I CSK 166/17
Supreme Court2017-12-15
Case number
I CSK 166/17
Court
Sąd Najwyższy
Judgment date
2017-12-15
Type
Postanowienie
Judgment text
Sygn. akt I CSK 166/17
POSTANOWIENIE
Dnia 20 grudnia 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wojciech Katner (przewodniczący)
SSN Marian Kocon (sprawozdawca)
SSN Marta Romańska
w sprawie z wniosku P. S.A. w K.
przy uczestnictwie K. J.
o wpis,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 20 grudnia 2017 r.,
skargi kasacyjnej wnioskodawcy
od postanowienia Sądu Okręgowego w W.
z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt V Ca (…),
uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi
Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o
kosztach postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 24 października 2016 r. Sąd Okręgowy w W. oddalił
apelację wnioskodawcy P. S.A. w K. od postanowienia Sądu Rejonowego w W. z
dnia 2 czerwca 2016 r. oddalającego wniosek o wpis w dziale III księgi wieczystej
ograniczenia własności nieruchomości, wynikającego z decyzji wydanej na
2
podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie
wywłaszczenia nieruchomości (Dz. U. 1974 r. Nr 10, poz. 64 ze zm., dalej: "ustawa
z 1958 r."). U podłoża tego rozstrzygnięcia legło stanowisko, że zgodnie z literalną
treścią art. 124 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce
nieruchomościami (jedn. tekst: Dz. U. 2016 r., poz. 2147 ze zm. - dalej: "u.g.n.")
wpisu dokonuje się albo na wniosek starosty, wykonującego zadanie z zakresu
administracji rządowej, albo na wniosek organu wykonawczego jednostki
samorządu terytorialnego, jeżeli zezwolenie było udzielone na wniosek tej
jednostki. Nie przewidziano natomiast dokonywania wpisu na wniosek innych osób,
w tym właściciela urządzeń, któremu przysługują uprawnienia wynikające z decyzji.
Skarga kasacyjna wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego,
zawiera zarzut naruszenia art. 6262 § 5, 6268, 9 k.p.c., art. 124 ust. 7 u.g.n.,
i zmierza do uchylenia tego postanowienia oraz przekazania sprawy do ponownego
rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Okręgowy rozstrzygając w sprawie wyszedł z założenia,
że ustawodawca przyznając w art. 124 ust. 7 u.g.n. legitymację do składania
wniosku o wpis w księdze wieczystej osobom wymienionym w tym przepisie
ograniczył tym samym w tym zakresie przepisy kodeksu postępowania cywilnego,
w szczególności art. 6262 § 5 k.p.c.
Krąg osób, które mogą być wnioskodawcami w sprawie o wpis - na zasadzie
przepisu szczególnego - reguluje art. 6262§ 5 k.p.c. Według tego przepisu wniosek
o wpis może złożyć właściciel nieruchomości, użytkownik wieczysty, osoba, na
rzecz której wpis ma nastąpić, albo wierzyciel, jeżeli przysługuje mu prawo,
które może być wpisane w księdze wieczystej, a także organ uprawniony do
złożenia wniosku w sprawach o wpis obciążeń powstałych z mocy ustawy.
W doktrynie ugruntowany jest pogląd, że art. 6262§ 5 k.p.c. ma charakter przepisu
bezwzględnie obowiązującego, co rodzi ten skutek, że w postępowaniu
wieczystoksięgowym legitymację do wystąpienia z wnioskiem o dokonanie wpisu
w księdze wieczystej posiadają jedynie te podmioty, które zostały wymienione
w przytoczonym przepisie. Jednakże nie jest to katalog zamknięty dla
3
ustawodawcy, albowiem z przepisów szczególnych może ponadto wynikać
legitymacja do złożenia wniosku. Takim przepisem jest niewątpliwie art. 124 ust. 7
u.g.n., na podstawie którego osobą legitymowaną do złożenia wniosku o wpis na
podstawie decyzji ostatecznej ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości
(art. 124 ust. 1 u.g.n.) jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji
rządowej, lub organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli
zezwolenie było udzielone na wniosek tej jednostki. Wyposażenie w art. 124 ust. 7
u.g.n. starosty, bądź organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego
w legitymację do złożenia wniosku o wpis na podstawie decyzji przewidzianej w art.
124 ust. 1u.g.n. nie uprawnia do poglądu, że przepis ten wyraźnie w tym zakresie
ogranicza krąg osób oznaczonych w art. 6262 § 5 k.p.c. do złożenia takiego
wniosku. W tej sytuacji uzasadniona jest taka wykładnia art. 124 ust. 7 u.g.n., która
zmierza w kierunku przyjęcia, że zawarta w nim regulacja przyznaje także osobom
w nim wymienionym legitymację do złożenia wniosku.
Zatem zaskarżone postanowienie nie mogło się ostać skoro u jego podłoża
legło błędne odmienne założenie interpretacyjne Sądu Okręgowego.
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu.
jw
r.g.