III AUa 1052/14

<p>Sygn. akt III AUa 1052/14</p> <div> <h2>WYROK</h2> <p> <strong> <!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</strong> </p> <p>Dnia 4 grudnia 2014 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny we Wrocławiu</p> <p>Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="439"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Ireneusz Lejczak (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Jarosław Błaszczak</p> <p>SSA Elżbieta Kunecka</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>Katarzyna Sypień</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2014 r. we Wrocławiu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">M. S.</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>o emeryturę</p> <p>na skutek apelacji <span class="anon-block">M. S.</span> </p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>we Wrocławiu</p> <p>z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt VIII U 219/14</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->o d d a l a apelację.</em> </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z dnia 13 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu VIII Wydział Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie wnioskodawcy <span class="anon-block">M. S.</span> od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we <span class="anon-block">W.</span> z dnia 16 grudnia 2013 r.</p> <p>Powyższe rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy oparł na następujących ustaleniach faktycznych:</p> <p>Wnioskodawca, <span class="anon-block">urodzony (...)</span>, posiada okres składkowy i nieskładkowy na dzień 1 stycznia 1999 r. 24 lata 8 miesięcy i 21 dni, w tym 18 lat 8 miesięcy pracy w warunkach szczególnych. Nie przystąpił do OFE.</p> <p>Wnioskodawca w okresie od dnia 1 maja 1974 r. do dnia 30 września 1974 r. sprawował opiekę nad siostrą babci – <span class="anon-block">J. T.</span>.</p> <p>Decyzją z dnia 16 grudnia 2013 r. organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury, gdyż nie wykazał 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych.</p> <p>Sąd I instancji, opierając się na ustalonym w sprawie powyższym stanie faktycznym uznał, że odwołanie wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>Sąd Okręgowy wskazał, że po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 7;art. 7 pkt. 7)">art. 7 pkt 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. 2009 Nr 153, poz. 1227 ze zm.) okresem nieskładkowym jest okres opieki nad innym niż dziecko członkiem rodziny, zaliczonym do I grupy inwalidów lub uznanym za całkowicie niezdolnego do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo uznanym za osobę niepełnosprawną w znacznym stopniu. W ocenie Sądu Okręgowego wnioskodawca nie zaliczał się do kręgu osób uprawnionych. Nadto nie wykazał aby siostra jego babci była zaliczona do I grupy inwalidów lub uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo uznana za osobę niepełnosprawną w znacznym stopniu.</p> <p>W świetle powyższych okoliczności Sąd Okręgowy uznał, że wnioskodawca nie spełnia warunków do nabycia emerytury i w związku z tym na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477^{<!-- -->14}§ 1 kpc</a> oddalił jego odwołanie.</p> <p>Powyższy wyrok zaskarżył wnioskodawca, zarzucając mu niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy i niezbędnych do prawidłowego jej rozstrzygnięcia. Zarzucił również naruszenie granicy swobodnej oceny dowodów przez niezwrócenie się do szpitali o wydanie dokumentacji medycznej <span class="anon-block">J. T.</span>.</p> <p>Wskazując na powyższe wniósł o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</em> </strong> </p> <p>Apelacja wnioskodawcy jest nieuzasadniona.</p> <p>Sąd Okręgowy w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, zaś w swych ustaleniach i wnioskach nie wykroczył poza ramy swobodnej oceny wiarygodności i mocy dowodów wynikające z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 kpc</a>, nie popełnił też błędów w rozumowaniu w zakresie zarówno ustalonych faktów, jak też ich kwalifikacji prawnej, albowiem prawidłowo zinterpretował i zastosował odpowiednie przepisy prawa. Sąd Apelacyjny podziela argumenty zawarte w uzasadnieniu Sądu Okręgowego i przyjmuje je za własne.</p> <p>Wnioskodawca uprawnienie do emerytury wywodził z przepisu art. 184 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. 2013 r., poz. 440 j.t.) zgodnie z którym ubezpieczonym urodzonym po 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy, czyli w dniu 1 stycznia 1999 r., osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 65 lat dla mężczyzn oraz okres składkowy i nieskładkowy w ilości co najmniej 25 lat.</p> <p>Na tle powyższego przepisu kwestią sporną było wykazanie przez wnioskodawcę 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, przy czym bezspornym jest, że wnioskodawca posiada 24 lata 8 miesięcy i 21 dni.