ciągu zobowiązań i procedur które zmierzają do utajenia w ofercie konkretnych informacji.
Zamawiający nie wychwycił kluczowego faktu, że zobowiązania pracownicze (umowy o prace, regulaminy pracy),
regulaminy i procedury nie są w GK Comarch przypisane do jednej spółki – są stosowane w sposób zunifikowany i
jednolity dla wszytych spółek z GK, i wszystkich pracowników z GK Comarch.Odwołujący przyznaje, że nie bardzo
rozumie jak inaczej miałby zadbać o poszanowanie informacji chronionych w jego organizacji poza wdrożeniem
w/w regulaminów i zobowiązaniem pracowników w umowach o prace do ich stosowania
i zapewnienie, że będą one w całej GK stosowane jednolicie. Wydaje się, że Zamawiający oczekuje po prostu
dodatkowych potwierdzeń, jak przykładowo wskazane oświadczenia pracowników. Odwołujący z całą mocą jednak
podkreśla, że tego typu dodatkowe potwierdzenia byłyby nadmiarowe, ich zbieranie czasochłonne i nadto nic nie
wnoszące: przecież każdy pracownik potwierdziłaby – zgodnie z prawdą – że stosuje obowiązujące
w GK Comarch regulaminy, w tym Politykę Bezpieczeństwa, czy Procedurę przygotowywania ofert w APUS. Jaka byłaby
dodatkowa wartość dowodowa takiego potwierdzenia, inna niż wnioski wynikające z wzorców umów o pracę – które taki
obowiązek nakładają? Żadna. To wszak podstawowy obowiązek pracowniczy każdego pracownika GK Comarch.
W zakresie odtajnienia „informacji o doświadczeniu [osób] w projektach niepublicznych”.
Zamawiający przede wszystkim mylnie wskazał, że odtajnienie takie nastąpi w obydwu Wykazach. Tymczasem
informacje takie zostały zastrzeżone – jak wyżej wskazano – tylko dla 4 projektów komercyjnych w Wykazie osób na
potrzeby punktacji w kryterium pozacenowym (Formularz 2.3). W rezultacie w zakresie Wykazu osób na potwierdzenie
warunku (Formularz 3.7) nie zachodzi podstawa do odtajnienia takich informacji, gdyż takie informacje nie zostały w nim
zastrzeżone (zastrzeżono wyłącznie imiona i nazwiska).
Po drugie – Zamawiający nie przestawił dla odtajnienia informacji o w/w projektach komercyjnych żadnego dodatkowego
uzasadnienia, innego niż omówione wyżej, co każe przyjąć, że nie ma innego uzasadnienia dla odtajnienia tego zakresu
informacji. Jest nim zatem zaobserwowany przez Zamawiającego (mylnie) brak przedłożenia dowodów
dla Comarch Polska S.A. (jedynie dla Comarch S.A.) oraz wyrywkowa ocena Procedury przygotowywania ofert w APUS
oraz Polityki Bezpieczeństwa GK Comarch (załączonych
do Uzasadnienia TP wyciągów). Do powyższego Odwołujący odniósł się obszernie wyżej
i w tej sytuacji ponawia powyższe argumenty również dla zakresu informacji dotyczących doświadczenia w projektach
niepublicznych.
Zarzut 2 – Odtajnienie informacji zawartych w Wykazach osób
Zamawiający zdecydował pismem z dnia 11 grudnia 2024r. o odtajnieniu W SZYTSKICH informacji zastrzeżonych w
ramach złożonych przez Odwołującego Wyjaśnień RNC.
Odwołujący dokonując zastrzeżenia Wyjaśnień RNC nie zastrzegł ich w całości, nic takiego nie ma miejsca. Odwołujący
ograniczył się do utajnienia wyodrębnionych fragmentów tych Wyjaśnień RNC. Z kolei odnośnie utajnionych tabel
(pochodzących z plików Exel) oraz utajnionych Załączników do Wyjaśnień RNC – utajnił je jako całość z tego względu,
że obrazują one w całości przyjęty sposób kalkulacji (szczegółowy) oraz prezentuje konkretne dane kosztowe,
finansowe, prezentują posiadane zasoby oraz koszt ich zapewnienia. Innymi słowy – Odwołujący ograniczył zakres
zastrzeżenia do minimum. Nie odstaje też w tym zakresie od praktyki innych wykonawców składających wyjaśnienia
ceny, gdzie informacje takie pozostają tajne.
Zamawiający bazuje na tych samych ocenach, jak zaprezentowane dla decyzji o odtajnieniu w/w informacji w Wykazach
osób, przy czym odnosi się do złożonych przy uzasadnieniu zastrzeżenia TP Wyjaśnień Ceny dokumentów w postaci:
a) Wyciągu z dokumentu Procedura BDS-O-01 Przygotowanie oferty (Wersja 1.2) - Dowód nr 1,
b) Wyciągu z dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.36, ważna
od 29.06.2020 r.) - Dowód nr 2.
Po pierwsze - Zamawiający – odnośnie Dowodu nr 1 (Procedury przygotowywania oferty) odnosi się jak wcześniej do
Kroku 13 tej procedury
Odwołujący ponawia zatem powyższą argumentację dotyczącą oceny tego dowodu, podniesioną w ramach zarzutu 1
odwołania – na potrzeby Wykazania, że owa procedura właśnie została zastosowana – czego dowodzi dokonane
zastrzeżenie jak i tego, że oczekiwane przez Zamawiającego dodatkowe potwierdzenia indywidualne pracowników – są
w istocie nadmiarowe.
Odwołujący dodaje, że zarzucanie nieprzedstawienia jako załącznika do Uzasadnienia TP Wyjaśnień RNC u„ zasadnienia
dokonanego zastrzeżenia, o którym mowa w ww. kroku nr 13” sporządzonego przez pracownika stosującego krok 13 jest
niezrozumiałe i nieuzasadnione: znikąd nie wynika, by uzasadnienie o jakim mowa wyżej miało być pisemne. Odwołujący
jako podmiot komercyjny nie wytwarza „uzasadnień pisemnych dla samego siebie”, analizy i uzasadnienie dlaczego
należy zastrzec daną informację w ramach kroku 13 Procedury są dokonywane ustnie, w obrębie zespołu
identyfikującego dane informacje, odbywa się to na bieżąco, w oparciu o kategoryzację danych w świetle Polityki
Bezpieczeństwa GK Comarch.
Po drugie – Zamawiający odnosząc się do Dowodu nr 2 zauważył, że Odwołujący załączył do tego Uzasadnienia TP
wcześniejszą Politykę Bezpieczeństwa GK Comarch, tj. wyciąg
z wersji 4.36, ważnej od 29.06.2020r. wskazując, że nowszą wersję Polityki Bezpieczeństwa Grupy Comarch, tj. wersję
4.46 ważną od 13.05.2024 r. Wykonawca przedstawił
na wcześniejszym etapie przedmiotowego postępowania, tj. wraz z przekazaniem Uzasadnienia TP dla Wykazu osób.
To prawda, była to omyłka Odwołującego, nie mniej – jak zauważył sam Zamawiający, aktualna Polityka była już (i nadal
jest) w dyspozycji Zamawiającego (otrzymał ją wcześniej). Odwołujący sprzeciwia się ocenie Zamawiającego, że
powyższa omyłka, w tych konkretnych okolicznościach sprawy przesądza o odtajnieniu całości Wyjaśnień RNC, gdyż
jakoby „umożliwienia weryfikację przez Zamawiającego, czy Wykonawca przy zastrzeganiu informacji tajemnicą
przedsiębiorstwa podjął działania zgodne z obowiązującą u Wykonawcy Polityką Bezpieczeństwa Grupy Comarch”.
Dlatego, że – co łatwo mógł Zamawiający zauważyć – zakres merytoryczny wybranych punktów procedury (Polityki
Bezpieczeństwa GK Comarch) pozostał ten sam: dokumenty te, poza metryczkąniczym się nie różnią (zmiany w
stosunku do wersji wcześniejszej
nie dotyczyły informacji prezentowanych w obydwu wyciągach). Ponadto Zamawiający był
w posiadaniu aktualnej procedury (Polityki Bezpieczeństwa) – stąd tym bardziej przedmiotowa omyłka nie miała i nie
mogła mieć żadnego merytorycznego znaczenia. Wreszcie – to jak łatwo o omyłkę dowodzi lektura decyzji samego
Zamawiającego, który popełnił dwie omyłki w jej treści:
(1) myląc spółki w części uzasadniającej Odtajnienie Wykazu osób, gdyż wskazał, że (str. 5) „W opisanym powyżej
stanie faktycznym nie sposób uznać, że to Wykonawca w jakikolwiek sposób wykazał, że w stosunku do zastrzeżonych
w Wykazie osób informacji podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.
Przedstawiając dowody w postaci dokumentów niedotyczących Wykonawcy, lecz Comarch S.A., Wykonawca pozbawił
Zamawiającego możliwości uwzględnienia w przeprowadzonej analizie zasadności zastrzeżenia tajemnicy
przedsiębiorstwa dokumentów dotyczących Comarch S.A”, podczas gdy winien podać „Comarch Polska S.A.”;
(2) mylnie odnosząc się do zakresu ocenianych i odtajnianych informacji: otóż analizując zastrzeżenie TP dla Wyjaśnień
RNC Zamawiający skonkludował, że nie pozwalają mu one na weryfikację dla „Wykazu osób”, podczas gdy winien
uzasadnić taką konkluzje dla „Wyjaśnień RNC” – zob: str. 11 - „Z uwagi na powyższe, Zamawiający nie jest w stanie
zweryfikować na podstawie przedstawionego Wyciągu Polityki Bezpieczeństwa czy w rzeczywistości dla Wykazu osób
podjęte zostały jakiekolwiek działania mające na celu utrzymania zastrzeżonych informacji w poufności”.
Odwołujący podał, że wskazał na powyższe nie dlatego, by wytykać Zamawiającemu niezachowanie należytej
staranności przy decyzji podejmowanej w postępowaniu i jej uzasadnieniu, ale by unaocznić po pierwsze, że omyłki
mogą być udziałem każdego oraz to, że do tego rodzaju sytuacji należy podejść w sposób racjonalny, logiczny oraz
zgodnie
z obowiązującymi przepisami PZP oraz stosowanego w zakresie nieuregulowanym - KC – które nakazują przy
interpretacji oświadczeń uwzględniać szerszy kontekst, w tym już posiadaną wiedzę, wynikająca z innych dokumentów,
jak i nakazują Zamawiającemu równe i konkurencyjne prowadzenie postępowania. W sytuacji opisanej wyżej - decyzja o
odtajnieniu Wyjaśnień RNC wywodzą z w/w błędu byłaby nieuzasadniona i nieproporcjonalna.
Odwołujący wskazał, ze na bazie powyżej obserwacji, tj. o błędnej, nieaktualnej Polityce Bezpieczeństwa załączonej do
Uzasadnienia TP – Zamawiający skonkludował, że „Mając jednak na uwadze ustalenia dokonane w zakresie Dowodu nr 2
na gruncie zastrzeżenia Wykazu osób oraz poniżej zaprezentowane argumenty, zaniechanie Wykonawcy w tym zakresie
pozostaje bez wpływu na ocenę zaistniałego stanu faktycznego”.
W tej sytuacji odnośnie pierwszej konkluzji i powołaniu oceny Dowodu nr 2 na potrzeby uzasadnienia tajemnicy Wykazu
osób - Odwołujący odsyła do uzasadnienia odwołania zawartego w części dotyczącej Wykazu osób w jakim obnosi się
ono do oceny Zamawiającego „Dowodu nr 2”, tj. Polityki Bezpieczeństwa” –ponawiając na potrzeby niniejszego zarzutu w
całości podaną tam argumentację.
