II Cz 790/14

<p>Sygnatura akt II Cz 790/14</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">K.</span>, dnia 9 grudnia 2014 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Kaliszu Wydział II Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSO. Wojciech Vogt</p> <p>po rozpoznaniu w dniu w <span class="anon-block">K.</span> </p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">J. B.</span> </p> <p>przeciwko pozwanemu <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedziba w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek zażalenia powoda</p> <p>od punktu 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 3 listopada 2014 r., sygn. akt I C 2514/14</p> <p>postanawia:</p> <p>oddalić zażalenie</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Kaliszu oddalił wniosek powoda o zwolnienie go od kosztów sądowych ponad kwotę 1500 zł Ustalił, że powód prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną Powód posiada budynek mieszkalny i gospodarczy oraz nieruchomość rolną o powierzchni 2,79 ha Powód uzyskuje roczny dochód z gospodarstwa w wysokości 22.449 zł. Ponosi on stałe wydatki związane z utrzymaniem , mediami i prowadzeniem działalności rolniczej. W ocenie Sądu może on ponieść koszty tylko w wysokości 1500 zł, a od pozostałych kosztów powinien być zwolniony.</p> <p> <strong> <!-- -->Zażalenie</strong> od tego rozstrzygnięcia złożył powód wskazując, że po wypadku jest niezdolny do pracy i do października otrzymywał zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 600 zł miesięcznie, obecnie nie otrzymuje żadnych świadczeń. Nie jest więc w stanie ponieść kosztów.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje</strong>:</p> <p>Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>Powód – co wynika z jego oświadczenia majątkowego – uzyskuje miesięczny dochód w wysokości 1625 zł, a do października pobierał oprócz tego rentę w 620 zł miesięcznie wysokości.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 2;art. 2 ust. 2)">art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 z późn. zm.) strona dokonująca czynności procesowej, od której należy pobrać opłatę sądową, co do zasady obowiązana jest ponieść te koszty, gdyż sprawy cywilne są prowadzone na koszt stron.</p> <p>W sytuacjach wyjątkowych, a w stosunku do osób fizycznych, taką sytuację wyjątkową opisuje art. 102 ust. 1 cytowanej ustawy, może się ona ubiegać o zwolnienie od kosztów sądowych.</p> <p>Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy. Nie bez znaczenia jest fakt, iż w razie przegrania sporu przez osobę zwolnioną od kosztów sądowych - następuje to na koszt Skarbu Państwa, a więc wszystkich podatników. Opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 84)">art. 84 Konstytucji RP</a>. Dlatego też zwolnienia mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r., FZ 478/04, LEX nr 393645 oraz z dnia 31 lipca 2008 r., II FZ 297/08, LEX nr 493855).</p> <p>W swoim orzecznictwie Sąd Najwyższy wyraził również pogląd, iż instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób najuboższych, które bez drastycznego ograniczenia bieżących kosztów związanych z ich egzystencją nie są w stanie ponieść kosztów sądowych. Chodzi zatem o sytuacje, w których strona nie tylko wykaże, że nie posiada bieżących dochodów, czy też jakichkolwiek oszczędności na pokrycie ewentualnych kosztów związanych z toczącym się postępowaniem sądowym, ale również nie jest w stanie w żaden sposób takich środków zdobyć w oparciu o majątek, którego jest właścicielem. Ubiegający się o taką pomoc winien w każdym przypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1984 r., II CZ 104/84).</p> <p>Dla wydatków związanych z prowadzeniem procesu strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lipca 1980 r., I CZ 99/80).</p> <p>Wskazać również należy, że instytucja zwolnienia od kosztów nie służy utrzymaniu dotychczasowego poziomu życia, skoro granicą określoną w art. 102 u.k.s.c. jest utrzymanie konieczne wnioskującego i jego rodziny, lecz ma uczynić realną drogę sądową, na skutek indywidualizacji opłaty sądowej.</p> <p>Biorąc [pod uwagę wyżej wymienione zasady należy podzielić ocenę dokonaną przez Sąd Rejonowy, że powód jest w stanie ponieść cześć tych kosztów bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.</p> <p>Mając powyższe na uwadze należało, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a>, orzec jak w sentencji.</p> </div>