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 7;art. 7 pkt. 7)">art. 7 pkt 7 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> okresami nieskładkowymi są okresy przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy niewykonywania pracy, w granicach do 6 lat, spowodowane koniecznością opieki nad innym niż dziecko członkiem rodziny zaliczonym do I grupy inwalidów lub uznanym za całkowicie niezdolnego do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo uznanym za osobę niepełnosprawną w stopniu znacznym, sprawowanej przez członka jego rodziny w wieku powyżej 16 lat, który w okresie sprawowania opieki nie osiągnął przychodu przekraczającego miesięcznie połowę najniższego wynagrodzenia.</p> <p>Wnioskodawca na podstawie powyższego przepisu domagał się zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresu opieki nad <span class="anon-block">J. T.</span>, siostrą jego babci, od dnia 1 maja 1974 r. do dnia 30 września 1974 r.</p> <p>Żądanie to jest bezzasadne. Co prawda Sąd Apelacyjny nie podzielił stanowiska Sądu I instancji, który uznał, że definiowanie pojęcia „innego niż dziecko członka rodziny" nie może nastąpić w oderwaniu od dyspozycji normy z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 67;art. 68;art. 69;art. 70)">art. 67 – 70 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>. Sięganie bowiem do wykładni systemowej jest uzasadnione dopiero wówczas, gdy efekty wykładni gramatycznej są niewystarczające. Tymczasem ustawodawca w żaden sposób nie odwołał się w powyższym przepisie do art. 67 ustawy emerytalnej. Skoro więc nie został w taki sposób ustawowo zdefiniowany lub zakreślony krąg członków rodziny dla potrzeb stosowania art. 7 pkt 7 ustawy, to nie można uznać, że został on ograniczony wyłącznie do kręgu członków rodziny, uprawnionych do renty rodzinnej. Powyższe znajduje potwierdzenie w poglądzie Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt II UK 211/10, zgodnie z którym możliwe jest uznanie, że okresy niewykonywania pracy spowodowane koniecznością sprawowania przez ubezpieczonego opieki przez sąd nad członkami wspólnoty rodzinnej, a nie tylko nad członkami rodziny, który Sąd Apelacyjny w pełni akceptuje.</p> <p>Z tych względów sprawowanie opieki przez wnioskodawcę nad <span class="anon-block">J. T.</span>, siostrą jego babci, nie pozbawia go jeszcze możliwości zaliczenia tej opieki do okresów nieskładkowych w świetle art. 7 pkt 7 ustawy.</p> <p>Jednak jak słusznie Sąd Okręgowy zauważył, warunkiem do uwzględnienia okresu opieki, jest wykazanie przez wnioskodawcę, że miała ona miejsce nad osobą zaliczoną do I grupy inwalidów lub uznaną za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo uznaną za osobę niepełnosprawną w stopniu znacznym. Przy czym z uwagi na obowiązujący w spornym okresie stan prawny istota sprawy sprowadzała się do wyjaśnienia, czy <span class="anon-block">J. T.</span> w tym okresie zaliczona była do I grupy inwalidów. Przy czym należy podkreślić, że zaliczenie do I grupy inwalidów jest stanem prawnym, wobec czego jego zaistnienie musi zostać stwierdzone orzeczeniem wynikającym z przepisów. Tylko zatem formalne potwierdzenie stanu jej zdrowia może skutkować zaliczeniem spornego okresu jako okresu nieskładkowego. Sąd Apelacyjny podziela w tym zakresie pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z 4 października 2011 r. (I UK 87/11, Lex nr 1108446). Wobec tego na wnioskodawcy, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 kpc</a>, ciążył obowiązek wykazania spornej okoliczności, czyli przedstawienia stosownego orzeczenia o zaliczeniu <span class="anon-block">J. T.</span> w spornym okresie do I grupy inwalidów. Tymczasem wnioskodawca w sprawie nie przedstawił takiego zaświadczenia, co w konsekwencji oznacza, że nie spełnił powyższego warunku i tym samym nie posiada 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, co oznacza, że nie przysługuje mu prawo do emerytury.</p> <p>Sąd Apelacyjny nie kwestionuje tego, że z uwagi na znaczny upływ czasu bardzo utrudnione było odnalezienie dokumentów, potwierdzających zaliczenie <span class="anon-block">J. T.</span> do I grupy inwalidów. Jednak przeprowadzenie takich dowodów jest konieczne, bowiem jest to przesłanka zaliczenia spornego okresu do okresów nieskładkowych. Wobec tego podnoszone przez wnioskodawcę okoliczności, z powodu których nie był w stanie przedstawić dowodu o zaliczeniu <span class="anon-block">J. T.</span> do I grupy inwalidów, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Natomiast odnośnie zeznań świadków, to mogły one przedstawić jedynie stan zdrowia <span class="anon-block">J. T.</span>, a nie fakt wydania decyzji o zaliczeniu jej do I grupy inwalidów.</p> <p>Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> oddalił apelację wnioskodawcy jako bezzasadną.</p> <p>R.S.</p> </div>