Z kolei odnośnie drugiej konkluzji, tj. „poniżej zaprezentowanych argumentów” Odwołujący wskazał: Argumenty te są
tożsame, z tymi, powoływanymi przez Zamawiającego dla odtajnienia informacji z Wykazu osób. Dlatego również i w tym
zakresie -z uwagi na przyjętą metodykę uzasadnienia decyzji o odtajnieniu – Odwołujący, by nie powtarzać użytych dla
uzasadnienia zarzutu nr 1 argumentów i wywodu – odsyła do nich w tym miejscu, wnosząc
o ich zastosowanie przez Izbę również na potrzeby rozpoznania zarzutu nr 2 odwołania.
Jedyna odmienna okoliczność, to taka, że Zamawiający odnotował, że przy zastrzeżeniu TP Wyjaśnień RNC –
Odwołujący nie przedłożył wyciągu ze wzorca umowy o prace/o współpracę ani wyciągu z Regulaminu pracy.
Zamawiający zarzucił, że tym sposobem Odwołujący nie wykazał –faktu, że „wiedzą na temat tych informacji dysponuje
jedynie pewien ograniczony krąg osób, zobowiązanych do dyskrecji w tej sprawie”. Z takim uzasadnieniem Odwołujący
nie zgadza. Powyższa konstatacja – dotyczy wyłącznie rzekomego braku wykazania na potrzeby utajnienia informacji
zawartych w Wyjaśnieniach RNC niczego innego – jak „zasady wiedzy uzasadnionej”, czyli ograniczenia dostępu
do informacji ściśle ograniczonej grupie osoby i w ściśle określonym celu, tj. wykonywania ich obowiązków służbowych.
Zasada ta wynika z pkt 4.3.1. Polityki Bezpieczeństwa GK Comarch – która jest w dyspozycji Zamawiającego i obejmuje
wszystkie spółki z GK Comarch (Odwołującego, podmiot trzeci itd.), ponadto punkt ten w obydwu wersjach tej procedury
jest identyczny. Już tylko z tego jednego powodu konkluzja zamawiającego jest nieuzasadniona, gdyż akurat ta
okoliczność, iż wiedzą na temat tych informacji dysponuje jedynie pewien ograniczony krąg osób – została na potrzeby
Wyjaśnień RNC wykazana właśnie w/w Polityką. Polityka ta jest również źródłem zobowiązania o nieudostępnianiu
informacji skategoryzowanych jako Tajne/Poufne – do Użytku wewnętrznego, gdyż określa ona sposób postępowania z
nimi, wprost wskazując, ze nie mogą one być udostępnione na zewnętrza (pkt 4.3.5. Polityki – dla Informacji tajnych) i
punkt 4.3.8. dla Informacji dla użytku wewnętrznego. Co istotne – Polityka Bezpieczeństwa GK Comarch wprost
klasyfikuje dane finansowe jako informacje z kategorii Tajne (zob. pkt 4.3.4. lit a)) – a dokładnie takie informacje zostały
utajnione (jako TAJNE) w Wyjaśnieniach RNC, co uzasadnia utajnienie wszelkich danych finansowych zawartych w
Wyjaśnieniach RNC, użytych w Tabelach oraz załączonych dowodach do Wyjaśnień RNC. Z kolei pozostały zakres
utajnienia (w tym dowody obrazujące wysokość przyjętych rezerw (lit a), informacje dot. płacy zasadniczej brutto
członków zespołu (w rozbiciu na elementy) (b), realne umowy o pracę członków zespołu (zanonimizowane) (c),
kalkulacje kosztowe w oparciu o realne dane kontrolingowe dla całej GK Comarch (d), sposoby szacowania kosztów (e)
oraz sposoby kalkulacji ceny (f oraz h), zasady wyceny IPR (g), jak i realne źródła szacowania pracochłonności oraz ich
dobór (i – m), wreszcie dobór i koszt zapewnienia infrastruktury (n) – znajduje oparcie w pkt 4.3.6. i 4.3.7. Polityki
bezpieczeństwa – który dotyczy kategorii Informacji Poufnych/do użytku – gdyż są one używane bieżącej działalności
organizacji Odwołującego i nie powinny być udostępniane na zewnątrz, do informacji tych żadna osoba spoza organizacji
po prostu nie ma dostępu, i bynajmniej nie są to informacje udostępniane, czy też znane ogółowi (kategoria Informacji
publicznych – pkt 4.3.9. Polityki). Z tych względów Zamawiający bezpodstawnie odtajnił W SZYTSKIE zastrzeżone
informacje, bowiem nie jest prawdą, że Odwołujący nie wykazał w Uzasadnieniu TP Wyjaśnień RNC, iż informacje te są
dostępne tylko wąskiej grupie pracowników zobowiązanych do zachowania ich w poufności. Wobec Polityki
Bezpieczeństwa, którą dysponuje zamawiający na potrzeby oceny tego Uzasadnienia TP – wnioskowane wyżej przez
zamawiającego dodatkowe dokumenty, takie jak „NDA” – byłby nadmiarowe. Zamawiający przecież jest w posiadaniu
złożonych
w niniejszym postępowaniu wzorcowych dokumentów pracowniczych, takich jak wzory umów o pracę, wzory umów o
współpracę oraz Regulaminu pracy (złożone uprzednio, przy utajnieniu Wykazów osób wyciągi złożone dla Comarch
S.A. ). Fakt, że obowiązują one jednakowo każdą spółkę z GK Comarch Odwołujący wykazał w pierwszej części
odwołania (dla Zarzutu nr 1). Wreszcie – na potrzeby analizy tajemnicy Wyjaśnień RNC:zamawiający jest wszak w
posiadaniu umów o pracę, które przedłożono w całości, nie tylko w postaci wyciągu i które (każda z nich) zawierają
identyczne zapisy zobowiązujące do przestrzegania tajemnicy przedsiębiorstwa pracowników w całej GK Comarch – jak
to omówione wcześniej w ramach zarzutu 1 odwołania. Dla Odwołującego wręcz kuriozalne jest twierdzenie,
że zamawiający decydując się o odtajnieniu kilkudziesięciu umów o pracę załączonych
do Wyjaśnień RNC – nie zapoznał się z ich treścią, czyli z tym co odtajnia.
Zamawiający nie zauważył, że załączone do Wyjaśnień RNC realne umowy o pracę
(nie wyciąg ze wzorca) zawierają zobowiązania każdego pracownika GK Comarch
do zachowania w poufności tajemnicy przedsiębiorstwa pracodawcy i wszystkich spółek z GK oraz do stosowania
obowiązujących regulaminów (por. odnośne § 4 – stosowanie regulaminów, § 6 – tajemnica odnośne wysokości
wynagrodzenia pracownika, § 12 – ochrona informacji stanowiących tajemnice przedsiębiorstwa pracodawcy, czy § 13 –
rozszerzenie pojęcia pracodawcy na wszystkie spółki z GK Comarch). Jest niezrozumiałe, dlaczego Zamawiający mając
je niejako „w ręce” realne dokumenty potwierdzające stosowanie powszechnie w GK Comarch działań
zabezpieczających przed wypłynięciem informacji chronionej na zewnątrz - twierdzi, że nie może „zweryfikować”, czy
Odwołujący podjął stosowne działania w celu zachowania informacji zastrzeżonych w poufności
i utrzymuje, że przedmiotowe umowy o pracę są mu niedostępne.
Odwołujący stoi na stanowisku, że w obliczu dysponowania przez Zamawiającego w ramach Wyjaśnień RNC i
Uzasadnienia zastrzeżenia ich tajemnicy: pełnymi umowami o pracę, które stanowią element działań, o jakich mowa w
definicji legalnej tajemnicy przedsiębiorstwa oraz dysponując w/w regulaminami (Polityką Bezpieczeństwa oraz
Procedurą przygotowywania ofert w APUS) – Zamawiający błędnie ocenił, iż Odwołujący przedmiotowej przesłanki
definicji tajemnicy przedsiębiorstwa nie wykazał.
Reasumując - z tych względów nie można uznać za opartego na prawdzie twierdzenia Zamawiającego, iż „Zamawiający
nie jest w stanie zweryfikować na podstawie przedstawionego Wyciągu Polityki Bezpieczeństwa czy w rzeczywistości dla
Wykazu osób [powinno być: dla Wyjaśnień RNC – przyp. Odwołującego] podjęte zostały jakiekolwiek działania mające na
celu utrzymania zastrzeżonych informacji w poufności”. Jak najbardziej jest w stanie zweryfikować. Te działania na
potrzeby uzasadnienia tajemnicy przedsiębiorstwa Wyjaśnień RNC to: wdrożenie w GK Comarch Polityki
Bezpieczeństwa, której aktualną treść zna Zamawiający i która potwierdza zobowiązanie każdego pracownika do
zachowania w poufności zastrzeżonych w Wyjaśnieniach RNC informacji. Kolejne działanie to wdrożenie Procedury
składania ofert – którą również zna zamawiający – która zobowiązuje pracowników sektora APUS składających oferty do
zastrzegania
w ofertach/dokumentach składanych w przetargach informacji podlegających utajnieniu – zgodnie z Polityka
Bezpieczeństwa, a fakt że tego dokonano (krok 13 Procedury) wynika właśnie z dokonanego zastrzeżenia. Kolejne
działania to umowy o pracę których treść zna Zamawiający (zarówno w postaci wyciągów, jak i w całości) – jednolicie
stosowane na identycznych wzorcach w całej GK Comarch, w tym u Odwołującego – które nakładają na każdego
pracownika stosowne obowiązki (przestrzegania regulaminów pracodawcy i spółek z GK Comarch oraz zachowania
informacji stanowiących tajemnice przedsiębiorstwa pracodawcy i innych spółek GK Comarch w poufności.
Odwołujący wskazał również:
- Zamawiający odtajniając umowy o prace złożone przy Wyjaśnieniach RNC (kilkadziesiąt umów) doprowadzi do
ujawnienia bezpośrednio stawek, jakie Comarch płaci dla specjalistów na danym stanowisku, co nie może być informacją
udostępnioną na rynku, gdyż każdy
z pracowników indywidualnie negocjuje swoje wynagrodzenia, a wiedza o tym mogłaby negatywnie wpłynąć na zasób
kadrowy Wykonawcy Odwołującego i jego podwykonawcy (Comarch S.A.), w tym zaburzać lub utrudniając rekrutację.
Co więcej – poznanie stawek obowiązujących dla danego stanowiska w GK Comarch może przyczynić się do decyzji
konkurencji o próbie przejęcia pracowników, co w sytuacji braku wiedzy o tych stawkach jest utrudnione.
- uzasadnienie jakie przedstawił zmawiający dla odtajnienia Wyjaśnień RNC stanowi kompilację uzasadnienia
(spostrzeżeń i ocen) jaką zawarł dla odtajnienia imion i nazwisk
z Wykazu osób. Zamawiający nie zaprezentował innych podstaw swej decyzji – w związku
z czym Odwołujący wnosi jak w petitum odwołania i uzasadnia jak wyżej – powołując argumentację zawartą dla Zarzutu
1 odwołania.
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron i uczestników postępowania odwoławczego na
podstawie zebranego materiału w sprawie oraz oświadczeń
i stanowisk Stron i uczestnika postępowania odwoławczego Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i stwierdziła, co
następuje:
I.
Izba ustaliła, że w odniesieniu do obu odwołąń nie została wypełniona żadna
z przesłanek, o których stanowi art. 528 nowej ustawy skutkujących odrzuceniem każdego
z odwołania..
