I Ns 322/21
Common courts2025-02-06
Case number
I Ns 322/21
Judgment date
2025-02-06
Type
DECISION
Judges
Katarzyna Wysoczyńska (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt: I Ns 322/21</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p> Dnia 6 lutego 2025 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Jędrzejowie I Wydział Cywilny w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>Sędzia Katarzyna Wysoczyńska</p>
</td>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>Dagmara Smerdzyńska</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2025 roku w Jędrzejowie na rozprawie</p>
<p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">K. S. (1)</span>
</p>
<p>z udziałem <span class="anon-block">P. S.</span>, <span class="anon-block">B. W.</span>, <span class="anon-block">K. S. (2)</span>, <span class="anon-block">W. S.</span>
</p>
<p>o zniesienie współwłasności nieruchomości</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->postanawia:</span>
</p>
<p>I.
w drodze zniesienia współwłasności nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Z.</span> gmina <span class="anon-block">J.</span> oznaczonej jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> o pow. <span class="anon-block">(...)</span> ha, dla której w Sądzie Rejonowym w Jędrzejowie prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>, przyznać:</p>
<p>1)
na wyłączną własność <span class="anon-block">B. W.</span> s. <span class="anon-block">M.</span> i <span class="anon-block">Z.</span> nieruchomość oznaczoną jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> o pow. <span class="anon-block">(...)</span> ha na mapie sporządzonej przez geodetę <span class="anon-block">K. B.</span> przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego prowadzonego przez Starostę <span class="anon-block"> (...)</span> za numerem P.<span class="anon-block"> (...)</span>
<span class="anon-block">(...)</span> zabudowanej budynkiem mieszkalnym stanowiącym odrębny <span class="anon-block">lokal mieszalny nr (...)</span> o pow. 48 m<sup>
<!-- -->(
2 )</sup>, dla którego prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>
</p>
<p>2)
na współwłasność na rzecz <span class="anon-block">K. S. (1)</span> c. <span class="anon-block">S.</span> i <span class="anon-block">J.</span> w udziale 5/8 części, <span class="anon-block">P. S.</span> s. <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">K.</span>, <span class="anon-block">K. S. (2)</span> c. <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">W. S.</span> c. <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">K.</span> w udziałach po 1/8 części na rzecz każdego z nich nieruchomość oznaczoną jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> o pow. <span class="anon-block">(...)</span> ha na mapie sporządzonej przez geodetę <span class="anon-block">K. B.</span> przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego prowadzonego przez Starostę <span class="anon-block"> (...)</span> za numerem P.<span class="anon-block"> (...)</span>
<span class="anon-block">(...)</span> zabudowanej budynkiem mieszkalnym stanowiącym odrębny <span class="anon-block">lokal mieszalny nr (...)</span> o pow. 58,35 m<sup>
<!-- -->(
2 )</sup>, dla którego prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>
</p>
<p>II.
ustalić wartość przedmiotu zniesienia współwłasności nieruchomości na 8115,54 zł (osiem tysięcy sto piętnaście złotych 54/100)</p>
<p>III.
zasadzić od <span class="anon-block">B. W.</span> na rzecz <span class="anon-block">K. S. (1)</span> kwotę 3681,95 zł (trzy tysiące sześćset osiemdziesiąt jeden złoty 95/100) tytułem zwrotu części prac adaptacyjnych w terminie 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie na wypadek uchybienia terminowi zapłaty</p>
<p>IV.
pobrać na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Jędrzejowie tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych od:</p>
<p>1)
solidarnie <span class="anon-block">K. S. (1)</span>, <span class="anon-block">P. S.</span>, <span class="anon-block">W. S.</span> i <span class="anon-block">K. S. (2)</span> kwotę 5370,28 zł (pięć tysięcy trzysta siedemdziesiąt złotych)</p>
<p>2)
<span class="anon-block">B. W.</span> kwotę 4459,83 zł (cztery tysiące czyesrysta pięćdziesiąt dziewięć złotych 83/100)</p>
<p>V.
