IV KB 5/23
Supreme Court2025-08-15
Case number
IV KB 5/23
Court
Sąd Najwyższy
Judgment date
2025-08-15
Type
Postanowienie
Judgment text
IV KB 5/23
POSTANOWIENIE
Dnia 25 sierpnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Przesławski
w sprawie z wniosku obrońcy oskarżonego A. G.
o zbadanie spełnienia przez SSN Marka Motuka wymogów niezawisłości i
bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu oraz
postępowaniu po powołaniu w sprawie o sygn. akt IV KK 84/23,
na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 25 sierpnia 2025 r.,
na podstawie art. 29 § 10 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym
(Dz.U. z 2024 r., poz. 622 ze zm.),
odrzuca wniosek.
UZASADNIENIE
Obrońca oskarżonego A. G. (dalej: „wnioskodawca”) pismem z 9 marca 2023
r. złożył wniosek o zbadanie spełniania wymogów niezawisłości i bezstronności
przez sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka w sprawie o sygnaturze IV KK
84/23.
Postanowieniem z 26 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć
sędziego Sądu Najwyższego Pawła Księżaka od udziału w sprawie z wniosku
o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego Sądu
Najwyższego Marka Motuka prowadzonej pod sygn. akt IV KB 5/23.
Pismem z 18 sierpnia 2023 r. wnioskodawca złożył wniosek o odroczenie
rozpoznania wniosku o zbadanie spełniania wymogów niezawisłości i bezstronności
przez sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka w sprawie o sygnaturze
IV KK 84/23 do czasu rozstrzygnięcia przez skład siedmiu sędziów Sądu
IV KB 5/23 2
Najwyższego zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy
sformułowanego w postanowieniu Sądu Najwyższego z 4 kwietnia 2023 r., sygn.
akt I ZB 52/22.
Pismem z 24 kwietnia 2024 r. wnioskodawca wniósł o wyłączenie sędziego
Sądu Najwyższego Tomasza Przesławskiego od rozpoznania sprawy o sygnaturze
IV KB 5/23.
Pismem z 6 listopada 2024 r. wnioskodawca wniósł o wyłączenie od
rozpoznania sprawy o sygn. IV KB 5/23 sędziów Sądu Najwyższego: Tomasza
Przesławskiego, Marcina Łochowskiego oraz Jacka Greli.
Sąd Najwyższy postanowieniem z 13 listopada 2024 r. pozostawił wniosek
obrońcy o wyłączenie SSN Tomasza Przesławskiego od rozpoznania sprawy
IV KB 5/23 bez rozpoznania.
Sąd Najwyższy postanowieniem z 20 lutego 2025 r. pozostawił wniosek
obrońcy o wyłączenie SSN Marcina Łochowskiego, SSN Tomasza Przesławskiego
i SSN Jacka Greli od rozpoznania sprawy IV KB 5/23 bez rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Zgodnie z art. 29 § 5 ustawy z 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst
jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 622 ze zm., dalej: „ustawa o SN”) dopuszczalne jest
badanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego lub sędziego delegowanego
do pełnienia czynności sędziowskich w Sądzie Najwyższym wymogów
niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego
powołaniu i jego postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy
może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności,
mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących
uprawnionego do wniesienia wniosku oraz charakteru sprawy.
W świetle art. 29 § 9 ustawy o SN wniosek powinien zawierać żądanie
stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w § 5, a
także przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich
poparcie. Jak wyraźnie podkreśla się w orzecznictwie Sądu Najwyższego
przywoływane we wniosku okoliczności mogące prowadzić do wyłączenia
IV KB 5/23 3
sędziego, muszą odnosić się do realiów konkretnego postępowania (zob.
postanowienie Sądu Najwyższego z 24 stycznia 2025 r., IV KB 10/23).
Przenosząc powyższe na grunt analizowanej sprawy podkreślić należy, że
wnioskodawca nie wskazał innych okoliczności powołania sędziego SN Marka
Motuka poza faktem powołania go na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na
wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której status jest przez wnioskodawcę
kwestionowany. Zarzut ten uczyniono osią wniosku.
Z kolei w świetle art. 29 § 4 ustawy o SN okoliczności towarzyszące
powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do
podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania
jego niezawisłości i bezstronności. Wnioskodawca nie przywołał żadnej
okoliczności odnoszącej się do realiów konkretnego postępowania. Sformułowane
przez wnioskodawcę zarzuty nie mogły zatem odnieść skutku.
Wskazać należy, że celem instytucji uregulowanej w art. 29 § 5 i n. ustawy
o SN nie jest umożliwienie kwestionowania przewidzianego przez ustawodawcę
systemu powoływania sędziów, ale ocena indywidualnych okoliczności dotyczących
powołania konkretnego sędziego oraz jego zachowania po powołaniu, przy czym
ocena ta powinna nastąpić w kontekście konkretnej sprawy (zob. postanowienia
Sądu Najwyższego: z 8 marca 2023 r., III CB 6/22; z 2 sierpnia 2023 r., III CB
29/23, i z 24 października 2024 r., III CB 79/24).
Ponadto, analizując treść wniosku i przywołanej w nim argumentacji przyjąć
należy, że wnioskodawca nie wskazał żadnych zdarzeń ani zachowań sędziego SN
Marka Motuka mających miejsce po jego powołaniu na stanowisko sędziego Sądu
Najwyższego, które w okolicznościach danej sprawy mogłyby świadczyć o jego
potencjalnym braku niezawisłości lub bezstronności, mającym wpływ na wynik
sprawy.
Wobec powyższego wnioskodawca nie spełnił wynikającego z art. 29 § 9 pkt
2 w zw. art. 29 § z 5 ustawy o SN wymagania formalnego wniosku (tak Sąd
Najwyższy w postanowieniach: z 15 marca 2023 r., III CB 22/22; z 29 marca 2023
r., III CB 9/23; z 6 kwietnia 2023 r., III CB 19/23; z 2 sierpnia 2023 r., III CB 29/23;
z 6 września 2023 r., III CB 31/23; z 4 października 2024 r., I ZB 54/24, i z 5
listopada 2024 r., I NB 2/24).
IV KB 5/23 4
Wobec tego, wniosek podlegał odrzuceniu na podstawie art. 29 § 10 ustawy
o SN.
Jednocześnie Sąd Najwyższy wskazuje, odnosząc się do złożonego wniosku
o odroczenie rozpoznania wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości
i bezstronności przez sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka prowadzonej pod
sygn. akt IV KB 5/23, że Sąd Najwyższy postanowieniem z 19 września 2023 r.
odmówił podjęcia uchwały w sprawie zagadnienia prawnego sformułowanego Sądu
Najwyższego z 4 kwietnia 2023 r., sygn. akt I ZB 52/22. W związku z tym wniosek
stał się bezprzedmiotowy.
[J.J.]
[a.ł]