Izba ustaliła, że zostały wypełnione – przez każdego w odwołujących - łącznie przesłanki z art. 505 ust 1 nowej
ustawy – Środki ochrony prawnej określone w niniejszym dziale przysługują wykonawcy, uczestnikowi konkursu oraz
innemu podmiotowi, jeżeli ma lub miał interes w uzyskaniu zamówienia lub nagrody w konkursie oraz poniósł lub może
ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy - to jest posiadania interesu w uzyskaniu
danego zamówienia oraz możliwości poniesienia szkody.
Skład orzekający Izby rozpoznając sprawę uwzględnił akta sprawy odwoławczej,
które zgodnie z par. 8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie postępowania przy
rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U. z 2020 r. poz. 2453) stanowią odwołanie wraz z
załącznikami oraz dokumentacja postępowania o udzielenie zamówienia w postaci elektronicznej lub kopia dokumentacji,
o której mowa w § 7 ust. 2, a także inne pisma składane w sprawie oraz pisma kierowane przez Izbę lub Prezesa Izby w
związku z wniesionym odwołaniem.
Izba uwzględniła przy rozpoznaniu każdego z odwołań pism jakie zostały złożone
w sprawie:
-pismo Zamawiającego z dnia 20 stycznia 2025 roku do sprawy sygn. akt KIO 4878/24 „Odpowiedź na odwołanie” –
zamawiający wniósł o oddalenie odwołania w całości,
-pismo Zamawiającego z dnia 20 stycznia 2025 roku do sprawy sygn. akt KIO 4914/24 „Odpowiedź na odwołanie” –
zamawiający wniósł o oddalenie odwołania w całości,
-pismo Odwołującego w sprawie o sygn. akt KIO 4914/24, z dnia 21 stycznia 2025 roku.
II. W zakresie podnoszonych przez Odwołujących naruszeń:
Na wstępie Izba wskazuje, zgodnie z art. 559 ust. 2 ustawy podstawy prawne oraz przytacza przepisy prawa:
- art. 18 ust. 1 ustawy - Postępowanie o udzielenie zamówienia jest jawne.
- art. 18 ust. 2 ustawy - Zamawiający może ograniczyć dostęp do informacji związanych
z postępowaniem o udzielenie zamówienia tylko w przypadkach określonych w ustawie.
- art. 18 ust. 3 ustawy - Nie ujawnia się informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów
ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2022 r. ), jeżeli wykonawca, wraz z
przekazaniem takich informacji, zastrzegł, że nie mogą być one udostępniane oraz wykazał, że zastrzeżone informacje
stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Wykonawca nie może zastrzec informacji,
o których mowa w .
- art. 16 pkt 1 ustawy - Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie
o udzielenie zamówienia w sposób:
1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców;
Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji tj. z dnia 13 maja 2022 r. :
- art. 11 ust. 2 - Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne
przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym
zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji
albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął,
przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.
III. W zakresie rozpoznania obu odwołań tj. sygn. akt 4878/24 oraz sygn. akt KIO 4914/24 Izba stwierdziła:
Izba na wstępie wyjaśnia i podkreśla, że w postępowaniu odwoławczym Izba dokonuje oceny czynności podjętej
przez zamawiającego w prowadzonym przez zamawiającego postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, które
to czynności dokonane zostały na podstawie i w oparciu o dokumenty złożone w postępowaniu.
Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego prowadzone przez zamawiającego
jest postępowaniem kreowanym w oparciu o regulacje prawne obowiązujące zamawiającego oraz odwołujących.
Oznacza to, że ocenie w zakresie zarzutów odwołania podlegają
te czynności zamawiającego podjęte w określonym stanie faktycznym, który wynika
z akt sprawy postępowania o udzielenie zamówienia publicznego stanowiących akta postępowania odwoławczego.
Nadmienić należy również, że postępowanie odwoławcze przed Izbą jest postępowaniem kontradyktoryjnym, czyli
spornym, a spór prowadzą strony postępowania odwoławczego przy udziale uczestnika tego postępowania. Po stronie
odwołującego pozostaje określany ustawą obowiązek dowodowy. Podkreślenia wymaga, że w zakresie zarzutów
odnoszących się
do naruszenia art. 18 ust. 3 ustawy ustawodawca nie wprowadza, jak to ma miejsce
w przypadku zarzutów dotyczących rażąco niskiej ceny, odwróconego ciężaru dowodu
na etapie postępowania odwoławczego.
W zakresie rozpoznania zarzutów Izba podaje, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy zasadą prowadzenia
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego jest jawność postępowania. Ustawodawca dopuścił jednakże prawo
wykonawcy do nie ujawniania informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy z
dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, jeżeli wykonawca,
wraz z przekazaniem takich informacji, zastrzegł, że nie mogą być one udostępniane oraz wykazał, że zastrzeżone
informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Wykonawca
nie może zastrzec informacji, o których mowa w art. 222 ust. 5. Izba wskazuje,
że w piśmiennictwie podnosi się, że „tajemnica przedsiębiorstwa nie stanowi wyłomu
w zasadzie jawności, gdyż nie jest częścią procedury o udzielnie zamówienia publicznego, ale uprawnieniem
uczestników postępowania, wynikającym z konstytucyjnych zasad, w tym prawa do własności (art. 64 Konstytucji RP) i
zasady społecznej gospodarki rynkowej (art. 20 Konstytucji RP).” (W. Chwastyk,Z problematyki tajemnicy
przedsiębiorstwa na gruncie Prawa zamówień publicznych, Kwartalnik PZP, nr 3(78)/2023, str. 132 i nast.)
Wymaga podkreślenia, że walor informacji jakie są zastrzegane z uwagi na ich charakter
ma lub może mieć dla danego podmiotu wartość, której czasami nawet nie sposób określić kwotowo.
Niemniej jeżeli wykonawca decyduje się na objęcie danych informacji tajemnicą przedsiębiorstwa powinien poczynić
wszystko czego wymagają regulacje prawne, aby
ta ochrona była skuteczna. Wykazanie (art. 18 ust. 3 ustawy), że dane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa
stanowi obowiązek wykonawcy.
Wymaga w tym miejscu podkreślenia, że na podstawie powyższego przepisu kształtowany jest pierwotny obowiązek
wykonawcy, stanowiący przesłankę zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa tj. wykazanie przez wykonawcę, że
zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa – co stanowi osobną przesłankę udzielenia ochrony
prawnej wykonawcy, a która to przesłanka nie jest określona przez art. 11 ust. 2 ustawy uznk. Dodatkowo również na
wykonawcy ciąży określony art. 18 ust. 3 ustawy obowiązek zastrzeżenia, że informacje te nie mogą być udostępniane.
Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się
informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość
gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane
osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób,
o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności,
działania w celu utrzymania ich w poufności. Tym samym zostaje zakreślony krąg informacji jakie skutecznie wykonawca
może objąć zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa.
Wymaga wskazania, że zasada jawności postępowania o udzielnie zamówienia publicznego nie ma charakteru
bezwzględnego. Definicja legalna tajemnicy przedsiębiorstwa, określona w ww. przepisie, wskazuje, że przez tajemnicę
przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione
do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, handlowe lub organizacyjne przedsiębiorstwa bądź też
inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu
zachowania ich poufności.
Izba podkreśla, że w wyroku TSUE C-54/21 z dnia 17 listopada 2022 roku Trybunał zwrócił uwagę, kolejny raz, że cel
przepisów unijnych w dziedzinie zamówień publicznych polega
na zapewnieniu istnienia niezakłóconej konkurencji oraz, że aby możliwe było zrealizowanie powyższego celu ważne jest
aby zamawiający nie ujawniali informacji zawiązanych
z postępowaniem, których treść mogłaby zostać wykorzystana w celu zakłócenia konkurencji w tym postępowaniu, bądź
w późniejszych postępowaniach o udzielnie zamówienia publicznego.
(punkt 49 wyroku - Trybunał wielokrotnie orzekał, że podstawowy cel przepisów Unii
w dziedzinie zamówień publicznych polega na zapewnieniu istnienia niezakłóconej konkurencji oraz że aby zrealizować ten
cel, ważne jest, by instytucje zamawiające nie ujawniały związanych z postępowaniami o udzielenie zamówienia
publicznego informacji, których treść mogłaby zostać wykorzystana w celu zakłócenia konkurencji bądź
to w przetargu będącym właśnie w toku, bądź też w późniejszych przetargach. Ze względu na to, że postępowania o
udzielenie zamówienia publicznego opierają się na stosunku zaufania między instytucjami zamawiającymi a
wykonawcami, ci ostatni powinni móc przedkładać instytucjom zamawiającym wszelkie informacje użyteczne w ramach
takiego postępowania bez obawy, że instytucje te przekażą osobom trzecim informacje, których ujawnienie mogłoby
przynieść rzeczonym wykonawcom szkodę (wyroki: z dnia 14 lutego 2008 r., Varec, C-450/06, EU:C:2008:91, pkt 34-36;
z dnia 7 września 2021 r., Klaipėdos regiono atliekų tvarkymo centras, C-927/19, EU:C:2021:700, pkt 115)).
Trybunał wskazywał również na znaczenie zasady stosunku zaufania wykonawca – zamawiający, co ma gwarantować
zamawiającym przekazywanie informacji, a jednocześnie ochronę wykonawcy. Trybunał wskazał na art. 18 dyrektywy
20014/24 oraz podał,
że niezależnie od obowiązku działania w sposób przejrzysty, zgodnie z art. 21 ust. 1 dyrektywy zamawiający nie może
ujawniać informacji przekazanych przez wykonawcę
i oznaczonych jako tajemnica przedsiębiorstwa. Trybunał podał, że zamawiający
nie przekazuje informacji oznaczonych jako poufne przez wykonawcę; w szczególności tajemnic handlowych lub
technicznych oraz poufnych aspektów oferty. Wymaga zaznaczenia, za wyrokiem Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 29
listopada 2024 roku sygn. akt KIO 4173/24, że zgodnie ze stanowiskiem Trybunału regulacja art. 21 ust. 1 dyrektywy
2014/24 referuje do informacji określonych w art. 50 i 55 dyrektywy 2014/24 mających skutek bezpośredni. Jednocześnie
zaznacza, że definicja tajemnicy przedsiębiorstwa z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
odpowiada co do istoty definicji pojęcia tajemnicy przedsiębiorstwa z art. 2 pkt 1 dyrektywy 2016/943
(Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (ue)2016/943 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie ochrony niejawnego
know-how i niejawnych informacji handlowych (tajemnic przedsiębiorstwa) przed ich bezprawnym pozyskiwaniem,
wykorzystywaniem i ujawnianiem z dnia 8 czerwca 2016 r. ). Podaje również, że z celu dyrektywy 2014/24 oraz jej
brzmienia nie wynika, aby państwa członkowskie nie mogły posłużyć się takim pojęciem
w celu wyznaczenia zakresu art. 21 ust. 1 dyrektywy. Jednakże pojęcie „tajemnicy przedsiębiorstwa” z art. 2 ust. 1
dyrektywy 2016/943 – tym samym polskiej ustawy
o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji – jedynie częściowo pokrywa z się z określeniem „informacji przekazanych (…)
jako poufne” z art. 21 ust. 1 dyrektywy 2014/24, gdzie podano „między innymi tajemnice techniczne lub handlowe oraz
poufne aspekty ofert”. Rzecznik Generalny w opinii z dnia 12 maja 2022 roku podał, że ochrona nie jest ograniczona
do tajemnic technicznych i handlowych, lecz obejmuje również poufne aspekty ofert.