zasądzić od <span class="anon-block">B. W.</span> na rzecz <span class="anon-block">K. S. (1)</span> kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się postanowienia do dnia zapłaty</p>
<p>Sygn. akt I Ns 322/21</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Postanowienia z dnia 6 lutego 2025 roku </strong>
</p>
<p>W dniu 2 sierpnia 2021 roku do tut. Sądu wpłynął wniosek <span class="anon-block">K. S. (1)</span> o zniesienie współwłasności nieruchomości oznaczonej jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> położonej w miejscowości <span class="anon-block">Z.</span> gmina <span class="anon-block">J.</span> poprzez jej fizyczny podział. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że działka zabudowana jest jednym budynkiem, w którym znajdują się dwa odrębne lokale mieszkalne. Wnioskodawczyni wskazała, że nie jest w stanie porozumieć się z uczestniczką <span class="anon-block">B. W.</span> w zakresie m.in. remontu dachu.</p>
<p>Uczestniczka <span class="anon-block">B. W.</span> w odpowiedzi na wniosek z dnia 21 sierpnia 2021 roku wniosła o oddalenie wniosku, wskazując, że <span class="anon-block">działka nr (...)</span> nie jest przedmiotem współwłasności wnioskodawczyni i jej dzieci, zaprzeczyła że jest w konflikcie z <span class="anon-block">K. S. (1)</span> i aby dokonać remontu drzwi oraz dachu konieczna jest droga postępowania sądowego, a nadto wskazała, że z uwagi na odrębność własność lokali brak jest możliwości dokonania zniesienia współwłasności nieruchomości w sposób jak domaga się tego wnioskodawczyni (k. 23 – 25).</p>
<p>Pozostali uczestnicy przyłączyli się do wniosku.</p>
<p>Ostatecznie wnioskodawczyni wniosła o przyznanie na współwłasność jej oraz <span class="anon-block">P. S.</span>, <span class="anon-block">K. S. (2)</span> i <span class="anon-block">W. S.</span> <span class="anon-block">działki nr (...)</span> oraz zasądzenie na jej rzecz od <span class="anon-block">B. W.</span> części kosztów prac adaptacyjnych.</p>
<p>Ostatecznie uczestniczka <span class="anon-block">B. W.</span> wniosła o przyznanie na jej rzecz <span class="anon-block">działki nr (...)</span> oraz sprzeciwiła się rozliczeniu kosztów prac adaptacyjnych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Nieruchomość oznaczona jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> o pow. <span class="anon-block">(...)</span> ha położona w <span class="anon-block">Z.</span> zabudowana jest budynkiem, w którym znajdują się dwa lokale mieszkalne stanowiące odrębny przedmiot własności - jeden o nr 1 jest własnością do <span class="anon-block">B. W.</span>, a drugi o nr 2 jest współwłasnością <span class="anon-block">K. S. (1)</span>, <span class="anon-block">P. S.</span>, <span class="anon-block">W. S.</span> i <span class="anon-block">K. S. (2)</span>.</p>
<p>
<span class="anon-block">Lokal nr (...)</span> o pow. 58,35 m<sup>
<!-- -->2 </sup>został nabyty przez <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">K.</span> małżonków <span class="anon-block">S.</span> w dniu 19 października 2009 roku. Z lokalem tym związany jest udział w nieruchomości wspólnej oznaczonej jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części.</p>
<p>
<span class="anon-block">Lokal nr (...)</span> składa się z dwóch pokoi, kuchni i łazienki, przedpokoju, ma także piwnice i poddasze. W piwnicy <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> zamontowane jest dla tego lokalu piec do centralnego ogrzewania. Dla wskazanego lokalu prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>.</p>
<p>
<span class="anon-block">Lokal nr (...)</span> o pow. 48 m<sup>
<!-- -->2 </sup>został nabyty przez <span class="anon-block">B. W.</span> w dniu 17 października 2016 roku. Z lokalem tym związany jest udział w nieruchomości wspólnej oznaczonej jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części.</p>
