II SA/Go 303/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego postanawia: 1. stwierdzić swą niewłaściwość w sprawie, 2. przekazać sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jako sądowi właściwemu miejscowo. A. S., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2026 r., nr [...]w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego. W skardze tej pełnomocnik skarżącej wskazała adres zamieszkania skarżącej: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z art. 59 § 1 i 2 p.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany postanowieniem o przekazaniu sprawy. Nie dotyczy to przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu. W przedmiotowej sprawie skarga dotyczy decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydanej w przedmiocie świadczenia wychowawczego. Zagadnienie świadczenia wychowawczego uregulowane zostało w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 508) – powoływanej dalej jako: "u.p.p.w.d.". W świetle art. 28 ust. 3 tej ustawy do rozpoznania spraw sądowoadministracyjnych w rozumieniu ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143) jest właściwy wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma miejsce zamieszkania osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze lub osoba pobierająca świadczenie wychowawcze. Ustawodawca wprowadził w ten sposób wyjątek od określonej w art. 13 § 2 p.p.s.a. zasady, że o właściwości miejscowej sądu administracyjnego decyduje siedziba organu, którego działalność została zaskarżona. Zatem przepis art. 28 ust. 3 u.p.p.w.d., jako przepis szczególny w stosunku do art. 13 § 2 p.p.s.a., określa właściwość miejscową sądów administracyjnych w sprawach dotyczących świadczeń wychowawczych, uzależniając ją od miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie lub osoby pobierającej je. Dodać należy, że w pouczeniu o trybie zaskarżenia decyzji organ II instancji wskazał, iż do rozpoznania skargi w sprawie świadczenia wychowawczego właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie wychowawcze lub osoby pobierającej to świadczenie, natomiast jeżeli osoba ta nie mieszka w Polsce, wówczas właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej jako miejsce zamieszkania skarżącej podała: [...]. Skoro skarżąca nie zamieszkuje w Polsce, zastosowanie znajdą ogólne zasady dotyczące ustalania właściwości sądów administracyjnych przewidziane w wyżej wspomnianym art. 13 § 2 p.p.s.a. i do rozpoznania niniejszej sprawy właściwym miejscowo będzie sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżonym organem jest Prezes ZUS, którego siedzibą, zgodnie z art. 66 ust. 1 w zw. z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 199 ze zm.), jest miasto stołeczne Warszawa, należało uznać, iż sądem właściwym miejscowo do rozpoznania przedmiotowej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 13 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.