Trybunał wyjaśnił już, że przepisy dotyczące bezprawnego pozyskiwania, wykorzystywania
i ujawniania tajemnic przedsiębiorstwa w rozumieniu dyrektywy 2016/943 nie zwalniają organów publicznych z obowiązku
zachowania poufności, jaki może wynikać z dyrektywy 2014/24 (zob. podobnie wyrok z dnia 7 września 2021 r., Klaipėdos
regiono atliekų tvarkymo centras, C-927/19, EU:C:2021:700, pkt 97, 99).
Z orzeczenia Trybunału płyną następujące wnioski, a mianowicie podkreślenie przez Trybunał celu przepisów
europejskich w zamówieniach publicznych tj. niezakłócania konkurencji. Bardzo istotnym natomiast jest wskazanie przez
Trybunał na „zasadę ochrony informacji poufnych” – co oznacza, że ochrona informacji nie stanowi wyjątku od zasady
jawności postępowania lecz stanowi osobną samoistną zasadę, która stanowi element samoistny dla oceny
dokumentów w postępowaniu o zamówienie. Trybunał również uznał, że choć możliwe jest określenie „tajemnicy
przedsiębiorstwa” przez zastosowanie definicji
z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji odpowiadającej co do istoty definicji z art. 2 pkt 1 dyrektywy
2016/943 czemu nie sprzeciwi się art. 21 dyrektywy 2014/24 oraz jej treść i cel, to takie określenie „tajemnicy
przedsiębiorstwa” jedynie częściowo pokrywa się z pojęciem „informacje poufne” z art. 21 dyrektywy 2014/24. Wynika z
tego, że art. 18 ust. 3 ustawy nie obejmuje pełnym zakresem informacji jakie zgodnie z art. 21 dyrektywy 2014/24 w
ramach prawa europejskiego podlegają ochronie co do „informacji poufnych”, które nie stanowią tajemnicy
przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 1 dyrektywy 2016/943, a co za tym idzie w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy o
zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
Mając na uwadze treść obowiązującego art. 18 ust. 3 ustawy wskazać należy,
że ukształtowany jest po stronie wykonawcy, w przypadku zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa określonych
dokumentów, obowiązek polegający na wykazaniu przez wykonawcę, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę
przedsiębiorstwa. W tym zakresie istotnym jest wskazanie zawarte w treści przepisu tj. „wykazanie” przez wykonawcę,
że określone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. W ocenie Izby nie sposób utożsamiać pojęcia
„wykazanie” z pojęciem „udowodnienie”. Izba zaznacza, że w obrębie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych
znajdują się przepisy, w których jednoznacznie ustawodawca nakłada obowiązek „udowodnienia” (tak: art. 85 ust. 2
ustawy, art. 101 ust.6 ustawy, art. 104 ust. 5 ustawy, art. 105 ust. 4 ustawy, art. 114 ustawy, art. 400 ust. 4 i 5 ustawy).
Tym samym nie sposób nadawać rożnym zwrotom użytym przez ustawodawcę w jednej ustawie tego samego
znaczenia (wykładnia synonimiczna),
w konsekwencji nie można różnym zwrotom nadawać tego samego znaczenia (wykładnia homonimiczna). Dlatego też,
w przypadkach, gdy ustawodawca nie wprowadza obowiązku udowodnienia w danym przepisie (tu w art. 18 ust. 3
ustawy), a jednocześnie w innym przepisie wymaga udowodnienia, to jednoznacznie zostają te stany prawne
rozdzielone. Tym samym nie może być mowy o „udowodnieniu” w zakresie art. 18 ust. 3 ustawy, bowiem gdybyśmy
przyjęli takie rozumienie pojęcia „wykazanie”, to byłoby ono sprzeczne z zasadami wykładni w zakresie pojęć ustawy
Prawo zamówień publicznych. Wprowadzona reguła związana z obowiązkiem ujawnienia przez zamawiającego
tajemnicy przedsiębiorstwa – również w przypadkach, gdy faktycznie jest to tajemnica przedsiębiorstwa, a gdy ta nie
została wykazana przez wykonawcę – ma w zasadzie charaktery techniczny.
Tym samym niezbędnym jest ustalenie jak rozumieć pojęcie „wykazanie” użyte przez ustawodawcę, a stanowiące
podstawę oceny poczynionego przez wykonawcę zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa. W związku z brakiem
definicji legalnej (dyrektywa języka prawnego) oraz brakiem jednoznacznej wykładnia tego pojęcia na kanwie orzeczniczej
i doktrynalnej, gdzie prezentowane są różne stanowiska (definicji języka prawniczego) odnieść należy się do wykładni
językowej pojęcia „wykazanie”. W ocenie Izby uzasadnia
to również zasada wyartykułowana ww. orzeczeniu Trybunału tj. zasada stosunku zaufania wykonawca – zamawiający,
co ma gwarantować zamawiającym przekazywanie informacji,
a jednocześnie ochronę wykonawcy, wzmocniona celem przepisów unijnych w dziedzinie zamówień publicznych
polegających na zapewnieniu istnienia niezakłóconej konkurencji. Podkreśla również przyjęcie językowego znaczenia
pojęcia „wykazanie” z art. 18 ust. 3 ustawy wskazana przez Trybunał „zasada ochrony informacji poufnych” oznaczająca,
że ochrona informacji nie stanowi wyjątku od zasady jawności postępowania lecz stanowi osobną samoistną zasadę,
która stanowi element samoistny dla oceny dokumentów
w postępowaniu o zamówienie. W ocenie Izby wzmacnia powyższe również to, że w ramach regulacji ustawowej nie
zostały w żaden sposób, choćby przykładowo, podane jakiekolwiek sposoby „wykazania” przez odniesienie się np.: do
składanych dokumentów, które by pozwalały i uzasadniały wykładnie tego pojęcie przez odniesienie się
do „uprawdopodobnienia”. Takich wymagań co do sposobu wykazania tajemnicy przedsiębiorstwa nie przedstawia
również art. 11 ust. 2 uznk i nie sposób wywieść je na podstawie tego przepisu. Tym samym wszelkie działania
podejmowane przez dany podmiot zastrzegający tajemnicę przedsiębiorstwa polegające na przedstawianiu określonych
dokumentów stanowią dopełnienie jego oświadczenia zawartego w zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa.
Odwoływanie się do „rygoryzmu dowodowego” jako elementu wykazania tajemnicy przedsiębiorstwa nie znajduje
odzwierciedlenia w przepisach ustawy. Wymaga podkreślenia, że w ramach postępowania o zamówienia oraz
postępowania odwoławczego utrwalona jest wynikająca z orzecznictwa i mająca oparcie w doktrynie zasada,
że w przypadkach niejasnych rozwiązuje się problem na korzyść wykonawcy, w ocenie Izby pomocniczo i dopełniającą
można stosować ją również w przypadku braku zdefiniowanych pojęć i oceny dokonywanej na ich podstawie. Mając
powyższe na uwadze, nie sposób uznać, że „wykazanie” należy tłumaczyć przez pryzmat „uprawdopodobnienia”.
Podkreślić należy, że ustawodawca w ustawie Prawo zamówień publicznych posługuje się „uprawdopodobnieniem” (tak:
491 ust. 3 ustawy, 526 ust. 2 ustawy, 539 ust. 7 ustawy, 585 ust. 2 ustawy oraz art. 578 ust. 2 ustawy), tym samym
skoro w ramach jednego aktu prawnego posłużono się tym określeniem, to nie sposób nadawać tego samego znaczenia
różny zwrotom użytym w ramach jednej ustawy (wykładnia synonimiczna). Nie sposób w tym przypadku nadawać
„wykazaniu” takiego samego znaczenia jak należy nadać „uprawdopodobnieniu”. Racjonalny ustawowa w ramach
jednego aktu prawnego posłużyłby się w art. 18 ust. 3 ustawy pojęciem „uprawdopodobnienie”, gdyby faktycznie chciał
zastosować to pojęcie w ramach tej regulacji - tego nie uczynił.
W wyroku TSUE C-54/21 zwrócono uwagę na konieczność wykazania, że informacje jakie zastrzega wykonawca mają
charakter poufny, a instytucja (zamawiający) nie może być związana samym twierdzeniem wykonawcy o poufności
przekazanych informacji.
Co w obliczu treści art. 18 ust. 3 ustawy znajduje również odzwierciedlenie. Zgodnie
ze Słownikiem Języka Polskiego „wykazać” to «uzewnętrznić coś», «ujawnić istnienie czegoś», «przedstawić coś w
sposób przekonujący». W ramach „wykazania” na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy wydaje się za zasadne przyjęcie
każdego z tych znaczeń łącznie.
W efekcie po stronie wykonawcy kształtowany jest szeroki obowiązek czynności jakie musi podjąć, aby zadość uczynić
obowiązkowi „wykazania”, przy czym sam sposób realizacji tego obowiązku pozostaje po stronie wykonawcy oraz nie
należy go utożsamiać z udowodnieniem lub uprawdopodobnieniem.
Mając powyższe na uwadze nie sposób zgodzić się z twierdzeniami o obowiązku udowodnienia lub uprawdopodobnienia
przez wykonawcę, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Ustawodawca nałożył na
wykonawcę obowiązek wykazania, a sposób realizacji tego wykazania pozostaje po stronie wykonawcy. Wymaga
jednakże podkreślenia, że w żadnej mierze w tym zakresie nie ma odwołania do prowadzenia postępowania
dowodowego. Nie ma również ustalonych w ramach przepisów granic wykazywania danych informacji składanymi
dokumentami, ustawodawca nie określa w jakim zakresie muszą one być składane, w jakich niezbędnych zakresach i
dla katalogu jakich danych. Ta kwestia nie została w żaden sposób uregulowana, dlatego też nie sposób twierdzić, że w
ramach „wykazania”, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, wykonawca musi posługiwać się
określonymi dokumentami, grupą dokumentów czy też dodatkowymi nieprzedstawionymi dokumentacji wraz z
zastrzeżeniem dlatego tylko, że tak uważa zamawiający.
Zamawiający w prezentowanych stanowiskach uzasadniających odtajnienie informacji przedstawionych przez obu
wykonawców odwoływał się do orzecznictwa, zgodnie z którym w zakresie podjętych niezbędnych działań w celu
zachowania poufności informacji, które przybierają najczęściej materialną postać (wprowadzanie polityk bezpieczeństwa
informacji, zawieranie odpowiednich klauzul w umowach z pracownikami lub kontrahentami wykonawcy, etc.) wymaga
przedstawiania dowodów przez wykonawcę. Jednocześnie w sposób bardzo liberalny, a wręcz uzasadniający podstawy
nieprzedstawiania dowodów, podchodzi się
w orzecznictwie do kwestii związanych z nieujawnieniem informacji do publicznej wiadomości czy też w zakresie
specjalistycznych informacji wynikających z przesłanek art. 11 ust. 2 uznk. Wręcz uzasadnia się w tych orzeczeniach
brak przedstawiania takich dokumentów (dowodów) trudnością w ich pozyskaniu czy też przeprowadzeniu dowodu. Izba
podkreśla w tym miejscu, że ustawodawca nie przewidział dla wykazania z art. 18 ust. 3 ustawy żadnych obowiązków
dowodowych, bowiem ani nie nakazuje wykonawcy udowodnienia, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę
przedsiębiorstwa, ani uprawdopodobnienia tego faktu.