<p>
<span class="anon-block">Lokal nr (...)</span> składa się z jednego pokoju, kuchni i łazienki, przedpokoju, ma także poddasze <br/>i piwnicę. Lokal ten ogrzewany jest tzw. koza i nie ma w nim centralnego ogrzewania. Dla wskazanego lokalu prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>. W <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> na stałe mieszka matka <span class="anon-block">B. W.</span>, a ona sama mieszka w <span class="anon-block">Z.</span>.</p>
<p>Obydwa lokale posiadają odrębną instalacje elektryczną i wodną, wentylacyjno – kominową.</p>
<p>Do lokali prowadziło jedno wspólne wejście przez tzw. ganek – przedsionek, które zostało przez wnioskodawczynię zlikwidowane poprzez jego podzielenie ścianą działową w trakcie postępowania i utworzenie dwóch osobnych wejść. Wnioskodawczyni wykonała konieczne prace adaptacyjne konieczne do podziału fizycznego m.in ścianę rozdzielenia pożarowego wraz z pracami tynkarskimi ociepleniem, dobudowała zadaszenie wejściowe z orynnowanie.</p>
<p>Wartość wykonanych prac wyniosła 8115,54 zł.</p>
<p>Nieruchomość od lat była w części niezabudowanej podzielona na dwie części, w ten sposób, że nieruchomość od strony <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> jest użytkowana przez <span class="anon-block">K. S. (1)</span> i jej dzieci, a przy <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> przez <span class="anon-block">B. W.</span> i jej matkę. Nadto część od strony tarasu ogrodzona jest siatką dzieląc działkę na dwie części.</p>
<p>Od drogi na część użytkowaną przez <span class="anon-block">K. S. (1)</span> i jej dzieci prowadzi brama wjazdowa i w tej części znajduje się też garaż.</p>
<p>
<span class="anon-block">Działka nr (...)</span> została podzielona na <span class="anon-block">działki nr (...)</span> o pow. <span class="anon-block">(...)</span> ha która jest w posiadaniu uczestniczki <span class="anon-block">B. W.</span> i nr <span class="anon-block">(...)</span> o pow. <span class="anon-block">(...)</span> ha, która jest w posiadaniu wnioskodawczyni i jej dzieci.</p>
<p>
<span class="anon-block">K. S. (3)</span> zmarł w dniu23 październik 2017 roku. Postanowieniem z dnia 25 października 2018 roku Sąd Rejonowy w Jędrzejowie sygn. akt I Ns <span class="anon-block">(...)</span> stwierdził, ze spadek po nim nabyła żona <span class="anon-block">K. S. (1)</span> oraz dzieci <span class="anon-block">P. S.</span>, <span class="anon-block">K. S. (2)</span> i <span class="anon-block">W. S.</span> każde w ¼ części.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong> wypis z rejestru gruntów (k. 4), odpisy z ksiąg wieczystych (k. 6 – 8, 540 - 545), umowy (k.22 – koszulka, 535 - 539), oględziny (k. 184 - 185), zeznania wnioskodawczyni <span class="anon-block">K. S. (1)</span> (k. 201v + nagranie rozprawy z dnia 9 lutego 2023 roku), uczestników <span class="anon-block">K. S. (2)</span> (k. 201v + nagranie rozprawy z dnia 9 lutego 2023 roku), <span class="anon-block">B. W.</span> (k. 201v + nagranie rozprawy z dnia 9 lutego 2023 roku), akta I Ns <span class="anon-block">(...)</span>, opinia biegłego z zakresu budownictwa <span class="anon-block">K. P.</span> (k. 205 – 227, 389 – 393), opinia geodety <span class="anon-block">K. B.</span> (k. 409- 423, 453-454, 475, 480-483), zdjęcia (k. 428).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył co następuje:</strong>
</p>
<p>Wniosek zasługuje na uwzględnienie.</p>
<p>Pomimo zakresu wniosku o sporządzenie uzasadnienia co do pkt 3 i 4 postanowienia, Sąd zdecydował o poczynieniu wskazanych poniżej rozważań, albowiem są one związane ze wskazanymi punktami postanowienia.</p>
