II W 348/24
Common courts2024-12-20
Case number
II W 348/24
Judgment date
2024-12-20
Type
REASONS
Judgment text
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II W 348/24</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block">A. S.</span> jechał jako kierujący samochodem osobowym marki <span class="anon-block">F. (...)</span> o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span> w dniu 3 października 2023 r. około godziny 19.00 <span class="anon-block">ulicą (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> (od strony miejscowości <span class="anon-block">W.</span>) wraz ze swoją matką <span class="anon-block">M. S.</span>, która siedziała na przednim fotelu pasażera.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/częściowo zeznania świadka <span class="anon-block">M. S.</span> k. 180-180 odwrót, 23-24; zeznania świadka <span class="anon-block">S. P.</span> k. 179 odwrót-180, 15/</em>
</p>
<p>W tym samym czasie i miejscu <span class="anon-block">S. P.</span> kierował ciągnikiem siodłowym marki <span class="anon-block">(...)</span> o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span> z naczepą <span class="anon-block">marki K.</span> o numerze rejestracyjnym<span class="anon-block">(...)</span> W wyniku wcześniejszego zdarzenia, które miało miejsce tego samego dnia, w pojeździe doszło do uszkodzenia min. prawego narożnika kabiny. Oświetlenie w ciągniku siodłowym i naczepie działało. <span class="anon-block">S. P.</span> chciał zaparkować pojazdem na <span class="anon-block">posesji nr (...)</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>. Aby wykonać ten manewr musiał cofnąć całym zestawem na posesję.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/zeznania świadka <span class="anon-block">S. P.</span> k. 179 odwrót-180, 15/</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">S. P.</span> w celu wykonania manewru poprosił o pomoc swoich znajomych. <span class="anon-block">L. Z.</span> zabezpieczał tył naczepy stojąc swoim pojazdem marki <span class="anon-block">M.</span> z włączonymi światłami, aby ostrzegać pojazdy poruszające się z tyłu. <span class="anon-block">M. K.</span> zaś w celu zabezpieczenia tyłu pojazdu stał z tyłu naczepy na mostku. Kiedy <span class="anon-block">S. P.</span> przepuścił wszystkie poruszające się drogą pojazdy, podjechał do przodu zajmując dwa pasy ruchu, a <span class="anon-block">L. Z.</span> wjechał swoim samochodem na posesję. <span class="anon-block">S. P.</span> z włączonymi światłami mijania, awaryjnymi oraz obrysowymi na naczepie zaczął cofać i po przejechaniu nie więcej niż 10 metrów zauważył nadjeżdżający z przodu pojazd marki <span class="anon-block">F. (...)</span>. Zaczął trąbić i migać światłami drogowymi, żeby ostrzec kierującego, ale ten nie podejmując manewru hamowania, zjechał do prawej strony i uderzył w lewy bok naczepy znajdującej się na jego pasie ruchu, a następnie <span class="anon-block">f.</span> wpadł do przydrożnego rowu. Po tym <span class="anon-block">S. P.</span> wraz z <span class="anon-block">M. K.</span> i <span class="anon-block">L. Z.</span> zaczęli udzielać pomocy pokrzywdzonym.</p>
<p>Przybyły na miejsce patrol policji dokonał zabezpieczenia miejsca zdarzenia.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/zeznania świadka <span class="anon-block">S. P.</span> k. 179 odwrót-180, 15, zeznania świadka <span class="anon-block">L. Z.</span> k. 180 odwrót-181, 16 odwrót-17, zeznania świadka <span class="anon-block">M. K.</span> k. 187 odwrót, 18 odwrót-19, notatki urzędowe k. 6, 7, 20, 22, płyta DVD z zapisem z monitoringu k. 21, protokół oględzin miejsca wypadku drogowego wraz ze szkicem k. 11-13, zeznania świadków: <span class="anon-block">J. D.</span> k. 180 odwrót, 31-32; <span class="anon-block">B. J.</span> k. 180 odwrót, 27-28; <span class="anon-block">E. T.</span> k. 187 odwrót, 29-30 /</em>
</p>
<p>W trakcie zdarzenia nie było jeszcze całkowicie ciemno, lecz widoczność była ograniczona zapadającym zmrokiem. Do wypadku doszło do prostym i płaskim odcinku <span class="anon-block">ulicy (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>, w obszarze zabudowanym. W miejscu zdarzenia brak było oświetlenia ulicznego. W ciągniku siodłowym marki <span class="anon-block">(...)</span>były włączone światła mijania oraz światła awaryjne. Również w naczepie włączone były światła pozycyjne, obrysowe i awaryjne.</p>