Wartym jest odnotowania w tym miejscu również to, że zgodnie z ustawą Kodeks postępowania cywilnego istnieje
rozróżnienie pomiędzy dowodem a uprawdopodobnieniem (art. 243 KPC), a wynika to z tego, że ilekroć ustawa
przewiduje uprawdopodobnienie
nie jest konieczne zachowywanie przepisów o postępowaniu dowodowym. Ma to takie znaczenie, że regulacja ta w
sposób jednoznaczny unaocznia, że w przypadku dowiedzenia
i uprawdopodobnienia mamy do czynienia z rozróżnieniem prowadzenia postępowania dowodowego, gdzie w przypadku
uprawdopodobnienia dochodzi do „złagodzenia formalnych środków dowodowych”. W przypadku przepisów ustawy
Prawo zamówień publicznych –
co wykazano powyżej – ustawodawca posługuje się zarówno obowiązkiem udowodnienia jak
i uprawdopodobnienia, jednakże nie czyni tego w zakresie regulacji art. 18 ust. 3 ustawy. Tym samym w zakresie
„wykazania”, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa nie ma mowy, w sposób analogiczny do
przepisów KPC, o prowadzeniu postępowania dowodowego czy też posłużenia się złagodzonymi środkami dowodowymi
uwiarygadniającymi, że dany stan faktyczny istnieje. W ocenie Izby na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy nie można
stwierdzić istnienia obowiązku dowodowego w zakresie dowiedzenia czy uprawdopodobnienia. Wymaganie od
wykonawców przedstawiania dowodów jest działaniem nadmiarowym, nie wynikającym z przepisów tym bardziej, że na
podstawie orzeczeń do jakich referował zamawiający obowiązek ten wydaje się być akcentowany
w odniesieniu do tych elementów wyjaśnień, w zakresie których orzekający uznaje
za możliwe do pozyskania określone dokumenty, w pozostałych zakresach „zwalnia się” wykonawcę z tego obowiązku.
Zatem w konsekwencji nasuwa się pytanie o granice wymagalności takich dokumentów; w jakim zakresie
przedmiotowym i w jakiej „ilości”
te dokumenty powinny być składne, aby zadowoliły zamawiającego, a następczo orzekających. Można by postawić
pytanie dlaczego uznaje się, że dane zakresy informacji czy w odniesieniu do danych przesłanek wynikający z art. 11 ust.
2 uznk powinny być dowodzone, a inne nie, albo nie muszą być dowodzone, bo pozyskanie dokumentów jest trudne, a
przeprowadzenie dowodu, nawet o słabszym charakterze, może być utrudnione (dowód przeciwny). W ocenie Izby
wszelkie te działania nie znajdują uzasadnienia
w obowiązujących regulacjach prawnych, a ustawodawca nie określił żadnego obowiązku dowodowego. Izba również
dostrzega, że w szeregu orzeczeń podnosi się,
że nie ma obowiązku dowodowego, ale jednocześnie prowadzi się ocenę wykazania,
że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa właśnie w pryzmacie składanych dowodów.
Wymaga zaznaczenia również, że co do zasady uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa winno być
jawne, aby możliwa było zapoznanie się w tym dokumentem przez szerszy krąg podmiotów niż tylko zamawiający.
Potwierdza to stanowisko wyrażone
w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
i Zamówień Publicznych z dnia 15 lutego 2023 r. sygn. akt XXIII Zs 129/22.
IV. W sprawie sygn. akt KIO 4878/24
Izba ustaliła, że dniu 13 grudnia 2024 roku znamawiający przesłał odwołującemu informację o odtajnieniu złożonych
przez odwołującego wraz z ofertą:
-„Wykaz osób – pozacenowe kryteria oceny ofert” (Formularz 2.3) (zwany dalej: Wykazem osób), tj. informacji o
imionach i nazwiskach osób skierowanych
do realizacji zamówienia publicznego,
-„Uzasadnienie zastrzeżenia jako tajemnicy przedsiębiorstwa informacji zawartych we wskazanych częściach
oferty” (zwane dalej: Uzasadnienie TP) złożone wraz
z Wykazem osób, tj. informacji zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Uzasadnienia TP
dla Wykazu osób;
(dokumenty przedstawione przy zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa oraz wskazane przez odwołującego w odwołaniu:
a) Wyciąg z umowy o pracę z pracownikami i osobami współpracującymi – zawierający klauzulę poufności w umowach
(Załącznik nr 1 – TAJEMNICA PRZEDSIĘBIORSTWA);
b) Wzór oświadczenia o zachowaniu poufności - TAJEMNICA PRZEDSIĘBIORSTWA;
c) Certyfikowany System Zarządzania ISO/IEC 27001:2013 (Załącznik nr 2),
d) Certyfikowany System Zarządzania ISO 22301:2019 (Załącznik nr 3)).
oraz złożonych w dniu 22 października 2024 w ramach odpowiedzi na Wezwanie
do wyjaśnień rażąco niskiej ceny:
-Wyjaśnienień w trybie art. 224 ust. 1 ustawy prawo zamówień publicznych
w przedmiocie rażąco niskiej ceny z dnia 22.10.2024 (zwanymi dalej: Wyjaśnieniami RNC), które zostały
złożone w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego z dnia 11.10.2024, znak: CIRF.DZ1.272.27.2024.IATS.49, tj.
informacji zawartych
w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Wyjaśnień RNC,
-Załączników do Wyjaśnień RNC:
a) Załącznik nr 1 - Zestawienie kosztów i kalkulacja ceny oferty ceny oferty w zakresie poszczególnych Zadań Rozwoju
Zdefiniowanego – tajemnica przedsiębiorstwa;
b) Załącznik nr 2 - Kalkulacja średniego miesięcznego kosztu jednego specjalisty
z uwzględnieniem narzutów oraz stawki za 1 osobodzień – tajemnica przedsiębiorstwa;
c) Załącznik nr 3a - Kalkulacja średniego miesięcznego wynagrodzenia stałego dla specjalistów na podstawie umów o
pracę i współpracy B2B – tajemnica przedsiębiorstwa;
d) Załącznik nr 3b - Zanonimizowane wyciągi z umów o pracę oraz umów o współpracy B2B – tajemnica
przedsiębiorstwa;
e) Załącznik nr 4a - Informacja dotycząca składników kosztowych (narzutów) dla UoP – tajemnica przedsiębiorstwa;
f) Załącznik nr 4b - Informacja dotycząca składników kosztowych (narzutów) dla B2B – tajemnica przedsiębiorstwa;
g) Załącznik nr 7 - Wyciąg z Zakładowej Umowy Emerytalnej wraz z Aneksem nr 1 (PPE) –
tajemnica przedsiębiorstwa;
h) Załącznik nr 8 - Wyciąg z umowy z bankiem oraz potwierdzenia transakcji zapłaty – tajemnica przedsiębiorstwa;
i) Załącznik nr 9b - Uzasadnienie zastrzeżenia części informacji zawartych w wyjaśnieniach jako tajemnicy
przedsiębiorstwa - tajemnica przedsiębiorstwa.
(dokumenty przedstawione przy zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa oraz przedstawione przez odwołującego w
odwołaniu:
a) Załącznik nr 3a – Zanonimizowane wyciągi z umów o pracę oraz umów o współpracy B2B,gdzie znajdują się w nich
klauzule poufności – Dowód nr 1;
b) Certyfikat ISO/IEC 27001:2013 potwierdzający, że istnieje u Wykonawcy System Zarządzania Bezpieczeństwem
Informacji – Dowód nr 2.)
Izba, mając na uwadze całą argumentację prawną poczynioną powyżej (punkt III uzasadnienia wyroku), którą w
tym miejscu przywołuje uznała, że działanie zamawiającego polegające na odtajnieniu informacji i dokumentów, o których
mowa w piśmie z dnia 13 grudnia 2024 roku jest niezasadne.
Izba stwierdza, że podnoszona argumentacja przez zamawiającego - a odnosząca się do braku możliwości
weryfikacji skuteczności działań, których zaistnienie wykonawca jedynie deklaruje w uzasadnieniu zastrzeżenia tajemnicy
przedsiębiorstwa, z powodu braku jakichkolwiek materiałów źródłowych, na podstawie których zamawiający mógłby
uznać za wykazaną okoliczność, że wykonawca przedsięwziął odpowiednie kroki ku temu, aby chronić informacje
deklarowane w Wykazie osób jako tajemnicę przedsiębiorstwa, jak również,
w stosunku do zastrzeżonych w Wyjaśnieniach RNC i Załącznikach do nich - nie znajduje uzasadnienia.
Izba podnosi w pierwszej kolejności i podkreśla, że zamawiający nie odnosi się do samego oświadczenia wykonawcy
złożonego zamawiającemu, w każdym przypadku tj. w odniesieniu do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa w
Wykazie osób oraz Wyjaśnieniach RNC. Tym samym, treść przedstawionego oświadczenia wykonawcy nie jest dla
zamawiającego problematyczna, a co za tym idzie zamawiający przyjął poczynione przez wykonawcę wykazanie
zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa ww. zakresie informacji na poziomie złożonego oświadczenia. Izba w tym
miejscu zwraca uwagę na wyrok Sądu Okręgowego
w Warszawie z dnia 21 marca 2023 roku sygn. akt XXIII Zs 19/23, który wskazuje w swoim stanowisku, że uzasadnienie
zastrzeżenia przekazanych informacji, jako tajemnicy przedsiębiorstwa, może opierać się na oświadczeniu wykonawcy,
które zawiera przekonywującą argumentację. Tym samym, przedstawione dokumenty wraz
z zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa (oświadczenie wykonawcy), można oceniać pozytywnie jako przejaw
uwiarygodnienia informacji, stanowiący działanie wykonawcy
o podwyższonej staranności . Jednocześnie, nie ma żadnej podstawy, aby w przypadku, gdy zamawiający ocenia
dokument jako nieprzydatny lub w przypadku braku, w ocenie zamawiającego, złożenia jakiegoś (nieokreślonego)
dokumentu, wyciągać
w stosunku do wykonawcy tak dalece idące w skutkach czynności, tym bardziej,
że jak wskazała Izba powyżej nie ma żadnej podstawy do żądania od wykonawców składania jakichkolwiek dokumentów
wraz z zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa. Jeżeli nie ma podstawy do składania jakichkolwiek dokumentów, to
również, w przypadku ich złożenia i oceny zamawiającego nie mogą one być jedyną podstawą negatywnej oceny
działania wykonawcy. Przy tej konstrukcji przepisów ustawy ocena dokumentów załączonych do złożonego zastrzeżenia
tajemnicy przedsiębiorstwa nie zmienia oceny samego przedstawionego zastrzeżenia - oświadczenia wykonawcy. Izba
podkreśla, że zamawiający odnosił się do braku materiałów źródłowych, które pozwoliłby mu uznać za wykazaną
okoliczność, że odwołujący poczynił kroki aby chronić informacje wskazane w Wykazie osób jako tajemnica
przedsiębiorstwa. Jednoznacznie odnosi się zmawiający do załączonych dokumentów i wyjaśnia, że ocena tych
„dowodów” doprowadziła do oceny, że nie została spełniona przesłanka, że informacje chronione nie zostały ujawnione
do wiadomości publicznej. Zamawiający natomiast w żaden sposób nie wyjaśnił dlaczego twierdzi,
że nie może polegać wyłącznie na oświadczeniu wykonawcy i nie wyjaśnia, dlaczego jedynie w oparciu o oświadczenie
wykonawcy, jak wskazywał Sąd Okręgowy, nie dokonał oceny. Jednocześnie, na poziomie postepowania odwoławczego,
w żaden sposób zamawiający nie dowodzi, że te informacje zostały w jakikolwiek sposób ujawnione albo, że nie zostały
prawidłowo zabezpieczone. Wymaga podkreślenia, że zamawiający nie jest zwolniony
z obowiązku dowodowego na poziomie odwoławczym, natomiast ustawa nie przewiduje
w tym zakresie odwróconego dowodu (jak ma to miejsce przy ocenie zarzutów dotyczących rażąco niskiej ceny).
