III Ca 1588/14

<p>Sygn. akt III Ca 1588/14</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2014 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi Widzewa w Łodzi, w sprawie z wniosku <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">S.</span>, z udziałem <span class="anon-block">A. B.</span>, <span class="anon-block">M. B.</span>, <span class="anon-block">M. G.</span> i <span class="anon-block">N. B.</span>:</p> <p>1. stwierdził, że spadek po <span class="anon-block">K. B.</span> nabył brat <span class="anon-block">M. B.</span> i siostra <span class="anon-block">M. G.</span> z domu <span class="anon-block">B.</span> po 1/2 części każde z nich;</p> <p>2. ustalił, iż wnioskodawca i uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.</p> <p>Sąd Rejonowy ustalił, że <span class="anon-block">K. B.</span> zmarł w dniu 3 marca 2006 roku. W chwili śmierci był bezdzietnym kawalerem. Jego matka zmarła przed nim. Pozostawił ojca <span class="anon-block">A. B.</span> i przyrodnie rodzeństwo <span class="anon-block">M. G.</span> i <span class="anon-block">M. B.</span>. Spadkodawca nie pozostawił testamentu. Nikt ze spadkobierców nie zrzekał się praw do spadku ani nie był uznany za niegodnego dziedziczenia. Ustalono, że o śmierci spadkodawcy <span class="anon-block">M. G.</span> i <span class="anon-block">M. B.</span> dowiedzieli się w dniu 31 lipca 2008 roku, zaś <span class="anon-block">A. B.</span> w dniu 22 sierpnia 2008 r. <span class="anon-block">A. B.</span> w dniu 9 stycznia 2009 roku odrzucił spadek. O tym, że <span class="anon-block">A. B.</span> odrzucił spadek po <span class="anon-block">K. B.</span> <span class="anon-block">M. G.</span> dowiedziała się w dniu 23 stycznia 2009 roku, natomiast <span class="anon-block">M. B.</span> w dniu 27 stycznia 2009 roku. <span class="anon-block">M. B.</span> złożył oświadczenie o odrzuceniu spadku po <span class="anon-block">K. B.</span> na rozprawie w dniu 9 listopada 2011 roku. Oświadczył przy tym, że posiada jedno dziecko, tj. <span class="anon-block">N. B.</span>, która jest małoletnia. W dniu 8 maja 2012 roku, za zgodą sądu rodzinnego, złożył oświadczenie o odrzuceniu spadku po <span class="anon-block">K. B.</span> w jej imieniu.</p> <p>Ustalono, że spadkodawca <span class="anon-block">K. B.</span> w dniu 29 kwietnia 2005 roku zaciągnął w Spółdzielczej Kasie Oszczędnościowo-Kredytowej im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span> pożyczkę w wysokości 5.000 zł. W dniu 30 grudnia 2005 roku Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span> zawarła z <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">S.</span> umowę powierniczego przelewu wierzytelności wynikającej z tej pożyczki.</p> <p>W świetle powyższych ustaleń Sąd Rejonowy przyszedł do wniosku, że oświadczenie ojca spadkodawcy o odrzuceniu spadku, z uwagi na złożenie z zachowaniem 6-miesięcznego terminu, było skuteczne. Natomiast rodzeństwo spadkodawcy w tymże terminie, liczonym od powzięcia wiadomości o tytule powołania, nie złożyło takich oświadczeń. Stąd przy zachowaniu ustawowego porządku dziedziczenia następstwo prawne po spadkodawcy nastąpiło w ten sposób, że spadek nabyło rodzeństwo spadkodawcy tj. <span class="anon-block">M. B.</span> i <span class="anon-block">M. G.</span> po połowie.</p> <p>Orzeczenie Sądu Rejonowego zaskarżyli uczestnicy, odrębnymi, lecz zbieżnymi w zakresie argumentacji, apelacjami.</p> <p>Oboje wnosili o jego zmianę orzeczenia i stwierdzenie nabycia spadku na podstawie ustawy, przez córkę spadkodawcy. Wskazała, że w toku postępowania sądowego podnoszona była okoliczność, że zmarły <span class="anon-block">K. B.</span> posiadał córkę. Wobec faktu nie utrzymywania kontaktów ze zmarłym, uczestnicy nie potrafili wskazać dokumentów potwierdzających ten fakt ani też danych osobowych córki zmarłego. Przeprowadzone przez Sąd I. instancji czynności nie potwierdziły istnienia córki. Uczestniczka <span class="anon-block">M. G.