<p>W pierwszej kolejności należy wskazać, że Sąd nie podziela stanowiska uczestniczki <span class="anon-block">B. W.</span>, że przedmiotem współwłasności nie jest <span class="anon-block">działka nr (...)</span> przed podziałem. Co prawda zapis działu II <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> faktycznie nie zawiera danych wnioskodawczyni i spadkobierców <span class="anon-block">K. S. (3)</span>, to jedna jest on błędny, a błąd wynika z nieprawidłowo sformułowanego wniosku złożonego przez notariusza do Wydziału Ksiąg Wieczystych wraz z aktem notarialnym z dnia <span class="anon-block">(...)</span> roku Rep. A <span class="anon-block">(...)</span>. Należy zważyć, że wskazaną umową <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">K. S. (3)</span> nabyli odrębną własność <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> położonego w <span class="anon-block">Z.</span> nr <span class="anon-block">(...)</span>, który to lokal znajdował się <br/>w budynku zlokalizowanym na <span class="anon-block">działce nr (...)</span>. Brak jest możliwości nabycia lokalu stanowiącego odrębną własność bez prawa do nieruchomości wspólnej i niewydzielonych części wspólnych. Nadto zapis § 4 wskazanego aktu wskazuje, że faktycznie <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">K. S. (3)</span> nabyli nie tylko własność <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span>, ale i udział w nieruchomości wspólnej. Zresztą odpis z księgi wieczystej dla <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> w dziale I Sp odnosi się właśnie do udziału w nieruchomości wspólnej. Sąd w postępowaniu wieczystoksięgowym winien był ujawnić wskazaną nieścisłość wniosku i zobowiązać nabywców <span class="anon-block">lokalu nr (...)</span> do sprecyzowania wniosku obejmującego także zapisy księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości oznaczonej jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span>.</p>
<p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 210)">art. 210 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 211)">art. 211 kc</a> każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności przez podział rzeczy wspólnej, chyba, że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo pociągałby za sobą istotna zmianę rzeczy lub znacznie zmniejszenie jej wartości.</p>
<p>Zniesienie współwłasności może być dokonane poprzez fizyczny podział <br/>i przyznanie poszczególnych części współwłaścicielom stosownie do posiadanych udziałów <br/>z ewentualnym wyrównaniem udziałów za pomocą dopłat, albo poprzez przyznanie całego przedmiotu jednemu z nich z dokonaniem spłat na rzecz pozostałych stosownie do ich udziałów lub też poprzez tzw. podział cywilny, czyli sprzedaż i podział uzyskanej w ten sposób kwoty między współwłaścicieli stosownie do ich udziałów (uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4.11.1998 roku II CKN 347/98 OSNC 1999/6/108).</p>
<p>Niewątpliwym jest w niniejszej sprawie, że nie doszło do zniesienia współwłasności między wnioskodawczynią i uczestnikami w drodze umowy i z tych względów konieczne stało się dokonanie przedmiotowego zniesienia współwłasności na mocy orzeczenia sądowego.</p>
<p>W ocenie Sądu nie było przeszkód do zniesienia współwłasności <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, poprzez jej podział fizyczny na dwie działki a mianowicie nr <span class="anon-block">(...)</span> i <span class="anon-block">(...)</span>, co ustalono przy uwzględnieniu wiarygodnych opinii biegłego geodety <span class="anon-block">K. B.</span> oraz z zakresu budownictwa <span class="anon-block">K. P.</span>. Wnioskodawczyni i uczestnicy zaakceptowali ostatecznie wskazany podział.</p>