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem zamawiającego, że to zamawiający przesądza, czy dane informacje mają
charakter tajemnicy przedsiębiorstwa. To nie zamawiający przesądza czy dane informacje mają charakter tajemnicy
przedsiębiorstwa, zamawiający jedynie weryfikuje wykazanie tej tajemnicy. Utrwalone jest w doktrynie i orzecznictwie, że
nie charakter danej informacji przesądza o jej ochronie, ale wykazanie przez wykonawcę,
że przesłanki ochrony poufności jaką objął daną informację są spełnione. Wydaje się, że jest to podstawowe
niezrozumienie problematyki przez zamawiającego, a które właśnie może być przyczynkiem do tak dokonywanej oceny
złożonych wyjaśnień przez wykonawcę.
Załączenie przez wykonawcę dokumentów do przedstawionego wykazania zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa
(oświadczenia wykonawcy) należy oceniać jak działanie
o podwyższonej staranności. Izba zaznacza, że nie ma żadnych wytycznych jaki zakres dokumentów mógłby składać
wykonawca, jak również nie ma żadnego ustawowego uzasadnienia, że „wykazanie” oznacza, że takowe dokumenty
muszą zostać złożone.
Należy wskazać, że dobór dokumentów na poparcie swoich twierdzeń to domena wykonawcy, który zastrzega dane
informacje tajemnicą przedsiębiorstwa. Należy podkreślić, że ani przepisy ustawy Prawo zamówień publicznych, ani
przepisu ustawy o zwalczaniu konkurencji i konsumentów, nie dość, że nie zawierają wskazania na przedstawianie
dokumentów (dowiedzenie czy uprawdopodobnienie), nie zawierają żadnego wskazania
w jaki sposób owo wykazanie ma nastąpić. Nie ma więc mowy o istnieniu żadnego katalogu dokumentów, czy też
zakresu informacji w nich ujętych (udostępnionych) jakie wykonawca miałby składać wraz z zastrzeżeniami tajemnicy
przedsiębiorstwa.
W odniesieniu do dokumentów przedstawionych przez odwołującego Izba wskazuje,
że wykonawca złożył dokumenty i dochował podwyższonej staranności, choć co należy podkreślić przepisy w żaden
sposób nie nakładają na wykonawcę obowiązku dowodzenia czy uprawdopodobniania. W odniesieniu do przedstawionej
zanonimizowanej umowy
o pracę zawierającej klauzulę stosowaną w umowach o pracę i o współpracy B2B oraz Wzór oświadczenia o
zachowaniu poufności, a także zanonimizowanych umów o pracę oraz
o współpracę B2B przy zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa wyjaśnień RNC Izba wskazuje, że zamawiający
uzyskał informację w zakresie obowiązków pracowniczych
i zakresie klauzul poufności. Fakt zanonimizowania umów nie zmienia tego, że miał możliwość zapoznania się z tymi
klauzulami, co istotne w faktycznie stosowanych umowach. Słusznie wskazał odwołujący, że znajomość nazwisk z
umów w żaden sposób
nie przyczyniłaby się do stwierdzenia przez zamawiającego, kto przygotował ofertę albo wyjaśnienia RNC, bowiem
żaden z dokumentów nie posiada autora, a podpisany jest przez osobę upoważnioną do reprezentacji. Takie działanie
zamawiającego raczej prowadzi
do kontroli realizacji danych zasad przyjętych u wykonawcy, a nie oceny stosowanych rozwiązań mających zapobiegać
ujawnieniu informacji jakim nadało się charakter tajemnicy przedsiębiorstwa. Izba nie stwierdza nielogicznego działania
wykonawcy tym bardziej,
że klauzula poufności o jakiej mowa została zamawiającemu przedstawiona. Zamawiający chciałaby chyba weryfikować
krąg osób realizujących czynności przygotowania oferty
i dlatego też chciałby poznać te nazwiska, ale w ocenie Izby wykracza to znacznie poza zakres wykazania się
wykonawcy, że podejmuje czynności mające na celu ochronę informacji objętych tajemnicą przedsiębiorstwa.
W odniesieniu do Certyfikatu ISO przedstawionego przez odwołującego – Certyfikowany System Zarządzania ISO/IEC
27001:2013 dotyczący zarzadzania bezpieczeństwem informacji. Zgodzić się należy z zamawiającym, że sam certyfikat
nie „udowadnia” jakie odwołujący podjął działania w celu utrzymania konkretnych informacji w poufności, ale tylko dlatego
w ocenie Izby, że wykonawca nie ma obowiązku niczego udowadniać zgodnie
z obowiązującymi przepisami w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa. Niemniej ocena czynności zamawiającego w
postępowaniu odwoławczym odnosi się do tej czynności jaka była podjęta przez zamawiającego, natomiast stanowisko z
pisma procesowe zamawiającego, w odniesieniu do Certyfikatu ISO jest znacząco szersze w swej argumentacji, niż
informacja z pisma z dnia 13 grudnia 2024 roku. Izba podziela stanowisko odwołującego zwarte w odwołaniu, a
odnoszące się do tego, że nie wiadomo jakiego dokumentu w zasadzie oczekiwałby zamawiający, skoro w ocenie
zamawiającego wdrożenie normy ISO nie przesądza, że w stosunku do wyjaśnień RNC zastosowano jakąkolwiek
procedurę. Zamawiający dezawuuje znaczenie posiadanego przez odwołującego Certyfikatu, przy czym w żaden sposób
nie wskazuje jakimi działaniami powinien był się wykazać wykonawca. W ocenie Izby zamawiający tego nie wskazuje, bo
w zasadzie nie ma pomysłu na to co by to mogło być obok Certyfikatu ISO, a po drugie w ocenie Izby zamawiający ma
świadomość tego, że w zasadzie wykonawca nie ma obowiązku przedstawiać żadnych dokumentów, bowiem
wykazanie działań do zachowania poufności informacji zastrzeżonych jako tajemnica przedsiębiorstwa może ograniczyć
się do złożonego oświadczenia wykonawcy. Izba zaznacza w tym miejscu, że w piśmie z dnia 13 grudnia 2024 roku nie
był kwestionowany zakres Certyfikatu.
Mając na uwadze powyższe Izba nakazała unieważnienie czynności zamawiającego polegające na odtajnieniu informacji
i dokumentów, o których mowa w piśmie z dnia
13 grudnia 2024 roku.
V. W sprawie sygn. akt KIO 4914/24
W zakresie zarzutów odwołania (zarzutu 1 i zarzutu 2) Izba ustaliła:
Odwołujący zastrzegł jako tajemnicę przedsiębiorstwa:
-„W YKAZ OSÓB – POZACENOW E KRYTERIA OCENY OFERT” (Formularz 2.3,), tj. informacje o imionach i
nazwiskach osób skierowanych do realizacji zamówienia publicznego oraz ich doświadczeniu w projektach
niepublicznych oraz
-„OŚW IADCZENIE O ZASTRZEŻENIU TAJEMNICY PRZEDSIĘBIORSTWA” złożonego wraz z Wykazem osób, tj.
informacji zawartych w oznaczonych przez Wykonawcę fragmentach Uzasadnienia TP dla Wykazu osób oraz
załączniki.
Zgodnie z jawną treścią odwołania odwołujący wskazał następujące załączniki:
1) Wyciąg z dokumentu Procedura BDS-O-01 Przygotowanie oferty (Wersja 1.2) – Dowód nr 1;
2) Wyciąg z dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.46, ważna od 13.05.2024 r.) – Dowód nr 2;
3) Wyciąg z Regulaminu pracy pracowników Comarch S.A.;
4) Wyciąg z umowy o świadczenie usług stosowanego przez Comarch S.A.;
5) Wyciąg ze wzoru umowy o pracę stosowanego przez Comarch S.A. )
-W YKAZ OSÓB SKIEROWANYCH PRZEZ W YKONAW CĘ DO REALIZACJI ZAMÓW IENIA” (Formularz 3.7) –
tajemnica przedsiębiorstwa - informacje o imionach i nazwiskach osób skierowanych do realizacji zamówienia
publicznego (18 stycznia 2024 roku) wraz z Wykazem przekazane uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy
przedsiębiorstwa oraz dowody,
-Wyjaśniania rażąco niskiej ceny (14 październik 2024 roku) wraz z zastrzeżeniem
i uzasadnieniem zastrzeżenia informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa
do tych wyjaśnień RNC.
Wykonawca podła, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowią informacje zawarte w:
1) Fragmentach pisma („Wyjaśnienia RNC”) zaznaczone kolorem czerwonym
2) Tabele zawarte w Wyjaśnieniach RNC – w całości
3) załączniki do Wyjaśnień RNC będące dowodami (w całości) – za wyjątkiem tych opisanych jako JAWNE
Załączył do zastrzeżenia i uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa:
- Wyciąg z dokumentu Procedura BDS-O-01 Przygotowanie oferty, Wersja 1.2
- Wyciąg z dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.36, ważna od 29.06.2020)
przedstawiano również dokumenty przy wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny w części stanowiące tajemnicę
przedsiębiorstwa, w tym wskazane informacje o załączonych do Wyjaśnień RNC dokumentach przez zamawiającego w
Odpowiedzi na odwołanie (jawny dokument).
Odwołujący w odwołaniu (jawny dokument) podał, jak również podał tą informację
w Odpowiedzi na odwołanie (jawny dokument) zamawiający, że w ramach załączonych
do uzasadnienia tajemnicy przedsiębiorstwa wyjaśnień zostały złożone:
- Wyciąg z Regulaminu pracy pracowników Comarch S.A.;
- Wyciąg z umowy o świadczenie usług stosowanego przez Comarch S.A.;
- Wyciąg ze wzoru umowy o pracę stosowanego przez Comarch S.A. )
Zamawiający czynnością z dnia 11 grudnia 2024r. zdecydował o odtajnieniu tychże ww. informacji. Zamawiający uznał,
że Wykonawca w żaden sposób nie udowodnił,
że zastrzeżone informacje podlegają ochronie, w konsekwencji, Zamawiający nie uznał spełnienia jednej z przesłanek
ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2022 poz. 1233, ze zm.), tj. że
uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania
w celu utrzymania ich w poufności.
Izba, mając na uwadze całą argumentację prawną poczynioną powyżej (punkt III uzasadnienia wyroku), którą w
tym miejscu przywołuje, uznała że działanie zamawiającego polegające na odtajnieniu informacji i dokumentów, o których
mowa w piśmie z dnia
11 grudnia 2024 roku jest niezasadne.