<p>W polu widzenia kierującego samochodem marki <span class="anon-block">F. (...)</span> znajdowały się co najmniej światła mijania oraz światła awaryjne ciągnika siodłowego marki <span class="anon-block">(...)</span>. Przy włączonych światłach mijania, w pojeździe nadjeżdżającym z naprzeciwka lub stojącym przodem w kierunku nadjeżdżającego innego pojazdu, podczas manewru wymijania lub omijania tego pojazdu, w warunkach ograniczonej widoczności zawsze występuje zjawisko olśniewania wzroku kierującego pojazdem. Kierujący samochodem marki <span class="anon-block">F. (...)</span> na podstawie obserwacji świateł mijania ciągnika siodłowego marki <span class="anon-block">(...)</span> miał możliwość dostrzeżenia położenia pojazdu znajdującego się na jezdni oraz miał możliwość dostrzeżenia świateł awaryjnych w tym pojeździe, lecz mógł nie mieć możliwości dostrzeżenia naczepy stojącej za ciągnikiem siodłowym, skośnie do osi jezdni i zajmującej pas ruchu, po którym poruszał się samochód <span class="anon-block">F. (...)</span>
</p>
<p>Taktyka i technika jazdy kierującego ciągnikiem siodłowym marki <span class="anon-block">(...)</span>o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span> z naczepą marki<span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">S. P.</span> była nieprawidłowa, ponieważ wykonując manewr cofania, w warunkach ograniczonej widoczności, nie zachował szczególnej ostrożności oraz nie zapewnił sobie pomocy innej osoby, która zabezpieczałaby drogę w miejscu wykonywanego przez niego manewru, co stworzyło zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym i co pozostawało w związku przyczynowym z zaistniałym wypadkiem drogowym</p>
<p>Technika i taktyka jazdy kierującego samochodem marki <span class="anon-block">F. (...)</span> o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block">A. S.</span> była nieprawidłowa, ponieważ bezpośrednio przed wypadkiem jechał z prędkością niedozwoloną wynoszącą około 64 km/h oraz nieprawidłowo ocenił zaistniałą sytuację drogową i podjął decyzję o przejechaniu obok ciągnika siodłowego marki <span class="anon-block">(...)</span>, znajdującego się na środku drogi z włączonymi światłami awaryjnymi, bez zmniejszenia prędkości do prędkości dostosowanej do rzeczywistej widoczności sytuacji na drodze, co pozostawało w związku przyczynowym z zaistniałym wypadkiem drogowym.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej, rekonstrukcji wypadków drogowych i ruchu drogowego k. 35-53, protokół oględzin miejsca wypadku drogowego wraz ze szkicem k. 11-13/</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">S. P.</span> oraz <span class="anon-block">A. S.</span> w trakcie zdarzenia byli trzeźwi.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/protokoły badania stanu trzeźwości wraz ze świadectwem wzorcowania k. 8-10/ </em>
</p>
<p>W wyniku zdarzenia <span class="anon-block">M. S.</span> doznała obrażeń ciała w postaci urazu wielomiejscowego, złamania dalszej nasady kości promieniowej i łokciowej lewej z przemieszczeniem, złamania talerza kości biodrowej lewej z przemieszczeniem oraz złamania żeber IV – IX w linii pachowej tylnej lewej, a obrażenia te naruszyły czynności narządów jej ciała na okres powyżej 7 dni.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/opinia sądowo-lekarska k. 144/</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">S. P.</span> w związku z przedmiotowym zdarzeniem został uznany za winnego popełnienia czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 177;art. 177 § 1)">art. 177 § 1 kk</a> na szkodę <span class="anon-block">M. S.</span> i postępowanie wobec niego warunkowo umorzono na okres próby 2 lat.</p>
<p>
