II AKa 367/14

<p>Sygn. akt II AKa 367/14</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 9 grudnia 2014 roku</p> <p>Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w II Wydziale Karnym w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="251"/> <col width="454"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Andrzej Kot</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SA Tadeusz Kiełbowicz</p> <p>SO del. do SA Lech Mużyło (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>Aldona Zięta</p> </td> </tr> </table> <p>przy udziale prokurator Prokuratury Apelacyjnej Urszuli Piwowarczyk - Strugały</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2014 roku</p> <p>sprawy <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. B. (1)</span> </strong> </p> <p>oskarżonego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a>; <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> </p> <p>z powodu apelacji wniesionej przez oskarżyciela posiłkowego</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu</p> <p>z dnia 11 września 2014 roku, sygn. akt III K 209/14</p> <p> <strong> <!-- -->zaskarżony wyrok w stosunku do oskarżonego <span class="anon-block">J. B. (1)</span> utrzymuje w mocy;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->zasądza od oskarżyciela posiłkowego Syndyka Masy <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w upadłości likwidacyjnej z siedzibą we <span class="anon-block">W.</span> na rzecz Skarbu Państwa 20 złotych kosztów procesu za postępowanie odwoławcze i wymierza mu 100 złotych opłaty za drugą instancję. </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Okręgowy we Wrocławiu uznał oskarżonego <span class="anon-block">J. B. (1)</span> za winnego tego, że w dniu 20 marca 2012 roku we <span class="anon-block">W.</span> reprezentując <span class="anon-block"> firmę (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził <span class="anon-block"> firmę (...) S.A.</span> do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w ten sposób, że zawarł umowę przewłaszczenia rzeczy oznaczonych co do tożsamości w postaci kafar model <span class="anon-block">(...)</span> nr seryjny <span class="anon-block"> (...)</span> o wartości 50 tys. zł oraz kafar model <span class="anon-block">(...)</span> nr seryjny <span class="anon-block"> (...)</span> o wartości 100 tys. zł, przenosząc prawo własności tych rzeczy na <span class="anon-block"> spółkę (...)</span>, wprowadzając w błąd co do rzeczywistego posiadania przez niego tych przedmiotów, które w styczniu 2012 r. sprzedał <span class="anon-block">J. B. (2)</span>, jak wynika z <span class="anon-block">faktur nr (...)</span>, działając na szkodę <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> o łącznej wartości 150 tys. zł. tj. przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> i za to na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 33;art. 33 § 1;art. 33 § 2;art. 33 § 3)">art. 33 § 1-3 k.k.</a> wymierzył mu karę10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w liczbie 100 (stu) stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 (dziesięciu) złotych.</p> <p>Oskarżonego <span class="anon-block">J. B. (1)</span> uznał za winnego tego, że w dniu 27 czerwca 2012 roku we <span class="anon-block">W.</span> reprezentując <span class="anon-block"> firmę (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził <span class="anon-block"> firmę (...) S.A.</span> do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w ten sposób, że zawarł umowę przewłaszczenia rzeczy oznaczonych co do tożsamości w postaci maszyny do znakowania dróg <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> nr seryjny <span class="anon-block"> (...)</span> o wartości 145 tys. zł. kotła na przyczepie <span class="anon-block">(...)</span>nr seryjny <span class="anon-block"> (...)</span> o wartości 35 tys. zł. kotłów podwójnych <span class="anon-block">(...)</span>nr seryjny <span class="anon-block"> (...)</span> o wartości 60 tys. zł. przenosząc prawo własności tych rzeczy na <span class="anon-block"> spółkę (...)</span>, wprowadzając w błąd co do rzeczywistego posiadania przez niego tych przedmiotów, które w styczniu 2012 r. sprzedał <span class="anon-block">J. B. (2)</span>, jak wynika z <span class="anon-block">faktur nr (...)</span>, działając na szkodę <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> o łącznej wartości 240 tys. zł. tj. przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> i za to na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> wymierzył mu karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności.</p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 85)">art. 85 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 86;art. 86 § 1)">art. 86 § 1 k.k.</a> połączył wymierzone oskarżonemu kary jednostkowe i orzekł karę łączną w wymiarze 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności.</p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 69;art. 69 § 1)">art. 69 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 70;art. 70 § 1;art. 70 § 1 pkt. 1)">art. 70 § 1 pkt 1 k.k.</a> wykonanie orzeczonej łącznej kary pozbawienia wolności wobec oskarżonego warunkowo zawiesił na okres próby 3 (trzech) lat.</p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 624;art. 624 § 1)">art. 624 § 1 k.p.k.</a> zwolnił oskarżonego <span class="anon-block">J. B. (1)</span> od ponoszenia kosztów sądowych, w tym opłaty, zaliczając je na rachunek Skarbu Państwa.</p> <p>Apelację od tego wyroku wniosła pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego, wyrokowi temu zarzucając:</p> <p>błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, a mający wpływ na treść wydanego orzeczenia, wynikający z przyjęcia, że nałożenie na oskarżonego obowiązku naprawienia szkody określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46)">art. 46 k.k.</a> nie jest możliwe zważywszy na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art. 415 § 5 k.p.k.</a> ponieważ pokrzywdzona w innym postępowaniu uzyskała tytuł wykonawczy umożliwiający jej dochodzenie w postępowaniu egzekucyjnym strat będących konsekwencją czynu oskarżonego, podczas gdy posiadany przez pokrzywdzonego tytuł wykonawczy dotyczy innego podmiotu, a mianowicie wydany został przeciwko <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> a nie przeciwko oskarżonemu;</p> <p>obrazę przepisów postępowania, która miała istotny u wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:</p> <p> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art. 415 § 5 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46)">art. 46 k.k.</a> poprzez jego zastosowanie i błędne przyjęcie przez Sąd I instancji tożsamości roszczeń wskazanych w uzasadnieniu, w sytuacji gdy sprawa o sygn. akt X Gne 657/12 toczyła się przeciwko <span class="anon-block"> spółce (...)</span> sp.o.o. nie zaś przeciwko oskarżonemu, zaś dla zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art.415 § 5 k.p.k.</a> wymaga jest zarówno tożsamość przedmiotowa, jak i podmiotowa.</p> <p>Podnosząc powyższe zarzuty oskarżycielka posiłkowa wniosła o:</p> <p>zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze poprzez nałożenie na oskarżonego obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej pokrzywdzonej przez zapłatę kwoty 390.000,00 zł. w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46)">art. 46 k.k.</a> </p> <p>zasądzenie na rzecz pokrzywdzonej kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.</p> <p>Ewentualnie wniosła o:</p> <p>- uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I Instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył co następuje.</strong> </p> <p>Apelacja pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego była bezzasadna i to w stopniu oczywistym.</p> <p>Istota zarzutu apelacji sprowadzała się do błędnego zdaniem skarżącej zastosowaniu wobec oskarżonego <span class="anon-block">J. B. (1)</span> klauzuli antykumulacyjnej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art. 415 § 5 k.p.k.</a> Klauzula ta dla jej przyjęcia wymaga bowiem zarówno tożsamości przedmiotowej jak i tożsamości podmiotowej. Oznacza to zatem, że zakres tam przewidziany obowiązuje tylko wtedy, kiedy w innym postępowaniu rozstrzygnięto już bądź zainicjowano postępowanie odnośnie tego samego roszczenia tej samej osoby bądź podmiotu. W niniejszej sprawie zdaniem autorki apelacji występuje brak tożsamości podmiotowej jako, że sprawa o sygn. akt X Gne 157/13 Sądu Okręgowego we Wrocławiu zakończona nakazem zapłaty z dnia 29.08.2012 r. na rzecz <span class="anon-block"> Spółki (...) S.A.</span> kwoty 908.193, 65 zł. dotyczyła nie osoby oskarżonego ale <span class="anon-block"> Spółki (...) Sp. z o.o.</span> Podmiotem zobowiązanym do zapłaty na rzecz oskarżyciela posiłkowego w świetle tego wyroku nakazowego pozostaje więc spółka a nie <span class="anon-block">J. B. (1)</span> jako oskarżony – co wyłączało możliwość zastosowania wobec jego osoby klauzuli z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art. 415 § 5 k.p.k.