W odniesieniu do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa do Wykazu osób: Wykaz osób na potrzeby punktacji w
kryterium pozacenowym (Formularz 2.3) , Wykaz osób na potwierdzenie warunku (Formularz 3.7) - zarzut 1 - Izba
wskazuje w pierwszej kolejności,
w odniesieniu do przedstawionych dokumentów dotyczących spółki Comarch S.A. (odwołujący Comarch Polska S.A) tj.
a) Wyciąg z Regulaminu pracy pracowników Comarch S.A.; b) Wyciąg z umowy o świadczenie usług stosowanego
przez Comarch S.A.; c) Wyciąg ze wzoru umowy o pracę stosowanego przez Comarch S.A. – że nie zostały one
uwzględnione przy ocenie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa przez zamawiającego, co jednoznacznie wynika z
pisma z dnia 11 grudnia 2024 roku. Co do oceny zamawiającego w zakresie nieuwzględnianie tych dokumentów w
ramach oceny skuteczności zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa Izba podziela stanowisko zamawiającego, ale tylko
w tym zakresie. Stwierdzić należy, że nie jest rolą zamawiającego wyinterpretowanie informacji
i poszukiwanie uzasadnienia dla przyjęcia danego dokumentu, który nie stanowi dokumentu pochodzącego od
odwołującego. Argumentacja odwołującego z odwołania, może nie tyle jest spóźniona, jak twierdzi zamawiający w
Odpowiedzi na odwołanie, ale zwyczajnie nie została przedstawiona przez odwołującego na etapie składania
zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, co oznacza, że nie można brać jej pod uwagę na żadnym innym etapie, czyli
na etapie oceny zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa. Brak jest jakiegokolwiek odniesienia przez wykonawcę w
zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa, w odniesieniu
do Wykazów osób do ustandaryzowania dokumentów w całej grupie kapitałowej Comarch,
a w efekcie nie było żadnego odniesienia do tego, że treści umów są tożsame w każdej
ze spółek. Izba stwierdza, że zasadnie pominął zamawiający te dokumenty przy ocenie wykazania zastrzeżenia
tajemnicy przedsiębiorstwa, jednakże w ocenie Izby wnioski jakie wyciągnął są niezasadne. W ocenie Izby wymaga
podkreślenia, że zamawiający nie odnosi się do samego oświadczenia wykonawcy złożonego zamawiającemu w
ramach oświadczenia składanego zamawiającemu w dokumentach zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstw dla
Wykazów osób. Tym samym, treść przedstawionego oświadczenia wykonawcy nie jest dla zamawiającego
problematyczna, a co za tym idzie zamawiający przyjął wykazanie przez wykonawcę zastrzeżenia tajemnicy
przedsiębiorstwa na podstawie złożonego oświadczenia. Izba podkreśla w tym miejscu, że dokonuje oceny czynności
zamawiającego z dnia 11 grudnia 2024 roku. Izba w tym miejscu zwraca uwagę na wyrok Sądu Okręgowego w
Warszawie z dnia 21 marca 2023 roku sygn. akt XXIII Zs 19/23, który wskazuje w swoim stanowisku, że uzasadnienie
zastrzeżenia przekazanych informacji, jako tajemnicy przedsiębiorstwa, może opierać się na oświadczeniu wykonawcy,
które zawiera przekonywującą argumentację. Tym samym przedstawione dokumenty wraz
z zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa (oświadczenie wykonawcy), można oceniać pozytywnie jako działanie o
podwyższonej staranności wykonawcy. Jednocześnie, nie ma żadnej podstawy, aby w przypadku, gdy zamawiający
ocenia dokument jako nieprzydatny lub w przypadku braku, w ocenie zamawiającego, złożenia jakiegoś (nieokreślonego)
dokumentu, wyciągać w stosunku do wykonawcy tak dalece idące w skutkach czynności, tym bardziej, że jak wskazała
Izba powyżej, nie ma żadnej podstawy do żądania od wykonawców składania jakichkolwiek dokumentów wraz z
zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa. Jeżeli nie ma podstawy do żądania jakichkolwiek dokumentów,
to również, w przypadku ich złożenia i oceny zamawiającego nie mogą one być jedyną podstawą negatywnej oceny
działania wykonawcy w odniesieniu do wykazania przesłanek jakie warunkują utrzymanie tajemnicy przedsiębiorstwa.
Przy tej konstrukcji przepisów ustawy ocena dokumentów załączonych do złożonego zastrzeżenia tajemnicy
przedsiębiorstwa nie zmienia oceny samego przedstawionego zastrzeżenia - oświadczenia wykonawcy. Zamawiający w
piśmie z dnia 11 grudnia 2024 roku podał, że nie może zidentyfikować, wobec braku tych dokumentów pochodzących od
odwołującego,
czy odwołujący stosuje w stosunku do zastrzeżonych informacji środki ochrony informacji, które przywołuje w
Uzasadnieniu TP dla Wykazu osób, tj.: (str. 6 – oznaczanie od a do c - pisma z dnia 11 grudnia 2024 roku). Z
powyższego wynika w sposób jednoznaczny,
że środki o jakich mowa, a które stosuje odwołujący, zamawiający uznaje za poprawne
i spełniające wymagania określonej przesłanki utrzymania informacji w poufności. Problem jaki zaznacza, to ich
identyfikacja w dokumentach, które nie zostały załączone
do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstw. Jednocześnie zamawiający w żaden sposób nie uzasadnia dlaczego nie
może polegać jedynie na oświadczeniu wykonawcy w celu wykazania przesłanki z uznk, do której referuje w swoim
stanowisku. Wymaga podkreślenia, że przytoczony powyżej wyrok Sądu Okręgowego jednoznacznie przesądza, że
składane dokumenty stanowią jedynie przejaw uwiarygodnienia w odniesieniu do oświadczenia jakie przedstawia
wykonawca. Wymaga podkreślenia, o czym szeroko mowa w punkcie III uzasadnienia wyroku, że wykazanie
zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa w odniesieniu do przesłanek jakie muszą zostać ujęte nie ma mowy, zgodnie z
art. 18 ust. 3 ustawy,
o udowodnieniu czy też uprawdopodobnieniu. Dlatego też niewątpliwie Sąd Okręgowy ww. orzeczeniu uznał za
prawidłowe wykazanie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa
w oparciu o oświadczenie wykonawcy.
W odniesieniu do przedstawionych dokumentów: 1) Wyciągu z dokumentu Procedura BDS-O-01 Przygotowanie oferty
(Wersja 1.2), b) Wyciągu z dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.46, ważna od 13.05.2024 r.)
zamawiający poddał je badaniu
i stwierdził, że z dokumentów tych nie wynikają działania jakie wykonawca artykułuje
w zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa. Potwierdza to jednoznacznie, że ponownie zamawiający w żaden sposób
nie kwestionuje oświadczenia wykonawcy
co do podejmowanych działań w celu utrzymania i zachowania poufności informacji, które
to w odniesieniu do utrzymania zastrzeżonych informacji w poufności podał również
w piśmie z dnia 11 grudnia 2024 roku (str. 6 – oznaczanie od 1) do 3) - pisma
z dnia 11 grudnia 2024 roku).
Jednocześnie zaznacza zamawiający, że w ramach uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy Wykazu osób odwołujący
przedstawił sposób funkcjonowania Polityki bezpieczeństwa
(str. 6 – oznaczanie a - pisma z dnia 11 grudnia 2024 roku), jak również, wskazał
na Procedurę przygotowania oferty (str. 7 – pierwszy akapit pisma z dnia 11 grudnia 2024 roku). W żaden sposób
natomiast nie wyjaśnia zamawiający dlaczego wykonawca miałby przedstawiać oświadczenia o zapoznaniu się z ww.
dokumentem oraz o odbytych szkoleniach. Nie jest rolą zamawiającego kontrolowanie realizacji czynności wynikających
z danych polityk przez kontrolę oświadczeń w zakresie zapoznania się z dokumentami
czy też odbyciu szkoleń.
W ocenie Izby takie wskazanie zamawiającego w sposób jednoznaczny obrazuje,
że szerokie, w żaden sposób nieuprawnione na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy odwoływanie się do obowiązku
dowodzenia prowadzi do wypaczenia sytuacji wykazania spełnienia przesłanek warunkujących skuteczność
zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa. Wydaje się, że zamawiający bezrefleksyjnie oczekuje przedstawiania
dokumentów, które
w zasadzie mają w takim rozumieniu wymiar nieskończony, bowiem zawsze może się okazać, że zamawiający uzna,
że jeszcze „coś” w jego ocenie powinno być udowodnione
i w zakresie czego wymagany jest określony dokument. Przy czym należy podkreślić,
że na podstawie obowiązujących przepisów wykonawca nie musi ani udowodnić, ani uprawdopodobnić podejmowanych
czynności w celu utrzymania tajemnicy przedsiębiorstwa. Ma wykazać, że takie działania przewidział w ramach swojej
firmy, a sposób tego wykazania pozostaje po stronie wykonawcy.
Za niezasadne Izba uznała również stanowisko zamawiającego odnoszące się do braku przedstawienia „dowodów” na
potwierdzenie zaistnienia okoliczności wskazanych na stronie 6 pisma z dnia 11 grudnia 2024 roku (litera c). Izba
ponownie wskazuje, że co do samego przedstawionego zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa i wskazania podjętych
działań przez wykonawcę w celu ochrony informacji, zamawiający nie neguje tych czynności. Brak możliwości
zweryfikowania w oparciu o ten dokument oświadczonych przez wykonawcę czynności nie stanowi w ocenie Izby
podstawy do negatywnej oceny samych podejmowanych dział, jakie wykonawca oświadczył, czego też nie zanegował
zamawiający. Podkreślić ponownie należy, tak jak miało to miejsce w zakresie powyżej omówionych dokumentów, jak
również wskazane w części III uzasadnienia wyroku, oraz co wynika
z wyroku Sądu Okręgowego przytoczonego powyżej, że przedstawienie dokumentu nie jest konieczne dla oceny
zastosowanych rozwiązań w celu utrzymania poufności informacji.
Tym samym brak przedstawienia dokumentu, lub dokumentu, który nie zawiera odniesienia do informacji jakie zawiera
wykonawca w złożonym zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa (oświadczeniu) nie uzasadnia w żadnym stopniu
negatywnej oceny złożonych zastrzeżeń
w ramach wykazania tajemnicy przedsiębiorstwa. Izba zaznacza w tym miejscu,
że zamawiający nie kwestionuje przedstawionych w uzasadnieniu zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa
podejmowanych czynności w celu zachowania poufności informacji,
a jedynie podnosi brak możliwości ich weryfikacji na podstawie dokumentów oraz wskazuje na wymagania złożenia
dokumentów jakie nie płyną z obowiązujących przepisów.
W zakresie wyodrębnionym przez odwołującego w odwołaniu, a odnoszącym się
do „informacji o doświadczeniu osób w projektach niepublicznych” należy zaznaczyć istotną informację, a mianowicie,
odniesienie to zgodnie z twierdzeniami odwołującego dotyczy jedynie Wykazu osób na potrzeby punktacji w kryterium
pozacenowym (Formularz 2.3). Mając na uwadze, że nie przedstawił zamawiający żadnej dodatkowej informacji
w powyższym zakresie (co podnosił również odwołujący), a jaka miałaby uzasadniać stwierdzenie braku wykazania
przesłanki odnoszącej się do wykazania działań utrzymania poufności tych informacji, Izba stwierdza, że i w tym
zakresie nie stwierdzono braku wykazania tejże przesłanki. W tym zakresie w całości pozostaje argumentacja wyrażona
powyżej.
Mając na uwadze powyższe Izba uznała zarzut 1 odwołania w zakresie naruszenia art. 18 ust. 3 ustawy za zasadny.
Izba stwierdza, że w żaden sposób odwołujący nie wykazał naruszenia podnoszonej zasady z art. 16 pkt 1 ustawy,
zgodnie z którą, zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób
zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców. Nie wyjaśnił, w ocenie Izby, na
czym miałoby polegać naruszenie tych zasad w kontekście podnoszonego naruszenia art. 18 ust. 3 ustawy.
W odniesieniu do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa w odniesieniu
do wszystkich informacji zastrzeżonych w ramach złożonych przez wykonawcę wyjaśnień rażąco niskiej ceny (RNC) -
zarzut 2 – Izba zaznacza i podkreśla, że podobnie jak miło
to miejsce w przypadku dokonywanej przez zamawiającego oceny zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa odnośnie
Wykazu usług nie kwestionuje on samego oświadczenia wykonawcy dotyczącego wykazania zastrzeżenia tajemnicy
przedsiębiorstw zawartego
w uzasadnieniu zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa i wskazuje treści w odniesieniu
do działań w celu utrzymania zastrzeżonych informacji w poufności (str. 9 pisma z dnia 11 grudnia 2024 roku).
