II NSNC 398/23
Supreme Court2026-06-15
Case number
II NSNC 398/23
Court
Sąd Najwyższy
Judgment date
2026-06-15
Type
Postanowienie
Judgment text
II NSNc 398/23
POSTANOWIENIE
Dnia 23 czerwca 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Leszek Bosek
w sprawie z powództwa Niestandaryzowanego Funduszu Inwestycyjnego
Zamkniętego Wierzytelności w K.
przeciwko R. S. i M. S.
o zapłatę
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 23 czerwca 2026 r.
na skutek skargi nadzwyczajnej Rzecznika Praw Obywatelskich od nakazu zapłaty
Sądu Okręgowego w Toruniu z 27 września 2019 r., sygn. I Nc 253/19
podejmuje zawieszone postępowanie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2025 r., II NSNc 398/23, na podstawie art.
177 § 1 pkt 3 k.p.c. per analogiam, Sąd Najwyższy zawiesił niniejsze postępowanie
z uwagi na konieczność przeprowadzenia zmian legislacyjnych, usuwających wady
procesowe, określone w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
(Wielka Izba) z 21 grudnia 2023 r., C-718/21 oraz w wyroku Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce (skarga
nr 50849/21) w terminie tam zakreślonym.
Wskazane orzeczenia nie zostały w zakreślonym terminie lojalnie przez
ustawodawcę wykonane. Termin wyznaczony pierwotnie w wyroku pilotażowym
Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 23 listopada 2023 r., Wałęsa
II NSNc 398/23 2
przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21), upłynął bezskutecznie. 20 listopada 2024 r.
Europejski Trybunał Praw Człowieka, na wniosek Polski, postanowił przedłużyć
termin na wykonanie wyroku w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce (nr skargi
50849/21). Także ten termin upłynął bezskutecznie. W związku z tym 17 listopada
2025 r. Europejski Trybunał Praw Człowieka po raz kolejny postanowił przedłużyć
termin na wykonanie przez Polskę wyroku w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce (nr
skargi 50849/21).
W związku z brakiem lojalnego wykonania przez ustawodawcę krajowego
wskazanych orzeczeń oraz w związku z brakiem wiarygodnych informacji
o perspektywie ich wykonania i wprowadzenia wymaganych zmian legislacyjnych
usuwających stwierdzone wady procesowe wynikające z braku niezależności
Krajowej Rady Sądownictwa, Sąd Najwyższy ważąc konkurujące wartości uznał, że
dalsze oczekiwanie na usunięcie stwierdzonych wad procesowych przez
ustawodawcę nie jest korzystne dla stron ani uzasadnione, ponieważ może
skutkować naruszeniem obowiązku rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie.
Rzetelne rozpoznanie sprawy wymaga zawsze lojalnego i wszechstronnego
zbadania uwarunkowań prawnych i faktycznych sprawy, ale powinno następować
w rozsądnym terminie.
Nie oznacza to bynajmniej, że utraciły doniosłość ustalenia poczynione w
uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2020 r., I
NOZP 3/19, mającej moc zasady prawnej. W uchwale tej Sąd Najwyższy
przypomniał, że podstawą funkcjonowania Unii Europejskiej jest wzajemne
zaufanie państw członkowskich, w szczególności przez przestrzeganie prawa UE. Z
tego względu, zgodnie z zasadą lojalnej współpracy wyrażoną w art. 4 ust. 3 akapit
pierwszy (Dz.U. 2004, nr 90, poz. 864/30 ze zm.) – Państwa Członkowskie powinny
zapewnić na swym terytorium stosowanie i poszanowanie prawa Unii Europejskiej
oraz podejmować w tym celu środki służące zapewnieniu wykonania zobowiązań
wynikających z traktatów lub aktów instytucji Unii Europejskiej. Na Rzeczypospolitej
Polskiej ciąży więc w dalszym ciągu obowiązek zapewnienia Krajowej Radzie
Sądownictwa niezależności. Brak niezależności Krajowej Rady Sądownictwa jest
przyczyną wątpliwości co do niezależności niektórych składów orzekających w
sądach krajowych.