<span class="anon-block">S. P.</span> został prawomocnie uznany winnym popełnienia czynu z art. 86 § 1 kw na szkodę <span class="anon-block">A. S.</span>.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/odpis nieprawomocnego wyroku SR Bełchatów sygn. akt II K 190/24 wraz z uzasadnieniem k. 136-143; odpis wyroku SR Bełchatów sygn. akt II W 226/24 k. 135/</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">A. S.</span> ma<span class="anon-block">(...)</span>lat. Posiada wykształcenie wyższe. Pracuje jako sprzedawca z wynagrodzeniem miesięcznym w kwocie 3.700 zł netto. <span class="anon-block">J.</span> kawalerem. Nie ma nikogo na utrzymaniu. Jest współwłaścicielem działki budowlanej. Nie był uprzednio karany, w tym za wykroczenia drogowe.</p>
<p>/oświadczenie obwinionego k. 179, informacja o naruszeniach wpisanych do ewidencji kierujących k. 58/</p>
<p>Obwiniony nie przyznał się do dokonania zarzucanego czynu.</p>
<p>Wyjaśnił, że kwestionuje opinię biegłego.</p>
<p>Odmówił odpowiedzi na pytania Sądu</p>
<p>/wyjaśnienia obwinionego k. 179 odwrót, 71/</p>
<p>Sąd zważył, co następuje:</p>
<p>Ustalając stan faktyczny w przedmiotowej sprawie Sąd oparł się w głównej mierze na zeznaniach przesłuchanych w sprawie świadków, w tym przede wszystkim pokrzywdzonego <span class="anon-block">S. P.</span> i naocznych świadków zdarzenia – <span class="anon-block">L. Z.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span>, posiłkując się przy tym dowodami noszącymi przymiot obiektywności, w tym opinią biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych – <span class="anon-block">K. K.</span>.</p>
<p>Odnosząc się do oceny zeznań <span class="anon-block">S. P.</span> – uczestnika zdarzenia drogowego z dnia 3 października 2023 roku - należy zwrócić uwagę, iż przedstawił on przebieg zdarzenia w sposób precyzyjny, spójny i logiczny oraz (co jest niezwykle istotne) konsekwentny. Ważne jest także to, iż jego zeznania w pełni korespondują z twierdzeniami <span class="anon-block">L. Z.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span>, jak również – co do zasady - z wnioskami wynikającymi z opinii biegłego sądowego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych – <span class="anon-block">K. K.</span> (k. 35-53). Z zeznań tych wyłania się jednoznaczny obraz zdarzenia, w którym uczestniczył kierujący ciągnikiem siodłowym z naczepą.</p>
<p>Odnosząc się do oceny całokształtu zeznań <span class="anon-block">S. P.</span>, stwierdzić należy, że są one wewnętrznie spójne. W ocenie Sądu świadek dysponuje prawidłowymi zdolnościami w zakresie spostrzegania, zapamiętywania i odtwarzania faktów. Jego wypowiedzi posiadają właściwą strukturę logiczną i dostateczną funkcję opisową.</p>
<p>Niemniej jednak analiza zeznań <span class="anon-block">S. P.</span> dokonana została przez Sąd ze szczególną ostrożnością i wnikliwością z uwzględnieniem jego roli procesowej w przedmiotowej sprawie. Przy ocenie wiarygodności wypowiedzi pokrzywdzonego Sąd miał w szczególności na uwadze okoliczność, iż pokrzywdzony nie ukrywał okoliczności poprzedzających osądzane zdarzenie drogowe.</p>
<p>O tym, że w dniu 3 października 2023 roku <span class="anon-block">A. S.</span>, poruszając się jako kierujący samochodem marki <span class="anon-block">F. (...)</span>, przyczynił się do przedmiotowego zdarzenia drogowego, świadczą również jednoznaczne w swej wymowie zeznania świadków – <span class="anon-block">L. Z.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span>, których wypowiedzi są spójne i logiczne, a nadto korespondują w szczególności z nagraniem z monitoringu (k. 21, 22).</p>
<p>W kontekście powyższych rozważań stanąć trzeba na stanowisku, iż twierdzenia wszystkich trzech wskazanych powyżej świadków jako spójne, logiczne i konsekwentne posiadają zatem ze wskazanych przyczyn przymiot wiarygodności. Sąd był więc w pełni uprawniony do czynienia w oparciu o nie ustaleń faktycznych w sprawie. Wypowiedzi świadków korespondują nadto z załączonymi do akt sprawy dowodami nieosobowymi, w tym szkicem miejsca zdarzenia, notatkami urzędowymi i protokołem oględzin miejsca.</p>
<p>Zdaniem Sądu przymiot wiarygodności posiadają również logiczne i konsekwentne zeznania przesłuchanych w sprawie funkcjonariuszy policji: <span class="anon-block">B. J.</span>, <span class="anon-block">E. T.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span>, jakkolwiek miały one jedynie akcesoryjny charakter z punktu widzenia meritum rozpoznawanej sprawy.</p>