</span> nie odrzuciła spadku będąc przekonana o istnieniu córki, jako jedynej spadkobierczyni. Uczestnik <span class="anon-block">M. B.</span> odrzucił spadek ze względów ostrożnościowych, po tym kiedy sąd stwierdził nieistnienie córki zmarłego. Odrzucenie to zostało uznane przez Sąd I instancji jako nieważne, jako złożone po terminie. W wyniku kontynuacji prowadzonych poszukiwań córki zmarłego przez apelującą i jego brata, już po zakończeniu postępowania przed Sądem I instancji i po wydaniu zaskarżonego postanowienia udało się jednak uzyskać informację o danych osobowych córki zmarłego oraz uzyskać dowody z rejestru danych osobowych i akt stanu cywilnego potwierdzających jej istnienie. Apelujący załączyli do apelacji pismo z Urzędu Miasta <span class="anon-block">Ł.</span> oraz odpis zupełny aktu urodzenia <span class="anon-block">P. B.</span>.</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd Okręgowy dodatkowo ustalił: </strong> </p> <p>Spadkodawca <span class="anon-block">K. B.</span> pozostawił po sobie także córkę <span class="anon-block">P. B.</span>, <span class="anon-block">urodzoną w dniu (...)</span> (urzędowo poświadczona za zgodność z oryginałem kopia odpisu zupełnego aktu urodzenia - k. 136-138, oryginalny odpis aktu urodzenia - k. 148)</p> <p>Nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia w obecnej sprawie inne dokumenty złożone na etapie postępowania apelacyjnego, w tym pismo z Urzędu Miasta <span class="anon-block">Ł.</span>, oraz odpis aktu zgonu <span class="anon-block">A. B.</span> i akt poświadczenia dziedziczenia po nim. Ostatni z wymienionych dokumentów miał jednak znaczenia dla prawidłowego ustalenia kręgu uczestników postępowania, co też Sąd Okręgowy uczynił postanowieniem z dnia 20 października 2014 r. (k. 172).</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>apelacje wywiedzione przez uczestników skutkują zmianą zaskarżonego postanowienia.</p> <p>Sąd Okręgowy co do zasady przyjmuje ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy za własne, ze zmianami wynikającymi z ustalenia poczynionego w postępowaniu apelacyjnym.</p> <p>Ujawnienie się, nieznanego na wcześniejszym etapie postępowania, spadkobiercy ustawowego, dziedziczącego z pierwszeństwem przed rodzeństwem spadkodawcy nakazuje, w myśl przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 670)">art. 670 kpc</a>, zmianę zaskarżonego postanowienia. Wskazać przy tym należy, że w z uwagi na unormowanie zawarte w tym przepisie przedmiotowa okoliczność nie może być pominięta w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">art. 381 kpc</a>. Skądinąd nie było kwestionowane, że skarżący mimo dokładania daleko idących starań nie byli władni przedłożyć dowodów na istnienie córki spadkodawcy na wcześniejszych etapach postępowania.</p> <p>Wskazać również należy, że tytuł powołania <span class="anon-block">P. B.</span> wynika z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 931)">art. 931 kc.</a> Z uwagi na małoletniość w dacie otwarcia spadku, dziedziczy ona z dobrodziejstwem inwentarza, co wynika z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1015;art. 1015 § 2)">art. 1015 § 2 kc.</a> Mając jednak na uwadze argumentację zawartą w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 13 października 2010 r., III CZP 64/10, Sąd Okręgowy nie ujął tego stwierdzenia w sentencji postanowienia.</p> <p>Podstawą prawną zmiany dokonanej zaskarżonym postanowieniu był przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 kpc</a>. Orzekając w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw, by odstąpić od zasady wyrażonej w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 kpc</a>.</p> </div>