Załączone zostały przez odwołującego (wskazane również w odwołaniu) dokumenty: Wyciąg z dokumentu Procedura
BDS-O-01 Przygotowanie oferty (Wersja 1.2) oraz Wyciągu
z dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.36, ważna od 29.06.2020 r.). Izba w odniesieniu do
stanowiska zmawiającego zawartego w piśmie z dnia 11 grudnia 2024 roku, mając na uwadze przytoczone treści z tego
pisma w treści odwołania wskazuje, że w odniesieniu do Procedury przygotowania oferty zamawiający nie kwestionuje
samej procedury w Kroku 13 i jej skuteczności w zakresie utrzymywania w tajemnicy informacji poufnych, a przedstawia
uzasadnienie, który ponownie – jak powyżej w zarzucie 1 – zmierza do żądania od wykonawcy kolejnych dokumentów –
dowodów potwierdzających udział chociażby jednego członka zespołu upoważnionych pracowników Comarch, który
dokonywał analizy dokumentów oraz sporządzał uzasadnienie zastrzeżenia, o którym mowa w Kroku 13 procedury.
Zamawiający dalej mnoży ilość wymaganych dokumentów - dowodów, oświadczeń osób, wymagając od wykonawcy, że
ten miał złożyć oświadczenie zobowiązujące do stosowania ww. procedur chociażby jednej osoby, która brała udział
w przygotowaniu oferty. Izba podnosi, że przewrotnie można by powiedzieć, że dlaczego jednej osoby, a nie wszystkich?
Dlaczego złożenie oświadczenia jednej osoby miałoby dowodzić stosowania określonych procedur przez wykonawcę, a
nie wykazuje tego
w sposób wystarczający oświadczenie wykonawcy, osoby uprawnionej do występowania
w imieniu całej spółki, złożone w oświadczeniu o wykazaniu zastrzeżenia informacji jako tajemnica przedsiębiorstwa. W
odniesieniu do sporządzenia uzasadnienia dokonanego zastrzeżenia z Kroku 13 procedury, ponownie zamawiający
wymaga złożenia dokumentu - dowodu, ale słusznie w ocenie Izby podniósł odwołujący w odwołaniu, że z
przedstawionych dokumentów nie wynika, że to uzasadnienie ma być pisemne. W zasadzie zamawiający oczekuje
przygotowania określonych dokumentów i złożenia określonych dowodów, których wykonawca w ramach własnych
procedur nie wytwarza i co należy podkreślić, nie ma żadnego obowiązku ich wytwarzania. Powyższe ponownie obrazuje
w sposób bardzo jaskrawy absurdalność dokonanych ocen przez zamawiającego oraz artykułowanych wymagań. W
zasadzie zamawiający swoimi niczym nieuzasadnionymi oczekiwaniami chciałaby, po pierwsze, nakazać wykonawcy
jak ma prowadzić własną firmę, a pod drugie wyciąga wnioski w skutkach dla wykonawcy drastycznych, a które to
wnioski nie znajdują żadnego uzasadnienia w obowiązujących przepisach. Izba podziela stanowisko odwołującego, że
właśnie fragmentaryczne przedstawianie procedur oraz zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorstwa w Kroku 13
potwierdzają faktycznie ochronę swoich informacji oraz faktyczne zastosowanie procedury w ramach przedmiotowego
postępowania.
Podkreślić należy, że przy takim sposobie rozumienia przepisów jak prezentuje zamawiający zawsze wykonawca może
czegoś nie złożyć, zawsze zamawiający będzie oczekiwał dodatkowych dowodów i zawsze może twierdzić, że
wykonawca nie udowodnił czegoś
co oświadczył w złożonym uzasadnieniu – przy czym taki obowiązek udowodnienia jak również uprawdopodobnienia nie
wynika z obowiązujących przepisów. Wykonawca
nie ma obowiązku ani udowodnić ani uprawdopodobnić stanowiska zaprezentowanego
w uzasadnieniu zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, wykonawca ma wykazać, że podjął działania w celu
utrzymania poufności informacji objętych tajemnicą przedsiębiorstwa,
a samo wykazanie może stanowić oświadczenie tego wykonawcy, które podlega ocenie. Podkreślić ponownie należy, o
czym mowa powyżej przy rozpoznaniu zarzutu 1 oraz jak zostało również wskazane w części III uzasadnienia wyroku, a
także co wynika z wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 21 marca 2023 roku sygn. akt XXIII Zs 19/23, że
uzasadnienie zastrzeżenia przekazanych informacji, jako tajemnicy przedsiębiorstwa, może opierać się na oświadczeniu
wykonawcy, które zawiera przekonywującą argumentację,
to w konsekwencji prowadzi do wniosku, że przedstawienie dokumentu nie jest konieczne dla oceny zastosowanych
rozwiązań w celu utrzymania poufności informacji.
W odniesieniu do dokumentu Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.36, ważna od 29.06.2020 r.). Izba
stwierdza, że ocena dokonana przez zamawiającego, a wskazująca na nieaktualność tego dokumentu była prawidłowa.
Skoro sam wykonawca składa nieaktualny dokument, takim się posługuje, to nie sposób w ogóle uwzględnić ten
dokument w ramach prowadzonej oceny. Przy czym za niezasadną Izba uznaje stanowisko zamawiającego odnoszące
się do oceny Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch (Wersja 4.46, ważna od 13.05.2024 r.) – czyli złożonej wraz z
zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa przedstawionym dla Wykazów osób! Jest to działanie nader zaskakujące, że
tak dowolnie i swobodnie zamawiający uznaje, że dany dokument bez wiedzy wykonawcy można „przesunąć”, a co
ważniejsze na jego podstawie dokonać oceny w skutkach tak negatywnej dla wykonawcy. To nie rolą zamawiającego jest
ustalanie jakie dokumenty przy jakich oświadczeniach należy ująć, o tym decyduje wykonawca. Zamawiający nie ma
natomiast żadnego prawa do uwzględniania jakichkolwiek samodzielnych przesunięć. Mając to na uwadze w całości za
bezzasadną ocenia Izba argumentację odwołującego opartą
na przyjętym samodzielnie przez zamawiającego dokumencie. W tym miejscu pozostaje niezmiennie aktualne
stanowisko Izby wyrażone powyżej, a odnoszące się do tego,
że w ramach oceny wykazania spełnienia przesłanek utrzymania w tajemnicy przedsiębiorstwa w zakresie chronionych
informacji kluczowym dla oceny jest oświadczenie wykonawcy wyrażone w zastrzeżeniu (Uzasadnieniu) tajemnicy
przedsiębiorstwa, którego
w ramach tej oceny zamawiający nie kwestionuje. Tym samym wtórnym dla oceny jest brak przedstawienia aktualnej
Polityka Bezpieczeństwa Grupy Comarch.
Izba zaznacza również w tym miejscu, że w ramach wykazania zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa Wyjaśnień
RNC wykonawca przedstawił również inne dokumenty, co wynika z akt postępowania o zamówienie.
Mając na uwadze powyższe Izba uznała zarzut 1 odwołania w zakresie naruszenia art. 18 ust. 3 ustawy za zasadny.
Izba stwierdza, że w żaden sposób odwołujący nie wykazał naruszenia podnoszonej zasady z art. 16 pkt 1 ustawy,
zgodnie z którą, zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób
zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców. Nie wyjaśnił, w ocenie Izby, na
czym miałoby polegać naruszenie tych zasad w kontekście podnoszonego naruszenia art. 18 ust. 3 ustawy.
W odniesieniu do rozpoznania zarzutu 1 i 2 odwołania Izba uznała za zasadne uwzględnienie odwołania i
nakazanie zamawiającemu unieważnienie czynności z dnia
11 grudnia 2024 roku, tj. czynności zamawiającego polegające na odtajnieniu informacji
i dokumentów, o których mowa w piśmie z dnia 11 grudnia 2024 roku.
V.
Izba podkreśla, w tym miejscu w odniesieniu do obu odwołań, przywołując argumentację przedstawioną w części III
uzasadnienia odwołania, że w żaden sposób nie jest uprawnione zrównywanie „wykazania” z udowodnieniem czy też
uprawdopodobnieniem. Wskazać należy w tym miejscu, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przedmiotu nie ma
jednolitości w zakresie prowadzonych wykładni w odniesieniu do art. 18 ust. 3 ustawy. Począwszy od tego, że nie ma
jednolitości co do tego, czy „wykazanie” należy rozumieć jako udowodnienie, gdzie wykonawca ma dowieść określonych
okoliczności, czy też wystarczające jest tylko uprawdopodobnienie danych okoliczności. W doktrynie podnosi się
zazwyczaj,
że oczekiwanym byłoby chociażby wymaganie od wykonawcy uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek utrzymania w
tajemnicy przedsiębiorstwa informacji jakie wykonawca chroni, ale to wymaga bezwzględnej zmiany obowiązującego
przepisu art. 18 ust. 3 ustawy. Tym samym wymaganie od wykonawcy udowodnienia czy też uprawdopodobnienia
jest w żaden sposób niezasadne, bowiem wykonawca obwiązany jest tylko i aż do wykazania spełnienia przesłanek. Nie
sposób zgodzić się z orzeczeniami, które nakładają na wykonawcę obowiązek udowodnienie zasinienia określonych
przesłanek (np. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie sygn. akt XXIII Zs 24/23), bowiem przy braku wymagania
ustawowego w zakresie udowodnienia – gdzie jednoznacznie i innych przepisach ustawodawca posługuje się w ramach
jednego aktu prawnego wymaganiem udowodnienia – takie działanie jest zwyczajnie nadmiarowe. Jednocześnie należy
postawić pytanie, czy dopuszczalnym jest w ramach interpretacji przepisu dokonanej na etapie orzekania poczynienie tak
szerokiej wykładni, która zmusza wykonawców do udawadniania czy też uprawdopodobniania określonych informacji,
gdyż przepis wymaga jedynie „wykazania”. Przecież gdyby ustawodawca zakładał obowiązek udowodnienia czy też
uprawdopodobnienia, to niewątpliwie posłuż by się takim określeniem w ramach art. 18 ust. 3 ustawy, tak jak to uczynił w
innych przepisach ustawy. W orzecznictwie dość często używa się określenia, że obowiązek "wykazania" oznacza coś
więcej aniżeli wyjaśnienie
i oświadczenie w zakresie podjętych działań – ale nie sposób odnaleźć jakąkolwiek analizę uzasadniającą następcze
przyjęcie, ze wyjaśnienie to co najmniej uprawdopodobnienie albo i dowiedzenie. Natomiast przyjmowanie a priori
stanowiska w zakresie rozumienia „wykazania” jako udowodnienia lub uprawdopodobnienia należy uznać za co najmniej
niezasadne. Pomijane jest w orzecznictwie stanowisko płynące z wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej,
które podkreślają cel przepisów europejskich
w zamówieniach publicznych tj. niezakłócania konkurencji. Jak również odniesienie
do zasady stosunku zaufania wykonawca – zamawiający oraz zasady ochrony informacji poufnych. Wydaje się również
pomijane są przepisy prawa karnego, które niewątpliwie
i w zakresie składanego przez wykonawcę oświadczenia w publicznym zamówieniu znajduje uzasadnienie ich
stosowanie w okolicznościach tego wymagających.
VI. Koszty:
Izba uwzględniła odwołanie w sprawie sygn. akt KIO 4878/24 oraz uwzględniła odwołanie
w sprawie sygn. akt KIO 4914/24.
Zgodnie z art. 557 ustawy z 2019 r., w wyroku oraz w postanowieniu kończącym postępowanie odwoławcze Izba
rozstrzyga o kosztach postępowania odwoławczego.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 557 ustawy
z 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 pkt 2 lit. b oraz § 7 ust. 1 oraz §
11 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów
postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r.
poz. 2437).
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji wyroku.
Przewodnicząca: ………………………………………