II NSNc 398/23 3
Sąd Najwyższy odnotowuje przy tym, że sam Sąd Najwyższy nie może
samodzielnie rozwiązać problemu braku niezależności Krajowej Rady Sądownictwa,
chociaż również w okresie poprzedzającym wydanie wyżej wskazanych wyroków
Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i Europejskiego Trybunału Praw
Człowieka, sędziowie Sądu Najwyższego mając na celu umożliwienie ustawodawcy
dostosowania ustawodawstwa do standardów prawa europejskiego, w reakcji na
uchwałę składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. BSA I-4110-1/20),
powstrzymywali się od orzekania (zob. postanowienie składu siedmiu sędziów
Sądu Najwyższego z 2 marca 2020 r., I NSW 1/20; postanowienia Sądu
Najwyższego: z 11 lutego 2020 r., I NO 3/20; z 26 lutego 2020 r., I NO 190/19; z 26
lutego 2020 r., I NSP 2/20; z 26 lutego 2020 r., I NSP 200/19; z 19 marca 2020 r., I
NSP 11/20; z 19 marca 2020 r., I NSP 14/20; z 19 marca 2020 r., I NSP 15/20; z 19
marca 2020 r., I NSP 8/20; z 23 marca 2020 r., I NSW 4/20; z 30 marca 2020 r., I
NSW 7/20; z 13 lutego 2020 r., I NO 187/19; z 23 marca 2020 r., I NSW 4/20; z 30
marca 2020 r., I NSW 7/20). Także po wydaniu wyroku Trybunału Sprawiedliwości
Unii Europejskiej z 21 grudnia 2023 r., C-718/21 oraz wyroku Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 r., Wałęsa przeciwko Polsce
(skarga nr 50849/21), Sąd Najwyższy podkreślał konieczność podjęcia przez
ustawodawcę koniecznych inicjatyw legislacyjnych (zob. m.in. postanowienia Sądu
Najwyższego z 5 marca 2024 r., I NKRS 76/21; z 19 marca 2024 r., I NKRS 7/23; z
19 marca 2024 r., I NKRS 34/23; z 19 marca 2024 r., I NKRS 45/23; z 19 marca
2024 r., I NKRS 70/23; z 20 marca 2024 r., I NKRS 44/23; z 20 marca 2024 r., I
NKRS 59/23; z 20 marca 2024 r., I NKRS 69/23; z 20 marca 2024 r., I NKRS 82/23;
z 20 marca 2024 r., I NKRS 93/23; z 9 kwietnia 2024 r., II NSK 127/23; z 9 kwietnia
2024 r., II NSKP 11/23; z 11 kwietnia 2024 r., II NSKP 71/23; z 11 kwietnia 2024 r.,
II NSNc 470/23; z 11 kwietnia 2024 r., III CB 14/22; z 25 kwietnia 2024 r., I NB 6/22;
z 18 kwietnia 2024 r., I NSW 14/18; z 9 lipca 2024 r., I NSW 23/24; z 8 października
2024 r., I NO 34/23; z 10 października 2024 r., II NSNc 181/24; z 10 października
2024 r., II NSNc 151/24; z 10 października 2024 r., II NSNc 194/24;
z 10 października 2024 r., II NSNc 250/24).
II NSNc 398/23 4
Dnia 15 maja 2026 r. Sejm RP działając na podstawie art. 187 ust. 1 pkt 2
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 9a ust. 1 i art. 11d ust. 5 ustawy z dnia 12
maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 1186) oraz art.
29a ust. 1 Regulaminu Sejmu RP, dokonał wyboru członków Krajowej Rady
Sądownictwa kwalifikowaną większością głosów (3/5).
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
[kf]
[r.g.]