<p>W ocenie Sądu wskazany podział nie jest sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno gospodarczym przeznaczeniem nieruchomości, nie pociąga za sobą także istotnej zmiany wskazanej nieruchomości. Od lat była ona faktycznie podzielona na dwie części, także i budynek, w którym były dwa odrębne lokale, a jedynie sień była przedmiotem wspólnego użytku. Obydwie części budynku w częściach stanowiących odrębne lokale posiadały odrębne instalacje. Aktualnie wnioskodawczyni zlikwidowała wskazaną, sień a do budynku i każdego z lokali prowadzą dwa odrębne wejścia, co potwierdził biegły <span class="anon-block">K. P.</span>, a także wynika to ze zdjęć złożonych przez <span class="anon-block">K. S. (1)</span>. Nadto wnioskodawczyni wykonała prace adaptacyjne pozwalające na fizyczny podział budynku, a geodeta podzielił nieruchomość na dwie części uwzgledniające faktyczny zakres dotychczasowego użytkowania. Każda z powstałych nieruchomości posiada powierzchnię bardzo zbliżoną do powierzchni odpowiadających udziałom w nieruchomości wspólnej, a zatem brak było podstaw do oddalenia wniosku.</p>
<p>W związku z podziałem fizycznym konieczne było wykonanie prac adaptacyjnych i prace te jako prace konieczne zostały wykonane przez wnioskodawczynię. Ich wartość Sąd ustalił na podstawie wiarygodnej opinii biegłego <span class="anon-block">K. P.</span> na kwotę 8115,54 zł.</p>
<p>Zgodnie ze złożonym wnioskiem Sąd zasądził część tej kwoty od <span class="anon-block">B. W.</span> na rzecz <span class="anon-block">K. S. (1)</span>, a mianowicie kwotę 3681,95 zł, opierając się poniższych wyliczeniach.</p>
<p>Udział <span class="anon-block">B. W.</span> w nieruchomości wspólnej wynosił <span class="anon-block"> (...)</span> części, zatem z kwoty 8115,54 zł udział ten wynosił 3681,95 zł.</p>
<p>W ocenie Sądu zasadne stało się zasądzenie wskazanej kwoty, albowiem uczestniczka <span class="anon-block">B. W.</span> nie poniosła żadnych kosztów wykonania prac adaptacyjnych, a nadto mimo deklaracji nie podjęła rozmów w zakresie wykonania wspólnie z <span class="anon-block">K. S. (1)</span> tych prac. Co więcej od początku postepowania uczestniczka manifestowała brak swej zgody na podział fizyczny nieruchomości, podważała prawo wnioskodawczyni i spadkobierców do współwłasności nieruchomości Zdaniem Sądu uczestniczka nie była zainteresowana dokonaniem tego podziału, jak również podejmowania wspólnych decyzji w zakresie ponoszenia koniecznych remontów np. dachu, albowiem <span class="anon-block">B. W.</span> na co dzień na nieruchomości w <span class="anon-block">Z.</span> nie mieszka. Niewątpliwie zatem z uwagi na postawę <span class="anon-block">B. W.</span> wnioskodawczyni <span class="anon-block">K. S. (1)</span> nie miała innego wyjścia, jak wystąpić na drogę postępowania sądowego, aby wyjść ze współwłasności, a prace adaptacyjne jako nakłady konieczne musiała wykonać, aby uzyskać pozytywne rozstrzygnięcie swojego wniosku. Należy dodać, że wykonanie wszelkich prac adaptacyjnych, a także prac związanych z remontem np. dachu wymagały zgody Sądu jako czynności przekraczające zwykły zarząd (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 199)">art. 199 kc</a>).</p>
<p>Z tych też względów Sąd orzekł jak w pkt III postanowienia na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1)">art. 618 § 1 kpc</a>
</p>
<p>W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 112 ust. 1 pkt. 4)">pkt IV</a> orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 112;art. 112 ust. 1)">art. 112 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a>.</p>
<p>Nieuiszczone koszty sądowe w sprawie wyniosły 9830,11 zł i związane były z wynagrodzeniami biegłych, kosztami przejazdu na oględziny.</p>
<p>Sąd rozliczył te koszt przy uwzględnieniu udziałów w <span class="anon-block">działce nr (...)</span>, czyli udział <span class="anon-block">B. W.</span> wynoszący <span class="anon-block"> (...)</span> części dawał kwotę 4459,83 zł, a udział wnioskodawczyni i pozostałych uczestników w wysokości <span class="anon-block"> (...)</span> części dawał kwotę 5370,28 zł.</p>
</div>