</a> </p> <p>Odnosząc się do tak postawionego zarzutu należy z całą stanowczością stwierdzić, że stanowisko w nim zawarte jest błędne i w żadnej mierze nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>Przede wszystkim trafnie wywodzi w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku Sąd Okręgowy, że przeszkodą do orzeczenia wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody opartego na podstawie art. 46 § 1k.k. jest w niniejszej sprawie prawomocny wyrok nakazowy Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 29.08.2012 r. sygn. akt X Gnc 657/12 którym <span class="anon-block"> spółka (...)</span> została zobowiązana do zapłaty na rzecz oskarżyciela posiłkowego <span class="anon-block"> (...) S.A</span> kwoty 908.193, 65 zł. (k. 239).</p> <p>Nie ulega przy tym wątpliwości, że źródłem roszczenia objętego wskazanym nakazem zapłaty były zawarte umowy sprzedaży towarów i usług znajdujące potwierdzenie w wystawionych przez <span class="anon-block">V.</span> fakturach. Z kolei źródłem szkody, na którą powołuje się oskarżyciel posiłkowy są umowy przewłaszczenia zabezpieczające wierzytelność z tychże faktur.</p> <p>W związku z powyższym oczywistym jest, że zarówno roszczenia o zapłatę zaspokojone wskazanym – wyżej nakazem zapłaty jak i roszczenia o naprawienie szkody wynikające z przypisanych oskarżonemu czynów wzajemnie się nakładają – co w praktyce oznacza, że jeden z warunków zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art. 415 § 5 k.p.k.</a> mianowicie tożsamość przedmiotowa jest ewidentnie spełniony.</p> <p>Do rozważenia pozostaje, więc kwestia istnienia przesłanki tożsamości podmiotowej, na której brak powołuje się skarżąca wskazując, że na tym właśnie polega błąd Sądu Okręgowego.</p> <p>Odnosząc się do tego zagadnienia w pierwszej kolejności należy przypomnieć, że oskarżony <span class="anon-block">J. B. (1)</span> w dacie popełnienia przypisanych mu czynów pełnił funkcję prezesa zarządu spółki z o.o. <span class="anon-block">K.</span> zobowiązanej do zwrotu wierzytelności wskazanym wyżej prawomocnym wyrokiem nakazowym. Jest to tyle istotne, że występuje tu wynikająca ze struktury organizacyjnej tej spółki łączność podmiotów zobowiązanych do zapłaty zasądzonego roszczenia.</p> <p>Należy bowiem pamiętać, że oskarżyciel posiłkowy <span class="anon-block"> spółka (...)</span> może egzekwować to roszczenie także z osobistego majątku oskarżonego bez konieczności uzyskania tytułu w sprawie karnej.</p> <p>Wynika to z oczywistego faktu, że wyrok nakazowy wydany w stosunku do <span class="anon-block"> spółki (...)</span> stanowi podstawę do uzyskania tytułu egzekucyjnego wobec oskarżonego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299;art. 299 § 1)">art. 299 § 1 ksh</a> i skierowaniu egzekucji do jego osobistego majątku właśnie z racji pełnienia funkcji w zarządzie tej spółki.</p> <p>Będzie to możliwe, gdy egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, zaś po stronie oskarżonego, jako członka zarządu nie wystąpią okoliczności z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299;art. 299 § 2)">art. 299 § 2 ksh</a> (takie wobec oskarżonego nie występują).</p> <p>Nie ulega przy tym wątpliwości, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 299;art. 299 § 1)">art. 299 § 1 ksh</a> znajduje zastosowanie do podmiotów kierujących spółkami z o.o. (taką jest <span class="anon-block">K.</span>), ich odpowiedzialność za zobowiązania spółki ma charakter odszkodowawczy, a jej granice wyznacza zakres zobowiązania spółki (zob. Uchwała S.N z dnia 7.11.2008 r. OSNC 2009/2/20/, wyrok S.N. z dnia 12.04.2012 r. sygn. CSK 390/11, Lex nr 1211143).</p> <p>W takiej sytuacji wobec możliwości egzekwowania przedmiotowej wierzytelności na podstawie wskazanego przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ()">k.s.h</a>, mnożenie tytułów egzekucyjnych dotyczących tego samego roszczenia przez nakładanie na oskarżonego obowiązku naprawienia szkody na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.k.</a> w kontekście treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 415;art. 415 § 5)">art. 415 § 5 k.p.k.</a> jest zbędne i wręcz niedopuszczalne (por. wyrok S.N. z dnia 20.02.2014 r., sygn. akt III K KK 429/13 Lex nr 1446451, wyrok S.A. we Wrocławiu z dnia 1.08.20123 r. sygn. akt II A Ka 198/12 Lex nr 1217812).</p> <p>Dlatego mając to wszystko na uwadze apelację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego należało uznać za bezzasadną, a zaskarżony wyrok jako trafny utrzymać w mocy.</p> <p>O kosztach i opłacie za postępowanie odwoławcze orzeczono w oparciu o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 636;art. 636 § 1)">art. 636 § 1 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 13;art. 13 ust. 2)">art. 13 ust. 2 ustawy o opłatach w sprawach karnych</a>.</p> </div>