<p>Zeznania świadka <span class="anon-block">M. S.</span> uznano za wiarygodne jedynie w tej części, w której matka obwinionego mówiła, iż w dniu osądzanego zdarzenia w miejscu jego zaistnienia podróżowała z synem, kierującym <span class="anon-block">f.</span>. W pozostałej części (sprzecznej z materiałem dowodowym, który uznano za wiarygodny, w szczególności w zakresie okoliczności, czy ciągnik siodłowy w chwili zdarzenia miał włączone światła awaryjne) wypowiedzi <span class="anon-block">M. S.</span> uznano za nieodpowiadające prawdzie, traktując je jako próbę pomocy osobie najbliższej.</p>
<p>W ocenie Sądu, jako pełną i jasną należy potraktować opinię pisemną biegłego sądowego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych – <span class="anon-block">K. K.</span>. Daje ona kompleksową ocenę (przy posłużeniu się dostępnym materiałem dowodowym) zdarzenia będącego przedmiotem osądu w niniejszej sprawie.</p>
<p>Zdaniem Sądu, zebrane w sprawie dowody, w powiązaniu z powyższymi rozważaniami, stwarzają mocne podstawy do przyjęcia, iż wersja przebiegu osądzanego zdarzenia drogowego, zaprezentowana przez oskarżyciela publicznego, odpowiada prawdzie. Dlatego też wnioski (które Sąd w pełni akceptuje) wypływające z opinii pisemnej biegłego <span class="anon-block">K. K.</span> należy odnieść do realiów rozpoznawanej sprawy. Stwierdzić należy, iż przedmiotowa opinia specjalistyczna jest bardzo istotnym dowodem w sprawie i w powiązaniu z powyższymi osobowymi źródłami dowodowymi (które uznano za wiarygodne) stwarza podstawę do przyjęcia, iż obwiniony jest sprawcą zarzucanego mu czynu.</p>
<p>Na wiarę zasługują nieosobowe źródła dowodowe, do których Sąd odwołał się przy czynieniu w sprawie ustaleń faktycznych.</p>
<p>Brak jest natomiast przesłanek mogących stanowić podstawę do uznania za wiarygodne wyjaśnień obwinionego, którego wypowiedzi nie były miarodajnym źródłem ustaleń faktycznych czynionych w sprawie, gdyż nie znalazły potwierdzenia w zebranych dowodach, które w ocenie Sądu ze wskazanych powyżej przyczyn posiadają przymiot wiarygodności. Przeczą im nadto zasady logiki i doświadczenia życiowego. Stanowisko takie Sąd wywiódł w oparciu o wszechstronną analizę całego dostępnego materiału dowodowego.</p>
<p>Ze wskazanych względów wyjaśnienia obwinionego ocenione zostały w określony powyżej sposób.</p>
<p>Mając na względzie powyższe ustalenia, Sąd doszedł do przekonania, że <span class="anon-block">A. S.</span> dopuścił się czynu wypełniającego znamiona wykroczenia z art. 86 § 1 i 1a kw. W dniu 3 października 2023 roku około godz. 19.00 na ulicy <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>, województwo <span class="anon-block"> (...)</span>, kierując samochodem marki <span class="anon-block">F. (...)</span> o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span>jadąc z prędkością niedozwoloną, nieprawidłowo ocenił on zaistniałą sytuację drogową, zjechał do prawej strony i uderzył w lewy bok naczepy <span class="anon-block">(...)</span> Kogel o numerze rejestracyjnym <span class="anon-block">(...)</span>połączonej z ciągnikiem siodłowym marki <span class="anon-block">(...)</span>o numerze rejestracyjnym WGM 61839 (znajdującym się na środku drogi z włączonymi światłami awaryjnymi), którego kierujący wykonywał manewr cofania, w wyniku czego spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym dla kierującego pojazdem marki <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">S. P.</span> oraz dla pasażerki pojazdu marki <span class="anon-block">F. (...)</span> <span class="anon-block">M. S.</span>, która doznała obrażeń ciała w postaci urazu wielomiejscowego, złamania dalszej nasady kości promieniowej i łokciowej lewej z przemieszczeniem, złamania talerza kości biodrowej lewej z przemieszczeniem oraz złamania żeber IV-IX w linii pachowej tylnej lewej.</p>
<p>Stosownie do poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych dokonano zmiany opisu czynu w stosunku do wersji zaproponowanej przez oskarżyciela publicznego.</p>
<p>Działaniem swym obwiniony naruszył skodyfikowaną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970980602" title="Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - Dz. U. z 1997 r. Nr 98, poz. 602 ()">ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym</a> zasadę bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a mianowicie wynikającą z art. 3 ust. 1 ustawy zasadę obowiązku zachowania ostrożności polegającą na unikaniu wszelkiego rodzaju działań, które mogłyby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa lub porządku drogowego. Nieprawidłowe postępowanie sprawcy we wskazanym zakresie stanowiło o przyczynie powstania osądzanej kolizji drogowej.</p>
<p>Poczynione powyżej ustalenia wskazują, iż przedmiotowego czynu <span class="anon-block">A. S.</span> dopuścił się nieumyślnie (art. 6 § 2 k.w.).</p>
<p>Zachowanie sprawcy nosiło cechy zawinienia. Nic nie ograniczało bowiem jego swobody w zakresie dania posłuchu normie prawnej. W niniejszej sprawie nie zachodziły żadne okoliczności wyłączające lub ograniczające jego winę.</p>
<p>Istotną okolicznością obciążającą obwinionego było to, iż naruszył on na drodze publicznej skodyfikowaną zasadę bezpieczeństwa obowiązującą w ruchu drogowym. Niekorzystnie o sprawcy świadczyła również okoliczność, iż jego zachowanie doprowadziło do zaistnienia realnego skutku w postaci naruszenia czynności ciała <span class="anon-block">M. S.</span> (brak wniosku o ściganie o przestępstwo spowodowania wypadku komunikacyjnego – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 177;art. 177 § 3)">art. 177 § 3 kk</a>).</p>
<p>Na korzyść obwinionego poczytano prowadzenie przezeń ustabilizowanego trybu życia, jak również to, iż kierujący ciągnikiem siodłowym z naczepą przyczynił się do przedmiotowego zdarzenia drogowego.</p>
<p>W ocenie Sądu, czyn, jakiego dopuścił się <span class="anon-block">A. S.</span>, cechuje znaczny stopień społecznej szkodliwości. Popełniając go sprawca naruszył skodyfikowaną zasadę bezpieczeństwa obowiązującą w ruchu drogowym, powodując przy tym zagrożenie bezpieczeństwa w tymże ruchu.</p>
<p>Przy uwzględnieniu wskazanych faktów (biorąc pod uwagę przede wszystkim przyczynienie się <span class="anon-block">S. P.</span> do osądzanego czynu), Sąd wyraża przekonanie, iż wymierzona sprawcy kara grzywny w minimalnej wysokości 1.500 złotych spełni swe zadania w zakresie oddziaływania zapobiegawczego i wychowawczego względem niego oraz uczyni zadość potrzebom w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. W ocenie Sądu, będzie on w stanie uiścić orzeczoną grzywnę, zwłaszcza wobec możliwości rozłożenia jej na raty.</p>
<p>Mając na uwadze poczynione w sprawie ustalenia, Sąd doszedł do wniosku (analiza art. 86 § 3 kw), iż niecelowym jest orzekanie wobec <span class="anon-block">A. S.</span> środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym. Nie był on wcześniej karany za wykroczenia drogowe, a zatem przedmiotowy czyn nosi wszelkie znamiona incydentalności.</p>
<p>Podstawą obciążenia obwinionego kosztami sądowymi był <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011181269" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 października 2001 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty za wniesienie wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia - Dz. U. z 2001 r. Nr 118, poz. 1269 (art. 118;art. 118 § 1)">art. 118 § 1</a> kpsw w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011181269" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 października 2001 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty za wniesienie wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia - Dz. U. z 2001 r. Nr 118, poz. 1269 (§ 1;§ 1 pkt. 1)">§ 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 października 2001 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty za wniesienie wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia</a>. Wysokość opłaty określono w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011181269" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 października 2001 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty za wniesienie wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia - Dz. U. z 2001 r. Nr 118, poz. 1269 (art. 21;art. 21 pkt. 2)">art. 21 pkt 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 3;art. 3 ust. 1)">art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych</a> (t.j.: Dz. U. z 1983 r. Nr 49, poz. 223 ze zm.).</p>
</div>